NGÀY ĐỊNH MẠNG CỦA TĐ 1/7 SĐ 5 BỘ BINH TẠI ĐỒNG XOÀI. 

                                

Đồng Xoài ở giao điểm của liên tỉnh lộ 13, QL-1 và QL-14

Ác liệt của chiến trường -- Các cây đã gẫy đổ tại đồn điền cao su Thuận Lợi, phía bắc của Đồng Xoài. Lính BĐQ tiến vào khu vực này hôm nay (thứ hai). Hôm qua ngày chủ nhật máy bay Mỹ đã ném bom sau khi VC phục kích một TĐ Dù vào ngày thứ Bảy. Một số thương binh Dù được tìm thấy. Thị xã Đồng Xoài đã hoàn toàn hủy diệt. Ảnh của thông tấn xã AP. 

Tấm ảnh tiêu biểu của trận Đồng Xoài

Lời nói đầu: Từ tháng 5/1965, VC đã mở chiến dịch toàn diện tấn công Phước Long. Bắt đầu ngày 10.5, trung đoàn (tr.đ.) 271 VC, hỗ trợ bởi TĐ 840 và các đv đặc công địa phương, tấn công quận lỵ Phước Long, tỉnh lỵ của tỉnh này.

Đồng loạt, tr.đ. 271 VC đã tràn ngập các vị trí chánh phủ của N VN tại chi khu Phước Bình. Trong cuộc chiếm giữ ngắn ngủi quận Phước Long, VC đã phá hủy vài ấp chiến lược quan trọng tại những khu vực chung quanh, như Bà Rá, Thuận Kiệm, Thuận Lợi, Phú Riềng, Đa Kia, Bù Đốp, Đức Bôn và Sông Bé.

TĐ 36 BĐQ được lịnh của Bộ Tổng tham mưu (BTTM) của QLVNCH tái chiếm các vị trí này. Ngày 11/5, hai đ.đ. của TĐ này đã thiệt hại khi giao chiến với VC dọc Liên Tỉnh lộ (LTL) 13 và QL-14. Ngày 12/5, tr.đ. 271 VC và các đv yểm trợ rút khỏi quận Phước Long.

Trong chi khu Phước Bình, tr.đ. 272 VC đã tràn ngập các vị trí chánh phủ trong 25 phút và nói rằng đã giết 115 lính Nam VN. Lúc 9 g sáng 11/5, TĐ 34 BĐQ được đổ xuống một trị trấn nhỏ khoảng 14 km đông nam Phước Bình. Trong lúc TĐ này tiến về Phước Bình, hai tr.đ 272 và 273 vc được lịnh tiêu diệt BĐQ. Tuy nhiên, vào lúc mà tr.đ. 272 tới khu vực tập kết của quân nam vn, BĐQ đã rút ra và thành công tái chiếm Phước Bình. Trong lúc đó, ngày 15/5, tr.đ. 274 vc đã đánh tan hai đ.đ. ĐPQ dọc Đường 20, phá hủy 20 xe.

Sau các cuộc hành quân (HQ) tại quận Phước Long và chi khu Phước bình, sđ 9 vc được lịnh tấn công Đồng Xoài. Năm 1965, Đồng Xoài là một quận lỵ nằm ở giao điểm của Đường Liên Tỉnh 13, QL 1 và QL 14. Quận được bảo vệ bởi 200 lính địa phương thuộc các đ.đ. 327, 328 và 111 ĐPQ. Ngoài ra còn có 6 xe thiết giáp cũ M-8 của quân đội Pháp, xem hình, trang bị đại liên 12.7 ly. Và hai đại bác 105 ly. Ngoài ra còn có 400 lính DSCĐ , 11 lính LLĐB Mỹ và 9 lính thuộc toán 1104 Công binh Mỹ hay Seabee. Trước trận đánh, LLĐB Mỹ đã trách nhiệm bảo vệ Đồng Xoài, họ đẩy mạnh việc canh gác và tuần tiểu, và ra lịnh việc xây dựng hệ thống phòng thủ bao quanh quận đường, trại LLĐB và các vị trí của thiết giáp và pháo binh ở phía đông của quận.

Vào tối ngày 9/5/1965, VC đã xong những chuẩn bị cuối cùng để đánh Đồng Xoài. Nhưng quân Mỹ tại Đồng Xoài đột ngột báo động, khiến VC tiến hành tấn công 70 phút trước giờ dự trù. Lúc 23:30 tối, cối của vc bắt đầu rơi vào các vị trí của quân Nam VN và Mỹ chung quanh Đồng Xoài, kế đó là tấn công bộ binh, dẫn đầu bởi tr.đ. 272. Trong cuộc tấn công này, VC bị thiệt hại nặng khi cố gắng di chuyển xuyên qua bãi mìn và dây thép gai, mà họ đã ko gặp trong các cuộc điều nghiên trước đây. Khoảng 1:30 sáng, hai gunship thuộc đ.đ. 118 của TĐ 145 Không vận của lục quân Mỹ, đồn trú tại sân bay Biên Hòa, được phái tới để yểm trợ trại LLĐB, họ đã tác xạ vào VC chung quanh trại, và trở về căn cứ sau khi hết đạn. Khoảng 2:30 sáng, lính Mỹ và vài lính S-tiêng gốc Cam-bốt đã rút về BCH chi khu, nơi lính đpq đang cố thủ. Trong khi đó, tại Biên Hòa, mọi trực thăng chuẩn bị xuất kích khi trời sáng. 

===

Ngày 10/6/1965.

- Lúc 0100 sáng -- hai UH-1B gunship đã cất cánh từ Biên Hòa chỉ trong vài phút khi có lịnh báo động. Họ bay đến trại llđb Đồng Xoài đang bị tấn công bằng cối và súng nhỏ từ giữa khuya.

Lúc 0130 sáng, 2 chiếc này đã tác xạ từng chập. VC đã bắn trả. Trực thăng đã bắn liên tục nhằm câm họng các súng VC đang bao quanh trại nơi các chiến hữu Việt Mỹ đang cố thủ. Chiếc lead bị trúng đạn khiến phi công bị thương. Khi hết đạn, họ rời vùng bay về Biên Hòa.

- Lúc 0430 sáng, khi 2 chiếc sắp tới Biên Hòa, toàn đ.đ. 118 Không vận được lịnh sẵn sàng cất cánh khi trời sáng.

- Lúc 0600, đ.đ. 118 rời Biên Hòa để tới Phước Vĩnh, quận lỵ của quận Phú Giáo tỉnh Bình Dương, là 1 nơi cách Đồng Xoài khoảng 30 km, cũng là nơi tập kết của đoàn quân tiếp viện gồm bộ binh VNCH và trực thăng Mỹ.

Các thành phần của TIỂU ĐOÀN 1/7 của sđ 5 bộ binh VNCH sẽ nhảy chuyến đầu tiên. Dù tình hình chiến thuật rất hỗn đoạn tại Đồng Xoài với tin tức rất ít về đối phương cũng như quân số và vị trí của họ, bãi đáp được chọn là 1 cánh đồng trống ở khoảng 3.2 km bắc của Đồng Xoài và kế con đường dẫn tới đồn điền cao su Thuận Lợi. Hai bãi đáp cũng được chọn gần Đồng Xoài.

- 0800 sáng -- Cuộc đổ quân đầu tiên vào bãi đáp tại đồn điền cao su Thuận Lợi.

Khi đội hình của đoàn trực thăng sắp tiếp đất từ phía đông Đồng Xoài, họ đã bị bắn từ dưới đất, nhưng họ được lịnh tiếp tục bay tới. Họ đã tác xạ hạn chế vì vào thời điểm đó họ không biết liệu quân bạn có ở trong khu vực hay không?

Vài giây trước khi hợp đoàn trực thăng tiếp đất, chiếc dẫn đầu báo cáo rằng có vẻ các thường dân đang thân thiện vẫy  tay chào họ ở bìa của bãi đáp. Chỉ huy hợp đoàn lập tức ra lịnh ngưng bắn vì nghĩ đó là dân làng trong khu vực. Ngay khi hợp đoàn tiếp đất và lính nhảy ra khỏi máy bay, các người dân này đã nhảy xuống hố chiến đấu ngụy trang kỹ với súng đạn để sẵn và lập tức bắn vào trực thăng. Do trực thăng sắp hết xăng, hợp đoàn nhanh chóng cất cánh mà ko máy bay nào bị thiệt hại. Khi hợp đoàn vừa rời bãi đáp, vc đã tấn công lính bộ binh.

VC đã lợi dụng phe đồng minh thiếu tin tức tình báo nên đã tổ chức phục kích. 

Bị bắn từ những vị trí chuẩn bị kỹ lưỡng, chỉ trong 20 Phút, gần hết TĐ 1/7 đã hoàn toàn tiêu diệt.

- Lúc 0900, đợt đổ quân thứ 2, với phần còn lại của TĐ 1/7, từ Phước Vĩnh xuống bãi đáp ở đồn điền Thuận Lợi. Các chiếc gunship bay trước hợp đoàn để dọn bãi.

Khi hợp đoàn đổ quân gồm 14 chiếc đến gần bãi đáp, một đàn trâu đã xuất hiện và tiến tới bãi đáp dự trù. Chiếc lead đã quyết định tiếp đất sớm. Quyết định này đã cứu nhiều sinh mạng. Sau khi chiếc lead tiếp đất, 1 tiếng nổ lớn. Lập tức hợp đoàn đã chìm trong trong biển lửa của súng tự động và súng cối. 

Từ các hố chiến đấu, mái nhà và cửa sổ của nhà cửa nằm kế phi đạo của đồn điền, đủ loại súng bắn ra. Các gunship bay hai bên hợp đoàn để bắn yểm trợ. Các xạ thủ của các chiếc chỡ quân cũng bắn đỏ nòng.

Các lính VNCH lần lượt bị đốn ngả sau khi nhảy ra khỏi máy bay.

Một chiếc chỡ quân bị đạn cối nổ kế phòng lái khiến máy bay lật ngang và phát nổ giết toàn bộ phi hành đoàn và 2 lính Mỹ và 8 lính VNCH. Khi hợp đoàn rời bãi đáp, chỉ có 1 máy bay ko trúng đạn.

- Lúc 100 sáng, các chuyến bay tăng viện được cho là quá nguy hiểm và phải hoãn lại. 

Thiếu tá Harvey Stewart, chỉ huy đ.đ. 118 không vận, ra lịnh các máy bay, phải ở lại Phước Vĩnh. Vài chiếc gunship vẫn còn phía trên trại LLĐB để chuyển tiếp sự liên lạc truyền tin giữa lực lượng trú phòng và cấp trên. Liên lạc với trại có vẻ gián đoạn và ko ai biết tình hình của trại. Bác sĩ của 118, Josseph Altomonte, có lúc phải làm xạ thủ trực thăng, đã lập 1 trạm sơ cứu tại Phước Vĩnh để điều trị thương binh VN. Ông gọi C-130 để tải thương hơn 100 thương binh VNC

- Lúc 1200, một cuộc gọi, được chuyển tiếp từ 1 chiếc C-130 tải thương. Bức điện được gửi đi từ một lính LLĐB Mỹ ở Đồng Xoài:"Tôi đang dùng cục pin cuối cùng cho máy truyền tin và ko còn đạn dược; chúng tôi đều bị thương, vài người bị thương nặng, đang cầm lựu đạn với chốt an toàn đã tháo. VC đang tấn công biển người. Đợt cuối cùng bị đẩy lui nhưng chúng tôi trông chờ đợt mới."

- Lúc 1210 -- Thiếu tá Stewart, quyết định trở lại Đồng Xoài để cứu các tàn quân LLĐB Mỹ.

Sau khi trả lời trên máy, "Tôi sẽ tới!", ông đã cùng 5 phi công khác, xạ thủ và cơ phi lên ba chiếc để rời Phước Vĩnh tới Đồng Xoài.

- Lúc 1245 -- ba chiếc chỡ quân sắp tới Đồng Xoài, yểm trợ bởi gunship.

Khi họ tới Đồng Xoài, một lịnh ban ra trên toàn hệ thống rằng trại LLĐB và khu vực chung quanh được xem là vùng "OANH KÍCH TỰ DO". Các chiếc gunship liên lạc với các oanh tạc cơ. Trong khi oanh tạc cơ oanh kích, các gunship tấn công 1 con suối ở 400 m nam của Đồng Xoài vì VC đã dấu hai xe thiết giáp cũ của trại đã bị chiếm trước đó. Rocket đã khiến chúng vô dụng.

- Lúc 1300 -- Ba chiếc chỡ quân, chỉ huy bởi thiếu tá, đáp xuống bên ngoài trại và cứu những kẻ sống sót.

Bay từ phía nam, họ bay rất nhanh và thấp, trong khi xạ thủ bắn liên tục. Các chiếc gunship bay theo để bảo vệ họ. Họ đáp xuống sân đá banh bên trong trại trong khi VC chỉ cách họ ko hơn 50 feet. Một xạ thủ vỏ trang 1 khẩu M-14, chạy nhanh vào cổng trại và hướng dẫn 8 lính mỹ và 8 lính VNCH chạy ra trực thăng đang chờ. Sau khi 3 chiếc cất cánh, nơi mà họ vừa đáp xuống là mục tiêu của cối và súng 12.8 ly của vc. Sở dĩ họ thành công là do yếu tố bất ngờ và can đảm của phi công.

- Lúc 1600, trực thăng Mỹ đổ TĐ 52 BĐQ xuống Đồng Xoài.

Vào buổi chiều, TĐ này đã tới Phước Vĩnh. Họ được lịnh chiếm giao lộ giữa LTL-13 và QL-14 và trại LLĐB. Các đ.đ. khác của TĐ 145 Không vận đã đến Phước Vĩnh và chuẩn bị yểm trợ đ.đ. 118 quá mệt mỏi vì chiến trận. Đại đội 118 dẫn đầu hợp đoàn, bay theo đường cũ và đáp xuống sân đá banh và đã bị bắn bằng súng nhỏ khi tiếp đất. VC rất ngạc nhiên vì ko ngờ có cuộc đổ quân khác trong ngày này. Máy bay và trực thăng ném bom và tác xạ liên tục suốt ngày khiến TĐ 52 chỉ thiệt hại khi đổ quân. VC nhanh chóng lập phòng tuyến quanh nhà thờ nhưng từ từ bị đẩy lui. Cuối cùng thị xã và trại LLĐB được tái chiếm. Quân chánh phủ đã làm chủ tình hình khi trời sụp tối vào cuối ngày 10.5.1965.

Khi trờ tối, đ.đ. 118 trở về Biên Hòa sau khi chở tđ 52 bđq. Họ chị thiệt hại 1 chiếc chở quân và toàn bộ phi hành, các chiếc còn lại ít nhiều bị thiệt hại.

Ngày 11.5.1965 lúc 0800 -- Đại đội 118 trở lại Phước Vĩnh để phối hợp với TĐ 145 không vận.

100 lính đầu tiên của TĐ 7 Dù đã đáp xuống vô sự tại sân đá banh ở Đồng Xoài. Sau đó cả TĐ xuống hết bằng trực thăng của TĐ 145, với yểm trợ của gunship.

Sau đó đ.đ. 118 nhanh chóng bắt đầu tải thương số lượng lớn thương binh. Tiếng súng lẻ tẻ bởi đám tàn quân VC trong khi đại quân của chúng biến dạng vào rừng cao su chung quanh. Thương binh đưa về sân banh để sau đó đưa về Phước Vĩnh, nơi có trạm y tế của BS Altomonte, đã làm việc gần như ko ngưng nghỉ trên 40 giờ; các y tá đã làm việc quá tải. Có lúc có trên 200 thương binh chờ điều trị.

Ngày 12.6.1965 -- Suốt ngày, đ.đ. 118 bốc các thành phần của TĐ 1/48 từ Phước Vĩnh tới Đồng Xoài. Quân số tại đây đã gần 1.000. Trừ các tên bắn sẻ hay còn kẹt lại trong Đồng Xoài, đại quân của chúng đã tan biến. Suốt ngày chỉ có chạm súng nhỏ. Các gunship vẫn yểm trợ các đv bộ binh. Dù hết sức tìm kiếm, người ta ko thấy bất cứ tàn binh của tđ 1/7 của sđ 5 bộ binh, đụng trận ngày 10.5. 

Theo bài "Battle of Đồng Xoài" trên wikipedia,vào cuối chiều của ngày 10.5, đ.đ. 118 và TĐ 145 không vận đã bốc TĐ 52 BĐQ vào Đồng Xoài. TĐ được thả xuống lúc 1520 tại bãi đáp khoảng 3km nam Đồng Xoài. Khi tiến vào trung tâm thị xã, đ.đ. đi đầu đã tan hàng vì bị tr.đ. 271 phục kích. Tuy vậy, TĐ vẫn tiếp tục tiến vào thị xã. Tôi ngày 10.5, họ bắt đầu tấn công các vị trí VC quanh trại, và lần lượt tái chiếm trại và phần lớn thị xã. VC đã phản công nhưng ko thể đẩy lui BĐQ.

Ngày kế, đ.đ. 118 bốc TĐ 7 Dù thả xuống 1 sân banh, sau đó tiến hành bốc thương binh về Phước Vĩnh.

Trước khi TĐ 7 dù đổ quân, VC đã nghe lén cuộc điện đàm giữa đv đã kể trên và tđ 52 BĐQ nên biết rằng quân dù sẽ tham chiến.

Từ sân banh, quân Dù tiến về đồn điền Thuận Lợi, chỉ gặp chống trả nhẹ. Họ đã tới bãi đáp mà TĐ 1/7 đổ quân, thu nhặt được 7 kẻ sống sót và 55 xác. Vào buổi chiều, trong lúc quân Dù di chuyển ngang qua đồn điền Thuận Lợi để kiếm tàn quân của TĐ 1/7, họ đã bị phục kích bởi tr.đ. 271 VC. Lợi dụng thời tiết xấu (hạn chế yểm trợ của không quân Mỹ), cũng như quân số áp đảo, VC đã xé lẻ quân Dù thành toán nhỏ để tiêu diệt. Ngày kế, TĐ 7 Dù từ quân số ban đầu chỉ còn 159 người.

KẾT QUẢ TRẬN ĐÁNH, theo Wikipedia: người ta phát hiện vài trăm xác VC trong tầm đạn súng nhỏ của trại LLĐB, và 126 xác trong doanh trại LLĐB. Nhiều xác chết và thương binh VC đã được di tản khỏi chiến trường. Quân VNCH có 416 chết, 174 bị thương và 233 mất tích. Phía Mỹ có 29 chết và bị thương, 13 mất tích. Theo tin tức chính thức của CS về chiến dịch Đồng Xoài, từ tháng 5 đến tháng 7/1965, họ đã loại 4.459 đị quân, trong đó có 73 người Mỹ, khỏi vòng chiến. Tịch thu 1.652 vũ khí các loại, phá hủy 390 súng và 60 xe cộ, 34 máy bay và 3 trực thăng bị bắn rơi.

 ĐÂY LÀ CÂU CHUYỆN BUỒN XÉ RUỘT NÁT GAN CỦA MỘT NGƯỜI BẠN CÙNG ĐƠN VỊ.

 CỐ ĐẠI UÝ LÊ VĂN HIẾU TIỂU ĐOÀN 52 BIỆT ĐỘNG QUÂN VÀ GIA ĐÌNH CỦA ÔNG.

CÓ NỖI ĐAU NÀO HƠN NỖI ĐAU NÀY

CÒN NỖI BUỒN NÀO BUỒN HƠN NỖI BUỒN NÀY

Trung uý Lê Văn Hiếu tốt nghiệp Khoá 25 Sĩ Quan Trừ Bị Thủ Đức, về phục vụ tại Tiểu Đoàn 52 Biệt Động Quân vào đầu năm 1968. Ông thăng cấp thiếu uý khoảng tháng 6/1969, thăng cấp trung uý khoảng tháng 6/1971, đảm nhiệm chức vụ đại đội trưởng Đại Đội 1 Tiểu Đoàn 52BĐQ. Anh dũng hy sinh tại mặt trận An Lộc Bình Long ngày 19/5/1972. Nhưng nỗi đau không dừng lại ở đó mà nó còn tiếp diễn đến những năm tháng sau này đối với gia đình ông. Sau đây là câu chuyện xé lòng đã xảy đến với gia đình ông. Xin phép cháu Phú cho chú được chia sẻ nỗi đau xé lòng đã đến với gia đình con.

 Như nói ở trên ông Hiếu (Hiếu lớn) thăng cấp Tr/u đầu năm 1971 và lên nắm Đại Đội Trưởng ĐĐ1/52 thay thế Đ/u Sơn. Hiếu người Quảng Bình, hơi nhỏ con rất hiền hoà vui tính, lúc đó ông đã có vợ và hai đứa con trai, ngoài ra ông còn bà mẹ già đã mù hai mắt đang sống với người con gái tại Cẩm Tâm Cẩm Mỹ, Long Khánh. Tháng 5/71 tôi nhận lệnh thuyên chuyển từ ĐĐ3 sang ĐĐ1 làm đại đôi phó cho ông, vốn biết nhau và từng đi chơi ăn nhậu với nhau từ khi hai đứa còn là chuẩn uý, nên khi tôi về ở chung ông rất vui và tin tưởng ở tôi. Tháng 8/71 khi nhận lệnh hành quân giải toả Đồi 46 Căn Cứ Alpha, căn cứ này đã bị việt cộng vây kín và tấn công liên tục đã gần 20 ngày. Buổi chiều nhận lệnh hành quân cũng là lúc ông nhận được điện tín vợ ông vừa cho chào đời đứa con trai thứ 3. Tôi nói ông hãy về đi để đại đội tôi lo, nhưng ông kiên quyết ở lại cho trận đánh ngày mai, quyết định ở lại của ông cũng đã khiến Ch/u Lê Văn Mạnh đã cầm Sự Vụ Lệnh về lại Ty thuế vụ Kiến Hoà cũng tình nguyện ở lại tham gia trận đánh ngày mai. Ngày hôm sau khi vừa lên đến cách Căn Cứ Alpha 500m về hướng bắc thì đụng lớn, chiếc M113 có ông ngồi bên trên bị trúng B40 bốc cháy, ông cùng hai người mang máy bị tung xuống đất bị thương, viên thiếu uý chi đội trưởng cùng hai xạ thủ đại liên và viên tài xế chết ngay trên xe, bên BĐQ cũng có Hạ sĩ Xuân chết trong thùng xe, vì viên tài xế chết mà chân vẫn đạp ga cho nên chiếc xe lao qua phòng tuyến việt cộng tiếp tục chạy cho đến khi đâm vào bìa rừng cao su và bốc cháy. Thế là tôi phải thay ông điều động trận đánh, trận này ĐĐ1/52BĐQ và Chi Đoàn 3/18 Kỵ Bịnh tiêu diệt 52 tên xác đếm tại chỗ và bắt sống 1 tên, theo lời tên bị bắt sống khai là C (đại đội) đươc lệnh rút hết đêm nay, nhưng vì chúng tôi tấn công vào buổi sáng nên cả C phải nằm lại tại vị trí chiến đấu và đã chết hết. Phía Thiết Giáp cháy 1 xe M113 , 4 hy sinh và 3 bị thương. Phía BĐQ duy nhất chỉ có hạ sĩ Xuân hy sinh bị cháy trong xe M113, khoảng hơn 10 binh sĩ bị thương, còn ông chỉ bị sức ép của trái đạn B40 và văng khỏi xe nên không cần tải thương. Ngay chiều hôm đó ông cùng ch/u Mạnh tháp tùng trực thăng tải thương đi phép về thăm gia đình, điều này cho chúng ta thấy tinh thần trách nhiệm của ông đối với sự sống còn của thuộc cấp quan trọng như thế nào.

Tháng 12/1971 khi tiểu đoàn đi”hấp” tại Dục Mỹ, lúc này tôi đã sang nắm đại đội trưởng ĐĐ4/52. Chuyện đi “hấp” cũng là điều thú vị đối với các tiểu đoàn Biệt Động Quân, đơn vị có một tháng rời vùng hành quân, ôn tập lại chiến thuật và nhất là được xả hơi. Nhưng đối với TĐ52BĐQ thì lại là một điều mà hầu hết những người lính kỳ cựu của tiểu đoàn đều không muốn, vì mỗi lần đi”hấp”là sau đó đơn vị đụng rất nặng, nó như là cái “huông”. Năm 1963 khi vừa “hấp” về thì đụng trận Thạnh Lợi, tiểu đoàn trưởng Đ/u Lý Thành Nguyên hy sinh, đầu năm 1965 vừa “hấp” về thì đụng trận Đồng Xoài, năm 1966 trận Suối Lòng, năm 1967 trận Kim Hải, tất cả các trận trên đều từ cấp tiểu đoàn trở lên, tuy chiến thắng lớn nhưng tổn thất cũng không nhỏ.

Chỉ còn hai hôm nữa thì tiểu đoàn trở về lại vùng hành quân, một buổi tối Hạ sĩ Tạ Tơ thuộc BCH/TĐ xuống đại đội gặp tôi, tôi còn nhớ nguyên văn anh nói

 Thiếu uý ơi! Lần này tiểu đoàn mình về đụng nặng lắm, đại đội trưởng chỉ còn có mình ông.

 Tôi gặng hỏi

                   –        Sao mày biết?

                   –     Tôi coi bài thấy vậy nên nói thiếu úy nghe.

Tôi lập tức ngăn chặn hắn

                    –     Mày mồm miệng ăn mắm ăn muối, đừng có nói bậy đến tai thiếu tá Dậu ông cho ăn hèo  nghe mày.

                    –     Tôi biết mà, ngoài thiếu uý ra tôi hổng có dám nói với ai đâu ông thầy.

Tôi nghe qua rồi cũng chẳng để tâm đến ba cái chuyện bói toán dị đoan này.

Tiểu đoàn về hâu cứ tại Trại Phan Hạnh Hố Nai, mọi quân nhân đi phép 48 tiếng rồi trực chỉ hành quân sang vùng Kampong Trabek bên lãnh thổ Kampuchia, hầu như ngày nào cũng đụng lẻ tẻ không đại đội này thì đại đội khác, sau này tôi ngẫm nghĩ ra là bọn chúng tìm cách cầm chân hai Liên Đoàn 3&5 BĐQ cùng Lữ Đoàn 3 Kỵ Binh bên đất Kampuchia để chúng chuyển quân chuẩn bị cho chiến trường An Lộc.

Khi ý định của địch bị ta phát hiện nên lập tức đầu tháng 4/72 chúng tôi được lệnh cấp tốc rút về Suối Đá dưới chân núi Bà Đen, rồi ngày 6/4/1972 trực thăng vận nhẩy vào An Lộc. Thông thường thì đại đội 1&3 cũng như 2&4 thường hoạt động chung một cánh, nhưng vì thấy tôi và Trung uý Lê Văn Hiếu tương đối khá thân với nhau và tôi từng là đại đội phó cho ông nên hai đại đội 1&4 thường đi sát cạnh nhau, cũng như Trung uý Đỗ Mạnh Trường ĐĐ2 cũng từng là đại đội phó cho Trung uý Hà Ngọc Tỉnh nên hai đại đội 2&3 cũng thường sát cạnh nhau.

Sau khi việt cộng pháo cả mấy ngàn trái đủ loại và tấn công bằng chiến xa và bộ binh lần thứ nhất vào đêm ngày 12 và chiếm gần nửa thành phố. Ba ngày sau đại đội 1 từ dưới Ga Hớn Quản được lệnh vào thành phố và đánh chiếm lại căn nhà lầu hai tầng phía bên trái ngay ngã tư Đại lộ Trần Hưng Đạo và Quốc lộ 13. Còn đại đội 4 được lệnh giao đồi 169 cho Nhẩy Dù  và tấn chiếm lại Trường Quốc Quang bên tay phải. Đến khoảng 10 giờ tối thì ĐĐ1 đã chiếm lại được căn nhà lầu (nhà của đại uý Hiệp Hội Đồng Tỉnh Bình Long), phía bên ĐĐ4 bị địch kháng cự quá mạnh đành phải để lại một trung đội nằm lại giữ vị trí, phần còn lại rút về phía bên kia đường.

Đêm 18 chúng pháo cả chục ngàn trái rồi lại tấn công tiếp bằng chiến xa, nhưng chúng hoàn toàn thất bại. ĐĐ4 chúng tôi bắn hạ một T54 và hạ sĩ Hồ Văn Tám của ĐĐ1 đã trèo lên trên pháo tháp ném một quả lựu đạn vào trong khiến xe bốc cháy và phát nổ. Chỉ riêng đoạn đường từ Đài Kito Vua lên đến ngã tư QL13 và Đại lộ Trần Hưng Đạo khoảng trên 300m mà đã có 7 chiếc T54 bị bắn hạ. Tiểu Đoàn 52BĐQ chúng tôi cũng bị thiệt hại nặng; bên ĐĐ3 Tr/u Hà Ngọc Tỉnh, Th/u Trương Đình Phúc và nhiều anh em khác hy sinh, bên ĐĐ2 Tr/u Đỗ Mạnh Trường bị thương nặng, Th/u Đức hy sinh cùng nhiều anh em khác, ngoài ra số bị thương không biết bao nhiêu. Tôi chợt nghĩ đến điều Hạ sĩ Tạ Tơ nói với tôi hôm trước ngày rời Dục Mỹ :”Thiếu uý ơi! lần này về tiểu đoàn mình đụng nặng lắm, đại đội trưởng chỉ còn có mình ông”.

Tối hôm đó từ bên Ty Thông Tin bất chấp nguy hiểm, tôi chạy băng ngang qua đường để gặp ông, gặp tôi ông nước mắt rưng rưng kể cho tôi nghe từ hôm vào An Lộc đến nay đại đội đã hy sinh 16 người và bị thương trên hai chục người, hiện đại đội không còn một sĩ quan và hạ sĩ quan nào ngoài ông và Thượng sĩ Đông thường vụ. Tôi nói với ông tôi cũng đã mất 4 và bị thương trên chục rồi. Sau đó tôi nói với ông cũng như tự trấn an mình ”Nè trung uý! thùng thì thủ, cù lũ thì dương nghe ông” ý tôi muốn nói tuỳ theo khả năng hiện nay của đại đội mà đánh đấm chứ đừng có nóng quá.

Ngày hôm sau tôi được lệnh chuyển đổi phòng tuyến để ông lui về phía sau bên Ty Thông Tin và dãy nhà đổ nát đối diện với Trường Quốc Quang bên đây đường, nhưng ít ngày sau có Tiểu đoàn 5 Dù ở đàng sau bảo vệ Bộ Tư Lệnh Hành Quân nên ông được lệnh mang đại đội sang phòng thủ bên Ty Chiêu Hồi về hướng đông bên kia đường.

Đêm 18/5 việt cộng tấn công lần thứ 3, cường độ tấn công lần này khủng khiếp hơn. Từ nửa đêm hàng chục ngàn trái pháo đủ loại đã rót vào thành phố, nếu chia đều cho mỗi người lính VNCH tử thủ thì mỗi người cũng được 3 trái còn nếu chia đều cho diện tích thì cứ mỗi 3m2 là lãnh một trái đạn pháo. Gần 4 giờ sáng 19/5, chiến xa của chúng bắt đầu nổ máy và khai hoả, chúng chỉ nằm sát chúng ta không đầy 300m để tránh bom từ B52 cũng như các loại máy bay của Hoa Kỳ và VNCH trút xuống hằng đêm, nên khi vừa nghe chúng rú lên rung chuyển mặt đất là chúng đã xuất hiện ngay trên phòng tuyến. Nhưng nhờ đã có kinh nghiệm sau hai lần bị tấn công bằng chiến xa lần trước, nên các tổ săn chiến xa đã được thành lập, hiệu quả của M72 đã được tin tưởng và ứng dụng triệt để, phương cách tách rời chiến xa với bộ binh tùng thiết rất hiệu quả nên chiến xa của chúng đã bị vô hiệu hoá và tiêu diệt ngay trên phòng tuyến từ lúc đầu

Tuy nhiên mục tiêu của chúng là tấn công vào Bộ Tư Lệnh Hành Quân nên đai đội 1/52BĐQ của ông nằm tử thủ trong Ty Chiêu Hồi là cái nút chặn mà chúng bắt buộc phải nhổ. Từ bên Trường Quốc Quang chúng tràn sang như thác lũ, tôi đã cho tăng cường thêm các cây M60 để ngăn chặn chúng nhưng không thành công, ngay cả một toán tử thủ của đại đội tôi trong đường cống bên kia đường cũng đã bị bọn chúng tấn công khiến 2 bị thương nặng và phải cho rút về. Trong khi ngồi nhìn hai thằng em bị thương nặng là Hạ sĩ 1 Nguyễn Văn Thương và Binh nhất Nguyễn Hoàng Vân đang hấp hối, tôi vẫn theo dõi tình hình qua máy truyền tin, đại đội 1 đã phải bỏ Ty Chiêu Hồi và rút về bên kia đường, một số anh em hy sinh xác vẫn còn nằm tại chỗ, Trung uý Hiếu đã mấy lần xua quân tràn sang nhưng đều thất bại. Cuối cùng chính ông với cây M16 trên tay cùng hai âm thoại viên và vài anh em khác quyết tràn sang, nhưng ông đã hy sinh khi mới nhào xuống lề đường. Tin ông ngã gục cùng lúc với hai người lính của tôi ra đi khiến tôi bàng hoàng xửng sốt, như vậy lời bói bài của Hạ sĩ Tạ Tơ ứng nghiệm hay sao !!!

Đại Đôi 1 không còn khả năng tác chiến, không còn người chỉ huy, xác của ông cũng như của một số đồng đội không thể kéo về. Buổi chiều Th/t Dậu tiểu đoàn trưởng yêu cầu tôi mang số còn lại của đại đội 1 về với tôi, thật khó khăn Thượng sĩ Đông cùng khoảng 20 binh sĩ còn lại phải đi vòng phía sau lưng của TĐ5ND rồi đến khu Pháo Binh tại công viên Tao Phùng, tôi cho Tr/s nhất Thóc cùng vài người nữa đến đón tại đây và đưa về vị trí phòng thủ.

Đến ngày 8/6 tôi cho đại đội tấn công thẳng sang trường Quốc Quang và chiếm được ngôi trường này cùng mấy căn nhà chung quanh, tại đây chúng tôi tiêu diệt một hầm chỉ huy lớn với dây điện thoại chằng chịt, có lẽ bọn việt cộng tại khu vực này như rắn mất đầu nên giữa đêm chúng gọi nhau ơi ới để rút lui, đụng ngay vào phòng tuyến đơn vị chúng tôi đang nằm nên nhiều tên đã bị bắn hạ. Sáng sớm ngày hôm sau tôi đưa phần còn lại tấn công sang chiếm lại Ty Chiêu Hồi không gặp chống cự. Tại đây thi thể của các anh em hầu như đã bị rữa nát vì chuột bọ và thời tiết nóng mùa hè, cũng như bị đạn pháo tan nát. Trung uý Hiếu chỉ còn cái xương vai, một cái bàn chân rữa nát nằm trong chiếc giầy và hai tấm thẻ bài bị đạn dính vào nhau. Tôi nói Tr/s nhất Thóc bỏ tất cả vào một thùng đại liên 50 rồi giao cho BCH/LĐ để chôn vào khu nghĩa trang của LĐ3BĐQ.

Câu chuyện buồn chưa chấm dứt ở đây, xin mời quý anh chị đọc tiếp phần sau.

Tháng 7/72 chúng tôi rời Bình Long và hành quân liên tục không ngưng nghỉ, thỉnh thoảng chỉ vù về với gia đình năm bảy tiếng đồng hồ. Tôi cũng không dám ghé về hậu cứ vì sợ sẽ không biết phải làm gì? Phải trả lời thế nào? trước những than khóc của các quả phụ với những câu hỏi “trung uý ơi chồng tôi chết mà sao không có xác? Trung uý cho tôi lên tìm xác chồng tôi? v..v…

Khoảng tháng mười một khi đơn vị lại trở lên Bình Long, Trung sĩ Bạch hạ sĩ quan quân số ĐĐ1 có nhắn cho tôi là vợ Trung úy Hiếu muốn gặp tôi. Nhân dịp được về hai ngày tôi mạnh dạn ghé thăm và chia buồn cùng chị và gia đình, chị ngỏ ý nhờ tôi mang hài cốt ông về, và nếu có thể thu xếp cho chị lên viếng anh, tôi nói sẽ trình lại với Đ/t Liên đoàn trưởng và sẽ cho chị biết sau.

Tôi đem việc này trình lại với Đt Biết thì ông nói “ Hiếu về nói lại với chị Hiếu là tôi chia buồn cùng chị và gia đình, xin chị hãy để ông Hiếu nằm lại đây với anh em, Nghĩa Trang của LĐ3BĐQ sẽ là một di tích lịch sử của Bình Long Anh Dũng, Liên đoàn đang cho xây mộ dựng bia và chỉnh trang khu nghĩa trang này. Hiện giờ còn đang giao tranh chưa thể giúp chị lên được, khi nào tình hình tốt hơn thế nào cũng đưa chị lên thăm anh ấy”. Khi có Thượng sĩ Lương Xoa tiếp liệu ĐĐ1 lên vùng hành quân, tôi có nói ông về nói với chị Hiếu tất cả những điều mà Đ/t Biết đã nói với tôi.

Ít tháng sau chúng tôi được lệnh chuyển xuống Chơn Thành, công việc xây dựng Nghĩa Trang vẫn được tiếp tục. Nhưng ý định đưa chị lên thăm đã không thực hiện được vì vào đầu năm 1974 phần thương tiếc chồng, phần buôn bán vất vả tần tảo nuôi con nên chị đã bị bạo bệnh qua đời. Để lại 3 đứa con trai cho ông bà ngoại nuôi dưỡng.

Sau 1975 tôi đi tù hơn 7 năm, tháng 10 năm 1982 chúng thả tôi về, được tin tôi về một số anh em cùng đơn vị thỉnh thoảng hay ghé thăm trong đó có Tr/s nhất Toàn, một hôm ông nói với tôi là mấy đứa con của Tr/u Hiếu sống với ông bà ngoại và đã được ông bà ngoại cho đi vượt biên, được tin trên tôi mừng cho ông và cho các cháu, cũng xin tạ ơn Trời tạ ơn đời còn có những ông bà đã hy sinh hạnh phúc riêng mình để lo cho tương lai của con cháu.

Tưởng ít ra cũng có một kết quả tốt bù đắp cho nhưng bất hạnh.

Nhưng câu chuyện buồn cũng chưa dừng lại ở đây. Xin kính mời quý anh chị đọc tiếp phần cuối.

Cuối tháng 11/2011, khi một số anh em thiện tâm đã hoàn tất công việc chôn cất lại 61 hài cốt tử sĩ Biệt Động Quân tại An Lộc Bình Long, thì chiều ngày hôm sau tôi nhận được một cú điện thoại từ Việt Nam. Xin được viết lại nguyên văn cuộc nói chuyện như sau:

Bác Hiếu ơi! Con là Phú con của Trung uý Lê Văn Hiếu, chiều nay dì con đi bán hàng ở bên Hố Nai về có người đưa cho một tờ giấy danh sách những người lính Biệt Động Quân được cải táng tại Bình Long trong đó có tên ba con. Trên giấy có số điện thoại của bác, con liền gọi bác, bác cho con biết tin này có đúng không bác.

Đúng rồi, bác là người đã cho mang hài cốt của ba con chỉ còn ít mẩu xương cùng hai tấm thẻ bài chôn tại Nghĩa Trang của BĐQ tại Bình Long, nhưng họ giải toả gần chục năm nay, bác mới được tin và cho chôn cất lại.

Cách nay gần một năm, con có đi cùng một nhà ngoại cảm lên Bình Long tìm ba con. Ông có dắt con đến một ngôi chùa có giữ một số tro cốt của lính, ông chỉ cho con một hũ tro mà không có tên nói đó là tro cốt của ba con, rồi ông nói con hãy xin với sư trụ trì cho mang về. Vậy là sao thưa bác?

Hài cốt mới chôn lại bác chắc chắn 100% là ba con, trong đó còn có thẻ bài của ba con nữa. Cho bác hỏi ông bà còn sống không? Bác nghe nói ông bà cho ba anh em con đi vượt biên rồi mà?

Nghe tôi hỏi đến đây Phú nghẹn ngào.

Thưa bác chỉ có thằng em thứ hai và cậu út con xuống ghe đi được, nhưng ghe bị lạc quá lâu nên khi đến đảo thì em con còn bé quá không đủ sức nên đã chết trên đảo. Còn thằng em út con ( nói đến đây Phú nức nở) nó bị xe cán năm nó vừa mới 18 tuổi bác ơi ! Giờ nhà con chỉ còn mỗi mình con.

Rồi Phú cho tôi biết nó đã có gia đình và được hai con, hiện không còn sống chung với ông bà nữa nhưng ở gần đó. Phú cho biết ý định của nó là sang năm khoảng tháng 3 âm lịch nó sẽ cải táng mẹ nó và chôn mẹ nó và bố nó (cái hũ tro nhận tại Bình Long) chung trong một nấm mồ, nhưng bậy giờ sự việc đã khác đi, nó muốn vài ngày nữa nó sẽ lên Bình Long và yêu cầu tôi cho mang ba nó về, tôi nói với nó

Bác đồng ý để con mang ba con về, nhưng vì đây là ngôi mộ tập thể mới chôn xong hôm qua, trong đó có nhiều anh em khác không công giáo, nếu mình cắt tấm bê tông ra sẽ bị coi là động mồ động mả không tốt. Bác hứa với con tháng ba năm 2013 khi con lên báo cho bác biết, bác sẽ nhờ anh em ở trên đó giúp con và mọi chi phí con không phải lo. Con cứ nói với ông bà, bác tin ông bà sẽ đồng ý với bác về chuyện này.

Nếu bác nói vậy con sẽ hoãn cải tang mẹ con lại, nhưng con xin bác hãy để cho con được thanh toán các chi phí vì đây là nhiệm vụ của con với ba con. Bác cho con hỏi còn hũ tro cốt con mang về sẽ phải giải quyết thế nào?

Tôi nói nếu có thể được cháu cứ mang vào gởi trong nhà thờ hay chùa nào đó, họ sẽ sẵn lòng nhận thôi.

Rồi sau Tiết Thanh Minh năm 2013 tôi được Phú báo tin đã hoàn tất việc cải táng và chôn mẹ chung với bố. Anh Hiếu ơi! cuối cùng bao bất hạnh xảy đến với gia đình anh không thể tránh được, nhưng ít nhất là đứa con duy nhất còn lại của anh chị nó đã làm được công việc là mang bố mẹ nằm cạnh nhau như điều cháu hằng mơ ước.

 Còn tôi ngày xưa không đưa được chị lên thăm anh như lời ước nguyện của chị , nhưng nay cũng đã góp một phần nhỏ bé trong tình chiến hữu, để anh chị được bên nhau mãi mãi thiên thu trong vòng tay của Thiên Chúa

New Mexico ngày 01 tháng 3 năm 2021

BĐQ Đoàn Trọng Hiếu

Trận Đồng Xoài , bài 2 .

Trận Đồng Xoài tháng 6 1965 .

Bản đồ trại LLĐB Đồng Xoài . 

Tiểu Đoàn 52 Biệt Động Quân

Posted on October 30, 2016 by dongsongcu

Đầu năm 1964, 4 Đại đội BĐQ biệt lập, 347, 348, 351, 352 được gom về My Tho để thành lập Tiểu đoàn 52,  Tiểu đoàn sau cùng được thành lập trong số 20 Tiểu đoàn BĐQ nguyên thủy.  Đại úy Vòng Sĩ Dầu, một sĩ quan can trường, đầy kinh nghiệm chiến đấu và chỉ huy được chỉ định làm Tiểu đoàn trưởng.  Phụ tá cho ông là Đại úy Võ Văn Sáng.  Ngay trong thời gian huấn l uyện đầu tiên tại trung tâm Huấn Luyện Trung Hòa, một Trung tâm Huấn luyện đơn vị của BĐQ, nằm giữa cái mà Việt cộng gọi là “thành đồng vách sắt” Củ Chi.  Tiểu đoàn 52 BĐQ đã chạm trán với các đơn vị VC phù hợp theo các bài học của Trung tâm Huấn luyện, từ Tiểu đội, Trung đội, Đại đội, Liên đội tới Tiểu đoàn.

Trong cuộc hành quân cuối khóa Tiểu đoàn 52 (một Đại đội phải ở lại giữa Trung tâm Huấn luyện) sau gần 6 tiếng giao tranh đã đánh tan Tiểu đoàn K-15 VC tại Sa Nhỏ, nằm sâu trong mật khu.  Chiến thắng đầu tay ngay trong thời gian huấn luyện đã đem lại cho tiểu đoàn 30 huy chương đủ loại.

Sau 49 ngày huấn luyện trở về My Tho, Tiểu đoàn 52 là thành phần trừ bị cho khu chiến thuật Tiền Giang, là nỗ lực chính trong hầu hết các cuộc hành quân trực thăng vận để tiếp cứu, truy kích và lùng địch cho khu chiến thuật.  Các chiến thắng liên tiếp tại Bà Bèo, Ấp Bắc, Cái Bè, Cai Lậy, Vĩnh Kim, cù lao Lợi Quán làm Tiểu đoàn vang danh trong các khu chiến thuật.  Tháng 8-1964, trong cuộc hành quân truy kích,  Tiểu đoàn đánh tan tành Tiểu đoàn 512 VC tại sông Hàm Luông, Kiến Hòa, hai ngày sau khi đơn vị VC này đột kích gây thiệt hại cho Tiểu đoàn 41 BĐQ.

Trận chiến ác liệt khởi đầu lúc trời vừa chập choạng tối, ngay sau khi Đại đội cuối cùng của Tiểu đoàn vượt qua khỏi sông, được lịnh tiến về phía trước để tìm vị trí đóng quân.  Vị trí dự trù đã bị Tiểu đoàn địch phòng thủ nên khi hàng ngang của Đại đội 1 tiến vào được đón chào bằng đủ loại vu khí của địch. Không còn kịp đợi lịnh điều động của Tiểu đoàn trưởng,  Chuẩn úy Xử lý thường vụ Đại đội trưởng cho lịnh xung phong ngay.  Sau hai đợt xung phong cảm tử tuyến phòng thủ ngoài của VC bị chọc thủng.

Đại đội 1 tràn lên đánh thẳng vào BCH Tiểu đoàn VC.  Đại bác 57 ly của VC chưa kịp bắn phát nào đã bị ta tràn tới phải bỏ súng chạy.  Nhưng Đại đội 1 bị chặn tại đây và cả hông trái lan phải bị địch quân phản công kềm chặt.  Đại úy Vòng Sĩ Dầu điều động Đại đôïi 2 và 3 bọc hai bên hông địch tấn công yểm trợ và đích thân dãn BCH nhẹ của Tiểu đoàn lên với Đại đội 1 ngay khi Đại đội trưởng bị thương và Trung đội trưởng TĐ2/ĐĐ1 tử thương để đích thân chỉ huy tấn công BCH Tiểu đoàn địch.  Vì trời tối, ta và địch chỉ cách nhau từ 10 tới 20 thước trong vườn dừa cao vút, chằng chịt các mương rạch nên pháo binh không thể xử dụng để yểm trợ được.  Trận chiến kéo dài tới 2 giờ sáng.  Đại đội 2/52 chọc thủng cánh phải của địch, thổi kèn xung phong tiến lên, VC khiếp đảm tan vơ chạy, nhiều tên chạy lộn về hướng ta, bị ta bắt sống hoặc bắn chết.

Cuối năm 1964, sau khi tướng Lâm Văn Phát điều động về Sài Gòn trong lực lượng đảo chánh, cuộc đảo chánh thất bại. Tỉnh Long An nơi Tiểu đoàn 52 hoạt động bị sát nhập vào phạm vi Quân đoàn III,  Tiểu đoàn 52 trở thành đơn vị trực thuộc Quân đoàn III.  Liền khi đó Tiểu đoàn bị chia làm hai để giư Kinh Sáng và Lương Hòa Thượng.  Đại úy Nguyễn Thành Nguyên người hùng của chiến thắng Đo Xá trở thành vị Tiểu đoàn trưởng thứ nhì của Tiểu đoàn.  Ông là người sĩ quan rất đạo đức, kỷ luật và can đảm phi thường.  Ông thường chỉ trích các sĩ quan quân phục không chỉnh tề hoặc nhậu nhẹt ngoài quán là sĩ quan hậu cách mạng.  Dân vùng Lương Hòa Thượng và Kinh Sáng rất kính nể ông.

Đại úy Nguyên và Trung úy Nguyễn Tha, khóa 18 Võ Bị, ĐĐT/ĐĐ2 đều đền nợ nước trong cuộc hành quân ở Thanh Lợi tháng 12-1964 khi Tiểu đoàn từ Lương Hòa Thượng (Tha La Xóm Đạo) vượt sông Vàm Cỏ Đông tiến về hướng Đức Hòa. T iểu đoàn là thành phần nhử địch trong cuộc hành quân.  Lực lượng địch là Tiểu đoàn 604 và các Đại đội du kích địa phương.  Ngay từ tuyến xuất phát nơi hướng Tây sông Vàm Cỏ, Tiểu đoàn liên tục chạm địch từ tờ mờ sáng, đẩy lui các nút chặn của địch qua 4 con rạch lớn, thu hoạch một số vu khí đáng kể.  Tại rạch Rút, Tiểu đoàn bị chặn bởi đại liên và cối 82 pháo liên tục chứng tỏ đơn vị lớn của địch đã tập trung.  Trực thăng vo trang được các cố vấn My gọi yểm trợ không mấy hưu hiệu vị ruộng mía rậm và chằng chịt các rảnh nhỏ, ở trên cao không phân biệt được chính xác vị trí địch và bạn.

No lực chính của cuộc hành quân là Nhảy Dù và Thủy Quân Lục chiến thì không được rời Sài Gòn vì tình,hình chính trị tại thủ đô ngày hôm đó.  Một Tiểu đoàn thuộc Sư đoàn 25 Bộ binh từ Đức Hòa được trực thăng vận tới, tiến ngược về phía Đức Hòa nên không giúp gì việc giải tỏa áp lực địch. Pháo binh phải ngưng yểm trợ, đồng thời các trực thăng vo trang phải ưu tiên yểm trợ cho cuộc đổ quân.  Lúc đó vào khoảng 4 giờ chiều, nhưng đám cháy lớn do hỏa lực đôi bên trao đổi thình lình bị gió đổi chiều bật ngược về phía TĐ52/BĐQ.   Đội hình phòng thủ của Tiểu đoàn bị lửa cắt ra thành nhiều mảnh bắt buộc phải lui dần về phía bờ sông.  VC từ các rạch nhỏ tràn ra như nước, nhưng quân ta bố trí sát sông Vàm Cỏ, nhờ được sự yểm trợ gần của các Giang đoàn Xung phong nên VC bị chặn lại tại đó.

Sau thất bại chua cay này, các sĩ quan trẻ của Tiểu đoàn bắt đầu nhận thức được hỏa lực địch đã vượt quá xa hỏa lực cơ hữu của mình.  Trung liên Bar, Thompson, Carbine M1, Garant…những vũ khí của thế chiến thứ II không còn đàn áp được địch để bên ta moi người lính một còi vừa thổi vừa tràn lên thanh toán địch.  Chiến thắng không thể chỉ trông cậy vào can đảm, kinh nghiệm của cấp chỉ huy và binh sĩ.  Tốc đôï xung phong không kịp với vũ khí càng ngày càng tối tân của địch. Để bổ khuyết cho những yếu kém về hỏa lực, vị Tiểu đoàn trưởng thứ 3 của Tiểu đoàn,  Đại úy Hoàng Thọ Nhu, Tiểu đoàn trưởng đầu tiên của BĐQ và Trung úy Nguyễn Hiệp, Tiểu đoàn phó đã dùng các vũ khí tịch thu được của địch, nhờ các cố vấn My dùng tài ngoại giao để đổi lấy đại liên M-60, để trang bị thêm cho Bộ Chỉ huy Tiểu đoàn và các Đại đội.  Trước khi được tái huấn luyện, tái trang bi và bổ sung ở Trung tâm Huấn luyện Trung Hòa,  Tiểu đoàn 52 còn bị sư đoàn 25 xung công làm no lực chính cho hai cuộc hành quân trực thăng vận ở Đức Hòa, Đức Huệ mà tổn thất hai bên đều cao, thắng bại không rõ rệt.

Sau 42 ngày huấn luyện bổ xung và tái trang bị, các loại vũ khí cũ được đổi thành Carbine M-2.  Tiểu đoàn 52 được đưa về Biên Hòa làm thành phần trừ bị cho Quân đoàn III.  Tiểu đoàn tham dự các cuộc hành quân trực thăng vận để truy kích, tiếp cứu các đơn vị bạn, hoặc khai thông các trục lộ bị địch cắt hoặc áp lực quá mạnh.  Tháng 5 năm 1965, lần đầu tiên trong chiến trường Việt Nam, VC tập trung 3 Trung đoàn để chiếm quận Đôn Luân (Đồng Xoài), và dàn quân đợi các lực lượng tiếp cứu đến để tiêu diệt.  Tiểu đoàn 52 BĐQ là lực lượng trừ bị cơ huu của Quân đoàn được đổ xuống đây đến để tiếp cứu khi gần 100 trực thăng vận bốc  Tiểu đoàn 52 BĐQ được không vận đi tới Phước Thành vào buổi sáng, đổ xuống sân vận động ngoài cửa quận Đôn Luân vào lúc 4 giờ chiều thì quận đường đa bị tràn ngập.  Quân đoàn xác nhận ta còn làm chủ tình hình trong quận.

Đại đội 4 Tiểu đoàn 52 khơi khơi tiến vào liền bị VC trong thiết giáp trong quận đường đón tiếp bằng đại liên 50 phải dạt ra chiếm khu phố bên cạnh quâïn đường.  Các Đại đội khác và BCH Tiểu đoàn 52 phải rút ra ngoài hàng rào ấp chiến lược trước cửa quận để đợi Quân đoàn xác nhận và liên lạc. 15 phút sau,  Trung đội 1 của Đại đội 3 bám sát được hàng rào kẻm g ai ngoài quận đường quan sát và xác nhận VC đang xử dụng đại liên 50 trên tiết giáp tác xạ quân ta, mà có le vì không biết điều chỉnh tầm bắn quá cao khiến ta không biết là địch hay bạn.  Đại úy Hoàng Thọ Nhu quyết định xử dụng không lực My; do cố vấn My bắt liên lạc được oanh tạc quận đường thay vì đợi Quân đoàn xác nhận.  Hai con quạ đen B-57 được lịnh nhào xuống làm gỏi hai thiết giáp trong quận Đôn Luân. Đợt oanh tạc chấm dứt, kho đạn trong quận phát nổ dữ dội.  Trung úy Trần Thanh Thủy quyết định cho Trung đội 1 bò vào chiếm lại quận đường.  Vào khoảng 8 giờ đêm kho đạn ngừng nổ thì toàn thể  Đại đội 3 đa bố trí gọn gàng chung quanh hàng rào phòng thủ của quận để đợi Cộng quân từ hai trại bên kéo trở lại.

BĐQ đánh tan nát hai cánh quân này và thừa thắng tràn lên chiếm lại căn cứ Biệt kích và Pháo binh trước khi trời sáng hẳn.  Tổn thất nhiều, Tiểu đoàn 52 được lịnh bố trí tại quận Đôn Luân để Tiểu đoàn 7 Nhảy Dù được trực thăng vận đến ngay buổi sáng ngày N&1 thay thế tiến lên truy kích địch về phía Thuận Lợi.  Trong số hơn ngàn vũ khí Tiểu đoàn 52 tịch thu được, có hơn 50 súng AK-47 và một súng phun lửa Trung cộng.  Có le đây là lần đầu tiên AK-47 được xử dụng trong chiến trường Việt Nam.

Sau chiến thắng này Tiểu đoàn 52 được tuyên dương trước quân đội, còn dư luận báo chí mệnh danh Tiểu đoàn là “Sấm sét miền Đông” và trở thành Tiểu đoàn trừ bị cho Bộ Tổng tham mưu nên dù quân số bổ sung không kịp,  Thiếu tá Hoàng Thọ Nhu với hơn 200 quân nhân tham chiến đã được không vận ra vùng II để tham dự các cuộc hành quân lớn tại Pleiku, Kontum, Đắc Tô và Đắc Suk.  Trong cuộc hành quân tái chiếm quận Tân Cảnh, khi Tiểu đoàn tiến quân từ Đắc Tô cách Tân Cảnh hơn một cây số được lịnh ngừng tại cho để hai Tiểu đoàn Thủy Quân Lục Chiến Việt Nam thay thế nhiệm vụ.  Tiểu đoàn được trở lại vùng III để bổ sung và dương quân.

Với số chiến lợi phẩm phong phú, các sĩ quan của Tiều đoàn 52 thi nhau đổi lấy súng M-14, AR-15 và đại liên M-60 để trang bị thêm cho đơn vị của mình nên tương đối Tiểu đoàn 52 vào giai đoạn đó có hỏa lực mạnh hơn các đơn vị bạn.  Tiểu đoàn đè bẹp de dàng các đơn vị Việt cộng nên được các cấp trên xử dụng hơi ky.  Từ hành quân mở đường, càng quét mật khu địch, Tùng Thiết, tới trực thăng vận.  Những địa danh gay go như mật khu Xóm Đỏ, Bầu Bán, Bầu Lòng, Phước Thành, Lai Khê, Rừng Lá, cho nào cũng có dấu chân của các chiến sĩ Tiểu đoàn 52 BĐQ đi qua.

Tháng 10 năm 1965, Tiểu đoàn được biệt phái cho Tiểu khu Phước Tuy, đặt dưới quyền chỉ huy của Trung tá Lê Đức Đạt, Tiểu khu trưởng, nhiệm vụ chính của Tiểu đoàn là tảo thanh và giải tỏa áp lực địch tại Bình Giả, Xuân Lộc, Xuyên Mộc, Đât Đỏ, Hàm Long và Núi Đất.  Đại đội 1/52 do Trung úy Nguyễn Văn Niên chỉ huy được chỉ đị nh nằm tại Bình Giả nên tất cả các cuộc hành quân của Tiểu đoàn giai đoạn này chỉ có 3 Đại đội và bộ chỉ huy Tiểu đoàn.

Ngày 11-11-1965, Đại đội 2/52 được chỉ định nằm lại phục kích vùng đèo Mẹ Bồng Con,  Đại đội 3 của Đại úy Trần Thanh Thủy,  Đại đội 4 của Đại úy Nguyễn Công Thông, Tiểu đoàn do Đại úy Nguyễn Hiệp TĐP chỉ huy được tăng cường hai xe bọc sắt của Nghĩa Quân và một Đại đội Địa Phương Quân di chuyển từ vùng hành quân về trên quốc lộ 15 bằng xe.  Tiểu khu Phước Tuy được một hồi chánh báo cáo Trung đoàn của hắn đã nằm sát sân bắn đầu tỉnh đợi Tiểu đoàn 52 BĐQ về. L-19 được gởi tới quan sát, xác nhận đã thấy VC bố trí.  Khi Tiểu đoàn 52 được báo cáo thì đoàn xe đã; hoàn toàn lọt vào ổ phục kích.

Một may mắn duy nhất là đoàn xe ngừng lại 50 thước trước khúc quanh là nơi VC được lịnh khai hỏa khi chiếc xe đầu tiên xuất hiện.  Tuyến phục kích của VC dài hai cây số được hai tiểu đoàn VC từ chân núi Thị Vải vận động tới.  Tiểu đoàn thứ 3 nằm cạnh sân bắn của tỉnh, đợi tin quật nga Tiểu đoàn 52 là tràn vào chiếm tỉnh.

Ngay khi đoàn xe ngừng, các chiến sĩ kinh nghiệm trận mạc của Tiểu đoàn 52 đã; tự động nhảy xuống xe bố trí. Trung đội 1 của Đại đội 3 do một Trung úy chỉ huy được tăng cường tay súng M-14 nổi tiếng, Thượng sĩ Hoàng Tào và một cận vệ lừng danh của Đại úy Trần Thanh Thủy, Hạ sĩ nhất Đinh Đô và cây AR-15 thần tốc, hai tay súng lừng lay này yểm trợ cây  Đại liên M-60 của Trung đội khai phát súng đầu tiên cho trận đánh thay vì phát súng đầu tiên phải do bọn VC khai hỏa.  Vườn mít nằm sát quốc lộ là nơi tổ hỏa lực của VC đương lúng túng vì trên nguyên tắc chúng chỉ khai hỏa khi chiếc xe đầu tiên tới khúc quanh.

Trung đội 1 khai hỏa và tràn lên chiếm vườn mít, cây B-40 đầu tiên của chiến trường Việt Nam chỉ bắn được một phát, trúng chiếc xe cơ giới của Nghĩa Quân phát hỏa là bị chiến sĩ BĐQ Trung đội 1/Đại đội 3 tràn lên đoạt liền.  Giai đoạn này súng cối của địch bắt đầu từ trong nhả đạn ra liên tục để yểm trợ cho thành phần xung kích của địch tràn ra.  Đại liên M-60 cùng cây M-14 và AR-15 tại vườn mít đập tan đợt xung phong đầu tiên của địch.  Phản lực cơ F-104 của Đệ Thất Hạm đội bắt đầu xuất hiện.  VC cố gắng tràn ra bám sát, vườn mít trở thành mục tiêu của cả hai bên.  Đại úy Thủy quyết định rút Trung đội 1 về bên này quốc lộ để không quân làm việc đồng thời điều động Trung đội này trong lúc F-104 oanh tạc dữ dội, men theo lộ tiến về khúc quanh sát sân bắn để đợi dịp xung phong vào cánh trái của địch.

Vì địch cố bám sát quân ta để vô hiệu hóa không yểm, phía sau quân ta là bãi sình lầy lội.  Đại úy Hiệp quyết đị nh xin oanh tạc quốc lộ chấp nhận cùng địch hy sinh nếu bị rủi ro.  Đại đội 2/52 do Trung úy Trần Trọng Truồi chỉ huy đã từ vùng hành quân quá giang xe đò về bố trí ở ấp sát vùng phục kích, dàn quân sẳn đợi lịnh xung phong đánh vào cánh phải của đị ch.  Thế là với lối điều động linh động của BĐQ quân ta dù rất ít so với địch đã có được hai gọng kềm phía ngoài để kẹp ngược lại lực lượng phục kích của địch.  Sau hơn tiếng đồng hồ với nhiều phi tuần F-104 liên tục cận yểm, địch quân đã ê càng.

Trời gần tối, Đại úy Hiệp xin ngưng không trợ và cho lịnh xung phong.  Quân ta từ chính diện và hai bên trái phải của địch đồng loạt thổi còi tràn lên.  Bọn VC chạy đen cả cánh rừng Trồi sát chân núi Thị Vải. T ử thi VC đã được cột sẳn dây thừng vào chân không kịp kéo đi nằm nhan nhản trên bãi chiến trường.  Trận này Tiểu đoàn 52 đã bẻ gãy âm mưu chiếm tỉnh Phước Tuy của địch và theo tin đồn thì Trung đoàn này do Phan Lạc Tuyên, một cựu Đại úy BĐQ đảo chính hụt Tổng Thống Ngô Đình Diệm bị VC dụ theo chỉ huy.  Trận này Tiểu đoàn 52 không được quân đội VNCH coi là chiến thắng lớn nhất, nhưng quân đội My thán phục và đánh giá cao chiến thắng có một không hai này. Tổng thống Johnson đã gửi tặng Tiểu đoàn huy chương danh dự.  Năm 1967 trong chiến thắng Suối Long,  Tiểu đoàn 52 một lần nưã được nhận lãnh huy chương này.

Đầu năm 1966, Tiểu đoàn 52 được tăng phái cho Sư đoàn 10 Bộ binh.  Các sĩ quan nòng cốt của Tiểu đoàn lần lượt bị thuyên chuyển, nhiều sĩ quan bị vu là kiêu binh.  Tư lịnh Lũ Lan theo gương các vị Tư lịnh Sư đoàn của Quân đoàn 4, lần lượt đưa hai gà nòi của ông là Đại úy Riệu và Pháp từ Sư đoàn 10 BB qua chỉ huy TĐ52 BĐQ.  Rất tiếc ngựa hay không phải ai cung cởi được nên trong gần 8 tháng trời Tiểu đoàn 52 trở thành Địa Phương Quân chuyên giữ Danh Mộc ở vùng Cẩm Tâm, Cẩm My cho các ông lớn.

Tháng 9-1966, sau khi tốt nghiệp khóa chỉ huy tham mưu tại Đà Lạt, Đại úy Nguyễn Hiệp được chỉ định trở lại  Tiểu đoàn 52 giử chức vụ Tiểu đoàn trưởng với sự phụ tá của Đại úy Nguyễn Công Thông.  Phần lớn các sĩ quan cu của Tiểu đoàn được gọi trở lại. Đại úy Trần Thanh Thủy, khóa 13  Tiểu đoàn trước khi được cử đi làm Tiểu đoàn phó 35 cung về BCH Tiểu đoàn hoạt động ít lâu, ông trở thành Tiểu đoàn trưởng Tiểu đoàn 31 BĐQ năm 1967. Năm 1968 ông tử nạn trên xa lộ Biên Hòa.  Ông mất đi binh chủng BĐQ thiệt hại mất một vị Tiểu đoàn trưởng gan lì, lỗi lạc mà với nhũng quyết định táo bạo của ông đa đem lại chiến thắng vẻ vang cho đơn vị.

Tiểu đoàn 52 BĐQ gây sóng gió trở lại trên chiến trường vùng 3 ngay sau khi đơn vị trưởng trở về.  Tiểu đoàn phụ trách phối hợp với Lũ đoàn 11 Thiết kỵ My truy lùng địch trong khu vực trách nhiệm của Sư đoàn 10 Bộ binh.  Là đơn vị trắc nghiệm của các cuộc hành quân trực thăng vận đêm tăng phái cho Thiết đoàn 10 Thiết kỵ VN hành quân càng quét VC tại Bàu Cá Trê, giữ vững căn cứ Sóc Con Trăn trong đợt tấn công dài hạn của VC đầu năm 1967.  Tháng 7-1967, với chiến thắng lớn tại Suối Long,  Tiểu đoàn một lần nữa được tuyên dương công trạng trước quân đội và lãnh huy chương danh dự của Tổng thống Johnson.

Trong đợt tổng công kích Tết Mậu Thân, Tiểu đoàn lần lượt được điều động tới và đẩy lui địch tại Long Khánh, Phước Tuy, Biên Hòa, và sau cùng được hợp với Tiểu đoàn 31, T iểu đoàn 36 để thành lập  Liên đoàn 3 BĐQ dưới quyền chỉ huy của Thiếu tá Phạm Văn Phúc, bảo vệ vòng đai thủ đô.  Dịp này, Đại úy Nguyễn Văn Niên, một sĩ quan khóa 11 Thủ Đức, phục vụ Tiểu đoàn từ cấp Trung đội trưởng, Đai đội phó, Đại đội trưởng, Tiểu đoàn phó thay thế Thiếu tá Nguyễn Hiệp chỉ huy đơn vị , phụ tá cho ông là Đại úy Hồng Khắc Trân, khóa 19 Vo Bị.  Tiểu đoàn trưởng thứ 7 của Tiểu đoàn  sau hơn 6 tháng chỉ huy đã được Trung tá Phúc thay thế bằng Đại úy Lê Quý Dậu.

Chiến đoàn 333 BĐQ do Đại tá Phạm Văn Phúc chỉ huy có mặt trên chiến trường Kampuchia từ đầu đến cuối.  Tiểu đoàn 52 là một trong ba Tiểu đoàn nòng cốt của chiến đoàn lừng danh này.

Mùa hè đỏ lửa năm 1972, Tiểu đoàn 52 thuộc Liên đoàn 3 BĐQ, do Trung tá Nguyễn Văn Biết chỉ huy và được điều động không vận tới Bình Long dưới sự tiếp đón nồng nhiệt của hỏa tien và pháo binh địch.  Trung tá Biết tức thời cho lịnh Tiểu đoàn 31 tiến chiếm đồi Đồng Long,  Tiểu đoàn 36 tiến về đồn điền Quản Lợi, Tiểu đoàn 52 làm trừ bị.  Đại đội 3/Tiểu đoàn 52 tiến chiếm Đồi Gió,  Đại đội này hoàn thành nhiệm vụ ngay và giữ vững đồi này làm an ninh bai đáp cho Lữ đoàn Dù của Đại tá Lê Quang Lưững và Liên doàn 81 Biệt kích Dù đổ xuống 5 ngày sau.

Bàn giao Đồi Gió cho đơn vị bạn, trên đường trở về Đại đội trưởng ĐĐ3 chạm địch bị thương nặng, lúc đó Bình Long đã bị cô lập, không phương tiện tải thương.  Vị Trung úy Đại đội trưởng đền nợ nước vài ngày sau đó.

Sau 100 ngày tử thủ giữ vững Bình Long, Tiểu đoàn 52 cũng như Liên đoàn 3 tổn thất gần một nửa, số còn lại đều bị thương ít nhất một lần, được không vận hoạt động tại Tây Ninh, Bến Cát, Phước Tuy, và sau cùng là Biên Hòa để khai thông quốc lộ bị địch cắt từ Dầu Giây.  Tiểu đoàn 52 lúc này do Thiếu tá Trần Đình Nga khóa 18 Võ Bị chỉ huy, đa bọc sâu vào Bầu Cá đánh tràn ra, yểm trợ cho Tiểu đoàn 36 do Trung tá Hồng Khắc Trân khóa 19 Vo Bị chỉ huy từ trại chăn nuôi Trảng Bom cặp quốc lộ tiến lên nhổ các chốt tử thủ của địch cặp theo quốc lộ.  Chấm dứt cuộc hành quân, Đại tá Nguyễn Văn Biết được lịnh đem Liên đoàn 3 trở lại Bình Long.

Giữa năm 1974, áp lực địch đè nặng vào Chân Thành, Liên đoàn 3 được không vận tới giữ vững vùng này tới khi gần mất nước.  Tại Chân Thành, Thiếu tá Trần Đình Nga, vị Tiểu đoàn trưởng thứ 9 cũng là vị Tiểu đoàn trưởng cuối cùng của Tiểu đoàn 52, tổ chức 3 toán Viễn Thám mặc đồ và trang bị như VC, thay phiên nhau hoạt động sau lưng các đơn vị VC đang bao vây Chân Thành.  Các toàn này chỉ điểm pháo binh tác xạ và bắt sống đị ch đi lẻ tẻ, dần dần các đơn vị bao vây của VC lui dần về tận Sông Bé và phạm vi hoạt động của Tiểu đoàn ngày càng rộng ra mà tổn thất của ta hầu như không có

Đầu tháng 4/75, Liên đoàn 3 được lịnh mở đường máu tràn qua đầu địch về Lai Khê, Trung úy Đạt khóa 25 Võ Bị, Đại đội trưởng Đại đội 2/52 bị thương tình nguyện nằm lại bắn cản cho đồng đội thoát ra, anh đã chia với VC quả lựu đạn cuối cùng.  Thoát khỏi Chân Thành, Tiểu đoàn 52 cùng Liên đoàn 3 được không vận ra Phan Thiết để chận hướng tiến của đại quân VC trên đường tiến chiếm thủ đô.  Cũng như số phận miền Nam Việt Nam, Tiểu đoàn 52 Biệt Động Quân oai hùng bị gài vào thế giải giới.  Câu nói mà học giả Nguyễn Đức Quỳnh nói với tôi từ sau trận tổng công kích Mậu Thân. “Các cháu giỏi lắm, nhưng trước sau gì cũng bị chúng giải giới… ” đã thành sự thực.

http://www.bietdongquan.com/tailieu/bietdongquan/trangcuabietdongquan.htm