BÀI 2.- TÌNH HÌNH TẠI BÌNH GIÃ TRƯỚC KHI XẢY RA TRẬN ĐÁNH LỊCH SỬ VÀO CUỐI THÁNG 12/1964.

Dịch từ: trang 175 - 179 của quyển                                                                                                                                                                                                                  "Dai-Uy" của cựu trung tá hồi hưu James Behnke, từng là cố vấn của TĐ 33 BĐQ của VNCH.

1/ CHI KHU ĐỨC THẠNH BỊ PHÁO KÍCH

"Sau đó, hiệu thính viên Chan gọi tôi nghe máy. Đó là một phi công L-19. Y đang ở trên khu vực của tôi. Dù tôi ko thể nghe tiếng máy, tôi vẫn biết rằng y ở trên cao và về hướng tây, giữa tôi và Sài Gòn. Y nói với tôi sẽ có mặt suốt đêm. Nghĩa là bao vùng. Y sẽ là đài tiếp vận (relay) của tôi, nghĩa là tôi có thể liên lạc với các cố vấn Mỹ ở BTL quân đoàn ngay lập tức. Thông thường, đơn vị bộ binh dưới đất phải liên lạc mỗi đầu giờ với máy bay, nhưng vì chỉ có mình tôi, nên tôi ko thể làm điều đó. Tôi nói với y đừng trông chờ tôi gọi y vì tôi cần phải ngủ. Nếu tôi cần, tôi sẽ la hoán lên (holler/yell). Y đáp nhận (roger), và nói y luôn túc trực (stand by). 

Tôi ngủ rất nhanh. Đột nhiên tôi đánh thức bởi những tiếng nổ lớn kinh khủng. Bum. Bum. Bum. Tôi bật dậy, mắt mở lớn. Mọi người đều bật dậy và nhìn chung quanh. Điều gì xảy ra. Đột nhiên tiếng súng im bặt. Khoảng 30 hay 40 viên đã được bắn.

Chẳng bao lâu chúng tôi biết điều gì đã xảy ra. Một tiền đồn nhỏ ở đầu phía tây cuả làng đã bị pháo bằng cối.

(Tiền đồn này là chi khu Đức Thạnh, nằm ngay trên liên tỉnh lộ 7, đường từ Xuân Lộc đi Bà Rịa -- người dịch).  Tôi thắc mắc tại sao chúng ko pháo chúng tôi. Cuối cùng tôi cũng biết. Chúng ko pháo vào làng vì có dân. Chúng chỉ pháo vào tiền đồn. Do đó chúng tôi ngủ tiếp.

2/ BẮN LẦM Ở VƯỜN CHUỐI

Ngày kế, 7/12/1964. Chúng tôi rất vui khi thấy chiến xa và thiết vận xa vào làng. Tôi gặp đại úy cố vấn Mỹ của chi đoàn -- một sĩ quan da đen có tên White có thân hình vạm vở (heavy set) và vui tính. Chúng tôi trò chuyện vui vẻ. Các thiết vận xa của y sẽ phối hợp với chúng tôi để bảo vệ làng. Riêng xe tăng sẽ ở những nơi dễ bị tấn công nhứt. Có lẽ cả hai đơn vị (đv) sẽ ở lại làng này vài ngày. 

Vào cuối ngày thì có chuyện. Tôi đang ở quảng trường của làng thì đại úy cho người gọi tôi. Tôi xách máy truyền tin và chạy tới chỗ ông. Y đang ở rìa bắc của làng. Một số lính BĐQ trong khi tuần tiểu khu vực này, đã nghe dân làng nói vài VC đang đào hố (hole up) trong một vườn chuối ở đông bắc. Vườn này rất sát làng. Thực ra, khu vực bắc làng là đồng trống dài nửa dặm hay 800 mét. Vườn chuối này nằm giữa cánh đồng này.

Đại úy yêu cầu tôi kêu trực thăng võ trang bắn vào khu vực này. Tôi gọi một chiếc, nhưng trong khi chờ nó tới tôi nghi ngờ về yêu cầu này. Có thể có sai lầm. Vườn chuối ở giữa đồng trống. Tại sao VC lại trốn ở đó? Dĩ nhiên, chúng có thể. Nhưng có thể có dân làng ở đó. Tôi hỏi đại úy để xác nhận, để chắc chắn ko có người vô tội ở vườn chuối. Y gửi vài người già đến đó. Họ đã tới và bảo đảm với chúng tôi rằng ko ai ở đấy. "VC, VC," họ nói luôn miệng.

Khoảng thời gian đó, các trực thăng đã tới mục tiêu. Tôi điều chỉnh tác xạ. Chiếc đầu tiên nổ súng tấn công từ nam lên bắc. Viên phi công làm tốt công tác vì ko viên nào rơi ngoài mục tiêu. Vườn chuối bị bắn nát (chewed to bits). Đột nhiên, điều khủng khiếp xảy ra. Dân làng chạy khỏi vườn chuối vừa kêu khóc.

"Có dân làng," tôi thét lên. Tôi chụp com-bi-nê và hét vào máy "ngừng bắn".

Chiếc trực thăng ngừng bắn lập tức và quẹo trái (banked left). Dân làng hoảng sợ vừa kêu la vừa chạy khỏi vườn chuối. Khi tới gần họ, tôi thấy một người đàn ông ẳm một em trai. Em này hình như (appear) đã chết. Tay buông xuôi, đầu nghẹo ra sau (tilted back). Em bị trúng bốn nơi. Hai ở tay và hai ở ngực. Máu me khắp người (what a bloody mess). Tôi lập tức gọi chiếc võ trang, chiếc đã bắn em, đưa em đi bịnh viện. Máy bay đáp xuống và chúng tôi đưa em lên. Khi máy bay cất cánh, nước mắt tôi dâng trào.

Tôi nổi giận với chính tôi, với thế giới, với cuộc chiến này. Tôi tháo nón và ném ra xa. Tôi đứng đó, như một pho tượng, hai tay buông xuôi. Tôi chạy nhanh về làng, nước mắt tuôn trào. Tôi vừa giết một đứa bé vô tội. Tất cả giận dữ và thất vọng và đau khổ của 5 (năm) tháng phục vụ tại Việt Nam đã khiến tôi khóc nức nở (pour out in sobs). Tôi chạy đến quảng trường của làng và tới phía sau nhà thờ, dựa súng vào tường để nghỉ một lát. Ngồi trên ghế dài (pew) cuối nhà thờ, tôi khóc nức nở. "Tôi phải làm gì bây giờ, thưa Chúa?," tôi tự hỏi. "Rời bỏ nơi đây? Về nhà? Tiếp tục chiến đấu?"

Người tôi tan nát (I was so torn). Tôi đã từng học để trở thành mục sư (study for the ministry). Nay một đứa bé chết bởi tay tôi. Tôi phải làm gì? Rời bỏ quân đội và trở lại chũng viện (go back to Seminary)? Tôi cầu xin Chúa tha thứ tôi và chấm dứt chiến tranh, chấm dứt cuộc giết chóc bất tận này đối với gần như mọi người Việt Nam. Nhưng tôi lại nghĩ, tôi đã ko can đảm rời bỏ quân đội để trở về chũng viện. Tôi đã hứa với Chúa nhiều lần trong quá khứ. Lần này tôi chỉ nói, "Ngài hảy làm những gì ngài muốn."

Sau vài phút, nước mắt đã cạn, tôi đi về phía sau của nhà thờ, lấy súng, và đi bộ tới tiểu đoàn. Tôi phải ở với họ.

3/ THIẾT GIÁP BỊ PHỤC KÍCH TRÊN LIÊN TỈNH LỘ 7

Ngày kế là một ngày nghỉ. Thật vui khi đi bộ quanh làng, nói chuyện với dân và xem cách họ sống. Tôi thật sự rất vui. Tôi thụ hưởng từng khoảnh khắc. Đây là một ngày xả hơi, quên mọi khủng khiếp của chiến tranh.

Ngày kế chúng tôi được lịnh di chuyển. Chúng tôi sẽ lục soát khu vực phía đông Bình Giả, hướng mà địch rút. Đây là một hành quân phối hợp với xe tăng và thiết vận xa của đại úy White yễm trợ chúng tôi. Buổi sáng đó trời tốt. Chúng tôi bị bắn sẻ một hai phát khi di chuyển về phía đông làng, nhưng ko có gì đáng lo. Địch ko tấn công xe tăng và thiết vận xa giữa đồng trống. 

Lát sau, thiết giáp cho biết đã bắt một VC địa phương. Tôi ko thể hiểu được vì ko có làng nào quanh Bình Giả và người dân ở đây đều thân thiện với chúng tôi. Nhưng họ lại nói đã bắt một VC. Vào lúc đó, đại úy White có lịnh rời Bình Giả và trở lại Vũng Tàu. Thật là lạ, vì cuộc hành quân chưa kết thúc. Chúng tôi di chuyển về làng và được lịnh ở lại. Đơn vị của đại úy White phải đi về phía tây của làng và dùng liên tỉnh lộ 7 để xuôi nam về Vũng Tàu. (Liên tỉnh lộ này, đã được sư đoàn 18 bộ binh dùng để rút lui khỏi Xuân Lộc tháng 4/1975 -- người dịch). Chúng tôi vẩy tay chào đoàn xe thiết giáp.

Khoảng nửa giờ sau, ở khoảng cách rất xa, chúng tôi nghe những tiếng nổ. Tôi và đại úy nhìn nhau. Có chạm súng. Chúng tôi quá xa họ để nghe tiếng súng nhỏ, nhưng chúng tôi có thể nghe tiếng súng của đại liên 50 đặt trên thiết vận xa và xe tăng, và những tiếng nổ của súng 57 ly không giật của VC. Như vậy là thiết giáp bị phục kích. Chúng tôi bất lực nhìn nhau. Nếu chúng tôi di chuyển bộ, xuyên khu rừng này, tới địa điểm phục kích, thì mọi thứ đã xong. Tôi cảm thấy thất vọng. Chúng tôi biết chúng tôi phải làm gì, như đi tới đó để giúp đại úy White. Tôi muốn làm điều đó, nhưng đồng thời tôi cũng ko muốn đi vì biết địch đã giăng bẫy nếu chúng tôi tới. Tôi vừa thất vọng và hổ thẹn. Nhưng tôi ko có quyền quyết định, mà thuộc phía BĐQ. Họ ko di chuyển. Có lẽ họ được lịnh ở lại giữ làng dù cho tình hình diển thế nào.

Sau đó tôi có tin đại úy White đã thoát cuộc phục kích. Lúc đó ông ở giữa đoàn xe và có thể bị giết, nhưng ông đã đạp tay ga (jam the accerator) của xe jeep, và vượt qua những xe tăng và thiết vận xa bị cháy và tới nơi an toàn. Không trúng phát đạn nào. Một số xe tank và thiết vận xa cũng thoát cuộc phục kích. Sau đó chúng tôi biết rằng SÁU xe thiết giáp bị tiêu diệt, bảy người chết, 20 bị thương, và 14 mất tích, trong đó có một trung sĩ Mỹ. Cuộc phục kích xảy ra và kết thúc nhanh chóng. Sau đó đại úy gom lại những kẻ sống sót và đi về phía Vũng Tàu. Máy bay của không quân VNCH đến ném bom và bắn phá, nhưng quá trể. 

Bộ Tổng Tham Mưu ở Sài Gòn ra lịnh TĐ 33 BĐQ ở lại Bình Giả vài ngày.

 

Battle of Binh Gia - Battle

Battle

During the early hours of December 28, 1964, elements of the Viet Cong 271st Regiment and the 445th Company, signalled their main attack on Binh Gia by penetrating the villages’ eastern perimeter. There, they clashed with members of the South Vietnamese Popular Force militiamen, which numbered about 65 personnel. The South Vietnamese militia fighters proved no match for the Viet Cong and their overwhelming firepower, so they quickly retreated into underground bunkers, and called for help. Once the village was captured, Colonel Ta Minh Kham, the Viet Cong regimental commander, established his command post in the main village church and waited for fresh reinforcements, which came in the form of heavy mortars, machine guns and recoilless rifles. To counter South Vietnamese helicopter assaults, Colonel Kham’s troops set up a network of defensive fortifications around the village, with trenches and bunkers protected by land mines and barbed wire. The local Catholic priest, who was also the village chief, sent a bicycle messenger out to the Ba Ria district headquarter to ask for a relief force. In response, the Ba Ria district chief sent out elements of two Vietnamese Rangers battalions to retake Binh Gia. On December 29, two companies of the ARVN 33rd Ranger Battalion and a company from the 30th Ranger Battalion were airlifted into area located west of Bình Gia, by helicopters from the U.S. 118th Aviation Company to face an enemy force of unknown size.

However, as soon as the soldiers from the 30th and 33rd Ranger Battalions arrived at the landing zone, they were quickly overwhelmed by the Viet Cong in a deadly ambush. The entire 30th Ranger Battalion was then committed to join the attack, but they too did not initially succeed in penetrating the strong Viet Cong defensive lines. Several more companies of the Rangers then arrived for an attack from multiple directions. Two companies of the 33rd Ranger Battalion advanced from the northeast. One of them came to the outskirts of the village but was unable to break through the enemy defenses. The other one, trying to outflank the enemy, had been lured into a kill zone in open terrain at the coffee plantation and were quickly obliterated in an ambush by the three VC battalions using heavy weapons. The two companies suffered a 70 percent casualty rate, and survivors were forced to retreat to the nearby Catholic church. The 30th Rangers had more success by assaulting from the western direction and succeeded in fighting their way into the village, aided by local residents. It however also suffered heavy losses, with the battalion commander and his American adviser severely wounded. The local civilians in Bình Gia retrieved weapons and ammunition from the dead Rangers, and hid the wounded government soldiers from the Viet Cong. The 38th Ranger Battalion, on the other hand, landed on the battlefield unopposed by the Viet Cong, and they immediately advanced on Bình Gia from the south. Soldiers from the 38th Rangers spent the whole day fighting but they could not break through their enemies’ defences to link up with the survivors hiding in the church, and fell back after calling in mortar fire to decimate Viet Cong fighters moving to encircle them.

In the morning of December 30, the 4th South Vietnamese Marine Battalion moved out to Bien Hoa Air Base, waiting to be airlifted into the battlefield. The 1/4th Marine Battalion was the first unit to arrive on the outskirts of Bình Gia, but the 1st Company commander decided to secure the landing zone, to wait for the rest of the battalion to arrive instead of moving on to their objective. After the rest of the 4th Marine Battalion had arrived, they marched towards the Catholic Church to relieve the besieged Rangers. About one and a half hours later, the 4th Marine Battalion linked up with the 30th, 33rd and 38th Ranger Battalions, as the Viet Cong began withdrawing to the northeast. That afternoon the 4th Marine Battalion recaptured the village, but the Viet Cong was nowhere to be seen, as all their units had withdrawn from the village during the previous night, linking with other Viet Cong elements in the forest to attack the government relief forces. On the evening of December 30, the Viet Cong returned Bình Gia and attacked from the south-eastern perimeter of the village. The local villagers, who discovered the approaching Viet Cong, immediately sounded the alarm to alert the ARVN soldiers defending the village. The South Vietnamese were able to repel the Viet Cong, with support from U.S. Army helicopter gunships flown out from Vung Tau airbase.

While pursuing the Viet Cong, a helicopter gunship from the U.S. 68th Assault Helicopter Company was shot down and crashed in the Quang Giao rubber plantation, about four kilometres away from Bình Gia, killing four of its crewmen. On December 31, the U.S. Marines Advisory Group sent a team of four personnel, led by Captain Donald G. Cook, to Bình Gia to observe conditions on the battlefield. At the same time, the 4th Marine Battalion was ordered to locate the crashed helicopter and recover the bodies of the dead American crewmen. Acting against the advice of his American advisor, Major Nguyen Van Nho, commander of the 4th Marine Battalion, sent his 2/4th Marine Battalion company out to the Quang Giao rubber plantation. Unknown to the 4th Marine Battalion, the Viet Cong 271st Regiment had assembled in the plantation. About one hour after they had departed from the village of Bình Gia, the commander of the 2/4th Marine Battalion reported via radio that his troops had found the helicopter wreckage, and the bodies of four American crewmen. Shortly afterwards, the Viet Cong opened fire and the 2/4th Marine Battalion was forced to pull back. In an attempt to save the 2nd Company, the entire 4th Marine Battalion was sent out to confront the Viet Cong. As the lead element of the 4th Marine Battalion closed in on the Quang Giao rubber plantation, they were hit by accurate Viet Cong artillery fire, which was soon followed by repeated human wave attacks. Having absorbed heavy casualties from the Viet Cong’s ambush, the 2/4th Marine Battalion had to fight their way out of the plantation with their bayonets fixed. During the entire ordeal, the company did not receive artillery support because the plantation was beyond the range of 105mm artillery guns based in Phuoc Tuy and Baria. They however escaped with the crucial support of the U.S. aircraft and helicopters whose rocket attacks forced the enemy to pull back and halted their attempt at pursuit.

In the morning of December 31, the 4th Marines Battalion returned to the crash site with the entire force and the American graves were located and their corpses were dug up. At about 3 pm, a single U.S. helicopter arrived on the battlefield to evacuate the casualties, but they only picked up the bodies of the four American crewmen, while South Vietnamese casualties were forced to wait for another helicopter to arrive. At 4 pm, Major Nguyen Van Nho ordered the 4th Marine Battalion to carry their casualties back to the village, instead of continuing to wait for the helicopters. As the 4th Marine Battalion began their return march, three Viet Cong battalions, with artillery support, suddenly attacked them from three directions. The battalion's commanding and executive officers were immediately killed and air support was not available. Two ARVN Marine companies managed to fight their way out of the ambush and back to Bình Gia, however the third was overrun and almost completely wiped out. The fourth company desperately held out at a hilltop against Viet Cong artillery barrages and large infantry charges, before slipping out through the enemy positions at dawn. The 4th Marines Battalion of 426 men lost a total of 117 soldiers killed, 71 wounded and 13 missing. Amongst the casualties were 35 officers of the 4th Marine Battalion killed in action, and the four American advisers attached to the unit were also wounded. Backed by U.S. Air Force bombers, on January 1 three battalions of ARVN Airborne reinforcements arrived, they were too late as most of the Viet Cong had already withdrawn from the battlefield.

Read more about this topic:  Battle Of Binh Gia

 

BÌNH GIẢ - Trước cuộc đổ bộ 1965

Do Đại Tá Frank P Eller, TQLCHK (Hồi hưu)
 
Trong những ngày cuối năm 1964, một trận chiến dựng nên trong chiến tranh Việt Nam cho đến lúc này, đã xảy ra trong pham vi và ngoài làng Bình Giả. Lúc tôi phục vụ với tư cách là cố vấn chính cho Tiểu đoàn 4 Thủy Quân Lục Chiến Việt Nam, đơn vị làm lực lượng trừ bị cho Quân Đoàn III và đóng quân tại Dĩ An, gần Bộ Tư Lệnh Quân Đoàn và Phi trường Biên Hòa.. Tiểu đoàn đã lâm chiến, cùng với hai Tiểu đoàn khác, đã gánh chịu những tổn thất lớn. Bài viết này để tưởng nhớ những người đã tử trận và mất tích trong cuộc chiến ấy.     

Tình hình suốt cả Miền Nam Việt Nam lúc này rất mỏng manh nhất. Tiếp theo cú đảo chánh Tháng 11 năm 1963 đã tạo hậu quả việc lật đỗ và sát hại Tổng Thống Ngô Đình Diệm, đất nước đã bị chìm sâu trong năm bất ổn và biến động. Hấu hết các cấp chỉ huy Tĩnh và Quận đều bị thay thế cũng như một số Tư lệnh phải trao quyền. Đáng kể nhất là chương trình Ấp Chiến Lược, vốn nói chung thành công trong việc chia cắt dân chúng xa lìa bọn Việt Cộng ở vùng nông thôn héo lánh. VC đã lợi dụng tình hình bất an và sa sút trong việc lãnh đạo để tấn công  những thôn làng chiến lược, và từ đó chúng mở rộng tầm ảnh hưởng ra ngoài nơi đông dân cư. Thêm nửa, VC đã tung ra hai cuộc tấn công thành đạt chống lại Hoa Kỳ- cuộc tấn kích vào Phi trường Biên Hòa vào tháng 11, gây ra hậu quả cho một số người Mỹ thương vong cũng như hư hại nhiều phi cơ, và cuốc đánh phá vào cư xá Sĩ quan độc thân Mỹ vào tháng 12 cũng gây tổn thất cho người Mỹ.

Từ khi tôi gia nhập Tiểu đoàn vào tháng 5 1964, đơn vị đã tham chiến một số cuộc hành quân suốt Quân Khu II và IV, thường là bao gồm khu vực miền nam của đất nước. Mắc dầu thường xuyên gặp địch quân nhưng ít khi quá cấp một Trung đội. Thỉnh thoảng trong các cuộc hành quân chúng tôi nhận được tin những đơn vị địch lớn hơn hoặc đi qua những khu vực đóng quân của những đơn vị lớn hơn nửa. Chúng tôi thường bị pháo kích và bắn tỉa và tổn thất do mìn gài nổ, nhưng địch quân đã tránh né và chúng tôi cũng không thể gài chúng vào trận đánh lớn. Việc này thay đổi đáng kể tại Bình Giả. Trong suốt thời gian trước trận Binh Gia, Tiểu đoàn gần như lâm chiến liên tục vào những trấn đánh như kể trên suốt ròng 3 tháng. Trước Mùa Giáng Sinh, Đơn vị được phép tạm nghỉ trở về hậu cứ ở Vũng Tàu để tái trang bị và cho người lính TQLC thăm gia đình. Vào buổi sáng Ngày Giáng Sinh, chúng tôi trở lại Dĩ An vá tái tục nhiệm vụ Trừ bị cho QĐII. Vị Tiểu đoàn trưởng và tôi thường lên Bộ Tư Lệnh QĐ nghe thuyết trình về tình hình mổi ngày cũng như gặp các Sĩ quan Tham Mưu và cố vấn và được cho biết tổng quát tình hình chiến thuật của Quân Khu II.

Ngày 28 tháng 12, một đơn vị đích không rõ quân số tấn kích quyết liệt và chiếm giử làng Binh Giả gồm từ 6 đến 8 ngàn người tỵ nạn Thiên Chúa giáo chạy trốn Miến Bắc Việt Nam trước đây. Dù quyết liệt đánh trả nhưng dân quân đã bị tràn ngập. Họ đã mất liên lạc do chạy thoát hay ẩn nấp nơi nào đó. Kết quả là hai Đại đội của Tiểu Đoàn 30 đã phản công từ phía Tây nhưng bị đánh bật trở ra. Rỏ ràng là một đơn vị khá lớn của địch đã chiếm giử Bình Giả và nhất quyết bám chặt.

Ngày 29 tháng 12, QĐ II cho toàn bộ TĐ30 và TĐ 33 Biệt Động Quân vào cuộc chiến.. Trong giai đoạn này hai chiếc trực thăng của Lục Quân Hoa Kỳ đã bị băn rơi và một nửa Tiểu Đoàn 33 BĐQ đã bị bao vây và tràn ngập, và hai Cố vấn Hoa Kỳ đã bị bắt.. Số quân BĐQ còn lại quyết chiến và đã giừ được một góc làng nhờ thêm vào yểm trợ trên không.  BĐQ đã tiếp tục chống trả suốt đêm và đẩy lui được địch quân. Tin tức cho biết không còn nghi ngờ gì nửa quân số đáng kể của địch không còn kiểm soát được Binh Giả. Cuối ngày 29 Tiểu đoàn chúng tôi nhận lệnh chuẩn bị tham chiến vào ngày 30 tháng 12 để đánh trả và đuổi địch ra khỏi Binh Giả. Tiểu đoàn trưởng ( Thiếu Tá Nguyễn Văn Nho) và tôi cùng với Phụ tá cố vấn ( Trung úy Phillip Brady mới về đơn vị 1 tháng trước), với các Sĩ quan Tham Mưu Tiểu đoàn phối hợp với BTL QĐII  nhận bản đồ và lệnh hành quân cùng tin tức tình báo. Phối hợp với Trực thăng của LQHK lãnh nhiệm vụ  chở quân chúng tôi vào điểm đổ bộ LZ phía Tây Bắc của làng được xếp đặt với hỏa lực yểm trợ của Phi đội cánh quạt cùng với trực thăng võ trang, cũng như trao đổi tần số liên lạc. Cũng còn có quyết định không có pháo binh yểm trợ vì ngoài tầm băn và QĐ cũng không  muốn chuyển pháo lên vị trí để yểm trợ chúng tôi ngừa khi đánh lớn.

Vào khoảng 8:30 ngày 30 tháng 2, đợt đổ quân đầu tiên cất cánh rời phi trường Biên Hòa. Dù được không yểm mạnh mẻ nhưng không thấy có dấu hiệu hỏa lực của địch và Tiểu đoàn xuống quân không bị chống trả và tiến vào Binh Giả rừ phía Tây. Tiểu đoàn mở rộng kỹ càng xuyên qua làng và lục soát cẩn thận. Dân làng cho biết quân số địch ít nhất là 750. Báo cáo cho hay có cả quân Bắc Việt và Trung Cộng. Nếu đúng như thế, mực độ cuộc chiến đến lúc ấy có nghỉa là nhiếu đơn vị cấp Tiểu đoàn địch đã tấn kích và chiếm giử làng. Thêm nửa, đơn vị bạn dưới hầm trú ẩn cho hay trong khi địch chiếm cứ chứng tỏ chúng rất kỹ luật và chỉ huy đàng hoàng. Sau khi lập lại an ninh ngôi làng, Tiểu đoàn đã trợ giúp tản thương lấy hài cốt cho các BĐQ thương vong. BĐQ sống sót đã cùng thiết lập phòng thủ ngôi làng. Vào thời điểm này, TĐ4TQLC đã hoàn thành nhiệm vụ và chờ lệnh của QĐII.

Vào cuối ngày hôm ấy, một trực thăng võ trang khởi đầu một trận oanh kích vào một địa điểm cách độ 1 ngàn 500 thước về phía Đông Nam của làng do báo cáo tập trung lớn quân địch trước đó. Trong cuộc tấn kích này, do tôi quan sát  một chiếc phi cơ đã bị phòng không của địch bắn rơi. Chiệc trực thăng bốc cháy và bị nhào xuống ở một góc độ nhanh cho tới khi chạm đất và nổ tung trong khói lửa. Vụ rơi máy bay này đã lập ra một loạt những biến cố thảm khốc cho TĐ4TQLC. Dù không có hy vọng có người sống sót nhưng QĐ đã ra lệnh cho một toán lục soát ngay tức thì để xác nhận nơi bị nạn, liệu có người sống sót hay không, nếu không thì thu nhặt thi thể phi hành đoàn. Thiếu tá Nho nói chuyện với Trung tâm trưởng hành quân và tôi với cố vấn Hoa Kỳ của Trung tâm cho họ biết rằng, không thể nào có người sống sót. Kết quả là có lệnh cho một toán tuần sát vào sáng sớm hôm sau do đã trể rồi. Tối hôm ấy, địch mở cuộc tấn công vào làng nhưng không sao chọc thủng được vòng phòng thủ của chúng tôi. Hỏa châu thả sáng suốt đêm và khu trục yểm trợ hỏa pháo.

Rạng sáng ngày hôm sau, 31 tháng 12, một Đại đội khởi hành từ góc Đông Nam của làng theo phương hướng địa bàn đến nới máy bay rớt. Tôi đi theo Đại đội để xin phi cơ yểm trợ nếu cần..Chúng tôi có phi cơ võ trang và khu trục từ căn cứ Biên Hòa. Ngoài phi cơ ra chúng tôi chỉ còn có súng cối để yểm trợ. Sự thiếu sót pháo binh đè nặng trên tôi khi chúng tôi di chuyển thận trọng vào khu rừng nơi máy bay bị rớt và vào nơi chắc chắn sẽ có địch quân trú đóng. Ngay khi đến điểm máy bay rơi ai cũng biết chắc là không có thể còn ai sống sót. Chiếc trực thẵng đã bị cháy ruội và hài cốt bị cháy đen nằm trong vòng một đường kính độ 2 thước. Phía bên ngoài có vài mảng dất mới đào dấu hiệu quân địch đã chôn thi hài của phi hành đoàn. Đại đội trưởng (Trung Úy Đỗ Hữu Tùng) đã lập vòng phòng thủ quanh địa điểm. Lúc này khi TQLC tiến ra vị trí vài tên địch đã xuất hiện. Lập tức chúng bị băn ngả một tên bị baăn lộn đẩu ngả xuống. Bọn kia bỏ chạy. Tôi theo chân anh em TQLC lên xem tên địch bị bắn. Theo tôi quan sát, tên địch có vẻ no tròn với độ 180 cân anh, cao ít nhất cũng 1 thước 70, quân phục đầy đủ sạch sẻ với dây lưng đạn và mang khẩu carbine..Không có giấy tờ căn cước gì trên người. Theo tôi tên này hoặc là Bắc quân hay Trung Cộng. Sau vụ chạm súng này, có vẻ địch quân đang bao vây chúng tôi. Ngay khi Địa đội chạm súng, địch đã bắn pháo vào vào vị trí chúng tôi với đại liên và súng phòng không. Tôi báo cáo ngay cho phi vụ ứng chiến và xin yểm trợ ngay ngoài phòng tuyến.. Tôi cũng gọi xin khu trục A 1 E cánh quạt từ Biên Hòa. Vào thời điểm này, nổ lực tìm kiếm thi hài của phi hành đoàn phải ngưng lại vì chạm súng khắp nơi. Tổn thất tăng lên khi địch tiến sát vào vòng phòng thủ với hàng loạt biển người khích động bởi tiếng kèn thúc quân. Nơi ẩn núp duy nhất danh cho chúng tôi là thân cây cao su, nhưng TQLC và phi cơ không sao ngăn chặn được tiến quân của địch. Vừa đúng lúc một viên đạn thù trúng ngay nón sắt của tôi đánh ngả tôi xuống. Khi vừa tỉnh dậy tôi không còn thấy gì và cặp mắt tôi phỏng nặng. Tôi tự nhiên quẹt tay lên mắt và khi nhìn thấy rỏ được là hai tia máu vọt ra từ mặt tôi. Tôi bắt đầu lấy băng cá nhân đeo trên dây lưng và nay trước khi lấy được tôi đã thấy một Y tá ngay bên cạnh cười toét miệng và liền băng bó ngay cho tôi. Tôi cũng nghiệm ra rằng đa số người lính TQLC Việt Nam đã cười khi tình hình nguy biến và tôi biết là dấu hiệu xấu đã đến. Sau này khi xem lại, tôi thấy viên đạn đã trúng xéo một bên nón sắt và làm vở tung ra. Phần miểng đã gây thương tích xuống mủi và khuôn mặt của tôi. Nếu viên đân nhích lên một tí hay nhích xuống một tí chắc là thội đời rồi. Tôi tìm người mang máy truyền tin nhưng không thấy đâu nên tôi bò tới chổ vị Đại đội trưởng nhưng máy của ông cũng bị trúng đạn hư hỏng. Chúng tôi bị hỏa lực địch nặng nề hơn khi chúng tiến sát , nhảy  từ gốc cao su này sang gốc khác, TQLC đã rút gọn về quanh vị trí chiếc máy bay rơi. Khi địch càng gần sát, Nhận thấy sẽ bị địch bao vây nên Đại đội trưởng đã ra lệnh rút lui. Đại đội mất liên lạc và dưới làn đạn rút lui về phía Bắc và rồi về lại Bình Giả, mang theo những người bị thương nhưng phải bỏ lại 12  TQLC tử trận cộng thêm với phi hành đoàn trực thăng. Trên đường lui quân về Binh Giả. Một chiếc trực thăng tản thương LQHK đáp xuống và chúng tôi đã di tản  được vài TQLC bị thương.

Trở về lại Bình Giả, Đại đội trưởng và tôi đã cho Tiểu đoàn trưởng biết chi tiết toàn vẹn về lực lượng địch chúng tôi đã chạm súng tại địa điểm rơi máy bay, nói rõ là một đơn vị khá đông đảo được trang bị tới chốn, với binh lính kỹ luật, và được yểm trợ hỏa lực hùng hậu với súng cối, đại liên và phòng không. Tiếp theo sau cuộc tường trình ngắn và theo đề nghị của Tiểu đoàn trưởng tôi cần được chửa trị thương tích nên tôi đã về một góc làng chờ trực thăng tản thương đến đón. Sau đấy, tôi được di tản về Quân Y viện Hải Quân Sài Gòn để chửa trị vết thương. Không rõ là ai cho lệnh cho lệnh Tiểu đoàn vào lại nơi máy bay rớt. Hoặc Thiếu Tá Nho được lệnh  hành quân hay do quyết định của chính ông cũng không rõ. Cả hai vị Tiểu đoàn trưởng và Tiểu đoàn phó đều là chiến binh dày dạn kinh nghiệm chiến trường và họ từng biết không cần tìm vào những hiểm nguy không cần thiết. Quyết định đưa một Đại đội vào nơi máy bay bị bắn hạ đã là một hiểm nguy tính toán khiến cho Thiếu Tá Nho bất đắc dỉ phải thi hành. Bấy giờ, với tin tức mới nhận được từ nới máy bay rơi, cộng thêm hậu quả cuộc trận đánh của những ngày trước, thiếu pháo binh yểm trợ, và sự thật là địch đã chiến đấu trên địa thế thuận lợi cho chúng, cùng với nghi vấn trong việc khéo léo rút quân  tức thời không còn có tăng quân trợ lực. Tuy thế, Thiếu Tá Nho đã chuyển quân sau đó với một Đại đội trừ để lại Binh Giả vào nơi phi cơ bị hạ. Hài cốt của Phi hành đoàn Trực thăng đã được di tản nhưng trước khi 12 thi thể TQLC tử trận được bốc chuyển, Tiểu đoàn đã bị tấn công dữ dội bởi một lực lượng sau này được biết là thành phần của hai Trung đoàn của Sư đoàn 9 VC, là đơn vị tham chiến lớn nhất cho đến giờ phút ấy. Chúng được yểm trợ bởi Pháo đoàn 80 chỉ huy bởi SQ Bắc Việt được trang bị súng cối 81 ly, pháo 70 ly, súng không giật 75 ly và đại liên phòng không 12.7 ly. Đơn vị này chỉ huy bởi một Tướng VC và vượt quân số của TĐ4TQLC ít nhất từ 7 đến 8 trên 1. Thua sút về quân số và tệ hại hơn là không có Pháo binh yễm trợ, TQLC đã chiến đấu dũng cảm nhưng không sao vượt qua nổi trở lực quá tầm mức ấy. Một Địa đội đã rút lui về Bình Giả với tổn thất nặng nề. Một Đại đội bị tràn ngập và một Đại đội chiến đấu cho đến đêm khuya mới thoát ra khỏi trận địa lui quân về Bình Giả. Cho tới viên đạn cuối cùng, TĐ4TQLC đã chịu tổn thất  gồm 122 tử trận, bao gồm 29 Sĩ quan trong quân số 35 của Tiểu đoàn và 71 người bị thương. Thêm vào đó, Đại úy TQLCHK Donald Cook , được đưa đến Tiểu đoàn 30 ngày trước, đã bị thương và bị bắt cầm tù ( Xin đọc quyển sách do Cựu Đại tá TQLCHK Donald L. Price về The First Marine captured in Vietnam: A Biography of Donald G. Cook, Tháng 7/2007) .Trung Úy Trần Ngọc Toàn, Đại đội trưởng Đại đội I đã viết lại cuộc chiến với Mặt  trận Bình Giả. Với 3 vết thương trên người, Trung úy Toàn đã một mình ôm khẩu súng AR15 bò về tới làng Bình Giả và được trực thăng chuyển về Quân Y viện Đại Hàn Vũng Tàu vào ngày 3 tháng 1 năm 1965……
 
Bản dịch do Trần ngọc Toàn, cựu Tiểu đoàn trưởng TĐ4 TQLC

TRẬN BÌNH GIÃ 1964 QUA HỒI KÝ CỦA CỐ VẤN CỦA TIỂU ĐOÀN 33 BĐQ.

Lời mở đầu: Theo các thông tin trước giờ về trận Bình Giã thì ngày 29/12/1964, tiểu đoàn 38 BĐQ được trực thăng vận xuống phía tây nam làng Bình Giã để tái chiếm làng này. Tiểu đoàn chia làm 3 mủi tiến quân vào Bình Giã nhưng chạm địch nặng. VC đã bố trí trong công sự kiên cố chờ đánh viện binh. "Trước tình hình nghiêm trọng này, tiểu đoàn 33 BĐQ được đưa đến tăng viện và bị phục kích tại bãi đổ quân gây thiệt hại nặng cho TĐ này với tiểu đoàn trưởng và một đại đội trưởng tử trận". Ngày hôm sau 30/12/64, tiểu đoàn 30 BĐQ được đổ xuống phía tây nam làng Bình Giã nhưng ko gặp địch...

Thông tin về tiểu đoàn 33 BĐQ chỉ có vài dòng như vậy. Nhưng trong sách "Dai-Uy", trung tá Mỹ hồi hưu James Behnke, cựu cố vấn của tiểu đoàn 33 BĐQ kể trên, đã cung cấp nhiều thông tin mới lạ như:

a/ Tiểu đoàn bị thiệt hại nặng vì sau khi đổ quân, khi tiến gần làng đã bị VC GIẢ DẠNG LÍNH BĐQ, đội nón sắt có vẽ con báo đen, từ các công sự trong vườn chuối tấn công bất ngờ.

2/ Một trực thăng Mỹ bị rớt và được chính ông và các phi công Mỹ liều mạng cấp cứu. (Đây không phải là chiếc trực thăng Mỹ rơi ở cách Bình Giã 3 km về phía đông, đã khiến TĐ 4 TQLC VNCH khi lấy xác phi hành đoàn đã lọt ổ phục kích làm 112 người chết (bao gồm 29/35 sq của tiểu đoàn tử trận trong đó có TĐ trưởng và phó, bác sĩ quân y, và một đại đội trưởng). Và 71 bị thương. -- theo website của Vũ Đình Hiếu, một sq BĐQ. Theo wikipedia về Trận Bình Giã thì phe VNCH và Mỹ có 201 chết (có 5 cố vấn Mỹ), 192 bị thương (có 8 người Mỹ), và 68 mất tích (có ba người Mỹ). Con số này tính luôn thiệt hại của TĐ 4 TQLC). 

Ngoài ra còn có nhiều thông tin mới lạ về trận này.

Sách in năm 1992, nghĩa là 28 năm sau trận Bình Giả, và tôi có sách này chỉ cách đây khoảng một năm.

Bài viết sau đây được tôi chuyển ngữ từ trang 204-224 của sách.

=============

" - Cánh B gồm hai đại đội do tiểu đoàn phó chỉ huy và trung sĩ Bennet làm cố vấn thì rõ ràng (evidently) bị quét sạch trong MƯỜI PHÚT ĐẦU TIÊN. Lúc VC tràn tới, họ chỉ còn tám người và sau đó bị bắt làm tù binh. Sau này chúng tôi biết rằng chúng tôi đã đánh nhau với HAI TRUNG ĐOÀN CSBV gồm bốn ngàn người có công sự vững chắc với dây điện thoại (commo wire), súng đại liên, súng ko giật và cối. Một chiến tuyến như vậy để đánh những người lính BĐQ trang bị nhẹ giữa đồng trống. NỬA tiểu đoàn đã thiệt hại chỉ trong một buổi chiều.

. . . 

BÃI ĐỔ QUÂN KHÔNG "HOT"

"Ngày 29/12/1964. Một ngày sẽ sống trong vô tận (infinity), ít nhứt đối với tôi. Chúng tôi đi họp tại BTL quân đoàn III ở Biên Hòa. Tình hình rất xấu ở Bình Giã, ngôi làng mà chúng tôi đã được cứu trước đây. Hiện có đụng độ lớn tại đó, nhưng tin tức rất sơ sài (sketchy). Có kẻ nói làng này đã bị tràn ngập, kẻ khác nói một tiểu đoàn BĐQ bị chận ở phía tây của làng. 

Không ai biết rõ về tình hình ở Bình Giã, ngoài việc có đụng độ lớn. Chúng tôi sẽ được trực thăng vận tới đây.  

Đại úy tiểu đoàn trưởng và tôi nghiên cứu bản đồ một cách vội vả trong khi chờ trực thăng tới. Chúng tôi dự định sẽ đổ xuống phía nam của làng thành hai đợt và sau đó cùng nhau tiến về phía bắc. Cánh B gồm đại đội 1 và 2, do tiểu đoàn phó (XO) chỉ huy, có cố vấn là trung sĩ Bennet và binh nhì Craft, sẽ đổ xuống phía đông của bãi đáp. Tôi sẽ đi với cánh A gồm đại đội 3 và 4 do đại úy tiểu đoàn trưởng chỉ huy, đổ xuống phía tây của cánh B. Khi các đại đội xuống hết, chúng tôi cùng nhau tiến về phía bắc. 

Trực thăng tới, hai đại đội của TĐ phó lên trước, sau đó máy bay sẽ trở lại để đón cánh A. Tôi trèo lên, ngồi chờ cất cánh. Đột nhiên, sĩ quan ban 3 người Việt của quân đoàn III chạy tới và la to, "Cẩn thận, tôi nghĩ có thể có phục kích."

Cùng lúc ấy, máy bay cất cánh. Trên đường bay tới mục tiêu, tôi nghe trung sĩ Bennet, đã xuống đất trước tôi, báo cáo tình hình vô sự. Trước khi chúng tôi đổ quân, trực thăng võ trang hay gunship đã "dọn dẹp" bãi đáp bằng cách bắn rốc-két và đại liên 7.62 ly. Sau khoảng 30 phút bay, máy bay chúng tôi quẹo trái và bắt đầu xuống thấp. Chúng tôi có thể thấy làng này và cánh đồng. Ở phía nam làng nơi có bãi đổ quân, các gunship bay tới bay lui sát mặt đất để bắn vào thứ gì chuyển động. Rõ ràng bãi đổ quân không "hot". 

ĐỊCH TẤN CÔNG BẤT NGỜ VÀ GIẢ DẠNG BĐQ

Trực thăng chạm đất, như thường lệ, tôi phóng nhanh ra khỏi máy bay và nằm xuống đất. Tình hình hoàn toàn yên tỉnh của một ngày đầy nắng. Điều này LÀM TÔI SỢ (it scared me). Chúng tôi di chuyển. Trên khoảng nửa đường tới làng thì súng nổ dữ dội tứ phía (all hell broke loose). Đạn cối bắt đầu rơi xuống. Không biết bao nhiêu súng các cỡ bắn vào hướng tiến quân của chúng tôi. Đạn bay khắp nơi. Nhưng không ai nằm xuống, chúng tôi tiếp tục tiến tới, và bắn súng ở thế súng đeo vai (firing from the shoulder). Có ai gọi tôi trong máy. Có lẽ là một phi công trực thăng, y nói "đang tìm kiếm (lookout) một tiểu đoàn BĐQ khác trong khu vực và chúng tôi đừng bắn lầm họ". Tôi báo cho đại úy và ông nói, "Không phải BĐQ đâu, đó là VC". 

Chúng tôi tiến gần một vườn chuối, mọc giữa đồng. Một viên đạn đã cắt một lá chuối lớn, rơi trước mặt tôi. Đột nhiên một tiếng nổ lớn, bên trái tôi, ko xa hơn 15 mét. Khói đen và bụi khắp nơi. Có lẽ là đạn cối 82 ly hay đạn không giật của địch. Kỳ diệu thay, tôi ko thương tích gì cả.

Chúng tôi tiếp tục tiến. Súng tiếp tục nổ mọi nơi nhưng ko ai nằm xuống. Ko ai bỏ chạy. Mọi người tiếp tục tiến, và bắn ở vị thế súng vác vai. Khi chúng tôi cách vườn chuối khoảng 20 mét, vài người từ đó phóng ra. Họ mặc đồ BĐQ và đội nón sắt, có hình cọp đen sơn phía trước. (Tiểu đoàn tôi ko dùng nón sắt này, nhưng phần lớn các tiểu đoàn BĐQ khác thì dùng). Họ đột ngột chạy ào đến tôi. Sợ bắn lầm quân bạn, tôi quay mặt sang tổ đại liên 30* ở bên trái tôi đang nả đạn, hét to bằng tiếng Việt Nam, "Ngừng bắn, ngừng bắn." *(Gọi là đại liên 30 vì đường kính của viên đạn bằng 30/100 của một inch (bằng 7.62 ly). Đường kính của đại liên 50 bằng 50/100 của một inch (bằng 12.7 ly) -- người dịch).

Khi tôi nhìn về phía trước thì một trong những tên này bắn thẳng vào tôi. Đạn đã trúng người đi sau tôi. Đó là một y tá. Tôi nhào xuống đất. Tới lúc này, tôi mới nhận ra họ là VC, giả dạng lính BĐQ. Tôi ngước nhìn lên (glance up) và kê súng vào vai thì một viên đạn trúng mặt đất cách mặt tôi vài inch khiến cát bay vào mắt tôi. Tôi chớp mắt và kê khẩu các-bin vào vai.

Tên vừa bắn tôi giờ đây biến mất trong các bụi chuối. Tôi tự nhủ, "Hảy nhớ những gì đã học tại Fort Benning (trường đào tạo BĐQ của Mỹ -- người dịch). Hảy bắn từng phát một vào bụng của địch."

Thế là tôi bắn từ trái qua phải. Bằng, bằng, bằng, tôi bắn từng phát với cách khoảng ba tấc. Tôi quay súng về bên trái cũng bắn như vậy. Tầm đạn ngang bụng của địch. Đột nhiên tầm nhìn của tôi bị nhòa (blur) vì then súng (bolt) ngừng đột ngột, cho thấy súng hết đạn. Nhanh chóng, tôi nạp một kẹp đạn 30 viên và tiếp tục bắn. 

CHÚNG TÔI CHỈ CÒN BỐN NGƯỜI

Tôi ngừng bắn vì chung quanh trở lại yên tỉnh, dù vẫn còn súng nổ xa xa. Nhưng giờ tôi ko thấy đại úy tiểu đoàn trưởng, mà lúc nãy ở trước mặt tôi. Tổ đại liên 30 bên trái tôi cũng đâu mất. Chỉ còn có tôi, Chấn-hiệu thính viên, và 2 lính BĐQ lạ hoắc, bị thương ở tay. Họ nhìn tôi với vẻ mặt ngớ ngẩn (silly). Tôi biết họ trông cậy vào tôi. Không có thì giờ băng bó cho họ. Chung quanh có quá nhiều VC và lại mặt đồ BĐQ. Tôi nên làm gì? Tiểu đoàn trưởng thì ko thấy. Tôi làm gì nếu tôi gặp lính BĐQ? Tôi ko thể bắn họ trước vì có thể là quân bạn. 

KÊU TRỰC THĂNG TẢN THƯƠNG

Có một điều tôi có thể làm bây giờ là gọi trực thăng, và bay tới cánh B của trung sĩ Bennet và đưa quân về giúp chúng tôi. (Trung sĩ này đi với hai đại đội và xuất phát từ cuối làng, tiến về phía bắc, song song với 2 đại đội do đại úy tiểu đoàn trưởng chỉ huy). Tôi liên tục gọi máy nhưng ko vào được vì máy tôi quá yếu. Lúc đó nhiều phi công gunship đang nói chuyện với nhau trên vô tuyến. Cuối cùng, một phi công hét to trên hệ thống, "Xin mọi người im lặng, một người đang cầu cứu."

Nhanh chóng, tôi cho biết tình hình, xin trực thăng xuống đưa tôi tới vị trí của trung sĩ Bennet. Một phi công bảo tôi dùng đạn khói để y tới. Tôi ko còn lựu đạn khói trên dây đạn (harness) dù bình thường có 2 trái. Tôi hỏi và một lính BĐQ đưa tôi một lựu đạn khói màu trắng. Tôi tung ra nhưng nó chỉ tỏa ra một làn khói trắng và mỏng. Phi công nói, "Anh vừa thả khói trắng?"

Tôi trả lời có và y nói đã biết vị trí của tôi nhưng VC quanh tôi cũng tung lựu đạn khói để đánh lừa trực thăng -- vì có lẽ chúng đã vào tần số của chúng tôi.

Khi trực thăng tới thì hiệu thính viên và 2 người bị thương đã sợ hãi nhảy lên tàu. Viên phi công la lên, "Cái gì vậy?" (what's going on). Y nói với tôi rằng chỉ có thể chỡ 2 người gồm tôi và hiệu thính viên, sau đó chiếc khác sẽ xuống để bốc 2 người kia. (Đây là gunship, trang bị 2 khẩu đại liên hai bên và nhiều rốc-két, rất nặng nề nên ko thể chỡ thêm 4 người như trực thăng thường). 

Tôi biết rằng 2 lính BĐQ này sẽ ko xuống để nhường chỗ vì họ bị thương và địch đầy chung quanh. Tôi thét lớn qua cửa máy bay với đại úy-phi công Johnson, "Đưa họ đi và gửi chiếc khác đến đây."

Như thông cảm tâm trạng 2 người lính bị thương, phi công đổi ý và thét lên, "Lên đi. Ông sẽ ko còn ở đây khi chúng tôi trở lại."

CỨU PHI CƠ LÂM NẠN

Máy bay cất cánh, nhưng sau đó một lúc tôi thấy một làn khói trắng rất mỏng phát ra từ ống xả (engine exhaust) của một trực thăng bay gần chúng tôi. Khói càng lúc càng nhiều và đổi thành màu đen. Đột nhiên, cả phần sau của chiếc này bốc cháy -- vì lửa phun ra (belch out) từ phần động cơ đã đốt cháy phần đuôi. Phi công có lẽ ko biết.

Tôi la to nhưng phi công của máy bay tôi ko nghe vì gió và tiếng động. Do đó tôi lấy một cây sắt trên sàn máy bay và đập vào sau ghế của y. Y lại nghĩ rằng máy bay trúng đạn. Tôi đập nữa, và y quay lại tôi. Tôi chỉ về chiếc trực thăng ở bên hông chúng tôi. Y lập tức báo động trên hệ thống. Nhưng quá trễ vì chiếc kia đang chúi đầu.

Chúng tôi bay phía sau. Phi công kia hình như còn kiểm soát máy bay. Có vẻ y đang cho máy bay lượn (glide) và định đáp khẩn cấp ở tốc độ khoảng 50 dặm/giờ. Vào lúc máy bay y đụng đất, chúng tôi đổi hướng (veer) sang trái và tôi ko còn thấy nó. Đại úy Johnson cho máy bay quay lại và hướng về nơi trực thăng rơi. Y đáp rất gần, chỉ cách khoảng 300 mét. Tôi phóng khỏi trực thăng và chạy trối chết (in a dead run). Có VC ở đây ko? Tôi ko biết và ko cần biết. Tôi phải chạy tới máy bay này để cứu phi hành đoàn trước khi bốc cháy. Tôi thấy máy bay trước mặt.

Máy bay đã đáp xuống một lổ to ở vị trí thẳng đứng. Chỉ có phần đuôi đang cháy. Tôi thấy hai phi công nằm trên cỏ trước máy bay. Họ bị thương nặng, máu chảy khắp nơi và đang rên rỉ. Làm sao họ ra ngoài được. Họ đã va chạm vào kính chắn gió hay họ đã trèo khỏi phòng lái và rớt xuống khi đuối sức? Tôi ko thể biết.

Tôi thấy một người nằm bên trong trực thăng, ở phần sau. Y là xạ thủ đại liên. Y nằm mê man. Y to lớn như một tuyển thủ football, nặng có lẽ 240 cân. Tôi nhảy vào bên trong và cố gắng kéo y. Nhưng tôi ko thể. Y rất nặng và tôi ko thể di chuyển y được trong khi đạn nổ kế tôi, do lửa cháy. Tôi suy nghĩ, ko thể bỏ rơi kẻ bị thương này, dù đạn đang nổ quanh tôi. Cuối cùng, với hết sức bình sinh (super human strength) tôi đã lôi y khỏi máy bay. Chúng tôi đã tới bức tường bao quanh lổ này. Nhưng tôi ko thể nâng y qua bức tường vì y quá nặng -- trong khi trực thăng đang cháy cách 2 mét. 

Đột nhiên có nhiều giọng nói. Các phi công khác đã đáp xuống cứu chúng tôi. Họ đưa kẻ bị thương lên trực thăng và bay đi. Chúng tôi bay tới Vũng Tàu. Chúng tôi đáp xuống một phi đạo màu đen. Ở đây đầy trực thăng. 

TÌM CÁCH TRỞ VỀ ĐƠN VỊ

Tôi thấy thiếu tá Steward, có danh hiệu truyền tin là "Vui Vẻ 6" (Mirth 6),  đang vá trực thăng của ông với băng dán màu xanh. Có trên 30 lổ đạn ở phần đuôi của máy bay. Ông đổ xăng và nạp đạn, sẵn sàng để bay lại Bình Giã. Tôi nói muốn trở lại tiểu đoàn để xem tình hình thế nào, đặc biệt 2 đại đội mà trung sĩ Bennet làm cố vấn. Ổng trả lời trung sĩ này đã bị bắt sống. Bennet đã báo cáo rằng BĐQ chết đầy chung quanh và ít ai thoát được. Chỉ có y với binh nhì Craft và vài lính BĐQ và y tiếp tục nói chuyện và mô tả tình hình cho tới lúc VC giựt ống liên hợp khỏi tay y.

Thiếu tá Steward nhìn vào mặt tôi: "Đừng trở lại, vô ích. Tình hình ko rõ ràng (very fluid situation). Tiểu đoàn bị tràn ngập, và ko ai biết còn người nào khác ở đó ko".

Tôi nằn nặc đòi đi vì ko thể ngồi an toàn ở sân bay khi các bạn tôi đang lâm nguy ở Bình Giã, cách đó 40 dặm.

Tôi và hiệu thính viên nhảy lên máy bay của Vui Vẻ 6. Ở cuối trực thăng có một người Việt. Vì theo quy ước Geneva, gunship Mỹ ko được dự trận nếu ko có một quan sát viên VN đi kèm. Nhưng y ko thể thấy thứ gì khi ngồi ở ghế sau và ko đọc được bản đồ và y rất sợ hãi (scary silly).

Tôi đội ống nghe lên đầu và nói chuyện với Vui Vẻ 6 trên đường đến Bình Giã. Ông nói có một đại liên 50 của VC gần làng, đang bắn vào trực thăng và ông định tấn công nó. Chúng tôi tới gần mục tiêu. Vui Vẻ 6 phân công: phi công phụ sẽ lái trực thăng và ông sẽ điều khiển súng. Bum. Bum. Có tiếng nổ dữ dội ngay bên ngoài cửa. Đó là các rốc-két bắn đi từ dàn rốc-két của trực thăng. Sau đó các đại liên khai hỏa. Tiếng nổ điếc tai. Người VN ngồi kế tôi kinh hoàng.

Vui Vẻ 6 hét trong micro. Ông chửi rủa phi công phụ bằng mọi từ ngữ xấu xa nhứt - kể cả đồ hèn nhát, vì đã nổ súng quá sớm. "Lần tới, chúng ta phải xuống thấp hơn mới nổ súng", ông nói.

Đúng là điên khi tấn công súng phòng không bằng một trực thăng. Hết đợt rốc-két này đến đợt khác. Đại liên bắn liên tục. Tôi chịu ko nổi, chỉ muốn xuống đất để chiến đấu. Cuối cùng trực thăng hết đạn.

Ông nói ko thể liên lạc với ai ở dưới đất, và Bennet và Craft đã bị bắt. Ông chỡ tôi và hiệu thính viên về một tiền đồn nhỏ của VNCH ở tây của làng Bình Giã. (Có lẽ là quận lỵ Đức Thạnh, nằm trên liên tỉnh lộ 7 từ Xuân Lộc đi Bà Rịa. Sư đoàn 18 bộ binh đã dùng đường này để rút khỏi Xuân Lộc tháng 4/75 -- người dịch).

Vào sụp tối, các Skyraider của VNCH đã tới để tham chiến. Tôi ko biết ai sẽ hướng dẫn họ. Tuy tôi cùng tần số với đại úy nhưng ko gọi được. Máy bay Skyraider đã ném bom và bắn phá Bình Giã trong khoảng 1/2 giờ và trở về căn cứ.

LIÊN LẠC VỚI TIỂU ĐOÀN TRƯỞNG

Gần khuya hiệu thính viên Chấn đánh thức tôi. Y có vẻ kích động: "Đại úy trên máy". Tôi gắn tai nghe (headset) và nói chuyện với đại úy tiểu đoàn trưởng. Ông nói đang ở với một toán nhỏ BĐQ và cần một gunship. Tôi nói, "đáp nhận". 

Tôi chuyển qua tần số không lục để nói chuyện với phi công của một quan sát cơ L-19 đang bay trên đầu. Y chuyển tiếp yêu cầu này và sau đó gọi lại, "Trực thăng đang tới". 

Khi các trực thăng bay trên đầu, tôi gọi đại úy và bảo ông bật đèn. Tôi sẽ là "trung gian" giữa đại úy và phi công. Phi công đã tìm được vị trí của đại úy; và tôi nói với phi công mục tiêu cách đại úy bao xa và hướng nào. Phi công nổ súng nhưng ko trúng mục tiêu. Tôi chuyển điều chỉnh này tới các gunship. Lần này đã trúng mục tiêu. Tôi tiếp tục giúp đại úy suốt đêm với gunship và vận tải cơ C-47 bắn hỏa châu. Bầu trời Bình Giã đầy hỏa châu do C-47 bắn ra. Tôi nghe súng nổ rải rác. Đại úy tiếp tục chiến đấu suốt đêm, và tìm cách tập hợp tàn quân. Sau cùng ông cho biết địch đang rút khỏi làng. Tình hình yên tỉnh. Mệt quá, tôi đi ngủ. 

GẶP ĐẠI TÁ WILSON

Bình minh ló dạng (morning dawned). Tôi nhận tin từ cố vấn ở quân đoàn rằng viện quân đang tới và đại tá Wilson sẽ gặp tôi. Sau đó, trực thăng chỡ cả tiểu đoàn TQLC đáp xuống phía nam làng, cùng chỗ chúng tôi đã đổ quân. Khoảng cùng lúc đó, đại úy gọi cho biết dân làng nói VC đã rút khỏi làng khuya nay lúc 3 g sáng. Và một trực thăng bay tới tôi. Đó là đại tá. Tôi tới chào ông. Ông đáp xuống và tôi dẫn ông qua một bên để báo cáo tình hình. Tôi nói rất xấu hổ vì đã ko có mặt cùng đơn vị từ đầu tới cuối trong trận đánh này và ông có quyền cách chức tôi. 

Nhưng rất ngạc nhiên, đại tá Wilson đặt tay trên vai tôi và nói tôi đã làm hết mức với tiểu đoàn này và ông rất tin tưởng tôi. Ông nói, hảy trở về TĐ.

GẶP LẠI TIỂU ĐOÀN TRƯỞNG

Tôi lên trực thăng và dùng máy gọi đại úy hảy thả trái khói để đánh dấu bãi đáp. Ông đang ở bìa phía nam của làng. Tôi chạy tới và ôm ông. Chúng tôi rất vui khi gặp nhau và đều sống sót.

Đại úy kể lại: Trong khi chiến đấu, ông đã gặp 8 tên VC, đang ở thế thượng phong và ra lịnh ông đầu hàng. Vì một lý do nào ko biết, và hướng dẫn bởi một thôi thúc điên cuồng (insane impulse), ông đã la hét, xung phong và bắn vào chúng cùng một lúc. Ông đã vượt qua chúng và trốn thoát. Nhưng tên tà-lọt (bat boy) nghiện hút của ông đã ko làm như vậy, và ông ko biết nó ở đâu. Viên tiểu đoàn phó bị giết. Một tổn thất lớn. Tổng cộng (all in all) tiểu đoàn 33 BĐQ có 30 chết, 75 bị thương, và 40 mất tích.

Cánh B gồm hai đại đội do tiểu đoàn phó chỉ huy và trung sĩ Bennet làm cố vấn thì rõ ràng (evidently) bị quét sạch trong MƯỜI PHÚT ĐẦU TIÊN. Lúc VC tràn tới, họ chỉ còn tám người và sau đó bị bắt làm tù binh. Sau này chúng tôi biết rằng chúng tôi đã đánh với HAI TRUNG ĐOÀN CSBV gồm bốn ngàn người có công sự vững chắc với dây điện thoại, súng đại liên, súng ko giật và cối. Một chiến tuyến như vậy để đánh những người lính BĐQ trang bị nhẹ giữa đồng trống. NỬA tiểu đoàn đã thiệt hại chỉ trong một buổi chiều.

Đại tá Wilson muốn kiểm tra tình hình của làng, và muốn tôi đi theo. Chúng tôi đi theo TQLC, họ đang bắt đầu di chuyển để lục soát đầu phía đông của làng -- đây là hướng mà địch đã tiến vào. TQLC vừa di chuyển vừa nhìn chăm chú (peer) mỗi bụi rậm và nhà, súng sẵn sàng. Tôi ngạc nhiên khi thấy đại tá dẫn đầu đoàn quân này. Ông rút khẩu súng lục 9 ly, cho một viên đạn lên nòng và bắt đầu sải bước (stride) dọc theo một đường hẹp chạy ngang giữa làng. Ông đã đi trước TQLC một đoạn. Tôi nghĩ đó ko phải là khôn ngoan vì ông có thể là đại tá đầu tiên bị bắt sống trong cuộc chiến này. Nhưng đại tá tiếp tục sải bước, ko sợ hãi. Tôi đi bên cạnh ông, tóc dựng đứng (bristle), súng các-bin sẵn sàng. TQLC đi theo ông. Sau khoảng 30 phút, chúng tôi tới cuối làng. Chúng tôi có thể thấy những cánh đồng trống trải ở phía trước. Đại tá quay lại vì ông đã xong nhiệm vụ. Ông nay biết rằng ko còn VC trong làng. TQLC cũng ngừng lại. Sau đó, họ tiếp tục tiến tới. 

ĐI NGANG BÃI CHIẾN TRƯỜNG

Trên đường trở lại trực thăng, chúng tôi đi qua cánh đồng mà cánh B của TS Bennet bị phục kích. Toàn cánh đồng đầy xác chết. Do trời nóng bức, các xác đã sình lên (bloat) và có màu vàng. Ruồi bu đầy mặt họ. Một số chết với mắt mở lớn, cứng đơ vì sốc (frozen in shock). Máu chảy ra từ lổ mủi. Những cánh tay cứng ngắt với hình dạng quái đản (grotesque). Một cảnh tượng rất buồn. Một cánh đồng toàn người chết, như một cảnh rùng rợn (macabre) nào đó trong một chiến trường cổ xưa. Đây có thể là một bức ảnh ngoạn mục (spectacular) nhứt của chiến tranh này nhưng tôi ko muốn chụp ảnh. Điều gì đó từ bên trong nói rằng tôi ko nên làm buồn phiền những con người dũng cảm này. 

ĐÓN TIẾP BÁO CHÍ

Chúng tôi trở lại quảng trường và nhà thờ của làng. Vào lúc này cánh báo chí đã tới. Người Lính Biệt Kích Sài Gòn (Saigon Commando), từng thăm tôi ở Tây Ninh cũng trong nhóm này. Tôi ko thích họ. Họ đã hành động như ma-cà-rồng hay quỉ hút máu (ghould). "Hảy nhìn ở đây," một kẻ la lên, "một xác chết." Họ lăng xăng khắp nơi và bắt đầu chụp hình.

Đại tá Wilson giao tôi nhiệm vụ đưa họ quan sát chiến trường. Tôi đã làm như vậy một cách miễn cưỡng, và cố gắng ko cho họ đến nơi có người chết. Tôi ko muốn thấy các phóng viên này hân hoan (glee) trên những cảnh buồn nhứt của chiến tranh. Những người đã ngả gục này phải được yên bình. Tôi đưa họ tới những khu vực khác. Một xác ở đây, một vị trí súng ở kia, các nhà báo đã có một hình ảnh về những gì xảy ra. Một lực lượng lớn của VC đã chuẩn bị kỹ lưỡng trong hầm hố và TĐ 33 BĐQ bị quét sạch (got hose down). 

Sau đó tôi trở lại quảng trường của làng và nói chuyện với một nhiếp ảnh viên tử tế (decent), có tên Peter Arnett. Tôi chỉ y nơi tôi đã sống với một gia đình người Việt trong lần dừng quân trước đây ở làng này. (TĐ 33 BĐQ đã từng đến làng vào đầu tháng 12/1964 -- người dịch). Đứa con gái nhỏ của họ chạy tới tôi và tôi bồng nó. Và đã được Arnett chụp (xem hình). Sau đó ảnh sẽ được đăng trên các tờ báo lớn ở Mỹ.

. . .

Đây là lúc các nhà báo rời làng. Vì trực thăng của đại tá Wilson chuyển tới chợ, ông đã ra đi với báo chí. Sau đó tôi gọi trực thăng để tản thương. Đại úy đi loanh quanh, nói chuyện với lính, tìm cách phục hồi tiểu đoàn. Vào buổi chiều, Vui Vẻ 6 đã tới với một thùng bia và thư từ. Ông có vẻ thỏa mãn (was a sight of sore eyes). TQLC giờ đây ở phía đông của làng để truy đuổi VC. Lúc đó khoảng 5 g chiều. Mặt trời sẽ lặn sớm (would set soon).

DÂN KINH HOÀNG VÌ VC TẤN CÔNG TQLC

Trong làng hoàn toàn yên tỉnh và đây là lúc để tắm. Tôi mặt quần cụt ra giếng, múc nước dội lên đầu và bôi sà-bông. Trong lúc mặt mủi đầy sà bông, đột nhiên tôi nghe dân làng chạy ngang tôi trong hoảng loạn. Họ vừa chạy vừa la. Trẻ con kêu khóc. Tôi chặn một người và hỏi. Y chỉ về phía sau và nói: VC, VC.

Tôi ko thể tin được. VC ở trong làng. Ko thể tin được vì cả một tiểu đoàn TQLC ở đó. Nhưng tôi phải tin những gì tôi đã nghe. Dân làng biết rõ khu vực này và nay họ đang kinh hoàng (terrify). Lập tức tôi chụp khăn tắm. Ko có thời gian để dội rửa sà-bông vì VC có thể ở ngay sau người đàn ông sắp chạy tới. Do đó tôi chùi sà bông khỏi mặt, chụp khẩu các-bin và đạn, và chạy nhanh về BCH của TĐ. 

Chẳng bao lâu tôi bắt đầu thấy TQLC chạy ngang làng. Họ đang kinh hoàng. Nhiều người ko có vũ khí. Họ chạy tán loạn (full scale rout). Tôi gặp đại úy và chúng tôi nhanh chóng lập tuyến phòng thủ ở đông làng với BĐQ của chúng tôi. Chúng tôi bảo các sĩ quan BĐQ chận lính TQLC đang chạy ngang làng và gom họ lại phía sau phòng tuyến. Kế đó chúng tôi gửi các toán tuần tiểu tới phía trước phòng tuyến để chận địch cũng như đón tiếp lính TQLC chạy về. 

Hai cố vấn TQLC xuất hiện. Một người là trung úy Phil Brady. Chẳng bao lâu tôi biết hết câu chuyện. Cả TĐ TQLC, 500 người, đã bị quét sạch, vì bị phục kích từ ba hướng giữa đồng trống. Y nói xếp y, một đại úy TQLC Mỹ bị bắn bể mủi và bị bắt sống với một trung úy Mỹ khác. Viên hạ sĩ quan của họ mất tích và VC đang tiến về chúng tôi. Tôi bảo y nhanh chóng tổ chức lính TQLC. Họ sẽ dùng như trừ bị và chiến đấu khi có yêu cầu. Y đã cố gắng thu gom tàn quân, tái tổ chức họ thành một đv chiến đấu và liên lạc thường xuyên với tôi. Y là một con người bình tỉnh. BĐQ của chúng tôi đã cho họ vũ khí và súng và chia xẻ những gì chúng tôi có.

LẬP PHÒNG TUYẾN CHỜ ĐỊCH TẤN CÔNG

Tôi và đại úy tiến ra phòng tuyến để kiểm tra. BĐQ đã dàn quân theo hình vòng cung hướng về phía đông và TQLC ở phía sau làm trừ bị. Họ chỉ còn khoảng 150 người. Tôi nhận thấy một mương đào (ditch) ở sau vị trí chúng tôi. Nếu chúng tôi bị tràn ngập, tôi sẽ trốn thoát (escape) theo mương này. Nửa giờ kế dài như một thế kỷ. Mọi con mắt đều nhìn phía trước và tay trên cò súng. Trời sắp tối. Các toán tuần tiểu BĐQ báo cáo. Họ đang ở cuối làng và nhìn những cánh đồng trống trước mặt. Ko có VC. Chúng tôi có thể nghỉ ngơi một chút. Ít nhứt chúng tôi có một báo động sớm khi địch tới.

Trời đã tối. Vẫn ko có VC. Chúng tôi tiếp tục chờ. Bây giờ là 10 g đêm. Vẫn ko có VC. Họ có thể tấn công chúng tôi bây giờ vì rất thuận lợi. Có một nguyên tắc chiến thuật là đuổi theo một kẻ thù đang rút và tấn công họ trước khi họ ngừng để tái tổ chức. Các "khách quý" của chúng tôi chưa đến. Một cách nào đó, đại úy đã biết địch đã rút khỏi đông làng và hiện ở một đỉnh đồi ở 5 km đông bắc làng và qua đêm ở đây. Ông yêu cầu gọi pháo để tấn công. Tôi liên lạc với L-19 bay trên đầu. Y chuyển tiếp yêu cầu này.

HỎA LONG C-47 XUẤT HIỆN LẦN ĐẦU TIÊN

Lát sau tôi nghe tiếng vo vo (buzz/drone) của một máy bay nhiều động cơ đến khu vực. Họ tiếp xúc với tôi và nói danh hiệu truyền tin là "Puff the magic dragon". Họ cho biết đây là lần đầu tiên họ xuất hiện tại VN. Họ hỏi vị trí của địch. Tôi hướng dẫn họ trên máy và họ bay tới. Tôi nghe tiếng động cơ trong bóng tối, hướng về đông bắc. Đột nhiên bầu trời thắp sáng (light) với đạn lửa bắn xuống đất từ một nơi nào đó từ trên trời. Như nham thạch nóng chảy (molten lava) đổ từ trên trời và hoàn toàn im lặng. Hoàn toàn ko một tiếng động. Một lát sau đó, một tiếng rú (howling noise), một tiếng động ghê rợn (eerie), xuyên qua bầu trời. Sau này tôi mới biết tiếng động này tạo bởi một đại bác nhiều nòng gắn ở cửa một vận tải cơ C-47, có thể bắn nát một sân football trong năm giây. Sau 15 phút bắn phá, máy bay về căn cứ.

NHẬN LỊNH MỚI

Yên tỉnh trở lại. Hôm nay là ngày cuối năm dương lịch (New Year's Eve). Trung úy Brady và tôi và đại úy tổ chức tiệc. Chúng tôi khui bia hộp trong khi đại úy uống rượu đế. Khoảng 1 giờ đêm, đột nhiên L-19 gọi. Có lịnh từ BTL quân đoàn. Phải rời làng vào sáng nay. Tôi ko thể tin. Ko thể như vậy được. Tôi ko thể bỏ rơi những người dân đáng tin cậy (faithful) này trong tình hình như vầy. Tôi nhờ phi công L-19 nói với BTL rằng chúng tôi ko rời làng. Tôi nhờ y chuyển nguyên văn yêu cầu của chúng tôi "Chúng tôi từ chối tuân lịnh." Khoảng một giờ sau y gọi lại, "Các anh tiếp tục đóng quân tại chỗ."

Chúng tôi uống thêm bia và đi ngủ.

Trời hừng sáng. VC đã ko tấn công. Làng đã sống lại với đủ âm thanh: gà cục tác (cluck), chim ríu rít (chirp), dân làng tiếp tục cuộc sống hàng ngày. Mọi thứ trở lại bình thường. Điều này khiến tôi ngạc nhiên.

TRUNG SĨ MỸ THOÁT CHẾT TRỞ VỀ

Đại úy cho người mời tôi đến lều. Tôi thấy một trung sĩ TQLC Mỹ ngồi trên ghế dài. Y là người đã được báo cáo mất tích đêm trước. Tôi chưa thấy ai hoàn toàn kiệt sức như vậy. Y chằm chắm (stare) nhìn về phía trước, điếu thuốc âm ỉ (smolder) trong tay. Một người nào đó ân cần (graciously) mang cho y một chai bia Larue (một loại bia sản xuất tại SG, rất phổ biến trước 75 -- người dịch). Y kể lại câu chuyện. Y đã bị chận đánh giữa đồng trống với phần lại của TĐ TQLC. Tất cả chỉ xảy ra trong chưa tới một giờ. Hàng trăm người bị giết và bị thương. Toán quân đi phía sau đã chạy trong hoảng loạn. (Theo một người lính TQLC VNHCH sống sót, do đội hình TĐ kéo dài, nên đại đội chỉ huy và một đại đội đi sau đại đội này đã ko lọt vào ổ phục kích, nên mới rút chạy được về làng -- người dịch). Trung sĩ Mỹ này giả chết. Lợi dụng trời tối, ông bò và núp ở một con mương. Ông thấy VC di chuyển chung quanh, bắn vào đầu những TQLC sống sót. Họ bắn từng người một. Ông nằm trong nỗi kinh hoàng vì sợ bị tìm thấy. Sau đó VC rút. Ông nằm đó tới sáng và vào làng.

MỞ ĐƯỜNG VỀ VŨNG TÀU

Sáng hôm đó cả một lữ đoàn dù 1500 người đổ xuống. Chúng tôi phối hợp với họ. Họ sẽ tiến về phía đông, đi ngang địa điểm mà TQLC bị tàn sát và truy đuổi VC. Chúng tôi sẽ di chuyển về Vũng Tàu để mở đường. Cùng lúc, một đoàn thiết vận xa M-113 sẽ từ Vũng Tàu tiến lên. Họ hộ tống một số xe tải để lấy xác. Người chết sẽ về Biên Hòa để nhận dạng bởi gia đình và chôn cất.

Đến lúc phải di chuyển. Chúng tôi vừa trải qua một trận đánh lớn. Tôi rất buồn và nghĩ rằng lính BĐQ cũng như vậy. Nhưng họ đều vui vẻ trong khi chuẩn bị di chuyển. (Có lẽ họ nghĩ rằng về Vũng Tàu để dưỡng quân nên vui vẻ -- người dịch). 

Tôi lấy khẩu các-bin và đi cùng với họ với tấm lòng nặng chỉu (a heavy heart). Gần như cùng lúc đó, một cuộc đảo chánh xảy ra tại SG.

TRÁNH ĐƯỢC PHỤC KÍCH CỦA ĐỊCH

Đại úy có một kế hoạch tốt. Ông ko ngu dại khi để cả TĐ di chuyển trên tỉnh lộ. Thay vào đó, ông cho đi cách lộ một km với các toán tuần tiểu bung rộng. Với cách này, nếu địch phục kích trên đường, chúng tôi sẽ đánh tập hậu chúng. Trong khoảng 5 km đầu tiên mọi thứ đều yên tỉnh. Và khi chúng tôi xuống một đồi dài và bắt đầu vượt qua một mương ở chân đồi, một khẩu đại liên 50 từ đỉnh đồi đối diện bắn về hướng tiến quân. 

Đạn rơi chung quanh chúng tôi. Tôi bò vào một con mương. Một vài lá rơi trước mặt tôi. Tôi nghĩ rằng TĐ trưởng ko nắm vững tình hình (have a good bead on) nên ông gửi thám báo lục soát phía trước. Tôi nói đại úy nên gọi pháo binh. Ông đồng ý và gọi máy. Đột nhiên, chỉ khoảng một phút sau, một đạn đại bác nổ trước chúng tôi. Tôi cười và khen đại úy vì pháo binh đã phản ứng nhanh chóng. Nhưng ông nói, pháo mà tôi gọi chưa bắn phát nào.

Điều gì xảy ra. Đúng là đạn 105 ly của VNCH. Ko thể là đạn của VC. Tôi chợt nghĩ, có lẽ pháo do thiết giáp gọi trong lúc họ tiến lên từ Vũng Tàu.

Tôi liền gọi L-19 và yêu cầu thiết giáp đừng gọi pháo binh bắn về phía bắc. Một lúc sau L-19 cho biết đó là pháo binh do thiết giáp yêu cầu. Tôi nhờ L-19 báo cho thiết giáp biết "đường an toàn" (no-fire line): Họ có thể bắn bên dưới đường này và chúng tôi bắn bên trên đường này. Một lát sau pháo binh chúng tôi đã nổ vào đồi trước mặt. Sau đó, khẩu đại liên 50 của địch im bặt. Chúng tôi cẩn thận tiến lên đồi mà ko đụng độ. Chúng đã rút đi (had bugged out). Tôi nghĩ một lực lượng lớn định phục kích nhưng đã rút khi chúng tôi đánh vào cạnh sườn của họ. Chúng tôi tiếp tục tiến cho tới khi gặp thiết giáp và quay lui về Bình Giã.

Có nhiều hoạt động ở làng này. Có nhiều nhân vật quan trọng (big whig) tới làng. Một trong số họ là Tỉnh Trưởng. Đi với ông là một cận vệ. Đây là gả rất đáng sợ, một kẻ có vẻ độc ác (evil looking dude), cao lớn và ốm với mặt vàng nhạt. Hắn có vẻ giống Jack Palance (nhân vật phản biện trong phim "Shane"). Khi trực thăng đáp, gả xuống trước tỉnh trưởng để kiểm tra khu vực. Y bước xuống đất chầm chậm, như một con mèo, đồng thời liếc chung quanh -- giống như một con báo.  

ĐỊCH TRẢ TỰ DO CHO LÍNH BĐQ 

Những điều khác cũng bắt đầu xảy ra. Một số BĐQ bị địch bắt, nay được thả. Họ được địch tuyên truyền rằng ko nên chiến đấu nữa và được trả tự do. VC cũng tử tế với thương binh chúng tôi. Chúng đã băng bó cho họ và nói với họ rằng sau đó sẽ khiêng họ ra quốc lộ để đoàn xe của chính phủ chỡ họ về.  

Tại sao chúng lại tử tế với chúng tôi? Trong khi chúng lại bắn vào đầu các TQLC bị thương? Tôi đã biết câu trả lời. Không có sự tha thứ (quarter show) giữa TQLC và VC. Tôi đã nghe nhiều câu chuyện về tra tấn và xử tử. Ngược lại (conversely), các TĐ BĐQ, kể từ tháng 7 vừa rồi, đã bắt đầu một chính sách rất tử tế (extremely fair) với tù binh. Họ ko đánh đập chúng, nhưng cho chúng thức ăn, nước uống và thuốc. Địch đã biết điều đó. Và chúng đã đối xử như vậy với tù binh chúng tôi.

Các lính BĐQ trở về cho biết trung sĩ Bennet và binh nhì Craft đã bị bắt và canh giữ 24 giờ một ngày, ko có cơ may trốn thoát. Cả hai đều khỏe mạnh, dù một vài người nói họ nghĩ rằng trung sĩ bị thương nhẹ. Họ cũng nói có hai đại úy cố vấn TQLC bị bắt. Một bị thương ở mặt. Tôi báo cáo lập tức thông tin này về ban cố vấn ở BTL quân đoàn vì tôi đã biết mẹ của Bennet đã nhận một điện tín báo tin con trai mất tích. Tôi muốn bà ta biết rằng con mình còn sống.

THU NHẶT XÁC CHẾT

Giờ đây là công việc gớm ghiết (gristly) khi phải tìm kiếm và đưa các xác chết lên xe tải. Đó là một cảnh tượng ko vui và hôi thúi (wretched and putrefying scene). Các toán lính bỏ xác chết lên băng-ca đưa tới trung tâm của làng. Mọi thứ đều quái đản (it was all so grotesque). Các xác đều sình chương và vàng. Tay và chân đều cứng trong hình dạng kì quái (bizarre). Khi các toán lính đến các xe tải, họ đã cố gắng bỏ các xác vào "túi đựng xác" (một túi lớn bằng nhựa với dây kéo). Mùi rất kinh khủng (horrible). Người ta ói mửa khắp nơi. Các xác đã thối rửa hai ngày. Nó khiến bạn ngộp thở (it made you gag). Tôi ko hiểu làm thế nào những người lấy xác chịu đựng được. Nhiều người mang khẩu trang (gauze mask) nhưng cũng ko ngăn mùi hôi. Sau một lúc họ hết bao đựng xác và bắt đầu ném xác lên xe tải. Khi họ làm xong, có tổng cộng 12 xe tải với xác chồng chất cao. Thật ko thể tưởng tượng được. Một cảnh rùng rợn!  Đoàn xe tải rời làng và hướng về Sài Gòn.

Sau đó trong ngày tôi nghe một bản tin trên đài Quân Đội Mỹ (AFN). Phát thanh viên nói rằng đô đốc Sharp, tổng TL của lực lượng Mỹ ở Thái Bình Dương vừa nói ở Honolulu, "Chiến thắng như chúng ta biết, sẽ đạt được tại VN trong sáu tháng." 

Ông ta là ai? Làm thế nào có thể có một khoảng cách lớn như vậy giữa chúng tôi? Ông đã ko biết điều gì đang xảy ra?  

Giờ đây chúng tôi về nhà. Trực thăng tới và chúng tôi bay đi, hướng về phía bắc và tây và hướng về Sài Gòn. Trận Bình Giã đã qua./.

San Jose ngày 16 tháng 11 năm 2022.

Tài Trần. 

=========================

TB. Theo thông tin mới tìm trên mạng, người đại úy tiểu đoàn trưởng trong chuyện này là NGUYỄN VĂN ĐƯƠNG, năm 1971 là liên đoàn trưởng LĐ 5 BĐQ. Sau 75, ông đi tù 13 năm, và sang Mỹ năm 1992 và định cư ở nam Cali. Con gái ông chính là cháu bé mà trung úy (lieutenant) James Behnke bồng, đã được Peter Arnett chụp năm 1964 và phổ biến toàn thế giới.

Cựu Đại Tá Đương, chụp tại Mỹ.

Bốn ảnh dưới đây lấy từ mạng.

                     

Các ảnh sau đều từ sách "Dai-Uy" của James Behnke.

Đại úy Behnke và đại úy Dương của 

TĐ 33 BĐQ VNCH. Cả hai đều đeo súng các-bin.

Đại úy Duong Tiểu đoàn trưởng

Tướng Throckmorton, chỉ huy các cố vấn tại Việt Nam, trao tặng đại úy Behnke Huy chương Chiến sĩ - huy chương cao nhứt cho sự dũng cảm khi ông cứu phi hành đoàn Mỹ khỏi máy bay bị cháy tại Bình Giã.

Đường Nguyễn Huệ. Ăn tối với bạn gái "Dee" Buchalter tại nhà hàng Crazy Cow.

Trung sĩ cố vấn của TĐ 4 TQLC VNCH đã sống sót trong cuộc phục kích ở Bình Giã và đã trốn suốt đêm ở một ruộng lúa trong lúc VC bắn vào đầu tất cả các người bạn TQLC Việt Nam.

Bìa quyển Dai-Uy của cựu trung tá James E. Behnke. Sách in lần đầu năm 1992. Phát hành bởi Behnke Books P.O. Box 888 Bisbee, Arizona 85603.