Saturday, January 26, 2019

Bên thắng cuộc: chúng tôi không đại diện cho sự thù hận!


Bài của Bông Lau 

"Đó là niềm hy vọng tha thiết của tôi, và thực sự là niềm hy vọng của cả nhân loại, từ biến cố trọng thể này, một thế giới tốt đẹp hơn sẽ chớm nở từ máu và giết chóc của quá khứ, một thế giới sẽ được cấu tạo dựa trên niềm tin và sự cảm thông, một thế giới dành riêng cho phẩm giá của con người và hiện thực những ước mơ cao quý nhất cho tự do, bao dung và công lý”.-- Diễn văn của tướng MacArthur trong lễ chấp nhận sự đầu hàng của Nhật ngày 2/9/1945 .


Ngày 6 tháng 8 năm 1945 Hoa Kỳ thả trái bom nguyên tử lên Hiroshima và ba ngày sau thả một trái khác ở Nagasaki giết tổng cộng khoảng 120 ngàn người. Vài chục ngàn người Nhật đã bị tử vong một thời gian sau vì bị nhiễm phóng xạ.

Hoàng Đế Hirohito tuyên bố đầu hàng vô điều kiện ngày 15 tháng 8 năm 1945. Hai tuần lễ sau ngày 27 tháng 8 hạm đội Thái Bình Dương Hoa Kỳ tiến vào vịnh Tokyo để làm lễ ký văn kiện đầu hàng của Nhật Bản.

Quyết định đầu hàng của Nhật Bản không đến dễ dàng. Phe chủ chiến vẫn muốn tiếp tục chiến đấu để phe đồng minh nhượng bộ nhiều hơn. Có lúc Hoa Kỳ đã dùng trên 1000 phi cơ trong đó có 400 pháo đài bay B-29 tái oanh tạc và hải pháo để áp lực Nhật Bản đầu hàng.
Phái đoàn Nhật Bản do Ngoại Trưởng Mamoru Shigemitsu dẫn đầu (cầm gậy). Ông chỉ có một giò vì bị khủng bố đặt bom ám sát hụt mấy năm trước đó.
Ngày 9 tháng 8 khi bom nguyên tử nổ ở Nagasaki và nội các Nhật Bản đang bàn cãi về vấn đề đầu hàng thì một phi công Mỹ, Marcus McDilda, lái chiến đấu cơ P-51 bị bắn rớt và bắt sống một ngày trước đó. Trước sự tra tấn của lính Nhật, viên phi công Mỹ đã nói láo rằng Hoa Kỳ hiện có 100 trái bom nguyên tử và mục tiêu kế tiếp là Tokyo và Kyoto là hai thành phố lớn nhứt của Nhật. Lời khai láo này đã cứu sống Marcus McDilda vì lính Nhật đã không chém đầu anh ta mà phân loại thành tù binh ưu tiên tối mật phải bảo vệ. Thiệt sự Hoa Kỳ chỉ có trái bom nguyên tử thứ 3 vào ngày 19 tháng 8 và trái thứ 4 vào tháng 9 năm 1945.

Ngày Hoàng Đế Hirohito quyết định đầu hàng cũng là lúc cung điện của ngài bị phe chủ chiến đảo chánh và đốt cháy. Hai sỹ quan chủ mưu đảo chánh sau đó đầu hàng và bị bắt.

Cuối cùng đúng 9 giờ 3 phút ngày 2 tháng 9 năm 1945 phái đoàn của Nhật Bản gồm có 11 người đặt chân lên boong chiếc Soái Hạm USS Missouri đang thả neo ở vịnh Tokyo để ký văn kiện đầu hàng. Họ được bí mật di chuyển ra chiến hạm Hoa Kỳ. Xe không treo cờ vì sợ phe chủ chiến ám sát.
Phái đoàn Nhật Bản bước lên boong chiếc Soái Hạm Missouri. Đi qua hàng quân danh dự của Hải Quân Hoa Kỳ đang đứng nghiêm chào. Chú ý: trên cột ăng ten ngang cao chót vót có một thủy thủ ngồi vắt vẻo như chim bồ câu. Quả thật đời lính thủy có nhiều mạo hiểm kỳ thú !!!
Trước đó vài ngày Hải Quân Hoa Kỳ đã thực tập buổi lễ ký văn kiện đầu hàng rất thuần thục. Họ biết dẫn đầu phái đoàn Nhật Bản là Ngoại Trưởng Mamoru Shigemitsu phải mang một chân giả vì ông bị ám sát mấy năm trước đó nên cụt mất một giò.

Vài thủy thủ Mỹ phải tập làm phế nhân di chuyển một giò từ ca nô lên cầu treo để lên tới boong thứ hai của chiếc Soái Hạm Missouri. Các tướng lãnh Hoa Kỳ muốn biết chính xác thời gian di chuyển của phái đoàn Nhật Bản lên đến bàn ký kết.

Đại Tướng Douglas MacArthur Chỉ Huy Trưởng tối cao của Quân Lực Đồng Minh ở Thái Bình Dương sẽ cùng với các đại diện đồng minh là Liên Xô, Anh Quốc, Úc, Tân Tây Lan, Philippines và Trung Hoa ký nhận sự đầu hàng vô điều kiện của Nhật Bản.

Đại Tướng Douglas MacArthur ra lịnh cho toàn thể thủy thủ mặc đồng phục trắng. Sỹ quan không mặc đại lễ, không thắt cà vạt, áo để hở cổ, không đeo huy chương và không mang súng ngắn bên hông. Ngoại trừ một số quân nhân TQLC đeo súng Colt 45 để giữ an ninh. Ông nói: “Chúng ta đã mặc đồng phục vải ka ki để chiến đấu và chúng ta sẽ mặc đồng phục này trong ngày tiếp nhận văn kiện đầu hàng của họ”.
Phái đoàn Nhật sau khi ký văn kiện đầu hàng xong đi qua hàng quân danh dự nghiêm trang chào kính. Ban nhạc Hải Quân đứng cạnh trổi nhạc. Chú ý hai sỹ quan an ninh mang Colt 45 bên hông phòng hờ cảm tử "Banzai" bất tử !!!
Phái đoàn Nhật Bản tiến lên boong trước hàng ngàn cặp mắt tò mò nhưng nghiêm trang của sỹ quan và thủy thủ Hoa Kỳ. Không có sự bày tỏ hận thù đối với người thất trận. Người thắng cuộc bảo nhau chiến tranh đã chấm dứt.

Các sỹ quan Nhật Bản cũng nghiêm trang và kỷ luật. Khi ca nô cặp hông chiếc Soái Hạm Missouri, họ chào đúng quân cách và báo cáo: “Xin phép được lên boong” (permission to come aboard). Sỹ quan Hải Quân Mỹ đứng đón ở cầu thang trang trọng trả lời theo truyền thống Hải Quân: “Sự yêu cầu được chấp thuận” (Permission granted). Và phái đoàn Nhật Bản đứng nghiêm chào kính khi ban nhạc Thủy Quân Lục Chiến Hoa Kỳ trổi lên bài quốc ca "The Star-Spangled Banner".

Phần đông viên chức chính phủ và sỹ quan Nhật du học ở Âu Mỹ trở về nên họ rất thông hiểu văn hóa Tây phương. Như Thống Chế Isoroku Yamamoto Chỉ Huy Trưởng của Hải Quân Nhật ở Thái Bình Dương đã du học ở đại học Harvard Hoa Kỳ. Về sau máy bay T1-323 của ông bị các khu trục cơ P-38 Mỹ phục kích bắn hạ ở đảo Solomon Nam Thái Bình Dương. Binh sỹ Nhật đã tìm thấy thi thể của Yamamoto. Bàn tay đeo găng trắng vẫn nắm chặt chuôi kiếm Katana (Samurai). Đầu gục xuống trong một tư thế suy tư.

Tướng Yoshijirō Umezu Chánh văn phòng Bộ Tổng Tham Mưu Quân Đội Hoàng Gia Nhật Bản trong phái đoàn ký văn kiện đầu hàng cũng du học từ Đan Mạch và Đức. Sau chiến tranh Umezu bị Tòa Án Quân Sự Quốc Tế vùng Viễn Đông (International Military Tribunal for the Far East) kết án tù chung thân vì tội phạm chiến tranh. Ông chết ở trong tù. Nhưng phần đông tướng lãnh và sỹ quan của quân đội Nhật không bị truy tố. Nhiều người vẫn ở trong quân đội.
Sau khi ký văn kiện đầu hàng xong khoảng 400 chiến đấu cơ bay đội hình rợp trời qua kỳ đài của chiếc Soái Hạm Missouri thả neo ở vịnh Tokyo để chào mừng và cũng để răn đe.
Buổi lễ ký văn kiện Nhật Bản đầu hàng đơn giản và kéo dài đúng 23 phút. Đại Tướng Douglas MacArthur đọc một bài diễn văn ngắn trích và tạm dịch như sau:

“Chúng tôi là đại diện của các quốc gia tham chiến tập hợp nơi đây, để long trọng thỏa thuận về một nền hòa bình sẽ được phục hồi.

Các vấn đề liên quan đến lý tưởng và ý thức hệ dị biệt đã được thanh toán trên các chiến trường, và do đó không còn là cuộc thảo luận hoặc tranh cãi của chúng tôi.

Chúng tôi cũng không đại diện cho các dân tộc trên trái đất đến đây với sự nghi kỵ, ác ý hoặc thù hận.

Nhưng đối với chúng ta, người chiến thắng và kẻ chiến bại phải vượt lên ở một vị trí cao hơn, để hoàn tất nhiệm vụ cao cả mà nhân dân của chúng ta đã ủy thác.

Đó là niềm hy vọng tha thiết của tôi, và thực sự là niềm hy vọng của cả nhân loại, từ biến cố trọng thể này, một thế giới tốt đẹp hơn sẽ chớm nở từ máu và giết chóc của quá khứ, một thế giới sẽ được cấu tạo dựa trên niềm tin và sự cảm thông, một thế giới dành riêng cho phẩm giá của con người và hiện thực những ước mơ cao quý nhất cho tự do, bao dung và công lý”.

Soái Hạm USS Missouri mới toanh chỉ một tuổi. Hạ thủy vào tháng 6 năm 1944. Là cục cưng của TT. Harry S. Truman (1945-1953). Con gái cưng của Tổng Thống Truman đã ban phép lành cho chiến hạm trong ngày hạ thủy và đặt tên nơi cha cô sinh trưởng: Tiểu bang Missouri. USS Missouri đã tham dự trận Iwo Jima và các trận hải pháo vào bờ biển Nhật Bản. Hình trên là chiếc khu trục cảm tử Kamikaze đang đâm vào hông chiếc USS Missouri. Khi thu dọn đổ nát người ta tìm thấy xác phi công Nhật. Hải Quân Hoa Kỳ đã làm lễ thủy táng phi công Nhật với lá cờ Thái Dương Thần Nữ theo truyền thống của hải quân.
Trong khi buổi lễ ký văn kiện đầu hàng ngày 2 tháng 9 năm 1945 người Mỹ đã không còn ngây thơ kể từ sau trận Trân Châu Cảng. 9 khẩu trọng pháo 406 mm, 20 khẩu đại bác 127 mm và 80 khẩu đại bác liên thanh phòng không 40 mm của chiếc Soái Hạm USS Missouri nạp đạn sẵn. Hải Quân Hoa Kỳ sợ những chiếc máy bay Kamikaze từ đâu lao xuống rinh hết hàng trăm tướng tá đồng minh đang đứng tập trung trên boong về miền cực lạc.

Phái đoàn Nhật Bản rời Soái Hạm USS Missouri đi qua hàng quân danh dự đứng nghiêm chào kính của Hải Quân Hoa Kỳ. Thế Chiến Thứ Hai đã chính thức kết thúc ở giây phút ấy. Có khoảng 70 cho đến 85 triệu người đã mạng vong. Và Nhật Bản ngày hôm nay thành một cường quốc kinh tế và là một đồng minh vô cùng gắn bó với Hoa Kỳ.

Nếu ngày ấy thiết giáp của Đại Tướng Douglas MacArthur hung hăng ủi sập cổng của Hoàng Cung Nhật Bản và lính Mỹ rầm rập tranh nhau chạy vào kéo cờ Nhật xuống như một đám thảo khấu trong rừng mới chui ra, rồi bắt sỹ quan Nhật và Hoàng Đế Hirohito đi tẩy não thì Nhật Bản đã không dễ mến như ngày hôm nay.

Nguồn: FB Bong Lau

Friday, January 25, 2019

Trẻ em Úc có quyền nêu chính kiến kể cả phản đối quốc kỳ quốc ca


Ngày nước ÚcBản quyền hình ảnhDARRIAN TRAYNOR
Image captionTuần hành với cờ Úc ngày Australia Day ở Melbourne

Đối với người Úc quốc khánh, quốc kỳ và quốc ca chỉ là biểu tượng nên thường được mang ra tranh luận.
Bởi thế ngay từ khi còn rất nhỏ trẻ em Úc đã được khuyến khích công khai bày tỏ chính kiến về ba biểu tượng kể trên.
Nhân Quốc khánh Úc 26/1/2019 xin được lấy vài dẫn chứng để thấy được việc giáo dục "chính trị" tại học đường Úc.

Kêu gọi đổi ngày Quốc khánh

Trước đây ít hôm, chương trình ABC Úc cho công bố một bức thư viết tay của một cô bé gởi cho chính giới Úc lời văn như sau:
"Chính giới kính mến,
"Tôi nghĩ rằng Quốc Khánh nên được tổ chức vào một ngày khác, vì ngày 26/1 là ngày chúng ta đánh cắp nước Úc từ tay những người thổ dân.
"Đó là một ngày người thổ dân cảm thấy rất buồn và tôi không nghĩ điều đó là đúng.
"Nó giống như chúng ta ăn mừng vì đã giết rất nhiều rất nhiều thổ dân."
Bên dưới bức thư là lời ghi chú của phụ huynh cô bé như sau: "Gởi Bộ Trưởng lá thư từ con gái tôi."
Ngày 26/1/1788 là ngày mà Hạm đội Anh Quốc đầu tiên cập vịnh Sydney.
Thuyền trưởng Arthur Phillip sau đó cho thành lập thuộc địa New South Wales và trở thành Thống đốc đầu tiên.
Ngày 26/1 được chính phủ New South Wales chọn làm Ngày Thành lập thuộc địa.
Đến năm 1946, Chính phủ Liên bang Úc chọn làm ngày Quốc khánh, nhưng mãi đến năm 1994, tất cả các Tiểu bang và Vùng Lãnh thổ Úc mới đồng ý xem ngày này là ngày Quốc khánh.
Lần kỷ niệm nào cũng diễn ra các cuộc biểu tình chống đối và thường xuyên xảy ra các cuộc tranh luận liên quan đến việc hòa giải với người thổ dân.

Cô bé 9 tuổi không chịu chào cờ

Giữa tháng 9/2018, Harper Nielsen, 9 tuổi, học sinh lớp 4 trường Kenmore South State School tại Queensland từ chối không đứng dậy làm lễ chào cờ và hát quốc ca.
Em phản đối vì bài quốc ca "Advance Australia Fair" chỉ đề cao người Úc da trắng, mà không nói gì đến người thổ dân.
Được báo chí phỏng vấn em cho biết:
"Lời bài hát nói rằng 'chúng ta còn trẻ' có nghĩa là nó hoàn toàn làm ngơ văn hoá thổ dân đã tồn tại ở đây hơn 50,000 năm trước khi bị thực dân hoá…
"Tôi không phải là người chỉ biết chấp nhận các quy tắc của người lớn chỉ vì họ lớn tuổi hơn mình".
Phụ huynh của em cho biết họ ủng hộ và tự hào về con gái mình. Trả lời phỏng vấn của ABC ngày 12/9/2018 cha em cho biết:
"Con tôi rất tuyệt vời và dũng cảm. Cháu luôn kiên định với những gì mình tin tưởng. Chúng tôi rất tự hào khi con bé là chính mình."
Chính kiến của em Harper Nielsen và quan điểm của cha mẹ bị một số chính trị gia cực hữu chỉ trích nhưng lại được đa số báo chí Úc và dư luận đồng thuận.
Bộ Giáo Dục tiểu bang Queensland chính thức cho biết:
"Nhà trường tôn trọng ước muốn của em và đã đưa ra những lựa chọn thay thế bao gồm việc em không phải tham dự chào cờ và không phải hát quốc ca".

Đốt cờ "Union Jack"


Nữ hoàng AnhBản quyền hình ảnhAFP
Image captionNữ hoàng Elizabeth II thăm Úc hồi 2006. Hiện bà vẫn là nguyên thủ quốc gia của Úc

Vào đúng ngày Quốc Khánh năm 2012, trước Quốc Hội Liên Bang Úc tại Thủ đô Canberra trong một cuộc biểu tình nhỏ, một cô gái thổ dân 15 tuổi cầm lá cờ Úc và tỏ ra hãnh diện khi đốt lá cờ.
Cô cho biết đã được sự đồng ý của cha mẹ. Cô nói tổ tiên cô đã "bị giết và bị hiếp dâm" nên cô rất ghét lá cờ mang dấu hiệu "Union Jack". Cô bé nói đốt bỏ lá cờ này là điều vô cùng quan trọng đối với cô.

Trẻ em ÚcBản quyền hình ảnhANADOLU AGENCY
Image captionTrẻ em Úc

Phát ngôn viên cuộc biểu tình ông Wayne Coco-Wharton cho biết ngày 26/1/1788 là ngày người Anh mang chiến hạm "xâm lăng" nước Úc, người Thổ dân nay biểu tình để đòi quyền tự chủ.
Nếu tôi nhớ không lầm lần ấy không ai lên tiếng phản đối hay ủng hộ việc làm của em.
Úc là nước tự do nên luật Úc không cấm việc đốt cờ để bày tỏ chính kiến.
Người đốt cờ chỉ cần báo cho cảnh sát biết việc họ sẽ làm.
Còn cảnh sát có bổn phận phải bảo vệ người đốt cờ để nếu bị kẻ cực đoan tấn công hay bảo đảm không xảy ra nguy hiểm khi lá cờ bị đốt.
Còn ở Việt Nam, ngày 30/11/2018 Tòa án Nhân dân Buôn Hồ, Đắk Lắk khép án 2 năm 9 tháng tù blogger Huỳnh Thục Vy với tội danh "xúc phạm quốc kỳ".
Hong Kong trước đây đã cấm việc "xúc phạm quốc kỳ và quốc huy" Trung Quốc, nếu ai vi phạm bị kết án lên tới ba năm tù.
Sang tháng 1/2019, chính quyền Hong Kong đệ trình luật mới ấn định án tù lên tới ba năm đối với bất kỳ ai "thiếu tôn trọng" quốc ca Trung Quốc.
Triết lý giáo dục tự do, phi chính trị
Ít nhiều các em ngườu Úc kể trên cũng cần có sự đồng ý từ gia đình, nhưng phần chính là nhờ nền giáo dục tự do và môi trường xã hội tự do các em đang sống.
Triết lý tự do trong việc giáo dục của Úc lấy các em làm trọng tâm cho việc giảng dạy.
Các em được nhìn nhận như người đã trưởng thành, có năng lực, có óc sáng tạo và có quyền tự do phát triển.
Nhà trường, giáo viên, phụ huynh và cộng đồng phải tôn trọng và phải tạo cơ hội phát triển tiềm năng của các em.

Trẻ emBản quyền hình ảnhPAUL KANE
Image captionTrẻ em với cờ Úc và Uzbekistan trước một cuộc thi đấu thể thao ở Úc

Mục tiêu của giáo dục là khuyến khích và phát triển thế mạnh mỗi em một cách tự nhiên nhất.
Giáo dục Úc phi chính trị, nghĩa là cấm các sinh hoạt mang màu sắc đảng phái chính trị được đưa vào học đường.
Nhưng ngay từ nhỏ các em đã được tìm hiểu các vấn đề chính trị, văn hóa, cộng đồng, xã hội một cách hoàn toàn tự nhiên, hoàn toàn không bị chi phối hay uốn nắn theo nhân sinh quan hay ý thức hệ nào.
Nhà trường dạy các em cách tìm tài liệu, sử dụng thông tin, cách suy nghĩ, cách lập luận và hướng giải quyết vấn đề.
Nhà trường tập cho các em thói quen suy nghĩ độc lập, tránh mọi giáo điều mọi khuôn khổ.
Học sinh phải tự đặt những câu hỏi, tự tìm câu trả lời, xong thảo luận với bạn bè và thầy cô.
Nhà trường tổ chức các buổi tranh luận về lịch sử, về chính trị, về các vấn đề trong phạm vi học trình và thường xuyên tổ chức các cuộc tranh luận cho học sinh giữa các trường với nhau.
Nhà trường tổ chức cho học sinh đi thăm Quốc hội, thăm bảo tàng, các cộng đồng sắc tộc, cơ sở tôn giáo…
Tại Quốc hội Liên bang Úc, trẻ em còn được đóng vai các thủ tướng, lãnh đạo Đối Lập, các dân biểu và nghị sỹ tranh luận và giải quyết các vấn đề "quốc sự".
Nhờ thế trẻ em Úc sớm trưởng thành về chính trị.
Cuối tháng 11/2018 vừa qua học sinh trung học thuộc 30 thành phố và thị trấn trên khắp nước Úc đã tổ chức biểu tình kêu gọi các chính trị gia phải có hành động cải thiện biến đổi khí hậu mội trường.
Ngay từ nhỏ trẻ em Úc đã có thể tích cực đóng góp xây dựng nền tảng chính trị dân chủ tại Úc, lớn lên các em sẽ là những lãnh đạo xây dựng một nước Úc đứng đầu thế giới.

Trở lại với Quốc khánh

Quốc khánh mà ai vui thì vui, ai buồn thì tiếp tục buồn và các tranh luận vẫn tiếp tục diễn ra thì làm thế nào có thể xem là ngày vui chung cho cả nước.
Để có một ngày vui chung cho toàn nước Úc, nhiều người đề nghị lấy 1/1 hàng năm làm Quốc khánh, vừa kỷ niệm ngày thành lập Liên Bang Úc, 1/1/1901, vừa chào mừng năm mới.
Cũng có người đề nghị công nhận ngày Quốc hội Liên bang họp lần đầu tiên ngày 9/5/1901 làm ngày Quốc khánh.
Nhưng có lẽ phải đợi đến khi nào Úc thành nước cộng hòa hoàn toàn độc lập với nước Anh thì mới mong ngày quốc khánh, quốc kỳ và quốc ca được thay đổi.
Bài viết thể hiện quan điểm riêng của ông Nguyễn Quang Duytừ Melbourne, Úc.
Nguồn : https://www.bbc.com/vietnamese/forum-47000099
Xem thêm về Úc:
Cùng hoàn cảnh như nhau , tại sao Hàn quốc vượt qua VN khá xa ?

 https://www.facebook.com/photo.php?fbid=2998473256833147&set=pcb.2998479673499172&type=3&__tn__=HH-R-R-R-R&eid=ARDXEvXK9Wo0MvK9IDTv2jB9tN_1G9Np8_Qkfe9kaKTrfuYZVePEOPpTkBuLjCDhJI5nrPuljrH56dcA

Thursday, January 24, 2019

Đối với Trung Hoa, hiệp định hòa bình Paris tháng giêng năm 1973 là một sự đảm bảo chống lại Việt Nam CS bá quyền. Nói chuyện với đại sứ Pháp Etienne Manac’h hồi đầu năm 1973, Chu nhấn mạnh đến một điều có tính cách quan trọng liên hệ đến Bắc Kinh là điều khoản 20 của hiệp định này, điều đó nói rằng phải “rút lui tất cả quân đội ngoại nhập” khỏi lãnh thổ Kampuchia và Lào. Chu nói: “Chúng tôi sẽ không đến đó (Kampuchia) nhưng chúng tôi cũng không muốn bất cứ ai đến đó.”
Năm 1972, Hoa Kỳ được khuyến cáo rằng Bắc Kinh muốn thấy một “Đông Dương bị Balkan hóa”. Đó cũng là đường lối Washington đã làm. Một sự thông cảm làm cho căng thẳng Hoa-Mỹ dịu đi.
Theo một câu chuyện của người Việt Nam sau khi xung đột Hà Nội - Bắc Kinh bùng nổ công khai: Mao khuyên Đồng nên để cho Miền Nam tách riêng ra. Mao nói riêng với Đồng hồi tháng 11/1972, “Người ta không thể quét quá xa nếu cái cán chổi quá ngắn. Đài Loan quá xa nên cái chổi của chúng tôi không với tới được. Đồng chí! Thiệu ở Miền Nam cũng quá xa với tầm chổi của đồng chí. Chúng ta phải trở lại với chính vị trí của chúng ta.” Đồng bảo đảm với chủ tịch Mao rằng cái cán chổi của ông ta rất dài. Không chối bỏ giai thoại đó, sau này Bắc Kinh giải thích rằng, theo sự phán xét của họ, Hà nội phải chờ một thời gian trước khi mở cuộc tấn công để thống nhất Nam Bắc bởi vì khi ấy, Hoa Kỳ không thể can thiệp vào Việt Nam một lần nữa.
Muốn có hai hay ba Việt Nam .
Mặc dù Trung Hoa có thể đóng một vai trò nào đó trong công cuộc thống nhất Việt Nam, Bắc Kinh quyết định xây dựng quan hệ với Mặt trận Giải phóng Miền Nam VN. Trung Hoa sắp đặt việc viện trợ vũ khí, lương thực, tài chánh cho Mặt Trận Giải Phóng Miền Nam VN qua ngã Kampuchia , không những căn cứ trên lý do an toàn mà còn nhắm mục đích duy trì một đường dây quan hệ trực tiếp với cách mạng Miền Nam. Sau cách mạng Văn hóa Trung Hoa năm 1966-67, Hà Nội kiểm soát chặt chẽ việc phân phối văn hóa phẩm Trung Hoa ở Miền Bắc VN. Tuy nhiên, qua đường dây bí mật, Bắc Kinh vẫn duy trì viện trợ cho bộ phận Cộng sản ở Miền Nam.
Thực ra, theo sự phân tích của Mỹ, khi chiến tranh tiến hành theo phương cách làm cho Hà Nội toại ý và Hoa Kỳ bắt đầu rút quân tác chiến theo học thuyết Nixon, Trung Hoa cố gắng gia tăng liên hệ trực tiếp, không những với Lào, Kampuchia mà cả Miền Nam VN.
Trương Như Tảng, nguyên bộ trưởng Tư pháp chính phủ Lâm thời Cộng Hòa Miền Nam VN (CPLTCHMNVN), đào thoát khỏi VN năm 1979, nói với tôi rằng Trung Hoa đã duy trì quan hệ “hết sức thân hữu” với CPLTCHMNVN. Theo ông ta thì“Ngay từ lúc đầu Trung Hoa cho rằng Miền Bắc đã áp đặt quan điểm của họ xuống Miền Nam. Vì vậy nên họ ủng hộ CPLTCHMNVN. Chính Trung Hoa đòi hỏi quyền tự trị cho Miền Nam tại hội nghị Paris.”
Đưa ra một ví dụ cho thấy việc Trung Hoa tôn trọng chính quyền Miền Nam, Tảng nói rằng trong suốt thời gian thăm viếng Bắc Kinh tháng 2/ 1975, không riêng gì đại biểu CPLTCHMNVN do ông ta dẫn đầu, sinh hoạt riêng trong một nhà quốc khách tách biệt hẳn với phái đoàn chính phủ Việt Nam Dân chủ Cộng Hòa (Miền Bắc) mà Trung Hoa còn tiếp đãi riêng, trang trọng với CPLTCHMNVN nữa. Việc Tảng phân tích thái độ của Trung Hoa (Bấy giờ ông ta rất thỏa mãn) đã đem lại vài điều đáng tin cho bản báo cáo do Francois Missoffe viết. Ông này là một phái viên đặc biệt của bộ Ngoại giao Pháp. Sau chuyến đi Bắc Kinh hồi đầu năm 1976, qua đó ông ta tham dự những buổi họp cấp cao, Missoffe nói rằng: “Dù có hai hay ba Việt Nam cũng chẳng thấy vấn đề gì. Trung Hoa cho rằng không thể chỉ có một Việt Nam.”
Bốn năm sau, Việt Nam tố cáo Bắc Kinh thúc đẩy Hà Nội đừng mở cuộc tấn công cuối cùng vào Saigon. Lời tố cáo ấy, cũng giống như bao nhiêu lời tố cáo khác sau khi quan hệ giữa
hai nước đổ vỡ, được xem như những lời tuyên truyền. Tuy nhiên, Philippe Richer, người giữ vai trò đại sứ Pháp ở Hà Nội trong khoảng thời gian 1973-75, sau này, ngày 20/4/ 1975, chín ngày trước khi Saigon sụp đổ, ông ta xác nhận quả thật Bắc Kinh đã cảnh cáo Hà Nội sự nguy hiểm nếu “đưa cán chổi đi quá xa”, họ dùng câu tỷ dụ mà Mao đã dùng hồi năm 1972.
Dù sao, không có gì nghi ngờ việc Trung Hoa kiên trì chống Việt Nam trở thành một tiểu bá ở Đông Dương. Quan tâm lâu dài của Trung Hoa là sự cân bằng quyền lực giữa các nước nhỏ
ở ngoại vi của họ. Lo lắng của họ, từ 1954, là đẩy những thế lực thù địch ra khỏi Đông Dương rồi lại phải đối đầu với Hà Nội.
Thái độ của người Việt Nam cũng vậy, thay đổi qua nhiều năm.
Trong khi theo đuổi quyền lợi đất nước, Hồ Chí Minh duy trì một hình thức quan hệ có tính cách truyền thống. Tự tay ông ta viết thư cám ơn Mao và bằng những lời phát biểu công khai nói rằng Việt Nam “đích thực” kính trọng Trung Hoa. Người Việt Nam, ý thức rõ hơn Trung Hoa, tài bồi một mối quan hệ, xem Trung Hoa là người anh lớn và lâu dài. Francois Joyaux, ghi nhận rằng hồi đầu thập niên 1960, những nhà lãnh đạo Việt Nam đã dùng cùng một tiêu đề cho Mao giống như các vị vua Việt Nam trước kia đã dùng với các vị hoàng đế Trung Hoa. Hồ chỉ thị cho các viên chức cao cấp tháp tùng các phái đoàn thượng thặng của Trung Hoa khi họ viếng thăm Việt Nam là phải tiếp tục cung cách triều cống như ngày xưa. Joyaus nói quan điểm xem
Trung Hoa là chúa tể đối với VN “là một hiện tượng lạ kỳ, còn phức tạp hơn thế nữa. Thực ra, người ta có thể nhớ lại một số trường hợp các nhà lãnh đạo Việt Nam tự xem họ là “chư hầu” của Trung Hoa”. Trong khi thách thức với Trung Hoa để bảo vệ quyền lợi đất nước, người Việt Nam lại dùng những phương cách cũ.
Tuy nhiên, phương cách đó dần dần biến mất vì sự xung khắc ngày càng căng thẳng giữa hai bên và đặc biệt là sau chuyến viếng thăm lịch sử của tổng thống Nixon đến Trung Hoa. Người
Việt Nam coi đó là sự phản bội. Năm 1972, Liên Xô và Hà Nội công bố mà không