Sunday, May 31, 2026

 NGUYÊN = 7

CÔNG = 3753 = 18 = 9

VƯỢNG   = 66753 = 27 = 9

vượng

 râu = 216 = 9 

 ĐỒNG ĐỘI....ĐÃ ĐI XA - Nguyễn Ngọc Chính.

Thứ Tư, 4 tháng 6, 2025

Lời nói đầu: Đối với phần lớn chúng ta, ông Chính là một người ít ai biết tới, trừ những ai từng dạy hay từng học ở Trường Sinh ngữ Quân đội VNCH. Ông cũng dạy Anh văn cho ca sĩ Phương hồng Quế trước khi cô này đi Mỹ vì ông này là bạn tù với BS Phạm kỳ Nam, chồng của PHQ. Phần lớn các GS của trường này ở lại VN do họ đi tù dưới 3 năm -- trừ 1 số rất ít vượt biên. Khoảng TN 1980, người ta tranh nhau học Anh văn nên các GS này rất có giá, vì vậy họ ko thích vượt biên với nhiều nguy hiểm -- Tài Trần.

=====

    









Cuộc chia xa nào cũng để lại nhiều hoài niệm cho người ở lại! Nhất là cuộc chia xa đó lại là “vĩnh biệt” đối với người còn ở lại trên thế gian này, vĩnh viễn sẽ không bao giờ còn thấy nhau…

Anh Tôn Thất Lan, một đồng đội ngày nào cùng khoác áo lính, ngày hai buổi đến Trường Sinh ngữ Quân đội với vai trò giảng viên Anh ngữ… nay đã không còn nữa. Anh vừa ra đi ngày 15/5/2025, giã từ Sài Gòn nơi còn lưu giữ thật nhiều kỷ niệm.

Cáo phó của Gia đình

Tôi có 3 bài viết về anh:

(1) “… vẫn chưa già…” https://chinhhoiuc.blogspot.com/2020/08/van-chua-gia.html

(2) Viết tiếp chuyện… “vẫn chưa già” https://chinhhoiuc.blogspot.com/.../viet-tiep-chuyen-van...

(3) “Tinh thần Don Quixote” https://chinhhoiuc.blogspot.com/.../tinh-than-don-quixote...

Đáng tiếc một điều là anh không chơi Facebook nên anh chỉ đọc trên điện thoại của tôi, còn cái Nokia của anh thì “cùi bắp” nên không thể chuyển bài viết sang được. Anh tình thật bảo tôi hôm nào in ra giấy cho anh để giữ làm kỷ niệm.

Ba bài viết cộng với hình ảnh đi kèm dài 15 trang giấy A4, tôi đem ra tiệm đóng sách có thêm bìa plastic để làm quà tặng anh. Thế là tập bài viết của tôi, anh về nhà vẽ thêm chân dung của tác giả dán kèm, anh gọi đó là “fancy portrait”! Thật tình anh vẽ không giống lắm nhưng đó là cái tình của anh đối với đồng ngũ ngày nào.

Bản in các bài viết về Tôn Thát Lan

Anh lại còn tặng tôi một đĩa VCD mang tựa đề “Man of la Mancha”, vở nhạc kịch về Don Quixote, với phần lời của Dale Wasserman và phần nhạc do anh sáng tác. Vở nhạc kịch này đã được các giáo sư và sinh viên trường Đại học TP. HCM diễn một lần duy nhất nhân ngày Nhà giáo 21/11/1987 tại HCMC University Auditorium.

Đêm diễn "Man of la Mancha" tại HCMC University Auditorium

Tất cả đều là những món quà quý giá mà tiền không thể mua được. Phải chăng khi về già người ta thường làm những chuyện mà lúc trẻ không bao giờ nghĩ tới vì còn bận lo cơm-áo-gạo-tiền?

“Về già vẫn có niềm vui

Một đời cay đắng, ngọt bùi… cứ vui!”

Nhạc sĩ Tôn Thất Lan trong vai Thợ Cạo trong vở nhạc kịch "Man of the Mancha"

Anh Lan là thành viên cùa một nhóm “du ca” trong màu áo lính. “Du ca” thường “có mùi phản chiến”, ngược lại với màu áo “treilli” xanh lá cây rừng! Nhưng cũng nhờ "du ca” mà nhạc sĩ Tôn Thất Lan có cơ hội giũ bỏ quần áo lính để biệt phái về làm giáo chức!

Cuộc đời anh Lan không chỉ là giảng viên tại trường Sinh ngữ mà còn là Thầy của rất nhiều học trò rải rác từ trường Phan Chu Trinh Đà Nẵng vào đến Sài Gòn. Anh không chỉ là giảng viên mà còn là một nhạc sĩ trữ tình phổ nhạc từ các nhà thơ nổi tiếng từ thời tiền chiến.

Anh kể con đường trở về “dân sự” của anh cũng “trầy da tróc vẩy” vì Chỉ huy trưởng trường không đồng ý cho đi. Thế là Tôn Thất Lan lại phải tìm “đường tắt” thông qua “du ca”, cụ thể là nhờ nhạc sĩ Phạm Duy! Thế mới biết, sức mạnh của nhạc sĩ: chỉ vài lời của PD cũng đủ để anh… giã từ vũ khí.

Trong tuyển tập những ca khúc anh phổ từ những bài thơ, cứ mỗi bài hát lại có chân dung của tác giả do chính anh tự vẽ. Trong số đó có chân dung Hàn Mặc Tử, Nguyễn Bính, Lưu Trọng Lư, Xuân Diệu, Bích Khê, Vũ Đình Liên, Chế Lan Viên, Quang Dũng, Huy Cận, Phùng Quán, Thâm Tâm…

Những tập ca khúc phổ từ thơ tiền chiến của Tôn Thất Lan

Có một tập phổ nhạc với tựa đề tiếng Anh “Life must go on” với những câu thơ do anh sáng tác:

“No origin are we to know

But step by step permeated with deep grief

And then tomorrow where to go

Just only feel the lodge unevenly brief”.

Tác giả tự dịch sang tiếng Việt:

"Xưa ta đâu biết ngọn nguồn

Giờ thì lại thấm giọt buồn tình sâu

Mai rồi chẳng biết về đâu

Chỉ nghe chấp chới mái lầu chênh vênh”

Bên những tác phẩm

Cuối cùng, nhưng cũng không kém phần quan trọng, là một tuyển tập gồm 12 truyện ngắn của Tôn Thất Lan. Truyện ngắn “Người, Xa lạ” là một kịch bản 2 màn, nhân vật gồm Người kể chuyện, Người chồng, Người vợ và Hắn (người máy giúp việc trong gia đình). Theo lời Người kể chuyện thì:

“Con người say sưa sung sướng tận hưởng những tiện nghi từ máy móc mà họ sử dụng, sai khiến những đầy tớ rất đỗi trung thành mà không hề ý thức rằng (có lẽ vì họ đã mất dần ý thức và suy tư) chính họ - Con người - lại dần dần biến thành nô lệ của những máy móc, tiện nghi mà họ sử dụng, sai khiến: Chính họ đã bị máy móc hóa, mất dần nhân tính và có thể tự thấy xa lạ với chính mình”.

Kịch có nét bàng bạc khiến ta liên tưởng đến “1984” mà George Orwell viết từ năm 1948 để vẽ ra một thế giới chính trị vào năm 1984. Kịch của Tôn Thất Lan viết năm 2008 nhưng lại đề cập đến một xã hội của năm 2085. Hai tác phẩm nói chung đều thuộc loại giả tưởng khiến người đọc không thể nào không khỏi suy nghĩ!

Giới thiệu tác phẩm

Mãi đến tháng 8/2020 chúng tôi mới tái ngộ tại Sài Gòn. Tôi rủ Lan uống cà phê nhưng anh chỉ xin một ly trà chứ cà phê anh uống ở nhà rồi. Anh nói bây giờ thì anh đã nghỉ dậy học nhưng hàng tuần vẫn gặp mặt nhóm “du ca”.

Có điều mấy tháng nay vì tình hình bệnh dịch Covid nên phải ở nhà. Hỏi anh làm gì vào lúc này, anh bảo… “ngồi chơi, xơi nước” nhưng lại nói thêm “ngồi nhìn đời trôi đi trước mắt nhưng không buồn mà cũng chẳng vui”!

Anh lại còn chế ra một câu xưa như trái đất: “Đời, c’est la vie; Tình, c’est l’amour; Tiền, c’est l’argent… và đến lúc này thì chờ đoạn kết… c’est la mort!”. Giọng anh không bi quan chút nào mà trái lại, rất vui vì được dịp… “thổ lộ tâm can”.

Tôn Thất Lan trong buổi họp mặt Tất niên năm 2015 của các cựu Giảng viên Trường SNQĐ

Nói chuyện với anh, tôi bỗng khám phá nhiều điều mới lạ. Nhìn anh, một ông già 80, với dáng người lọm khọm, đi đứng từ tốn nhưng đằng sau hình hài đó ẩn chứa một sức mạnh mà những người trẻ hơn chưa chắc gì đã có được!

Tôi ít tuổi hơn anh nhưng vẫn thường “tự nhận” là mình già. Nhưng từ chính câu nói của một “ông già thứ thiệt” khiến tôi phải nghĩ lại. Anh nói: “Già về tuổi tác nhưng vẫn chưa già trong tâm hồn, đó mới là triết lý ở đời!”.

Một buổi sáng bình thường đi siêu thị!

Mấy ai có được suy nghĩ đó? Phải chăng những tâm hồn nghệ sĩ trẻ mãi không già? Giờ này thì anh đã xa, rất xa đến độ phải chờ đến ngày tôi bắt kịp “chuyến tàu suốt” mà anh đã đi trước đó!

Saturday, May 30, 2026

 Trần Thiện Thanh (12 tháng 6 năm 1942 – 13 tháng 5 năm 2005) là một trong những nhạc sĩ Việt Nam nổi tiếng nhất giai đoạn trước 1975. Một số bút hiệu khác của ông là Anh Chương (tên con trai ông), Trần Thiện Thanh Toàn (em trai ông, đã tử trận), Thanh Trân Trần Thị (tên người con gái thứ nhì).[1] Ông còn là ca sĩ với nghệ danh Nhật Trường và được xem như là một trong bốn giọng nam nổi tiếng nhất của nhạc vàng hay còn gọi là "tứ trụ nhạc vàng".[2]


TRẦN = 4215 = 12= 3

 THIỆN = 45155 = 20 = 2

THANH = 45155 = 2

 NHẬT = 5514 = 15 = 6

TRƯỜNG = 426753 = 27 = 9

 NGUYỄN = 7

THỊ = 1

MINH = 4155 = 15 = 6

HIẾU = 5156 = 17 = 8

Cộng lại: 7 1 6 8 = 22


Bác sĩ Lê Hữu Tuấn
Bà con ơi, nhiều người tìm tới lão than rằng: “Bác sĩ ơi, cháu đau khớp cả năm nay, uống bao t.huốc tây cũng không hết, châm cứu, dán cao cũng chỉ đỡ chút rồi đau lại...” Nghe mà thương, mà cũng xót, vì chữa mãi không đỡ thì không phải do th,uốc không hay, mà là do chưa rõ nguyên nhân.
Lão nói thật, khớp đau kéo dài không chỉ đơn giản là do tuổi tác hay vận động sai cách. Trong Đông y, muốn chữa thì phải biết rõ gốc rễ, nếu không chẳng khác gì “xoa bóp ngọn cây mà quên gốc rễ đã mục”.
Hôm nay, lão chỉ mặt 6 nguyên nhân khiến khớp cứ đau mãi không dứt để bà con biết mà tránh, biết mà chữa cho đúng.
1. Khí huyết ứ trệ – Đau do không thông
Trong Đông y có câu: “Thông bất thống, thống bất thông” – nơi nào khí huyết không lưu thông thì nơi ấy sinh đau. Khi mạch máu không dẫn đủ huyết nuôi gân x,ương, kh,ớp thiếu dưỡng chất, thì dù không vận động mạnh cũng vẫn đau âm ỉ, nhức mỏi kéo dài.
Đây là lý do vì sao bà con ngồi lâu, nằm lâu, hoặc thời tiết thay đổi là khớp đau lại. Không thông thì thống – đơn giản vậy thôi.
2. T,hận hư – Gốc xư,ơng yếu, khớp không có lực
Thậ,n trong Đông y chủ cốt – nghĩa là Thận khỏe thì xư,ơng khớp mới vững. Bà con nào lớn tuổi, hoặc bị hư tổn Th,ận khí, thì x,ương khớp nhanh bị lão hóa, thoái hóa.
Lúc này, chữa đau khớp mà chỉ tập trung vào chỗ đau là không đủ. Phải bổ Thận, dưỡng tinh, nuôi gốc vững thì thân mới cứng, khớp mới bền.
3. Tỳ vị suy yếu – Không sinh đủ khí huyết để nuôi x,ương
Tỳ chủ vận hóa, sinh khí sinh huyết. Khi Tỳ yếu, ăn uống kém, tiêu hóa không tốt, thì khí huyết sản sinh không đủ, dẫn đến xư,ơng khớp không được nuôi dưỡng.
Người có Tỳ hư thường kèm theo mệt mỏi, ăn kém, hay đầy bụng, da vàng nhạt, tay chân lạnh, người gầy yếu – và tất nhiên, khớp thì đau mãi không khỏi, bởi thiếu dưỡng mà ra.
4. Phong – Hàn – Thấp xâm nhập
Đây là nhóm nguyên nhân rất phổ biến trong dân ta, đặc biệt ai sống ở vùng ẩm ướt, hay tắm khuya, dầm mưa, ngồi quạt lạnh lâu. Phong thì di chuyển, Hàn thì co rút, Thấp thì nặng nề. Ba thứ này xâm nhập vào kinh lạc, gây ra:
Đau nhức di chuyển chỗ
Co cứng khớp buổi sáng
Trời lạnh mưa là đau tăng lên
Không đuổi được phong – hàn – thấp thì thu,ốc có hay cũng chỉ dừng được cơn đau chốc lát.
5. Ăn uống không điều độ – sinh đàm trệ tích tụ
Nghe thì lạ, nhưng lão gặp không ít ca đau khớp do ăn uống sai cách, nhất là người thích thịt mỡ, rượu bia, đồ chiên rán, lạnh lạnh cay cay... Những thứ đó khiến cơ thể sinh ra nhiều đàm thấp – đàm trệ này tắc nghẽn kinh lạc, làm viêm khớp, đau khớp, phù khớp.
Người có đàm thấp hay thấy mình nặng nề, lừ đừ, mệt mỏi, khớp thì kêu lục cục, sưng, đau như châm chích.
6. Không điều tr,ị dứt điểm – chỉ cắt ngọn, không chữa gốc
Nhiều bà con bị đau khớp, uống t,huốc tây cắt đau, thấy đỡ là ngưng, không theo đuổi điều tr,ị cho tới nơi tới chốn. Có người lại tự ý dùng th,uốc giảm đau dài ngày, không hiểu rằng đang gây thêm tổn hại cho gan thận, lại làm hỏng khớp thêm.
Trong Đông y, lão luôn dặn: Đã đau khớp mãn tính thì phải kiên trì trị tận gốc, cần phối hợp cả th,uốc, châm cứu, bấm huyệt, ăn uống – sinh hoạt điều độ, mới mong bền lâu.
Lời lão dặn
Khớp đau là một chuyện, đau mãi không khỏi mới là chuyện đáng lo. Muốn chữa dứt điểm, bà con phải hiểu rõ nguyên nhân, phải nghe cơ thể, phải theo đuổi một phương pháp dưỡng – t,rị bền bỉ, không vội vàng.
Nếu bà con nào đang đau kh,ớp kéo dài, lão khuyên đi khám càng sớm càng tốt. Cứ để lâu, khớp hỏng rồi thì có tiếc cũng không kịp.
Đừng để kh,ớp gọi đau mỗi ngày – rồi đến lúc muốn cử động một chút, cũng là điều xa xỉ.
Nếu cô chú, anh chị gặp tình trạng tương tự, hãy để lại bình luận hoặc nhắn tin để đội ngũ hỗ trợ tư vấn ban đầu và thăm khám phù hợp với thể trạng. Thông tin chỉ mang tính tham khảo, việc đjều trj cần được thăm khám trực tiếp bởi người có chuyên môn.
Bác sĩ CK2 Lê Hữu Tuấn - CCHN số 001674 /BYT-CCHN - Trung Tâm Nghiên Cứu và Ứng Dụng Thuốc Dân Tộc, GPHĐ số 226/HNO - GPHĐ

Thursday, May 28, 2026

 Việt Dzũng (8 tháng 9 năm 195820 tháng 12 năm 2013), có tên khai sinh là Nguyễn Ngọc Hùng Dũng và tên thánh Gioakim, là một người dẫn chương trình, nhạc sĩ, ca sĩ người Mỹ gốc Việt nổi tiếng với dòng nhạc Việt Nam hải ngoại hoạt động tại Hoa Kỳ.

NGUYỄN = 7

NGỌC = 5373 = 18 = 9

HÙNG = 5653 = 19 = 10 = 1

DŨNG = 4653 = 18 = 9


 Nguyễn Hồng Nhung (sinh ngày 6 tháng 7 năm 1981) [1] là một ca sĩ người Mỹ gốc Việt hoạt động tại hải ngoại.

NGUYỄN = 536155 = 25 = 7

HỒNG = 5753 = 20 = 2

NHUNG = 55653 = 24 = 6

Cộng lại: 7 2 6 = 15.

Sau đây là ý nghĩa của số này.

PHÁP SƯ (THE MAGICIAN)

15 là số có ý nghĩa huyền bí (esoteric) sâu xa, của sự rung động của thuật giả kim (alchemy) qua đó tất cả ma thuật được bày tỏ (all magic is manifested). Số này cực kỳ may mắn và mang theo nó đặc tính làm say mê kẻ khác (essence of enchantment). 15 đi đôi với tài hùng biện, sự khéo ăn khéo nói, và những tài năng về âm nhạc, nghệ thuật, và kịch nghệ. Số này ban cho (bestows upon) người mang số này một tính khí bất ngờ/đầy kịch tính (dramatic temperament) và sự hấp dẫn/thu hút (charisma) cá nhân mạnh mẽ và kỳ lạ. Số 15 đặc biệt may mắn vì nhận được tiền, quà tặng, những giúp đỡ từ những kẻ khác, vì số này có sự thu hút mạnh mẽ đối với tính vị tha của người khác. Tuy nhiên, không hoa hồng nào lại không có gai, và người xưa cảnh báo rằng số 15 sẽ điều khiển những mức thấp của khoa huyền bí học (lower level of occultism) khi nó liên kết với số 4 hoặc 8. Những người như thế sẽ có thể dùng ma thuật (black magic), thôi miên, và sự dẫn dụ về tinh thần – để thực hiện mục tiêu của họ. Do đó, nếu 15 là ngày sanh, và tên cộng là 4, 13, 22, hoặc 31, thì bạn nên đổi tên sao cho nó bằng một số có thể thu nhỏ bằng 1, như số 10 hoặc 19. Nếu ngày sanh là 15, và tên bằng 8, 17, hoặc 26, thì bạn nên đổi tên sao cho nó bằng 6 hay 24. Nếu tên bằng 15, và bạn lại sanh ngày 4, 13, 22, và 31, bạn nên đổi tên thành 6 hay 24. Nếu tên bằng 15, và bạn sanh ngày 8, 17, hoặc 26, bạn nên đổi tên bằng 6 hay 24.

Ngoài sự cảnh báo trên, số 15 rất may mắn. Nếu bạn sanh ngày 15, và tên cũng bằng 15, bạn được ban cho khả năng mang hạnh phúc đến kẻ khác và đưa ánh sáng vào nơi tối tăm, với điều kiện là bạn không dùng tác động kỳ diệu và may mắn này cho các mục đích vị kỷ./.

Dịch từ quyển Linda Goodman’s Sun Signs nơi trang 252-253.

Do NHN có ngày sanh là 06 nên cuộc đời cô rất may mắn. Theo LTS, những số sau đây rất may mắn: 6 15 19 21 23 24 và 27. 

ĐỌC THÊM: biệt thự của NHN tại Fountain Valley nam Cali. Làm mẹ đơn thân, nuôi con tự kỷ 13 tuổi chưa biết nhai, ca sĩ Nguyễn Hồng Nhung vẫn sống sung túc ở Mỹ trong biệt thự 200m2

Wednesday, May 27, 2026

CUỘC ĐỜI CỦA CA SĨ THANH THÚY QUA LĂNG KÍNH CỦA LÝ THUYẾT SỐ.

II/ Thay thế các chữ trong tên cúng cơm của ca sĩ bằng các trị số tương ứng, ta có.

NGUYỄN = 536155 = 25 = 7

THỊ = 451= 10 = 1

THANH = 45155 = 20 = 2

THÚY = 4561 = 16 = 7

Cộng lại: 7 1 2 7 = 17 (cùng số với cựu TT Nguyễn tấn Dũng).

Sau đây là ý nghĩa của số này.

NGÔI SAO CỦA NHÀ THÔNG THÁI (THE STAR OF THE MAGI)

Đây một số rất cao về tâm linh/tôn giáo (highly spiritual number), và người Can-đê cổ đại đã tuợng trưng nó bằng sao Kim (Venus) 8 cánh. Ngôi sao của Nhà Thông thái là hình ảnh của Tình yêu và Hòa bình, và những uớc muốn của nguời số 17 sẽ vuợt qua được trong tâm linh những thử thách và khó khăn trong quá khứ (will rise superior in spirit to the trials and difficulties of earlier life), với khả năng chinh phục thất bại truớc đây trong quan hệ cá nhân và nghề nghiệp (with the ability to conquer to conquer former failure in personal relationships and the career). [Nói thêm: ngưòi thuộc số 17 rất khôn ngoan về mặt đạo đức (to be morally good or wise) để có khả năng tránh đựơc những điều mà họ không nên làm và hiểu được những điều mà ngưòi khác không hiểu]. 17 là “số của sự Bất tử“ (number of the Immortality), và cho thấy tên của nguời (hay thực thể) này sẽ sống mãi sau khi họ đã lìa đời (the person's name will live after him). Đây là một số của cực kỳ may mắn, với một cảnh báo. Vì nó thu nhỏ thành 1+7 = 8, do vậy những ngưòi số 17 nên đọc kỹ phần nói về các số 4 và 8 đăng ở cuối chương này". Chú thích: những người có ngày sinh hay có tên cộng lại bằng 4 hay 8 đều thuộc nhóm TRẢ NỢ DỒN, đã giải thích nhiều lần trên FB này.

II/ Vì ca sĩ này có nghệ danh là Thanh Thúy nên ta cũng phân tách tên này.
THANH = 45155 = 20 = 2
THÚY = 4561 = 16 = 7
Vì 2 + 7 nhỏ hơn 10 nên ta phải cộng 20 với 16 sẽ bằng 36. Theo Lý thuyết Số 36 cũng bằng 27 (cùng số với Trấn Thành). Sau đây là ý nghĩa của số này.
GẬY CHỈ HUY
Đây là một số xuất sắc, hài hòa, và may mắn của can đảm và quyền lực, với một nét quyến rũ (a touch of enchantment). Số này phù hộ cho người hay thực thể mà nó đại diện với một hứa hẹn về quyền lực và chỉ huy. Nó bảo đảm rằng các phần thưởng lớn sẽ đến từ những công việc hữu ích/có kết quả (productive labor), trí tuệ (intellect), và tưởng tượng, rằng những năng lực (faculty) sáng tạo đã gieo mầm tốt sẽ chắc chắn gặt hái một vụ mùa tốt (reap a rich harvest). Những ai hay thực thể đại diện bởi số 27 sẽ luôn luôn tiến hành những ý nghĩ và dự định riêng của họ, ko bị dọa nạt (intimidate) hay ảnh hưởng bởi ý kiến khác biệt hay chống đối từ kẻ khác. Đây là số do nghiệp tốt, đã đạt được từ nhiều kiếp trước.
Dịch từ trang 261 của sách Linda Goodman's Star Signs.
SJ ngày 28/5/2026.

Sunday, May 24, 2026

 

 PHẦN ĐỌC THÊM: MỘT CHIẾN CÔNG ĐI VÀO QUÊN LÃNG CỦA QLVNCH.

Khoảng năm 1973 hay 1974, đại đội trinh sát 10 của sư đoàn 7 đã tịch thu được một số súng đại bác không giựt 82 ly, xem ảnh, và triển lãm tại BCH của trung đoàn 10 tại Bến Tre, và tôi có xem. Súng này đặt trên chân ba càng, có 2 bánh xe để kéo khi cần. Chiến công này đã xảy ra khi đại đội này phục kích dọc theo một con kinh ở Vùng Đồng Tháp Mười. Các thuyền lớn của CSBV chở vũ khí đi trên kinh, bộ đội đi dọc theo bờ kinh. Chờ khi đoàn ghe lọt vào ổ phục kích, đại đội Trinh sát 10 nổ súng, bao gồm mìn Claymore, khiến nhiều ghe bị chìm. Sáng ra, trung đoàn 10 đổ thêm quân để bảo vệ mục tiêu và lục soát. Họ cho người lặn xuống sông để vớt súng, đạn, v.v… Trong số xác chết có cả vài kỹ sư canh nông từ miền bắc xâm nhập. Thời gian đó, tôi có mặt tại Bến Tre để dự lớp học về CTCT tại Khối CTCT của trung đoàn 10, mà trưởng khối là thiếu tá Mẫn. Rất tiếc là không biết chiến công này xảy ra vào lúc nào, chỉ biết là từ 1973-75, vì lúc đó tôi phục vụ tại trung đoàn này.

         


Tôi đã đặt hai câu hỏi "1973 in vietnam war" và "1974 in vietnam war" trên Google nhưng ko có kết quả. Thời đó các cố vấn Mỹ cho các đơn vị VNCH đã rút về nước khoảng 60 ngày sau khi ký kết HĐ Paris 1973, do đó các trận đánh xảy ra chỉ được thông báo cho báo chí trong nước và ngoại quốc qua cuộc họp báo mỗi ngày do Tổng cục CTCT VNCH tổ chức. Nếu lúc đó còn cố vấn, thì trận đánh này sẽ được lưu vào Quân sử Mỹ.

 TRẬN ĐÁNH TẠI TỈNH LỴ SÔNG BÉ TỈNH PHƯỚC LONG THÁNG 5/1965.

ẢNH: CỐ VẤN MỸ VÀ LÍNH VNCH CÒN DÙNG CARBINE-M1.

LỜI MỞ ĐẦU: Phần lớn chúng ta đều biết trận Đồng Xoài tháng 6 năm 1965, vì đây là một trận đánh LỚN NHỨT TRONG GIAI ĐOẠN NÀY của chiến tranh VN. Trận đánh bắt đầu từ ngày 9 và kết thúc vào ngày 13.6.1965. Khi trận đánh này xảy ra, quận lỵ Đôn Luân, tên cũ là Đồng Xoài, thuộc tỉnh Phước Long, xem bản đồ, đang được bảo vệ bởi 2 đại đội DSCĐ phần lớn là dân S-tiêng gốc KPC, thuộc Toán A-324 LLĐB Mỹ; một toán Công binh hải quân Mỹ Seabee; và đại đội 111 ĐPQ và nghĩa quân. Tấn công Đồng Xoài là ba trung đoàn 271, 272, và 273 của CSBV. Để tiếp viện cho Đồng Xoài, lần lượt các đv sau đây của VNCH được trực thăng vận gồm TĐ 1/7 của sđ 5, TĐ 52 BĐQ, và TĐ 7 Dù. TĐ 1/7 và TĐ 7 Dù bị thiệt hại nặng vì lọt ổ phục kích (TĐ trưởng của 1/7 và 7 Dù đều tử trận).

 

Trong khi đó, trận đánh tại tỉnh lỵ Sông Bé của tỉnh cùng tên, xảy ra trước đó 28 ngày, lại rất ít người biết, vì ko ác liệt và tổn thất của hai bên thấp hơn.        

Lần đó, cũng chính ba trung đoàn CSBV này đã tấn công tỉnh lỵ Sông Bé của tỉnh Phước Long, xem bản đồ. Sau đây là thông tin về trận Sông Bé từ Quân sử chính thức của Lục quân Mỹ.

======

“Mục tiêu của Trung ương Cục miền Nam, viết tắt là COSVN cho cuộc tấn công mùa hè tại Quân Khu 3 là củng cố vùng lãnh thổ phía bắc và phía đông của Sài Gòn, cuộc tấn công này có thể cắt thủ đô khỏi Vùng 2 và Vùng 1. Những mục tiêu quan trọng nhứt là tỉnh Bình Long và Phước Long. Hai tỉnh xa xôi và thưa dân này, lại có những con đường chiến lược nối các an toàn khu của CS tại Cam bốt với Chiến khu C và D, và lực lượng CS tại Nam Kỳ (Cochinchina) với các lực lượng ở Tây Nguyên. Các mục tiêu khác là tỉnh Lâm Đồng, Bình Thuận, Phước Tuy, Long Khánh, và Biên Hòa.

Để chuẩn bị cho chiến dịch (CD), Trung ương cục miền Nam đã huy động dân thường để đóng góp 140 ngàn ngày công để di chuyển và dự trữ tiếp tế. Bộ tư lịnh Mỹ tại VN hay MACV đã tịch thu một tài liệu nói rằng địch đã dự định một “Điện biên phủ thứ hai” nhắm vào các quận và tỉnh lỵ phía bắc của Sài Gòn.

Ngày 9/5/1965, một tên lính địch đã đầu thú tại Sông Bé, tỉnh lỵ của tỉnh Phước Long, có dân số khoảng 15 ngàn và cách SG 119 km về phía đông bắc. Y khai rằng địch sẽ tấn công tỉnh lỵ này. Ngày kế, một tên khác ra đầu thú khai rằng cuộc tấn công sẽ xảy ra vào buổi tối khiến tỉnh trưởng báo động 50/100 quân số phòng thủ. Quân phòng thủ của tỉnh lỵ gồm 250 lính của TĐ 36 BĐQ và 150 lính ĐPQ. Ngoài ra còn có 36 cố vấn Mỹ, phần lớn thuộc Toán T-34 LLĐB, và họ cũng thuộc toán cố vấn của tỉnh. Nhiều lính Mỹ đã nghĩ rằng tỉnh trưởng đã phản ứng thái quá (overreact) khi ra lịnh như vậy.

Mặt trận B-2 đã tập hợp ba trung đoàn bộ binh để phát động cuộc Tổng công kích mùa Hè tại QK-3 gồm các trung đoàn 271 (còn gọi là trung đoàn 1) và 272 (còn gọi là trung đoàn 2) của Quân Giải phóng miền Nam, viết tắt là PLAF; và trung đoàn 273 tân lập (còn gọi là trung đoàn 3) của Quân Giải phóng miền Nam Việt Nam. Ngoài ra còn có TĐ 840 của quân giải phóng miền nam, hai trung đội đặc công, và một đơn vị pháo mới, ngoài cối và súng không giật cơ hữu, có thêm 2 khẩu sơn pháo (howitzer) 75 ly, hai cối 82 ly, tám súng không giật 75 ly, và 8 khẩu đại liên.

Kế hoạch này, đã được cấp chỉ huy của địch tập dượt (rehearse) bằng cách dùng một sa bàn để cho lính thực tập, gồm TĐ 1 của trung đoàn 271, và TĐ 840 chiếm tỉnh lỵ Sông Bé trong khi một TĐ của trung đoàn 272 chiếm quận lỵ Phước Bình. Phần còn lại của lực lượng này nằm chờ phục kích các đơn vị của chánh phủ (CP) tiếp viện. Điểm yếu nhứt của kế hoạch liên quan đến pháo yểm. Phần lớn pháo phải được khuân vác hay kéo bằng người từ rất xa qua địa thế hiểm trở để tới chiến trường. (Thời đó quân CSBV chưa dùng xe Molotova để kéo đại bác như từ 1972 trở về sau – ND). Điều này khiến quân số suy giảm do mệt nhọc hay bịnh. Sự hao hụt (attrition) này làm giảm số đạn dành cho trận đánh.

Ảnh 1: bản đồ tỉnh Phước Long. Tỉnh lỵ Sông Bé nằm trong quận Phước Bình. Ảnh 2: Bản đồ tỉnh Phước Long trong trận đánh tháng 12/1974.

 

Ảnh 3: đại bác, còn gọi là sơn pháo 75 ly, do Mỹ sản xuất. Trong đệ nhị thế chiến, Mỹ đã viện trợ cho Liên Xô để đánh Đức. Những súng này được LX viện trợ cho Trung Cộng, và TC viện trợ cho CSBV.

      

 

Quân NỔI DẬY đã tấn công vào sáng sớm ngày 11/5/1965. Chỉ trong 25 phút, họ đã tràn ngập quận lỵ Phước Bình, nhưng tỉnh lỵ chống trả dữ dội. Do điều nghiên kỹ từ trước, pháo binh địch đã bắn trúng nhiều mục tiêu quanh tỉnh lỵ trong những phút đầu tiên của trận đánh. Bộ binh địch đã xung phong, chiếm nhà của tỉnh trưởng, trạm cảnh sát, và phần lớn tỉnh lỵ. Quân tấn công đã chiếm 4 xe thiết giáp, dùng nó để bắn lại quân chánh phủ. Tuy nhiên, quân nổi dậy đã gặp khó khăn, khi tới doanh trại của cố vấn. Vì nghĩ rằng BCH của tiểu khu không thể chống trả một cuộc tấn công, vào những ngày trước đó, trung tá Alton Park, chỉ huy của Toán B-34, đã lập một hệ thống công sự bên trong hàng rào phòng thủ. Vì ko biết những công sự này, nên pháo của VC đã ko gây hư hại. Tuy nhiên pháo địch đã làm Park bị thương nặng khiến thiếu tá Mitchell Sakely, chỉ huy phó, thay thế.

Một trung đội đặc công đã dẫn đầu cuộc tấn công này. Chúng xuyên qua hàng rào bên ngoài của doanh trại cố vấn vì đại đội ĐPQ bị bể phòng tuyến.Trận chiến diễn ra bên trong và chung quanh các tòa nhà của doanh trại. Chúng chiếm nhà ăn, nơi lính Mỹ dùng làm trạm y tế, giết vài lính Mỹ. Một trong những người nằm bất động bên trong là trung tá Park. Một tên lục soát túi áo ông và bắn vào lưng ông. Trung sĩ Richard Bartlett, bị thương và giả chết. Sau khi đá vào trung sĩ vì nghĩ rằng ông này đã chết, một tên địch đặt súng trên người của trung sĩ để tác xạ. Mỗi lần y bắn, đạn sướt vào tay của trung sĩ. Ông nằm chịu trận khoảng 20 phút cho tới khi quân Mỹ tái chiếm phòng ăn.

Tình hình tuyệt vọng xảy ra khắp nơi trong trại, dù vài chỗ vẫn còn chống cự dữ dội. Sáu mươi lính BĐQ đã đẩy lui một TĐ địch dọc theo một đoạn của chu vi phòng thủ, trong khi đó hai phóng viên nhà báo bất ngờ có mặt tại chỗ đã dùng súng trường để bảo vệ các xạ thủ súng cối của căn cứ. Ở cạnh phía tây của trại, hai hạ sĩ quan LLĐB đứng trên vỏ đạn ngập mắt cá chân, để điều khiển súng máy suốt đêm dù bị nhiều thương tích. Ngay cả một bác sĩ của lục quân cũng cầm súng. Khi một binh sĩ hỏi bác sĩ có vi phạm Quy ước Geneva khi cầm súng, bác sĩ trả lời, “Đây là thuốc ngừa bịnh, tôi bắn chúng trước khi chúng bắn tôi.”

Dù trận chiến tiếp diễn, nhưng pháo binh của địch giảm bớt (slacken) vì thiếu đạn. Lúc 0300 giờ, các gunship của lục quân Mỹ từ đại đội 197 không vận đã bay phía trên trại để yểm trợ quân phòng thủ. BĐQ đã phản công, nhưng bị đẩy lui và chỉ huy của họ tử trận. Vào lúc bình minh, mỗi bên bám giữ một phần của trại, nhưng không bên nào có thể lấn tới (make headway).

Đoán biết địch sẽ tấn công quân tiếp viện, phe VNCH phản ứng cẩn thận. Một tiểu đoàn BĐQ, tiến từ phía tây nam, dọc theo liên tỉnh lộ 1A, về phía đông bắc, xem bản đồ đính kèm. Họ đã phát hiện và né tránh một phục kích trước khi tới tỉnh lỵ Sông Bé khoảng giữa trưa của ngày 11/5. Các trực thăng Mỹ chở thêm viện quân, nhưng ko gặp chống trả của địch lúc đổ quân. Giao tranh nhỏ lẻ tiếp tục trong và quanh tỉnh lỵ suốt ngày, nhưng vì sắp hết đạn nên địch bắt đầu rút lui. Các máy bay đồng minh, bao gồm các oanh tạc cơ A-1E Skyraider và B-57 Canberra của Không quân Mỹ và gunship của lục quân đã tấn công (harried) dù trời u ám. Thành phần chủ lực của địch đã chờ tới đêm 11-12/5 để chém vè. Một TĐ của trung đoàn 48 sđ 18 bộ binh, tiến từ đông bắc, đã đụng một TĐ của quân nổi dậy vào chiều ngày 12/5 và, sau 1 đụng độ ác liệt đã chiến thắng. Vì ko thể chiếm tỉnh lỵ Sông Bé nhanh chóng hay diệt quân tiếp viện, và thiếu đạn để đánh lâu dài, Mặt trận B-2 đã quyết định đoạn chiến (not to press its luck). Nếu họ tiếp tục đánh, tình hình có thể xấu hơn với quân nam VN.

Sau đó 2 bên đều nói mình chiến thắng. Phía MTGPMN đã chiếm 1 quận lỵ và một phần tỉnh lỵ trong vài giờ. Theo quân sử CS, họ đã giết 1.389 quân Việt Mỹ, gồm 30 người Mỹ, bắn rơi 14 máy bay, tịch thu 700 súng. Thực tế, chiến quả của họ ko được như vậy. Quan trọng nhứt, họ đã ko thể thực hiện (pull off) mục tiêu chánh của chiến dịch là phục kích quân tiếp viện như đã xảy ra ở Bình Giả năm tháng trước. Trái với tuyên truyền của CS, quân nam VN chỉ có 58 CHẾT, 96 BỊ THƯƠNG, và 83 MẤT TÍCH. Mất 109 súng, 21 máy truyền tin, và 4 xe thiết giáp, nhưng sau đó các xe này bị máy bay phá hủy. Có 5 lính Mỹ chết, 13 bị thương. Trung tá Park sống sót. Một máy bay B-57 rơi vì hỏa lực địch. Đại đội 197 không vận đã chở 200 lính và bắn 429 rocket và 53.500 đạn súng máy. Con số thương vong của dân thường dưới 80 người. Như thông thường, phe CS, im lặng trước tổn thất của họ, nhưng cố vấn tại chỗ cho biết có 297 cộng quân chết. MACV suy đoán thương vong của địch có thể tới 1000 người. Dù là một trận đánh đẫm máu, nhưng dựa vào kết quả thì quân đồng minh đã thắng trận đầu của Chiến dịch mùa hè của CS.

Bài viết này dịch từ Advice and Support: The Middle Years, January 1964-June 1965 từ trang 619-621.

Ảnh lấy sách này và từ trên mạng.

San Jose ngày 24/5/2026.

Tài Trần

====


Saturday, May 23, 2026

TRẬN ĐÁNH ĐẦU TIÊN VÀO MỘT QUẬN LỴ TỪ KHI KÝ KẾT HIỆP ĐỊNH PARIS 1973.

 

Ngày 5/12/1973: Bắc quân chiếm quận lỵ Kiến Đức tỉnh Quảng Đức và phá hoại kho xăng Nhà Bè.

Chuyển ngữ từ bài viết của James Markham, đặc phái viên của báo New York Times, viết tắt là NYT, và đăng ngày 5/12/1973.




"SÀI GÒN, Nam Việt Nam, thứ tư, ngày 5/12/1973--Các xe tăng và lính CSBV đã tấn công và chiếm một quận lỵ trong tỉnh Quảng Đức xa xôi và đầy núi non, lại một lần nữa phát động cuộc tấn công kéo dài cả tháng này nhằm kiểm soát một hệ thống đường xá quan trọng ở Cao nguyên Trung phần, phát ngôn viên của QLVNCH thông báo sáng nay.
Cuộc tấn công vào Kiến Đức, 120 dặm hay 193 km bắc-đông bắc của thủ đô Sài Gòn, là một cuộc tấn công trực diện ĐẦU TIÊN của CS vào một quận lỵ kể từ Hiệp Định Paris 1973 có hiệu lực vào tháng Giêng.
Sau khi chiếm Kiến Đức, quân CSBV đã sẵn sàng để di chuyển từ thành phố nhỏ bé chuyên về khai thác gỗ (logging) này, mà dân số khoảng 5.000 người để tiến tới Gia Nghĩa, một tỉnh lỵ bị cô lập của tỉnh Quảng Đức, ở cách đó 13 dặm hay 20,9 km về phía đông và nằm trên con đường đất ngoằn nghèo.
Phát ngôn viên nói rằng Kiến Đức đã mất lúc 6:30 sáng hôm qua khi quân csbv, hỗ trợ bởi khoảng 20 xe tăng, đã tấn công quận lỵ LẦN THỨ TƯ trong cùng ngày. Có nhiều báo cáo cho biết cận chiến ác liệt (bitter) đã xảy ra trên đường phố trước khi BCH trung đoàn và quân trú phòng rút lui về Gia Nghĩa.
Trung tá Lê Trung Hiền, người phát ngôn của QLVNCH, nói rằng trước đó Bắc quân đã bắn 300 đạn đại bác 105-ly vào Kiến Đức, hủy diệt đạn dược và vài đại bác. Các phản lực chiến đấu cơ, đã bay 58 phi xuất khắp tỉnh, đã bắn cháy hai xe tăng T-54 ở ngoại ô của Kiến Đức, trước đó đã bị tấn công từ hướng tây và nam.
Ông nói thêm sđ 9 CSBV, từng tràn ngập hai tiền đồn trên QL14 trong trận đánh ngày 4/11, đã tấn công khắp tỉnh. Tin cho biết năm xe tăng của địch đã bị bắn cháy ở các nơi khác trong tỉnh.
Ông cho biết tại Quảng Đức, Bắc quân có 75 chết; nhưng ko nói rõ số tổng số thiệt hại của quân chính phủ tại Quảng Đức dù có 4 người chết và 18 bị thương trong một cuộc đụng độ.
Ông nói bộ binh csbv, hỗ trợ bởi xe tăng, đã tấn công vài vị trí của quân chính phủ (CP) ở nam Bu Prang và Bu Bong và phía tây của ngã ba Dak Son.
(Nói thêm: Bu Prang là một trại LLĐB nằm ở phía tây của QL14; và Bu Bong là một đồn ĐPQ với quân số một đại đội ở phía đông nam của Bu Prang và cách xa QL14 vài km. Hai nơi này bị tấn công ngày 4/11.
Dak Song là một ngã ba trên QL14, có hai ngã: một ngã theo QL14 chạy về tây nam tới Tuy Đức, ngã thứ hai chạy về đông nam, còn gọi là liên tỉnh lộ 8B (LTL-8B), chạy qua Đạo Trung, Nghi Xuân-những làng Công giáo mà TT Diệm đã đưa dân di cư 1954 lên đây để khẩn hoang lập ấp. LTL này chạy tới tỉnh lỵ Gia Nghĩa và tiếp tục tới Di Linh, dù đoạn này chỉ xử dụng một phần do mất an ninh sau khi TT Diệm bị lật đổ. (Tháng 3 năm 75, đoàn quân dân di tản từ Quảng Đức đã dựa một phần đoạn đường này để từ Gia Nghĩa đi Di Linh). Từ Di Linh, LTL 8B chạy tới Phan Thiết. Theo bản đồ của Hội Địa Lý Quốc Gia Mỹ in tháng 2 năm 1967 thì đoạn đường này tốt, ko bị gián đoạn. Tuy nhiên vào đầu TN 1990, lúc làm thông dịch cho người Pháp, chúng tôi đã dùng đường này để thăm một làng Chàm ở bắc Phan Thiết, đường rất xấu, tài xế phải thường xuyên nhảy ra khỏi xe để thẩy những khúc gỗ lót đường cho xe chạy. -- Người dịch).
Phát ngôn viên Lê Trung Hiền cho biết trận chiến đã tiếp tục lan rộng khắp tỉnh và không quân VNCH đã thực hiện nhiều phi vụ nhằm yểm trợ những đơn vị bộ binh bị bao vây (beleaguered). Theo tin tình báo, cuộc tiến công của CS tại tỉnh thưa thớt dân cư này bắt nguồn từ một kế hoạch nhằm nối liền một con đường mới xây dựng (xuất phát từ phía bắc của Nam Việt Nam, chạy ngoằn nghoèo dọc theo biên giới Lào và Cam-bốt) với QL-14 ở Quảng Đức.
"Đường xá đồng nghĩa với lãnh thổ,"một nhà quan sát quân sự thạo tin, đã nói rằng việc kiểm soát QL14 ở Quảng Đức sẽ cho phép CS mở rộng vùng kiểm soát của họ về phía nam xuyên qua những lãnh thổ bao gồm các thành phố bị cô lập như Phước Bình và An Lộc. Nói thêm: Dù tỉnh lỵ An Lộc của tỉnh Bình Long ko bị mất trong năm 1972 nhưng phần phía bắc của tỉnh lỵ đã nằm tay CS như quận lỵ Lộc Ninh. Riêng tỉnh lỵ Phước Bình của tỉnh Phước Long, dù do VNCH kiểm soát tới tháng giêng 1975, nhưng việc di chuyển và tiếp tế bằng đường bộ rất khó khăn vì dễ bị phục kích. Tới cuối năm 1974, sau khi Đồng Xoài bị mất, tỉnh lỵ bị đe dọa và mất luôn.-- Người dịch.
Phát ngôn viên cho biết ba tiểu đoàn BĐQ, ba TĐ ĐPQ và một trung đoàn của sđ 23 bộ binh VNCH--khoảng 5.000 người--đã cố gắng bẻ gẫy kế hoạch kiểm soát QL14 của đối phương.
Trận chiến ác liệt tại Quảng Đức chỉ xảy ra một ngày sau khi CS tấn công kho xăng dầu ở Nhà Bè, kế phía nam Sài Gòn. Đây là cuộc tấn công gây nhiều tiếng vang kể từ HĐ Paris 1973 khi đã phá hủy khoảng 18 triệu ga-lông (1 ga-lông = 3.78 lít) các sản phẩm từ dầu hỏa. Cuộc tấn công bằng rốc-két này, theo một số nguồn tin, được thực hiện bởi đặc công, đã gây tác hại lớn lao cho nền kinh tế VNCH vì chiếm 45/100 khối lượng dầu hỏa dành cho dân sự của cả nước.
CP đã lập tức ban bố một loạt biện pháp nhằm duy trì năng lượng.
Phái đoàn VC đặt tại sân bay TSN, lúc đầu đã chối bỏ (disclaim) trách nhiệm trong vụ tấn công kho xăng Nhà Bè, hôm nay đã ra thông báo rằng "dựa vào thông tin mới nhận", lực lượng của họ đã làm nổ kho xăng này.
Mỹ giúp VNCH bù đắp tổn thất.
Washington, ngày 4/12/1973 (UPI) -- Dù nước Mỹ đang khan hiếm nhiên liệu, Ngũ Giác Đài hôm nay đã nói sẽ thay thế số dầu hỏa đã bị phá hủy trong cuộc tấn công bằng rốc-két hôm qua. 18 triệu ga-lông bị phá hủy này--dù bằng 45/100 dự trữ dầu hỏa dành cho dân sự của VNCH--nhưng chỉ bằng mức dự trữ hiện nay (năm 1973) ở Mỹ trong 35-phút."
Nói thêm: một thùng (barrel) = 42 ga-lông (gallon). Theo thông tin ở: https://www.energy.gov/.../fact-894-october-12-2015-us...
mức sản xuất các sản phẩm dầu hỏa mỗi ngày ở Mỹ năm 1973 là 17.03 triệu thùng hay 715.26 triệu ga-lông.
Do đó số dầu bị phá hủy ở VN lúc đó chỉ bằng: 18/715.26 = gần khoảng 1/40 số dầu hỏa tiêu thụ một ngày tại Mỹ năm 1973. Vì một ngày có 24 x 60 = 1.440 thì con số này chia cho 40 sẽ là: 36 PHÚT. -- Người dịch.
===========================================
Thời gian để dịch bài này khoảng 2g 40 phút, dựa theo Stopwatch của iPhone.
SJ ngày 23/5/2023.