Showing posts with label tiểu đoàn 23 bđq. Show all posts
Showing posts with label tiểu đoàn 23 bđq. Show all posts

Thursday, July 17, 2025

 




The Vietnam War
by LTC JD Lock

As the Cold War lengthened in the late 1950s, NATO nations felt there was a need for small units to conduct passive, deep penetration intelligence gathering missions at corps levels and higher. From this need was born the Long Range Patrol (LRP) or Long Range Reconnaissance Patrol (LRRP) unit...both LRP and LRRP designations were used similarly and considered interchangeable, trained and equipped to infiltrate enemy lines by ground, air, or water. From well-concealed observation posts or as a function of point, area, or route reconnaissance, they were intended to report enemy movements. Stealth and reconnaissance were the mission of the LRRP, not direct combat. Ultimately, these LRRPs would lead directly to the Ranger companies of Vietnam.

In support of U.S. military operations in Vietnam, units designated as Long Range Reconnaissance Patrols (LRRPs) were officially sanctioned and authorized. Field forces and division-sized elements activated an Infantry Company (LRP). Each company had a total of 118 soldiers assigned with a headquarters section and two reconnaissance platoons with eight six-man patrols. Two of the companies, Company E of the 20th Infantry Regiment) and Company F of the 51st Infantry Regiment, were each nearly twice the authorized strength at 230 soldiers and four reconnaissance platoons.

Separate brigades activated infantry detachments (LRP). These detachments had a total of sixty-one soldiers assigned with a large headquarters section and a single reconnaissance platoon. Eventually, eleven companies...this number does not include Company E, 30th Infantry Regiment, that was used as a training resource in Support of the Aviation Center and School...and four detachments...this number does not include the 70th Infantry Detachment that was deactivated in Hawaii prior to the 11th Infantry Brigade's deployment to Vietnam with the 23rd Americal Division...were activated and deployed with combat units.

Unfortunately for the LRP units, even though they would eventually become the founding units of the Rangers, there initially was no heritage or lineage to bind the separate companies and detachments. In that the Special Forces, having been without a lineage since its formation in 1952, had been granted the lineage and honors of the 1st through 6th Ranger Infantry Battalions, 1st Special Service Force, of the Second World War on 15 April 1960, the 75th Infantry Regiment with the lineage and honors of Merrill's Marauders and the 475th Infantry Regiment was selected as the lineage for the new LRRP organization.

This is the standard load for an M79 gunner in Papa Company, 75th Inf. (Ranger) in 1970 for a 4-5 day mission. more

On 1 February 1969, most of the active army LRRP companies and detachments were deactivated as LRRP units and reactivated as companies of the 75th Infantry Regiment. With the redesignation of the LRPs to 75th Infantry Regiment companies in 1969, additional Army Reserve National Guard (ARNG) Ranger-style companies were organized.

The Ranger companies in Vietnam were deactivated during the period 1969 to 1972 as the units they were attached to were deactivated or returned to the United States as part of Vietnamization, though Company O (Arctic Ranger), 75th Infantry Regiment would be reactivated in 1970 for duty at Fort Richardson, Alaska, for a short period of time.

In 1960, counter-guerrilla forces of South Vietnamese Army light infantry Ranger companies were created. Referred to as Biêt-Dông-Quân or BDQ, a significant number of Ranger-qualified officers and NCOs served as advisors to the Army of the Republic of Vietnam Ranger units throughout the duration of the war...nearly in 2,000 total.

====

Though they were suppose to operate only in an advisory capacity, there were those situations that thrust some Ranger advisors to the forefront. On 4 April 1970, Sergeant First Class Gary L. Littrell found himself the only unwounded American Ranger advisor left after a surprise mortar barrage by the 28th North Vietnamese Regiment struck the 23rd ARVN Ranger Battalion in their defensive positions on top of Hill 763 in Kontum Province. An attempted helicopter extraction of the wounded Americans by Littrell failed as the helicopters could not penetrate the small arms fire to land near the Ranger NCO, who was standing in the open, exposed, holding a strobe light. Securing the wounded, Littrell proceeded to direct close air support throughout the night and into the next morning.

The light of dawn was met with another heavy mortar barrage against the besieged RVN battalion. Littrell moved about the perimeter administering first aid, directing fires, and moving casualties. A resupply helicopter was able to make it into the LZ around 1000. Littrell loaded the three wounded American Ranger advisors on board along with some ARVN Rangers as another American Ranger, Specialist 5 Raymond Dieterle, disembarked from the helicopter with ammunition.

For the remainder of the day, the two Ranger advisors moved about the perimeter, calling in air strikes, adjusting artillery strikes, and encouraging their South Vietnamese Ranger compatriots. The pressure against the perimeter grew along with the night. Sapper probes were driven back by indirect, aerial, and small arms fire.

The morning of 6 April opened with a North Vietnamese Army (NVA) attack that was repelled. Throughout that day, the NVA continued to rain heavy weapons and mortar fire down on the beleaguered force while the two American Rangers continued to make their rounds of the perimeter, shoring up the Vietnamese's spirits. At 0630 the following morning, another firestorm of explosive volleys swept the hilltop. A massed assault staging in the woods was met by helicopter strikes directed by Littrell at the point of attack. Despite the air strikes, the human-wave attack a half hour later nearly breached the perimeter. Only a stoic defense by the fatigued defenders and the advisors' bravery repelled the charge.

The Rangers were able to hold against a series of attacks that night. Finally, at 1030 on 8 April, the depleted and exhausted battalion was ordered to withdraw down the hill, through the jungle, across the Dak Poko River, to reach the 22nd ARVN Ranger Battalion. The two Ranger advisors set about organizing the movement, redistributing ammunition, and seeing that the dead and wounded were brought along.

The battalion moved out at 1100, under the command of the dazed ARVN battalion executive officer who proceeded to move down the wrong spur of the hill...despite the warning of the two American Rangers...and closer to the enemy position. At the bottom of the hill, the executive officer incredulously halted his formation for a five-minute tea break.

Immediately, the battalion was inundated with mortar fire. Littrell was able to establish radio contact with the 22nd ARVN Ranger Battalion and direct counter-fires against the enemy mortars. Requests for gunship support brought the word that none was immediately available, which prompted the battalion executive officer to panic and run. Seeing their commander flee, the remainder of the South Vietnamese Rangers began to scatter, leaving their dead and wounded behind.

With a "Come on, partner, let's hat up," Littrell grabbed Dieterle and slowly gathered up the dispersed Rangers. With the remnants of the battalion regrouped, the two Rangers proceeded to lead the formation through the jungle for several hours toward the proper objective. As the North Vietnamese pursued, the Rangers directed mortar fires "danger close" to keep the enemy at bay. During the repulse of one assault, Littrell and his partner were knocked to the ground by the force of 500-pound bombs the senior Ranger had called in nearby.

Directing the fight through two ambushes, the Americans continued to lead, cajole, and drag the ARVN soldiers along. At the last ambush site, Littrell stopped to assist three wounded Vietnamese Rangers. Carrying the most seriously wounded one on his back, Littrell ended up dragging the other two behind him and across the Dak Poko River as they held on to his web gear and were led to safety by Littrell with the remainder of the battalion.

Total losses for the ARVN Ranger Battalion were 218 casualties and nineteen MIA. For conduct above and beyond the call of duty, Sergeant First Class Gary L. Littrell was awarded the Medal of Honor.


By the end of United States involvement in Vietnam in 1973, Companies A and B of the 75th Infantry Regiment were the only two active duty Ranger/LRRP companies still in existence.


Ranger history © JD Lock. Used with permission.

===

26 Sep 2004

Rosendo was a career soldier from Big Spring, Texas. He was married to Marie Montana and had been in the Army since 1964. He had completed a previous tour in Vietnam in 66-67.

Rosendo was a Pathfinder and was apart of the security detachment for the 17th Aviation Group. On April 15, 1970, Rosendo was shot to death when he was a part of a planned insertion of ARVN troops into LZ Orange to counter buildup of NVA troops around a Special Forces camp at Dak Seang, about 20 miles north of Dak To. He was the radio operator and was with another American soldier and a handful of ARVN troops who were the first group to be inserted and as such were setting up security for the insertion of additional ARVN troops when suddenly the second helicopter coming in for insertion was hit from all sides with ground fire. The helicopter was shot down. Specialist Montana was wounded in the concentration of ground fire and he continued to try to get out radio transmissions dispite his wounds. He was then killed as the second barrage was concentrated on his position.

Specialist Montana was buried with full military honors in Big Spring, Texas, and is remembered on the Permian Basin Vietnam Veterans' Memorial.

Notes from The Virtual Wall

The situation at Dak Seang was a little more complicated than described above. The Special Forces camp at Dak Seang was under attack and a decision was taken to insert the 3rd Bn, 42nd ARVN Regiment, onto a bit of high ground about a mile distant from the camp in order to relieve pressure on the SF camp. As noted, the 170th AHC was tasked with the insertion. Although NVA forces essentially surrounded the proposed landing zone they were invisible within camoflaged bunkers - and when they allowed the first Huey to land unopposed it appeared the insertion was into a "cold" LZ.

The first Huey landed two US pathfinders (SP5 Rosendo Montana and Cpl Herndon A. Bivens) and six ARVN troops. The second Huey, UH-1H tail number 68-16203, was shot down, landing in the middle of the LZ. Although two ARVN soldiers died in the crash, four US aircrewmen and four ARVN soldiers suffered only minor injuries and were able to exit the wrecked aircraft. The pilot, WO Albert L. Barthelme, was severely wounded as he exited but was carried to a nearby bomb crater. Copilot WO Roger A. Miller, crewmen SP4 Vincent S. Davis and SP5 Donald C. Summers, and four ARVNs were with Barthelme; the surviving soldiers from the first Huey were a short distance away. All were taking heavy fire from the NVA defenders. Immediate efforts at extraction were hampered by three factors:

  • Except for the Huey which landed Montana and Bivens, all the helicopters in the area were gunships or laden with ARVN troops;
  • The hilltop LZ was partially blocked by the wreckage of 68-16203; and
  • The entire LZ area was now under fire from dug-in NVA troops with weapons up to and including quad .51 caliber machineguns and 23mm light anti-aircraft guns.
A SAR force consisting of A-1 Skyraiders and two Air Force HH-3s was called up from Danang and arrived on scene without delay. While the Skyraiders attempted to suppress the NVA gunners, the lead HH-3E (JOLLY GREEN 27, tail number 66-13280) made two unsuccessful approaches to the LZ. On the third approach a previously silent quad .51 opened fire and brought the HH-3 down. The pilot, Capt Travis H. Scott, was killed in the crash. Copilot Major Travis Wofford, relatively uninjured, dragged the two badly burned crewmen from the wreckage. The HH-3 crash site was some distance from the other two US/ARVN positions, which turned out to be a mixed blessing - somewhat less NVA fire, but no possibility of mutually supporting defense. Fortunately the second HH-3E (JOLLY GREEN 29, HH-53C tail number 68-10360) was able to land next to the wreckage and recover Wofford and the two injured crewmen from 66-13280 before being heavily hit by 23mm fire and forced to withdraw from the area.

Two unladen 170th AHC Hueys then arrived on scene. One of them, piloted by a WO Bill McDonald, landed under heavy fire and was able to take crewmen SP4 Davis and SP5 Summers from UH-1H 68-16203 aboard before being forced from the LZ. Although McDonald's aircraft was badly shot up, he was able to nurse it to just within the Special Forces camp perimeter. The second UH-1 landed next to McDonald, made an under-fire transfer of the men from McDonald's aircraft, and lifted off with a load of wounded men. At this point Davis and Summers advised that one of the US pathfinders was dead and WO Barthelme severely wounded.

By this time night was falling, the Special Forces camp was under active attack, and there was no realistic hope for further efforts to extract the US and ARVN troops on the hilltop. During the night, some of the ARVNs decided to try to get to the SF camp; two made it. Miller and Bivens elected to stay close to the Huey wreckage with WO Barthelme, who could not be moved, and await the morning's events. Renewed airborne SAR efforts were begun at first light, but to no avail - none of the missing US or ARVN troops could be located.

Friendly ground forces could not reach the LZ until 29 April 1970, when they found and recovered the bodies of WO Barthelme and SP5 Montana. There was no trace of WO Miller or CPL Bivens.

In time some of the questions were resolved. WO Miller had been captured, survived captivity, and was released by the NVA on 05 March 1973. On his return he advised that after Barthelme died during the night, he and Bivens decided to try for friendly lines but were ambushed while enroute. Bivens was hit in the chest by a half-dozen rounds, and Miller was told that Bivens died about two hours after they were captured.

All told, two US infantrymen, eight US aircrewmen, and twelve ARVN infantrymen had been on the ground. Only six survived the experience:

  • UH-1H 68-16203, 170th AHC:
    • CWO Albert L. Barthelme, Towson, MD, KIA
    • WO Roger A. Miller, POW, released 03/05/73
    • SP5 Donald C. Summers, WIA, recovered
    • SP4 Vincent S. Davis, WIA, recovered

  • HHC, 52nd Avn Bn
    • SP5 Rosendo Montana, Big Spring, TX, KIA
    • Cpl Herndon A. Bivens, Jamaica, NY, WIA, died after capture; body not recovered

  • HH-3E tail number 66-13280, 37th ARRS, 7TH AF
    • CPT Travis H. Scott, Montgomery, AL, pilot, KIA (Air Force Cross)
    • MAJ Travis Wofford, copilot, WIA (Air Force Cross)
    • SSGT Luther E. Davis, Oak Ridge, TN, DoW 05/25/1970
    • TSGT Gerald L. Hartzel, Graters Ford, PA, DoW 04/20/1970

  • 3rd Bn, 42nd ARVN Rgt
    • Ten KIA, names unknown
    • Two survivors, names unknown


 Though they were suppose to operate only in an advisory capacity, there were those situations that thrust some Ranger advisors to the forefront. On 4 April 1970, Sergeant First Class Gary L. Littrell found himself the only unwounded American Ranger advisor left after a surprise mortar barrage by the 28th North Vietnamese Regiment struck the 23rd ARVN Ranger Battalion in their defensive positions on top of Hill 763 in Kontum Province. An attempted helicopter extraction of the wounded Americans by Littrell failed as the helicopters could not penetrate the small arms fire to land near the Ranger NCO, who was standing in the open, exposed, holding a strobe light. Securing the wounded, Littrell proceeded to direct close air support throughout the night and into the next morning.

The light of dawn was met with another heavy mortar barrage against the besieged RVN battalion. Littrell moved about the perimeter administering first aid, directing fires, and moving casualties. A resupply helicopter was able to make it into the LZ around 1000. Littrell loaded the three wounded American Ranger advisors on board along with some ARVN Rangers as another American Ranger, Specialist 5 Raymond Dieterle, disembarked from the helicopter with ammunition.

For the remainder of the day, the two Ranger advisors moved about the perimeter, calling in air strikes, adjusting artillery strikes, and encouraging their South Vietnamese Ranger compatriots. The pressure against the perimeter grew along with the night. Sapper probes were driven back by indirect, aerial, and small arms fire.

The morning of 6 April opened with a North Vietnamese Army (NVA) attack that was repelled. Throughout that day, the NVA continued to rain heavy weapons and mortar fire down on the beleaguered force while the two American Rangers continued to make their rounds of the perimeter, shoring up the Vietnamese’s spirits. At 0630 the following morning, another firestorm of explosive volleys swept the hilltop. A massed assault staging in the woods was met by helicopter strikes directed by Littrell at the point of attack. Despite the air strikes, the human-wave attack a half hour later nearly breached the perimeter. Only a stoic defense by the fatigued defenders and the advisors’ bravery repelled the charge.

The Rangers were able to hold against a series of attacks that night. Finally, at 1030 on 8 April, the depleted and exhausted battalion was ordered to withdraw down the hill, through the jungle, across the Dak Poko River, to reach the 22nd ARVN Ranger Battalion. The two Ranger advisors set about organizing the movement, redistributing ammunition, and seeing that the dead and wounded were brought along.

The battalion moved out at 1100, under the command of the dazed ARVN battalion executive officer who proceeded to move down the wrong spur of the hill…despite the warning of the two American Rangers…and closer to the enemy position. At the bottom of the hill, the executive officer incredulously halted his formation for a five-minute tea break.

Immediately, the battalion was inundated with mortar fire. Littrell was able to establish radio contact with the 22nd ARVN Ranger Battalion and direct counter-fires against the enemy mortars. Requests for gunship support brought the word that none was immediately available, which prompted the battalion executive officer to panic and run. Seeing their commander flee, the remainder of the South Vietnamese Rangers began to scatter, leaving their dead and wounded behind.

With a “Come on, partner, let’s hat up,” Littrell grabbed Dieterle and slowly gathered up the dispersed Rangers. With the remnants of the battalion regrouped, the two Rangers proceeded to lead the formation through the jungle for several hours toward the proper objective. As the North Vietnamese pursued, the Rangers directed mortar fires “danger close” to keep the enemy at bay. During the repulse of one assault, Littrell and his partner were knocked to the ground by the force of 500-pound bombs the senior Ranger had called in nearby.

Directing the fight through two ambushes, the Americans continued to lead, cajole, and drag the ARVN soldiers along. At the last ambush site, Littrell stopped to assist three wounded Vietnamese Rangers. Carrying the most seriously wounded one on his back, Littrell ended up dragging the other two behind him and across the Dak Poko River as they held on to his web gear and were led to safety by Littrell with the remainder of the battalion.

Total losses for the ARVN Ranger Battalion were 218 casualties and nineteen MIA. For conduct above and beyond the call of duty, Sergeant First Class Gary L. Littrell was awarded the Medal of Honor.


By the end of United States involvement in Vietnam in 1973, Companies A and B of the 75th Infantry Regiment were the only two active duty Ranger/LRRP companies still in existence.


Wednesday, March 16, 2022

 

TIỂU ĐOÀN 23 BIỆT ĐỘNG QUÂN TẠI BEN HET NĂM 1971 – VŨ ĐÌNH HIẾU

Polei Kleng - Kontum Polei Kleng – Kontum

Từ Polei Kleng Đến Ben Het – Liên Đoàn 2 BĐQ Trong Thung Lũng Plei Trap, 1971
Karl Fee, Tiểu đoàn 23 BĐQ, 70-71
Sau quyết định chuyển giao các trại Lực Lượng Đặc Biệt qua Biệt Động Quân, các trại này trở thành các tiểu đoàn Biệt Động Quân Biên Phòng. Trại Polei Kleng (Lệ Khánh) trở thành Tiểu đoàn 62 BĐQ/BP, trại Ben Het (Bạch Hổ) trở thành Tiểu đoàn 95 BĐQ/BP, trại Dak Pek (Đức Phong) trở thành Tiểu đoàn 88 BĐQ/BP. Các tiểu đoàn Biệt Động Quân Biên Phòng này sẽ lần lượt được đưa về Trung Tâm Huấn Luyện Biệt Động Quân Dục Mỹ để tái huấn luyện bổ túc chiến thuật tác chiến của binh chủng Biệt Động Quân. Trong khi các tiểu đoàn biên phòng về Dục Mỹ thụ huấn, các tiểu đoàn 22, 23 thuộc liên đoàn 2 BĐQ được đưa lên phòng thủ các trại biên phòng.

Trong tháng Giêng, Hai năm 1971, tôi theo chân tiểu đoàn 23/BĐQ lên phòng thủ trại biên phòng Polei Kleng, một căn cứ nằm nơi cuối thung lũng Plei Trap, gần biên giới Miên và cách vùng tam biên (biên giới Việt-Miên-Lào) khoảng 50 cây số về hướng nam, đông nam. Khu vực có vị trí chiến thuật, ngăn chặn đường xâm nhập của các đơn vị chính quy Bắc Việt trên hệ thống đường mòn HCM, nên đã xẩy ra nhiều trận đánh trước đây. Tiểu đoàn 23/BĐQ được đưa từ Pleiku lên trại Polei Kleng và phòng thủ căn cứ.

Trong khi chúng tôi vào đóng quân trong căn cứ, ở bên ngoài một cuộc hành quân cấp lớn đang diễn ra, bao gồm các đơn vị thuộc: sư đoàn Không Vận (Air Cav) Hoa Kỳ, hai pháo đội A và B, Tiểu đoàn 1/92 Pháo Binh Hoa Kỳ (175 ly), bốn tiểu đoàn Bộ Binh QLVNCH. Ba trong số bốn tiểu đoàn Việt Nam là Bộ Binh và tiểu đoàn 22/BĐQ. Những khẩu đại bác 175 ly cơ động (gắn trên xe thiết giáp) bố trí ngay bên ngoài hàng rào phòng thủ trại. Sư đoàn Không Kỵ Hoa Kỳ lập bãi tiếp tế đạn dược, tiếp vận trên phi đạo (các trại LLĐB thường có một phi đạo ngắn để tiếp tế). Với đủ loại máy bay, phi cơ trực thăng Chinooks, Hueys và Cobras trên bầu trời, trại LLĐB Polei Kleng trông như một tổ ong. (Quân đội Hoa Kỳ rất hãnh diện về Sư đoàn Không Vận ‘Đệ Nhất Sư Đoàn Kỵ Binh Không Vận – First Air Cavalry’. Sư đoàn này chứng tỏ sức mạnh cơ động, với rất nhiều trực thăng đủ loại để chuyển quân, cùng đồ tiếp vận).


Phi Đạo Polei Kleng

Tin tức tình báo, Sư đoàn Không Kỵ thâu thập được cho biết, có đơn vị Bắc Việt hiện diện trong vùng. Chúng tôi biết địch quân đang hoạt động trong khu vực giữa Polei Kleng và biên giới Miên. Tuy nhiên các sĩ quan tình báo vẫn chưa đoán ra được ý định của địch. Trong khi đó hai pháo đội thuộc Tiểu đoàn 1/92 Pháo Binh Hoa Kỳ bắn yểm trợ hằng đêm.

Chỉ được lệnh bảo vệ căn cứ, Tiểu đoàn 23/BĐQ không phải ra ngoài tham dự cuộc hành quân. Chúng tôi bỗng dưng trở thành… khán giả bất đắc dĩ, theo dõi hai võ sĩ trên võ đài.

Tôi vào trong lều thuyết trình hôm Chuẩn Tướng Wear (Tướng văn phòng của MACV), Cố vấn Trưởng Quân Đoàn II cùng với vị tư lệnh quân đoàn, làm một quyết định mà làm thay đổi tất cả. Ông Tướng Việt Nam ra lệnh cuộc hành quân phải được đưa lên phiá Bắc thung lũng Plei Trap, tiến quân về hướng trại LLĐB Ben Het (tiếng đồng âm là Been Hit, đã bị trúng đòn), trong vùng Tam Biên, một điểm nóng (có nhiều dấu hiệu các hoạt động của địch).

Khi ông Tướng Tư lệnh Quân đoàn nói sẽ xử dụng trực thăng đưa bốn tiểu đoàn Bộ Binh Việt Nam lên Ben Het, câu trả lời của Chuẩn Tướng Wear, tôi sẽ không bao giờ quên “Tại sao lại phí phạm phương tiện không trợ? Ra lệnh cho họ LỘI BỘ trong thung lũng lên đến Ben Het!” Lộ trình di chuyển từ Polei Kleng lên đến Ben Het dài 40 cây số, xuyên qua những cánh rừng rậm và ngang qua những nhánh nhỏ trong hệ thống đường mòn HCM. Ngoài ra, một vấn đề quan trọng khác là họ (quân Việt Nam) đã ra khỏi tầm tác xạ yểm trợ của Pháo Binh Hoa Kỳ. Điều này làm xuống tinh thần các binh sĩ VNCH, và rất nguy hiểm cho họ.

Theo lệnh của các cấp chỉ huy Việt Mỹ, tất cả các đơn vị, sư đoàn Không Vận, Pháo Binh, cùng với tiếp vận của họ “khăn gói quả mướp”, rời Polei Kleng. Đúng trong thời gian đó, đơn vị “chủ nhà” (Tiểu đoàn 62 BĐQ/BP) đã thụ huấn xong khóa huấn luyện BĐQ/Dục Mỹ trở về. Tiểu đoàn 23/BĐQ xong nhiệm vụ và chúng tôi lại lên đoàn xe GMC trở về hậu cứ ở Pleiku trên con đường đã bị hư hỏng nhiều, bụi mù.Ở đây cần nói rõ thêm, trước khi có “lệnh” của các cấp chỉ huy cấp “quân đoàn”, viên Cố vấn Trưởng Tiểu đoàn 22/BĐQ được nghỉ phép sáu ngày (R&R). Ông ta cùng với một hạ sĩ quan trong toán cố vấn được trực thăng “bốc ra” đưa về Pleiku. Trung úy Orie Dubbeld chỉ còn chưa tới 30 ngày phục vụ tại Việt Nam vào thay, cùng với Trung Sĩ Nhất James Edward Duncan, người vừa đến Việt Nam được một tuần.

Tôi ra bãi đáp trực thăng, trên phi đạo, đón Dubbeld và Duncan khi họ được trực thăng đưa vào vùng hành quân, và cũng là người chứng kiến họ được một trực thăng chuyển quân khác đưa vào Tiểu đoàn 22/BĐQ, lúc đó đang “lội” trong thung lũng Plei Trap. Trung Úy Dubbeld không được vui, anh ta đã gần hết thời gian phục vụ… sao lại phải tham dự cuộc hành quân này…? Tôi sẽ không bao giờ gặp lại cả hai người Dubbeld và Duncan.

Bạn có thể tiên đoán, chuyện gì sẽ xẩy ra. Tiểu đoàn 22/Biệt Động Quân cùng với ba tiểu đoàn Bộ Binh Việt Nam di chuyển bộ trong thung lũng Plei Trap lên hướng Bắc (Ben Het), đúng vào nơi đóng quân của ba trung đoàn chính quy Bắc Việt, 28, 40 và 66. Địch đang tập trung trong thung lũng để chuẩn bị tấn công trại LLĐB Ben Het. Ba tiểu đoàn Bộ Binh Việt Nam bị “tàn sát”, có thể nói họ “biến mất” trong quân sử.

Tuy vậy, Tiểu đoàn 22/BĐQ vẫn giữ vững tinh thần chiến đấu gắn bó của đơn vị, đánh xuyên qua tuyến phục kích cấp trung đoàn của địch, tiếp tục tiến lên hướng Bắc thung lũng Plei Trap. Lúc đó, tiểu đoàn Biệt Động Quân Việt Nam đã ra khỏi tầm mức liên lạc truyền tin của các đơn vị bạn, chỉ còn liên lạc được với phi cơ bay bao vùng. Rừng núi rập rạp cũng làm trở ngại vấn đề liên lạc qua máy truyền tin, xin không trợ hay trực thăng võ trang yểm trợ cho tiểu đoàn. Một phi cơ “Hỏa Long” lên bắn yểm trợ được một lúc, rồi sau đó phải bay về mà không rõ lý do.

Đêm ngày 3 tháng Ba năm 1971, Tiểu đoàn 22/BĐQ phá được trận phục kích, đến một ngọn đồi nơi hướng Nam trại LLĐB Ben Het, tổ chức phòng thủ đêm. Không “tiêu diệt” được tiểu đoàn Biệt Động Quân, quân Bắc Việt pháo kích như mưa lên ngọn đồi, hàng trăm quả đạn súng cối trong vòng một tiếng đồng hồ. Một quả rơi vào hố chiến đấu của Dubbeld và Duncan.

Bộ Tư Lệnh Quân Đoàn II, vội vã đưa Tiểu đoàn 23/BĐQ (bằng xe!) từ Pleiku lên Tân Cảnh, rồi từ đó sẽ tiến về hướng Ben Het bắt tay với Tiểu đoàn 22/BĐQ. Để tiếp cứu đơn vị bạn, Tiểu đoàn 23/BĐQ chạy đua với thời gian, từ Tân Cảnh, tới Dak To, rồi xuống tới Ben Het.

Khi vào đến trại LLĐB Ben Het, quân đội Bắc Việt đang pháo kích vào căn cứ, nhiều đám bụi bay lên rải rác, đó đây. Chui vào hầm trung tâm hành quân trại Ben Het, tôi được nghe những lời đối thoại của nhân viên trên hệ thống truyền tin “Đây là Ben Het. Thưa đúng, chúng tôi đang bị pháo kích… Thưa không. Ngay bây giờ. Tôi lập lại ‘Thưa tôi không phải thằng nói láo’…”

Không tới một tiếng đồng hồ sau, trước khi trời xập tối, Tiểu đoàn 23/BĐQ ra khỏi trại LLĐB Ben Het, tiến về hướng Nam, để bắt tay với Tiểu đoàn 22/BĐQ. Tiểu đoàn di chuyển rất thận trọng, nên không có chuyện gì xẩy ra. Đến lúc rạng đông ngày hôm sau, chúng tôi bắt tay với tiểu đoàn bạn, rồi cả hai đon vị, gấp rút quay trở lại trại LLĐB Ben Het.

Sau đó tiểu đoàn 22/BĐQ được một đoàn trực thăng đến đưa về Pleiku. Còn lại tiểu đoàn 23/BĐQ khoảng 300 binh sĩ nằm giữ căn cứ Ben Het. Chúng tôi được biết khoảng mười ngàn quân Bắc Việt đang có mặt trong vùng Tam Biên. Trại LLĐB Ben Het nằm ngoài tầm tác xạ yểm trợ của Pháo Binh… Không yểm cũng không được quyền ưu tiên. Dubbeld và Duncan đã hy sinh… có thể sẽ đến phiên chúng tôi…

TIỂU ĐOÀN 23 BIỆT ĐỘNG QUÂN BEN HET, ĐẦU NĂM 1971
… Chúng tôi cảm thấy rất cô đơn, mặc dầu trong trại Lực Lượng Đặc Biệt biên phòng Ben Het có khoảng ba trăm Biệt Động Quân.

Tiểu đoàn 23 Biệt Động Quân được gửi lên vùng Tam Biên, nơi đầu thung lũng Plei Trap để bắt tay với Tiểu đoàn 22/BĐQ đang hành quân trong vùng. Tiểu đoàn 22/BĐQ cũng được lệnh tiến lên phiá Bắc thung lũng. Đối đầu với ba trung đoàn 28, 40 và 66 quân đội Bắc Việt. Tiểu đoàn 22/BĐQ phá vỡ trận phục kích cấp trung đoàn của địch, tiếp tuc tiến về hướng tiền đồn Ben Het. Tiểu đoàn chịu tổn thất hai cố vấn Hoa Kỳ, Trung úy Orie Dubbeld, Trung sĩ Nhất James Duncan vì đạn súng cối và một số binh sĩ Biệt Động Quân.

Tiểu đoàn 23/BĐQ trong đó có tôi, từ Ben Het di chuyển vào trong rừng, thiết lập tuyến phòng thủ đêm, nơi hướng nam căn cứ. Chúng tôi đã đề phòng cẩn thận, không có chuyện gì xẩy ra trong đêm và sáng sớm hôm sau, chúng tôi bắt tay với Tiểu đoàn 22/BĐQ. Cả hai tiểu đoàn cùng di chuyển vào bên trong trại LLĐB Ben Het, để chỉnh đốn hàng ngũ.

Sau đó tiểu đoàn 22/BĐQ, được đưa về hậu cứ ở Biển Hồ, Pleiku vì đã bị tổn thất trong trận phục kích vừa qua. Tiểu đoàn 23/BĐQ được lệnh nằm lại, chống giữ trại LLĐB, trong khi các binh sĩ trong trại đã được đưa về trung tâm huấn luyện BĐQ Dục Mỹ để tái bổ xung, huấn luyện. (Thực ra, lúc đó trại LLĐB Ben het đã được cải tuyển sang Tiểu đoàn 95 Biệt Động Quân Biên Phòng và được đưa về Dục Mỹ huấn luyện).

Trong căn cứ Ben Het lúc đó chỉ có khoảng 300 binh sĩ BĐQ tiểu đoàn 23 và BCH liên đoàn 2/BĐQ. Ở bên ngoài, ba trung đoàn chính quy Bắc Việt đang siết chặt vòng vây. Trại LLĐB biên phòng này nằm gần khu vực ba biên giới, Lào, Miên và Việt Nam , nơi cuối con đường cũ do người Pháp xây trước đây, xa hơn trại LLĐB Dak To. Nói theo văn chương, Ben Het ở cuối con đường, hỏa ngục của các trận đánh đẫm máu. Phiá bên kia biên giới là những nhánh nhỏ trong hệ thống đường mòn HCM.

Xem xét lại tình hình bạn và địch, chúng tôi biết rằng cán cân nghiêng về phiá địch quân. Biệt động quân có hai khẩu 105 ly, cơ hữu của căn cứ và một pháo đội 175 ly của tiểu đoàn 1/92 Pháo Binh Hoa Kỳ. Ngoài ra có vài quân nhân LLĐB còn sót lại, họ thuộc đại đội công vụ, lo trông nom, giữ gìn doanh trại.

Sau khi Tiểu đoàn 22/BĐQ vừa đi khỏi, địch quân cắt đứt con đường duy nhất lên Ben Het. Nhóm cố vấn chúng tôi vội vã yêu cầu chuẩn bị cho vấn đề không yểm khi cần thiết, nhưng được trả lời “Không trợ đã được dành cho những mặt trận khác có độ ưu tiên cao hơn”. Chúng tôi có lẽ được một chiếc trực thăng đơn độc đến thăm, đem theo vị sĩ quan tình báo từ Pleiku. Ông ta sẽ di chuyển những chấm đỏ (địch) trên bản đồ và cho chúng tôi biết, trong vùng hành quân có… hàng chục ngàn quân CSBV.

Hai ngày sau, Trung Tá Bùi Văn Sâm, Liên đoàn Trưởng LĐ2/BĐQ, đại úy Nguyễn Văn Phương, Tiểu đoàn Trưởng TĐ23/BĐQ quyết định, đưa một đại đội lên chiếm đóng đồi 880. Ngọn đồi chiến lược quan sát toàn khu vực Ben Het và đường xâm nhập của địch quân nằm bên kia biên giới. Tôi cùng với trung sĩ nhất Acoba đi theo đại đội biệt động quân. Trên đường di chuyển, chúng tôi thấm mệt, lên xuống những hố bom khổng lồ trước khi lên tới đỉnh đồi. Lần leo núi này mệt nhất trong đời, mặc dầu trước đây, tôi đã trải qua hai tuần lễ nơi “Căn Cứ Núi, Ranger Mountain Camp” ở Dahlonga, tiểu bang Georgia, trong khóa huấn luyện Biệt Động Quân Hoa Kỳ. Ngọn đồi này có vị trí chiến lược, là nơi có những trận đánh đẫm máu cho cả đôi bên. Trên đỉnh đồi không có một thân cây nào còn nguyên vẹn, chỉ còn lại mầu đất đỏ cùng với hầm hố, giao thông hào chiến đấu.

Đại đội Biệt Động Quân lên tới đỉnh đồi cũng nằm thở dốc, sau đó rải quân xung quanh ngọn đồi thiết lập tiền đồn phòng thủ. Trên đỉnh đồi hoang tàn, nắng cháy, vấn đề nước uống rất cần thiết. Vài binh sĩ BĐQ lấy nước từ trong hố bom, đục ngầu để uống, kết qủa nằm ôm bụng. Sĩ quan Biệt Động Quân đến quan sát hố bom, dùng gậy khuấy lên mới biết, trong hố bom có xác chết mục rữa, chỉ còn xương. Có lẽ xác của một cán binh Bắc Việt, chết trong trận đánh năm ngoái (vùng tam biên, năm nào đến mùa khô, khoảng tháng Ba địch quân thường mở những trận tấn công lớn). May mắn, lúc đó đang có một trực thăng Hoa Kỳ đậu trong căn cứ, các cố vấn Hoa Kỳ gọi máy xin trực thăng tiếp tế nước uống cho đại đội Biệt Động Quân tiền đồn.

Chiếc trực thăng đem nước cho Biệt Động Quân cất cánh đúng lúc địch quân pháo kích vào trại LLĐB Ben Het bằng hỏa tiễn 122 ly. Trên đỉnh đồi 880, chúng tôi quan sát rất rõ, nhìn thấy được vị trí đặt hỏa tiễn của địch. Tôi vào tần số báo cáo vào trong căn cứ. Một giọng nói lạ như hét lên, cho biết họ đang bị pháo kích, yêu cầu tôi ra khỏi hệ thống để họ làm việc. May thay, trung tá Toner, Cố vấn Trưởng Liên đoàn 2/BĐQ nhận ra được giọng của tôi, chen vào. Ông ta ra lệnh cho tôi gọi không yểm, ông ta quên rằng, tôi đã xin nhưng không được ưu tiên… phải chờ!

Một “chốt” Biệt động quân nằm dưới chân đồi cũng báo cáo lên cho biết, họ trông thấy lính Bắc Việt đi chặt gỗ trong rừng. Đó là một dấu hiệu không tốt cho BĐQ, điều đó chứng tỏ địch quân vẫn ung dung, không màng tới đơn vị BĐQ đang hiện diện trong vùng hành quân. Chắc chắn quân đội Bắc Việt phải có một đơn vị cỡ lớn trong thung lũng Plei Trap. Biết rõ tình hình địch, đại đội BĐQ đang đóng trên đồi đành nằm chịu, vì không thể bỏ tiền đồn, kéo xuống tấn công mấy tên địch lẻ tẻ… Biết đâu, địch quân chơi trò “điệu hổ ly sơn”. Mắc mưu là kể như vừa mất vị trí chiến lược, vừa bị rơi vào trận phục kích. Tôi gọi không yểm… và một lần nữa bị từ chối. Tôi cùng với trung sĩ nhất Acoba ngủ một “đêm dài” nơi tiền đồn cùng với đại đội BĐQ. May thay, không có chuyện gì xẩy ra trong đêm. Theo sự ước đoán… Địch quân bắt buộc phải… lấy lại vị trí chiến lược bằng mọi giá. Những cảnh hoang tàn đổ nát trên đỉnh và xung quanh ngọn đồi đã chứng minh sự suy luận của tôi.

Sáng hôm sau, một trực thăng đến đón, đưa tôi và Acoba trở vào trong trại LLĐB Ben Het. Những điều tôi đoán đã trở thành sự thực. Đại đội BĐQ chiến đấu anh dũng trong tuyệt vọng. Căn cứ Ben Het đã bị địch bao vây, pháo kích, không thể đưa quân ra ngoài tiếp cứu được, vả lại lội bộ cũng mất mấy tiếng hồng hồ (phải xử dụng trực thăng tiếp tế nước, đưa đón cố vấn Hoa Kỳ). Lính Bắc Việt xung phong lên đỉnh đồi, tràn vào tuyến phòng thủ của đại đội biệt động quân. Hai bên đánh cận chiến bằng lưỡi lê và lựu đạn… trước khi mất liên lạc với BCH tiểu đoàn 23/BĐQ trong căn cứ Ben Het.

Bên trong căn cứ Ben Het, tình hình rất căng thẳng, trong vùng tam biên có những đơn vị chính quy Bắc Việt cấp lớn. Quân lực VNCH tăng cường thêm quân lên Dak To và thiết lập một căn cứ hỏa lực trên một ngọn đồi nằm giữa Ben Het và Dak To. Bên trong trại LLĐB Ben Het, đồ tiếp liệu, lương thực, đạn dược cần được tiếp tế hàng ngày bằng xe từ Tân Cảnh. Ngày nào xe tiếp tế cũng bị bắn quấy rối, khi vừa qua khỏi Dak To. Cuối cùng, nhu cầu không yểm cho căn cứ được đáp ứng. Trung tá Toner ra lệnh cho tôi: “Fee, mình được biệt phái trực thăng võ trang Cobra bay bao vùng cho xe tiếp tế. Anh đi theo máy bay, quan sát coi tụi nó phục kích ở đâu, rồi điều động Cobra làm thịt”.

Được biết khu vực không được an toàn, phi công trực thăng bay là trên đầu ngọn cây dọc theo con đường để tránh hỏa lực phòng không của địch. Từ trên không nhìn xuống một ngọn đồi nhỏ trước mặt, thay vì bay vòng để tránh, viên phi công tiếp tục bay thẳng, lên cao tránh ngọn đồi, rồi lại xà thấp xuống. Chúng tôi nhìn rõ trận phục kích ở dưới, ngay trước mắt là một chiếc xe GMC chở đạn đại bác đang bốc cháy và sẽ nổ tung không biết lúc nào. Viên phi công hốt hoảng bay lên cao. Chúng tôi quan sát lại cho kỹ tình hình ở dưới, có khoảng ba chiếc xe trúng đạn bốc cháy, binh sĩ VNCH hộ tống đoàn xe, nằm rải rác dọc theo con đường đang chống trả đám lính Bắc Việt từ hai bên đường, đang sửa soạn tiến lên chỗ đoàn xe đang nằm kẹt trên đường.

Tôi báo cáo về Ben Het, và được bốn chiếc Cobra bay theo đội hình hàng dọc lên bao vùng. Tôi cho họ biết vị trí của địch rồi theo dõi các trực thăng võ trang “làm việc” để báo cáo. Chợt có một chiếc máy bay quan sát FAC (Phi cơ điều không tiền tuyến, Forward Air Control) lên bao vùng.

Viên phi công FAC này tôi quen trong phi trường Cù Hanh ở Pleiku, lên tiếng hỏi.
– Tôi giúp được gì không?
– Chắc chắn. Bạn có những gì?

– Loại “bay nhanh” (phản lực). Trên đường “vượt rào” trở về (vượt biên thả bom trên đất Miên).
– “Đồ chơi” (bom) cỡ nào?

– 500 cân Anh.
– Ồ “bạn hiền” (oh, man!). Để tôi cho mấy chiếc Cobra ra khỏi vùng.

Xin cám ơn Thượng Đế. Tôi đang kiếm “bạc cắc” đào được “vàng”. Sau khi các trực thăng Cobra làm cú chót, tôi nói họ bay về hướng quân bạn. Viên phi công FAC cũng khuyên tôi “Bạn cũng nên ra khỏi khu vực luôn”. Biết gặp “thứ dữ”, tôi nói viên phi công trực thăng, đưa tôi trở lại căn cứ Ben Het. Trung Tá Sâm, Liên đoàn Trưởng LĐ2/BĐQ vui vẻ cho biết, trận phục kích đã thất bại và đoàn xe tiếp tế sắp vào đến căn cứ.

Tôi đi theo Trung Tá Sâm, Trung Tá Toner, mấy sĩ quan BĐQ leo lên nóc pháo đài, dùng ống nhòm theo dõi trận oanh kích. Sau khi máy bay quan sát FAC bắn đạn khói chỉ điểm mục tiêu, hai phản lực F-4 Phantom chúi xuống thả bom. Trận đánh kết thúc nhanh chóng. Một đại đội biệt động quân được lệnh ra ngoài căn cứ, truy kích đám tàn binh của địch đang trên đường rút lui.

Biệt Động Quân đem về ba tù binh. Một trong ba người cấp bậc Hạ sĩ Quan, anh ta có cuốn sổ tay ghi tên và vũ khí trang bị cho các cán binh trong trung đội. Cuốn sổ tay còn cho biết vị trí nhận tiếp tế cho đại đội anh ta. Các tù binh bắt được cùng tài liệu được trực thăng đến đưa về Pleiku. Một điều đáng nói là binh sĩ biệt động quân, đối xử với tù binh rất tốt, cho họ ăn uống và thuốc lá.

Sau trận phục kích, địch quân dường như đã rút quân ra khỏi khu vực tam biên. Có nhiều giả thuyết, có người cho rằng quân đội Bắc Việt dự định tấn công trại LLĐB Ben Het bất ngờ. sau đó đụng Tiểu đoàn 22/BĐQ trong thung lũng Plei Trap, rồi được biết có thêm TĐ23/BĐQ vào vùng hành quân, nên địch quân bỏ kế hoạch tấn công.

Vùng Tam Biên với trại LLĐB Ben Het là điểm nóng trên vùng Cao Nguyên. Căn cứ hỏa lực vừa mới thiết lập giữa Dak To và Ben Het, chỉ được ít hôm bị địch tràn ngập. các ngọn đồi xung quanh đều thấm máu của cả hai bên. Cho đến mùa Hè năm 1972, vùng này hoàn toàn lọt vào tay địch quân.

Theo tài liệu: Patrolling, Fall 2009, trang: 67-69
Dallas, Texas
Vũ Đình Hiếu

Nguồn: https://hoiquanphidung.com/echo/index.php/vn/item/202-ti-u-doan-23-bi-t-d-ng-quan-t-i-ben-het-nam-1971-vu-dinh-hi-u