CỘNG ĐỒNG VN Ở OKLAHOMA CITY , BANG OKLAHOMA .

- Một BS VNCH tị nạn năm 1980 tại TP này , chỉ trong 20 năm , ông đã có 4 con và 1 con rể học y khoa . 

Chú thích : nguyên bản ko có dấu , tôi đã thêm dấu tiếng Việt một cách hợp lý nhứt . 

Dịch từ : National Geographic tháng 3 2003 .
Zip code 73106
Dân số : 13.500
Số ng Việt tị nạn tại Oklahoma City vào năm 1975 : 2.000 , con số của năm 2002 : 12.000
Xếp hạng 19 trong số các TP có nhiều ng Việt tại Mỹ , đầu bảng là Little Saigon tại Nam Cali .

Một cảm giác siêu thực cuốn xoáy (swirl up) như bụi của đồng bằng khi bạn lái xuyên qua Oklahoma City và dừng lại (pull up) ở giao lộ bằng phẳng , trải dài (sprawling) của đường 23 và đại lộ Classen . Ngay trước là một mái vòm trắc địa học (geodesic dome) màu vàng ,  hình dưới , được xây bởi 1 ngân hàng địa phương năm 1958 .
Bên kia đường , bên trên nhà nhỏ 1 tầng hình thang là 1 bình sữa trắng lớn cao 15-foot,  (trang trí với mũ kem màu hồng/pink ice-cream cone) .
Sau đó 2 block đường là nhà thờ kiểu Gô-tích với những cửa sổ kính màu lớn (enormousstained-glass window) bao bọc bởi đá xám chạm trổ (carved gray stone) . Bạn ko nghĩ đây chính là nơi bạn sẽ tìm thấy một cộng đồng VN phát đạt (thriving) , mà ng địa phương gọi là Little Saigon , với mùi thơm của sả (lemongrass) , tỏi , và tương ớt (hot chilli paste) thoát đi từ 1 chuỗi những cửa hàng lộng lẫy (garish string of strip malls) . Chỉ cách 10 phút xe chạy từ giao lộ này , đây là quả tim của Little Saigon , bạn có thể dễ dàng đi bộ tới 5 nhà hàng chuyên về phở (món ăn làm từ nước súp bò) , hai siêu thị Á châu , và tiệm cà phê thịt nướng TQ (Chinese barbecue café) .
Buổi trưa mà bà Loan Nguyễn tới Oklahoma City vào tháng 8/1980 vẫn mới như hôm qua . Rời 1 trại tị nạn ở Thái lan , bà Loan , ông Thương (chồng) và 4 con bước trên các bậc thang thép để xuống đường băng nóng cháy da (roasting tarmac) của sân bay Will Rogers World Airport (đây là phi trường chánh của Oklahoma Cty vào thời đó -- Tài) : "Trời hôm đó rất nóng," bà nhớ lại , "giống như đi vào bếp lò ." Ông Thương là một bác sĩ mổ xương tại VN , và trong hai năm ông đã tự học tiếng Anh để có thể thi lấy lại bằng cấp và đã trải qua tái huấn luyện để thành bs gia đình . Còn bà tìm thấy 1 công việc ở hảng Coca-Cola , qua việc bán nước giải khát cho các cửa hàng tiện dụng của dân Á châu (như 7-Eleven) . Trong vòng 20 năm , họ đã đưa 4/6 các con của họ , và một con rể , vào trường y .
Cô Thúy , một phụ nữ trẻ lịch sự , hăng hái (feisty) , là con cả trong 4 con làm bác sĩ của bà . "Trong gia đình chúng tôi bạn phải trở thành bs nếu không. . . " cô ta nói , nghỉ 1 chốc trước khi khám bịnh tiếp tại VP của cô chỉ cách VP của ba cô trên đường 23 có 1/2 mile . Khi ở trung học , cô và 3 người em đã được điểm A liên tục (earning straight A's) ; để họ tập trung làm bài tập , cha mẹ chỉ cho mở TV 1 giờ mỗi tối . Để bảo đảm kỷ luật , ông Thương đã để TV này vào 1 thùng bằng gỗ dán (plywood) để sau khi các con xem đúng 1 giờ , ông thể khóa thùng lại (sic) . Ông Thương và bà Loan vẫn sống trong căn nhà gạch 1 tầng mà họ mua bằng tiền mặt 17 năm trước , chỉ cách căn nhà gần giống như vậy , mà ông dùng làm VP , hai căn . Cô Thúy sống trong 1 căn nhà ngoại ô cao cấp (upscale suburban house) cách đó 1/2 giờ .
"Tôi ko muốn sống trong 1 căn nhà cũ , nhỏ," cô Thúy nói ."Tôi đang sống giấc mơ Mỹ. Chúng tôi đã lớn lên trong nghèo khổ . Chúng tôi muốn đi lên trong xã hội."
Sự căng thẳng giửa giử gìn truyền thống và lời tán dương/ca tụng (blandishment) của giấc mơ Mỹ ì-xèo (sizzle) khắp Little Saigon . Ghé ngang tiệm cà phê Hợp Ký hầu như mỗi buổi sáng vào khoảng 10 g , nếu bạn nói được tiếng Việt , bạn có thể nghe ông Sự Nguyễn chuyện trò với các cựu chiến hửu (old military buddy) về các cháu (nội/ngoại) của họ và những lỗi lầm khiến thua trận . Một lá cờ lớn VNCH treo trên tường , những lá nhỏ hơn bay bên ngoài , và 1 lá nằm bên cạnh cờ Mỹ bên trên 1 tủ cũ chứa lòng heo , vịt quay , và bánh bao (stuffed bun) .
Ba CCB trong tuổi 60 uống trà với ông Sự . Họ , cũng như ông , đi tù vài năm sau khi Saigon sụp đổ ; vài ng đã ở nhiều năm trong trại tị nạn .
"Họ đến đây mỗi sáng : vài ng đã nghỉ hưu , ng khác làm ca đêm." Đây là chỗ tốt để nói chuyện và nhớ," ông Sự nói thông qua ng thông dịch của tôi , Khánh Tăng , một sĩ quan CS trẻ Mỹ gốc Việt . Ông đã đến Oklahoma City trong đợt sóng thứ nhì của ng tị nạn vào năm 1991 . Phần lớn ng đang sống tại Little Saigon đã đến cùng lúc đó . Làn sóng thứ nhứt , đã đến đây do các cơ quan tỵ nạn của Thiên Chúa giáo trong thập niên 1970 và 1980 , đã chuyển ra ngoại ô . "Ng giàu dọn ra ngoài và ng nghèo ở lại thành phố,"Tăng nói .
Hai ngày sau đó , Tăng dùng xe đi tuần , chạy chậm dọc theo những vĩa hè nhỏ của Little Saigon , với những nhà gỗ 1 tầng kế nhau . Ông rọi đèn vào sân , phần lớn gọn ghẻ , có chỗ toàn rác rưởi .
"Tôi ko muốn nuôi con trai của tôi ở đây khi đầy những mua bán ma túy , đĩ điếm , nổ súng," Tăng nói , ngụ ý về một khu xóm xơ xác gần đó (seedy neighborhood nearly) . Dù cho kế đó là những dặm vuông sang trọng nhứt (most exclusive square mile) tại Oklahoma .   Khả năng của tình trạng bất an ninh ở Little Saigon đã khiến các nhà lãnh đạo cộng đồng thành lập các cơ sở phục vụ dân sinh (civic institution) . Khi mái vòm màu vàng sắp bị ủi sập , 1 ủy ban của các dân Oklahoma sống lâu năm đã tung ra chiến dịch "cứu mái vòm" .
Cố gắng của họ có vẻ vô vọng cho tới khi bà Irene Lâm , 1 trong những ng Tàu tại TP này , đã đề nghị mua lại để lập một trung tâm văn hóa Á châu .
"Ng Á châu luôn luôn tìm kiếm 1 không gian công cộng để có các buổi họp mặt (meeting) cộng đồng , và hiện ko có 1 trung tâm ở đây," bà nói , trong khi dẫn tôi thăm tòa nhà này . "Giờ đây chúng tôi có thể triển lảm (display) văn hóa , âm nhạc , khiêu vũ , vì có nhiều chỗ trống ở đây."
Một nữ doanh nhân thông minh (shrewd) , bà Lâm đã nhanh chóng tụ họp đủ các doanh nghiệp bán lẻ - mà tiền thuê sẽ dễ dàng giúp bà trả hết giá bán 1.1 triệu của tòa nhà này . Bà cũng hiểu giá trị về văn hóa và kinh tế khi giử được biểu tượng này của đời sống tại Oklahoma :" Chúng ta có thể nói đó là cách mà dân Á châu trả ơn cho TP này về những may mắn mà TP đã tạo ra cho chúng ta."
Trả ơn . Giử lại . Đi chỗ khác . Đây là những vấn đề củ rích của di dân tại mỹ . Một phần của hấp dẫn của TP này là tỉ lệ/quy mô (scale) của nó . Quận Cam , Cali , nơi mà làn sóng tị nạn tới sau khi Saigon sụp đổ , bây giờ là nơi chốn của 135.000 ng Việt , gần bằng số người đang sống tại San Jose và phụ cận . Giá nhà (housing price) tại hai nơi này cao và căng thẳng đô thị thì trầm trọng hơn . Tuy nhiên , sự trải rộng của TP này đã khiến khiến (cast) gia đình và bạn bè tách xa . Bà Loan Nguyễn đã thấy ba con lớn tuổi của bà dọn đi , đây là điều ko thể tưởng tượng ở VN . Các con của họ khuyên (badger) rời bỏ Little Saigon , về với chúng ở khu ngoại ô để xa lánh "tội phạm," , nhưng họ ko đồng ý .
"Theo tôi tội phạm có thể xảy ra mọi nơi," bà Loan nói . "Chẳng bao lâu chúng tôi sẽ quá già yếu , và các con ko ở với chúng tôi. Khi chúng tôi cô đơn , rất tiện để đi bộ đến cửa hàng VN. Thật rất thuận lợi khi sống ở đây." Hết .
Xong vào tối ngày 16/7/17 với nhiệt độ cao nhứt là 97 độ F .

Mái vòm trắc địa học màu vàng ,  được xây bởi 1 ngân hàng địa phương năm 1958 

 Bên kia đường , bên trên nhà nhỏ 1 tầng hình thang là 1 bình sữa trắng lớn cao 15-foot,  (trang trí với mũ kem màu hồng/pink ice-cream cone) . Mũ kem màu hồng ko còn .

ĐỦA VÀ COCA-COLA ĐỀU BÌNH ĐẲNG Ở NHÀ TẠI LITTLE SAIGON CỦA OKLAHOMA CITY . HỌC NGUYỄN , MỘT CỰU TRUNG ÚY QLVNCH , ĐÃ SỐNG SÓT TỪ CÁC TRẠI "CẢI TẠO" (REEDUCATION) CỦA MIỀN BẮC  VÀ ĐÃ MANG CẢ GIA ĐÌNH SANG ĐÂY ĐỂ ĐOÀN TỤ (JOIN) VỚI BẠN BÈ VÀ BÀ CON .

KHÁNH TĂNG MỘT TRONG HAI CẢNH SÁT GỐC VIỆT , TUẦN TIỂU LITTLE SAIGON CỦA OKLAHOMA CITY

MỘT BIỂU TƯỢNG CỦA CỘNG ĐỒNG , MÁI VÒM TRÒN (DOME) MÀU VÀNG THEO KẾ HOẠCH SẼ THÀNH MỘT TRUNG TÂM VĂN HÓA Á CHÂU .

KEVIN VÀ CHILAN NGUYỄN , ĐỨNG GIỬA , CHÀO ĐÓN KHÁCH DỰ ĐÁM CƯỚI , MẶC MÀU ĐỎ , TƯỢNG TRƯNG CHO MAY MẮN .

HÀ NGÔ VÀ KHÁCH PHẠM , CƯỚI NHAU HƠN 50 NĂM , DI CHUYỂN TRÊN ĐƯỜNG MÀ KO BIẾT TIẾNG ANH , HAY KO CÓ BẰNG LÁI .

Ở NHÀ HÀNG HỢP KÝ , NƠI MÀ THỰC ĐƠN LIỆT KÊ NHỮNG MÓN TRUYỀN THỐNG , HÌNH DƯỚI , CỰU TƯỚNG LÃNH VNCH BÊ TỪ ? (NGỒI THỨ HAI TỪ BÊN TRÁI) , NÓI CHUYỆN VỚI CÁC CỰU QUÂN NHÂN VỀ "LÀM THẾ NÀO ĐỂ GIỬ GÌN PHONG TỤC VIỆT NAM."

MỘT VỊ SƯ CẦU NGUYỆN/PHÙ HỘ (BLESS) CHO ĐỆ TỬ LÊ THỊ MÙI , 91 T , VỚI BỐN THẾ HỆ SỐNG CỦA GIA ĐÌNH TRONG KHU VỰC NÀY

MỘT CON ÉN KHÔNG LÀM NỔI MÙA XUÂN . (bài cũ đăng lại nhưng ko mất tính thời sự) .

(Viết sau khi đọc tin chị VTPA được đài TH mời nói chuyện về CT Anh ngữ tích hợp) .
- Người CSVN nói rất giỏi và rất nhiều nhưng họ chỉ làm rất ít hay ko làm gì cả ; tôi ko muốn nhắc tới họ nữa .- Lý Quang Diệu nói về kinh nghiệm làm cố vấn cho VN .
- Cơ chế chính trị hiện nay làm hư hõng hay thui chột tài năng của con người mà điển hình là cựu BT Nguyễn thiện Nhân .
- Một đội banh ko thể thành công nếu ko có tinh thần đồng đội (team-work/tiếng Anh , en jeu/tiếng Pháp) ; cũng như vậy , 1 kế hoạch hay chánh sách muốn thành công đều phải có sự ĐỒNG BỘ (synchronization) .

Bộ Giáo Dục VN hiện nay có thể được ví như một NHÀ MÁY SẢN XUẤT MÁY CÔNG CỤ . Nhà máy này , với rất nhiều KHUYẾT TẬT (đặc biệt là bằng giả, mua quan bán chức , độc quyền sách giáo khoa , ko cho các ĐH được tự trị , cho phép thày giáo dạy thêm , v.v...) thì không thể sản xuất ra những sản phẩm tốt . Cái gì BGD cũng muốn quản lý , để vòi vĩnh cấp bị quản lý phải "lại quả" . (Một người quen tôi từng mở 1 trường ĐH dân lập , phải tìm sự đở đầu của 1 ĐH tại Hà Nội , dù ông này phải tự thuê trường , kiếm giáo sư , v.v... tóm lại lo từ A-Z . Lời lỗ ko cần biết nhưng phải cống nạp đều đều cho trường mẹ ) .
Lấy vài VD khác : dù VN có hàng chục ngàn TS , PGS , v.v... nhưng có bao nhiêu bài của họ được đăng trên các nguyệt san khoa học nổi tiếng thế giới , có bao nhiêu bằng sáng chế đẵng cấp quốc tế , có bao nhiêu ĐH hay CĐ của VN được vào Top 100 các ĐH ở Á Châu .
Nếu tôi ko lầm , Chị VTPA năm 1975 được 14-15 tuổi , các năm kế được giáo dục bởi các thày giáo phần lớn của chế độ cũ - được lưu dung - và được học bổng sang Úc . Có thể kết luận , chị là sản phẩm của nền GD của chế độ cũ và Úc .
Nếu nền GD hiện nay tốt đẹp thì đã KHÔNG CÓ có nhiều tai tiếng (mới nhất là chương trình dạy tiếng Anh của Sở GD TP.HCM) và cũng KHÔNG CÓ vụ đài TH phải mời chị nói về dạy tiếng Anh tích hợp .
Tóm lại , với một nhà máy đầy khuyết tật như Bộ GD hiện nay , thật là KHÔNG TƯỞNG hay NGÂY THƠ khi hy vọng nhà máy sẽ sản xuất , với tỉ lệ RẤT CAO , những sản phẩm tốt . (Cũng có những HS giỏi do tự học , học thêm ở các trường quốc tế - do cha mẹ giàu , v.v... nhưng số này chiếm tỉ lệ rất ít) . Vì :
1/ Ngay cả Bộ GD có chương trình dạy tiếng Anh tốt nhứt nhưng nếu các môn học khác còn què quặt , ì ạch , lạc hậu , v.v... thì nền GD cũng không cho ra sản phẩm tốt . (Chưa kể việc thực hiện CT Anh ngữ này như thế nào với các thày giáo , học liệu , v.v... chưa thích ứng với CT) .
2/ Ở đời , mọi kế hoạch hay chính sách đều phải có sự ĐỒNG BỘ để đạt mục tiêu , không thể nào chỉ có một cái tiến lên nhưng những cái còn lại vẫn đứng yên tại chổ ; có nhiều KH hay chính sách thất bại chỉ vì 1 hay 2 yếu tố bị trục trặc .
3/ Chính cơ chế chính trị này đã làm HƯ HỎNG hay THUI CHỘT tài năng của con người mà điển hình là cựu BT Nguyễn Thiện Nhân . Là 1 người học tại Đông Đức (1) cùng thời với bà TT Đức Merkel (ông có TS về điều khiển học , bà về vật lý) mà bà này là TT giỏi nhứt của 1 trong 2 cường quốc của Âu châu (mấy nhiệm kỳ liên tiếp) ; còn ông Nhân làm được việc gì cho dân tộc , ngoài các CT "đầu voi đuôi chuột" và nay làm CT MTTQVN , không liên quan gì với nghành học của mình .
Tôi xin lập lại , với cơ chế chính trị hiện nay , đang lãnh đạo Bộ GD và các bộ khác (2) , chỉ có kẻ NGÂY THƠ hay KHÔNG TƯỞNG mới nghĩ rằng nó sẽ tạo ra các sản phẩm tốt cho xã hội ./.

(1) : Trong các nước CS Đông Âu , Đông Đức có nền KHKT rất khá vì : có truyền thống KHKT từ nhiều thế kỷ , giáp giới với Tây Đức , đa số nói được tiếng Anh vì hàng ngày nghe và xem các đài Radio và TV - đặt tại Tây Đức - dành cho quân đội Mỹ. Các BS của Đông Đức cũng ngang hàng với Tây Đức .
(2) : Theo một số người theo dõi về giáo dục VN thì nền GD của miền Bắc XHCN chỉ giử được phong độ dưới thời các BT Nguyễn văn Huyên và Tạ Quang Bữu . Sau thời 2 ông này , GD VNXHCN đi xuống tới bây giờ . Ông Huyên là một trí thức xuất sắc do Pháp đào tạo còn ông Bữu thì tiếp thu 2 nền GD từ Pháp và Anh .
Chính những trí thức do Pháp đào tạo tại Hà Nội hay tại Pháp , sau khi di cư vào Nam năm 1954 là những hạt nhân tốt cho nền GD của VNCH . Họ có sự hợp tác của 1 số trí thức từ các nguồn khác , phần lớn là Mỹ .

Sống với bịnh Alzheimer (Living with Alzheimer's Disease) .

Dịch Từ : Secrets of the gene trên National Geographic Oct 1999
Triệu chứng đầu tiên của bịnh Alzheimer đã đến với Ina Savage , 58 t , khoảng 1 thập niên trước .
Ng đàn bà đã từng tổ chức cuộc sống của gia đình bà ở Baltimore , bang Maryland đã bắt đầu quên cái gì phải mua ở tiệm tạp hóa và mang theo cái gì khi nghỉ hè . Tới năm 1996 chẫn đoán cho thấy : bà đã bị giai đoạn sớm/đầu (early-onset) của bịnh Alzheimer , một dạng xuất hiện trước 65 t và chiếm 15/100 các trường hợp . Bà Ina vẫn can đảm/hăng hái (feisty) và nói nhiều (talkative) , nhưng ko còn là người mà chồng và con hằng biết . Các con gái dẫn bà đi chợ . Mặc quần áo (dressing) là 1 thách thức . Bà ko còn nhớ các bài dạy nấu ăn .

Tám gene liên quan đến bịnh Alzheimer nhưng chưa có thuốc chữa , và các test về di truyền để xác định bệnh (conclusive genetic test) chưa thể có trong vài năm . Các con gái của bà sẽ chấp nhận các xét nghiệm như vậy ? "Thật vô trách nhiệm nếu ko xét nghiệm : tôi muốn lập gia đình,"cô Serena (đang đọc báo) nói .

Cô Pauline ko đồng ý : Nếu tôi bị Alzheimer , tôi đành chịu." Cô Lina thì dè dặt (cautious) ."Điều gì nếu bảo hiểm biết rằng thử nghiệm dương tính và họ quyết định ko trả tiền để trị bịnh ?"

Cách dịch một trang bằng bất cứ ngôn ngữ nào ra tiếng Anh hay tiếng Việt .
1/ Bản hảy nhấp phải vào trang , nó sẽ hiện ra .

2/ Bạn nhấp vào "Translate to English" , nó sẽ hiện ra .

3/ Bạn nhấp vào "Options" và chọn "Vietnamese" .

4/ Tới đây bạn nhấp vào "Translate" .

Những chuyện ngược đời trong nền giáo dục Mỹ

Ngô Tự LậpNguồn:Báo Diễn đàn Doanh Nghiệp (2006)

01:17' CH - Thứ hai, 29/06/2015

Một người Việt Nam lần đầu tiên tìm hiểu nền giáo dục Mỹ chắc chắn ngỡ ngàng và cảm thấy có nhiều chuyện ngược đời. Dưới đây tôi xin kể năm trong số đó.

1.

Chuyện ngược đời đầu tiên là trẻ em Mỹ không cần trường. "Không cần" theo nghĩa đen, chứ không phải một cách nói ví von hoa mỹ về một thực tế khác cũng ngược đời nếu so với giáo dục Việt Nam: nhà trường chỉ là một thành phần, cho dù là một thành phần quan trọng, trong một phức hợp xã hội có nhiệm vụ giáo dục những công dân Mỹ tương lai. Nhà trường không và cũng không thể thay thế được gia đình, cộng đồng sinh hoạt, các đoàn thể, các tổ chức tôn giáo, văn học nghệ thuật, viện bảo tàng, lễ hội, các phương tiện thông tin đại chúng, các hoạt động thể thao..."Không cần" ở đây có nghĩa là trẻ em Mỹ có thể học ở nhà, theo chế độ homeschooling (học tại gia).

Chế độ "Học tại nhà" (Home schooling) cho phép cha mẹ tự giáo dục con cái thay vì cho chúng đến trường mà không yêu cầu phải có chứng chỉ gì đặc biệt. Nhiều người Mỹ cho rằng đó là cách để trẻ em có thể phát huy tính tự lập, chủ động trong cả 365 ngày chứ không chỉ tiếp nhận kiến thức một cách thụ động trong những lúc đến trường. Đó là một nguyên lý giáo dục khác hẳn, dựa trên quan điểm là mọi bậc cha mẹ đều có thể giúp đỡ con cái học tại nhà. Nhiều gia đình không hề sử dụng các tài liệu hướng dẫn hay chương trình giảng dạy chính thức, mà căn cứ và thiên hướng và phong cách cá nhân của trẻ em để áp dụng các phương pháp và nội dung cụ thể. Ngay cả trong trường hợp có sử dụng các tài liệu hướng dẫn, thời gian học tập hàng ngày cũng không kéo dài quá vài tiếng đồng hồ, thời gian còn lại dùng để du lịch, biểu diễn, tham quan, đọc sách, tiến hành các dự án nghiên cứu hay tham gia hoạt động từ thiện. Hiện nay có khoảng 1 triệu gia đình ở Mỹ áp dụng và theo thống kê đang tăng lên khoảng 15% mỗi năm.

2.

Chuyện ngược đời thứ hai là nếu đến trường, trẻ em Mỹ cũng không theo một chương trình thống nhất. Ở Mỹ, chương trình học của các trường phổ thông không chỉ khác nhau tuỳ theo các bang mà còn khác nhau tuỳ theo từng vùng, từng quận, thậm chí tuỳ theo từng trường. Rất nhiều người không biết rằng rất nhiều học sinh Mỹ không hề biết gì về thuyết Darwin. Ở một số địa phương, đặc biệt là tại các bang ở miền Nam, do ảnh hưởng mạnh mẽ của Thiên Chúa Giáo, giảng dạy thuyết Darwin thậm chí còn bị coi là phi pháp.

Vì không học theo một giáo trình thống nhất, trình độ của học sinh khi tốt nghiệp trung học rất khác nhau. Chính vì lẽ đó, ở năm thứ nhất, các trường đại học Mỹ thường có 3 môn bắt buộc là Học nghĩ, Học nói và Học viết. Trong số 18 sinh viên lớp Học viết (English 101) do tôi phụ trách, có những sinh viên hiểu biết rất rộng và sâu, nhưng cũng có sinh viên thậm chí viết tiếng Anh còn sai chính tả và ngữ pháp. Tuy vậy, họ có một điểm chung là rất tự tin. Đó là kết quả của một triết lý giáo dục mang tính dân chủ. Việc chấm điểm, chẳng hạn. Nếu ở ta chấm điểm là biện pháp nhằm xếp loại học sinh và đánh giá giáo viên, điều cuối cùng dẫn giáo viên đến tình trạng chạy theo thành tích và rất nhiều học sinh đến tâm lý tự ti. Không tự ti sao được khi một đứa trẻ từ lớp 1 đến lớp 12 luôn luôn đội sổ, và điều đó được công bố cho tất cả bạn bè cùng lớp. Ở Mỹ, việc chấm điểm là vấn đề tế nhị, thường là giữ kín. Nó là cơ sở để học sinh tự biết mình và để giáo viên điều chỉnh phương pháp giáo dục với từng học sinh. Nhà trường Mỹ luôn cố gắng để học sinh không cảm thấy thua chị kém em. Ngay cả thi tốt nghiệp phổ thông cũng không có vai trò quan trọng như ở Việt Nam hay ở Châu Âu. Có thể nói, nhà trường ở Mỹ là nhà trường không nhằm mục đích thi cử.

3.

Chuyện ngược đời thứ ba là các trường phổ thông của Mỹ không có sách giáo khoa chung trong cả nước. Việc lựa chọn các loại sách để dạy trong nhà trường thuộc thẩm quyền của cơ quan chuyên trách địa phương và nhà trường, nhưng vai trò cá nhân của giáo viên và ý kiến của phụ huynh cũng rất quan trọng. Chẳng hạn, cuối tháng 9 năm 2003, khi tôi vừa đến Normal, cuốn sách nổi tiếng của nhà văn Hoa Kỳ đoạt giải Nobel John Steinbeck, "Of Mice and Men" (Hoàng Ngọc Khôi và Nguyễn Phúc Bửu dịch là "Của chuột và người"), cùng hai tác phẩm kinh điển khác là "The Adventures of Huckleberry Finn" (Những cuộc phiêu lưu của Huckleberry Finn) của Mark Twain và "To Kill a Mockingbird" (Giết chết một con chim Mocking) của Harper Lee, bị cha mẹ học sinh các trường trung học phản đối và đòi đưa ra khỏi chương trình văn học. Hai trường trung học Normal Comunity High School và Normal West High School phải thành lập một chuyên ban, bao gồm hiệu trưởng, một chuyên gia thông tin đại chúng và một giáo viên, để nghiên cứu và trả lời phụ huynh học sinh. Bà Tripp, phụ huynh học sinh và là tác giả một trong hai lá thư khiếu nại, phê phán cuốn sách của John Steinbeck là chứa đựng thái độ kỳ thị chủng tộc, ngôn ngữ thô tục và báng bổ, "không thể hiện các giá trị truyền thống", "gây phản cảm" đối với con gái bà. Đây không phải là trường hợp cá biệt. Năm 1992, khi một nhóm độc giả ở bang Ohio chỉ ra 108 chỗ tục tĩu, 12 chỗ chứa đựng thái độ kỳ thị chủng tộc và 45 đoạn báng bổ Chúa, cuốn sách này đã bị buộc đưa ra khỏi chương trình của một trường phổ thông địa phương. Ngay sau đó, 150 nhà giáo, sinh viên và phụ huynh học sinh đã tổ chức một cuộc hội thảo ca ngợi giá trị của cuốn sách, cuối cùng nó được đưa trở lại chương trình. Mùa hè năm 2003, Hội đồng giáo dục quận Coffee County (Bang Georgia) cũng phải tiến hành thẩm định vấn đề "ngôn ngữ dung tục" của cuốn sách "Of Mice and Men" khi có khiếu nại của một số phụ huynh học sinh. Đầu năm 2003, Hội đồng nhà trường quận George County ở Lucedale (Bang Mississippi) đã nhất trí loại "Of Mice and Men" cùng hai cuốn sách khác ra khỏi chương trình.

4.

Chuyện ngược đời thứ tư là coi nhà trường nhưdoanh nghiệp. Nếu như ở Việt Nam, cho đến nay thương mại hoá giáo dục vẫn gây tranh cãi và bị nhiều người coi là tồi tệ, thì ở Mỹ nó đang tồn tại như một cái gì đó hết sức tự nhiên.

Khác với Việt Nam, các trường đại học Mỹ nói chung không có thi đầu vào. Quan điểm của họ rất đơn giản: học tập là quyền chính đáng của mọi người, mặc dù xuất phát điểm có thể khác nhau. Nhờ vậy, tất cả những ai có chí đều có thể có cơ hội, ngược lại quốc gia cũng không bỏ phí nhân tài. Vào thập kỷ 1960, số học sinh Mỹ tốt nghiệp phổ thông học tiếp lên đại học chiếm tỷ lệ 60%. Hiện nay, tỷ lệ này có giảm đi, nhưng vẫn đứng đầu thế giới. Nhưng muốn học, phải trả tiền. Khi anh bỏ tiền để mua kiến thức, anh sẽ có ý thức về việc học tập hơn. Còn nếu anh trả tiền mà không học, tức không nhận kiến thức, thì đó cũng là quyền của anh.

Nói vậy, nhưng việc đăng ký học cũng không phải hoàn toàn chỉ có chuyện tiền nong. Một số trường nổi tiếng khá kén chọn sinh viên. Một số bang cũng ưu tiên nhận sinh viên từ bang mình. Còn đối với sinh viên nước ngoài, điểm thi tiếng Anh (TOEFL) đặc biệt quan trọng. Trường Đại học Y khoa là một ngoại lệ. Muốn vào trường, sinh viên phải có bằng tốt nghiệp đại học thuộc một số ngành như sinh hoá, sinh vật...Chương trình kéo dài 4 năm nữa, sau đó phải thực tập từ 2 đến 4 năm. Như vậy, để hành nghề chữa bệnh, cần phải học và thực tập từ 10 - 12 năm!

Việc học tập ở Mỹ rất tốn kém. Mức chi tiêu tối thiểu của một sinh viên ở các trường công, vào khoảng 10 ngàn USD/năm, còn ở các trường tư khoảng 35 ngàn USD. Vì thế, trừ một số người được nhận học bổng hoặc gia đình giàu có, sinh viên Mỹ hầu hết vừa học vừa làm, một số làm việc ngay tại trường.

5.

Chuyện ngược đời thứ năm là bất chấp những chuyện ngược đời vừa kể giáo dục Mỹ vẫn có chất lượng cao nhất thế giới. Bằng chứng là họ kinh doanh giỏi nhất, nghiên cứu khoa học giỏi nhất, đóng phim giỏi nhất, chơi đàn giỏi nhất, hát hay nhất, chơi thể thao giỏi nhất, và ngay cả trong văn học cũng là một trong những nước có nhiều nhà văn đoạt giải Nobel nhất.

Vậy phải chăng chính chúng ta mới là ngược đời?

những ví da phụ nữ đắc nhứt thế giới .
http://www.ranker.com/list/most-expensive-handbags/fashionbaby

Không có tội phạm, cảnh sát Nhật "vẽ" việc để làm

Trang Hồ/ Theo The Economist

(NDH) Nhật Bản chỉ có một vụ bắn chết người trong cả năm 2015.

TIN ĐỌC NHIỀU

• Những mẫu xe máy mới được bán tại Việt Nam nửa đầu năm 2017

• BMW ra mắt dòng xe điện Series 3 trực tiếp cạnh tranh với Tesla Model 3

Trong gần một tuần, những cảnh sát mẫn cán của thành phố Kagoshima, phía Nam Nhật Bản, chăm chú theo dõi một chiếc xe ô tô không khóa cả ngày lẫn đêm. Chiếc xe để ở bên ngoài một siêu thị, và trong xe chứa một thùng bia mạch nha.

Cuối cùng, khi một người đàn ông trung niên đi ngang qua quyết định lấy thùng bia thì 5 cảnh sát nhanh chóng lao ra, không bỏ lỡ cơ hội bắt một trong những "tội phạm" còn sót lại của thành phố.

Các đường phố lộn xộn của Nhật không phải lúc nào cũng đẹp nhưng rất an toàn. Tỷ lệ tội phạm giảm trong 13 năm liên tiếp. Tỷ lệ giết người ở đây là 0,3/100.000 người, một trong những mức thấp nhất trên thế giới. Ở Mỹ con số này xấp xỉ 4.

Tỷ lệ tội phạm ở Nhật Bản thấp hơn so với nhiều nước phát triển

Duy nhất một vụ giết người bằng súng đơn được ghi lại trong cả năm 2015. Ngay cả những tên xã hội đen yakuza từng rất mạnh trước đây mạnh giờ cũng suy yếu vì hệ thống luật pháp cứng rắn hơn và chính tuổi già.

Tuy nhiên, thay vì được nghỉ hưu, số cảnh sát ở quốc gia này lại đang tăng lên. Hầu hết các khu phố đều bắt buộc phải có đội tuần tra (tiếng Nhật là omawari-san). Nhật Bản có hơn 259.000 nhân viên mặc đồng phục, nhiều hơn một thập kỷ trước 15.000 người, dù lúc đó tỷ lệ tội phạm cao hơn nhiều.

Tỷ lệ cảnh sát/dân cư rất cao, đặc biệt là ở Tokyo, nơi có lực lượng cảnh sát đô thị lớn nhất thế giới, nhiều hơn New York 25%. Vì thế, cảnh sát ở đây mở hẳn cuộc điều tra đối với những vụ việc mà có lẽ hầu hết các nước khác coi là vặt vãnh, như ăn trộm xe đạp hay có một ít thuốc gây nghiện.

Một phụ nữ cho biết 5 cảnh sát từng lao vào căn hộ chật hẹp của cô sau khi cô báo một chiếc quần đùi biến mất khỏi dây phơi. Năm ngoái, nguyên một nhóm thám tử từng được chỉ định để bắt giữ một nhóm 22 người trồng cần sa chỉ để tự sử dụng ở những vùng nông thôn vắng vẻ.

Hết việc, cảnh sát Nhật phải tự "vẽ" việc để làm

Khi hết việc để làm, cảnh sát đang trở nên sáng tạo hơn khi quyết định những gì nên bị coi là phạm pháp, giáo sư Kanako Takayama của đại học Kyoto nói. Trong một trường hợp gần đây, cảnh sát bắt một nhóm người chia tiền thuê một chiếc xe hơi, cho việc này là hành nghề taxi bất hợp pháp, bà cho biết. Thậm chí, một số quận còn bắt đầu truy tố những người đi xe đạp vượt đèn đỏ.

15 năm trước, cảnh sát ở thành phố Hokkaido còn "móc nối" với yakuza để băng đảng xã hội đen mang lậu súng vào đất nước rồi họ phát hiện cho đạt chỉ tiêu.