Biểu tình chống tq tại hongkong , hongkong , giáo dục , trung quốc , trung cộng ,
https://www.facebook.com/photo.php?fbid=1322886057725217&set=pcb.1322887691058387&type=3
Tuesday, February 20, 2018
CHÍNH SÁCH CỦA BÁC “NGỌNG”
Sau khi đã kịp cho rất nhiều trường đại học ra đời (chẳng biết mang lại những lợi ích gì), bác Nhân quất ngựa truy phong mặc kệ biết bao lời hươu vượn “ba voi không được bát nước sáo” để lại Bộ Giáo dục cho bác Luận. Cũng có hơi hướng họ Vũ Phạm danh giá, nhưng bác Luận lại có máu võ biền. Công việc giáo dục vốn gắn liền với sách vở, phòng thí nghiệm với giảng đường nhưng bác thích nói và làm theo kiểu “trận đánh lớn”, “tư lệnh”, |đòn quyết định”, … cho nên tất nhiên bác ra đi phải chịu nhiều lời đàm tiếu vì giáo dục đã gần chạm đáy (nhưng chắc chắn có thắng lợi nếu xét theo góc độ cá nhân). Khi bác Nhạ tiếp quản, nghe nói bác vốn là Giám đốc của Trường Đại học Quốc gia, rất nhiều người, trong đó có tôi đã nhen nhóm biết bao hy vọng.
Hôm xem ti vi, nghe bác nói ngọng, tôi không tin vào tai mình; đọc tin, thấy nhiều người cũng chê cười bác không phân biệt được l/n, tôi không tin ở mắt mình. Tìm vào cái lý lịch trích ngang, thấy ghi bác sinh năm 1963 thì không còn bất ngờ nữa. Những năm 1965 đến 1975, chiến tranh ác liệt, thanh niên trai tráng đều lên đường nhập ngũ. Ở trường học, các thầy giáo không thể tránh khỏi cái “cối xay” ấy. Để bù đắp phần thiếu hụt, nhất là để thể hiện quyết tâm “dù bom đạn ác liệt, giáo dục vẫn phát triển”, các lớp “sư phạm gốc mít” được mở ra khắp nơi nhằm đào tạo cấp tốc các cô giáo. Có dùng thành ngữ “vơ bèo gạt tép” cũng không ngoa, có những cô mới học lớp 3, lại đã bỏ học mấy năm cũng được tuyển chọn tham gia các lớp cấp tốc này, và chỉ sau ba tháng hè, tất cả đều bước lên bục giảng. Ông Nhạ sinh vào cái năm ấy, tất không thể thoát khỏi số phận trở thành học trò của các cô giáo bất đắc dĩ. Và chuyện ông chưa sửa được tật nói ngọng mà vẫn “mỗi năm một lớp” là điều không có gì khó hiểu.
Nhưng “ngọng” chỉ là một khuyết tật trong phát âm, không gây nhiều tác hại, trong thời gian gần đây, ông Nhạ đã có những quyết sách rất lạ nhất là sự ưu ái với lối học tại chức. Trước hết không thể phủ nhận, trong những năm đầu của thập kỷ 60 thế kỷ trước, học tại chức đã giúp chúng ta nhanh chóng có một đội ngũ cán bộ có trình độ đại học trên nhiều lĩnh vực. Trước đó, số người có bằng đại học rất hiếm. Nhiều bệnh viện tuyến tỉnh mà bệnh viện trưởng chỉ có bằng y sỹ; không ít các thầy dạy cấp 3, thậm chí dạy đại học cũng chưa có bằng cấp tương xứng. Nhờ đào tạo tại chức công cuộc xây dựng đất nước thời kỳ này đã có những bước phát triển mau chóng. Nhưng cũng phải nói rõ, những cán bộ được đào tạo tại chức lúc này đều có học vấn vững vàng làm nền tảng do giáo dục thời thuộc Pháp. Không chỉ thế, nhà trường Pháp đã truyền cho họ cảm hứng ham học hỏi khiến họ không dừng việc học sau khi nhận tấm bằng. Thêm vào đó, đạo đức của họ cũng không khác phần lớn những người có học đương thời, trong đó có ý thức về bổn phận của một công dân với đất nước, trách nhiệm của một người nhận đồng lương từ tiền thuế của nhân dân nên hiệu quả công việc của họ không ai có thể nghi ngờ. Nhưng sau đó, từ khi chiến tranh kết thúc, nhất là bước vào thời kỳ “đổi mới”, cái bằng tại chức hoàn toàn không còn có giá trị gì nữa. Người ta đã phải tổng kết “dốt như chuyên tu, ngu như tại chức”. Tham gia học tại chức phần lớn đều là những người có học lực hạng hai, không đủ trình độ để vượt qua kỳ thi tuyển sinh vào đại học hàng năm. Gọi là học nhưng thực chất là dùng tiền mua điểm và cái bằng tại chức chung quy chỉ chứng tỏ chủ nhân của nó là người không thuộc diện nghèo. Lẽ ra, hình thức đào tạo tại chức phải được hủy bỏ từ lâu, nhất là những năm gần đây khi đang có tới hai trăm nghìn cử nhân, thạc sĩ được đào tạo chính quy (nghĩa là được lựa chọn và đào tạo một cách bài bản) vẫn thất nghiệp. Thế mà Bộ Giáo dục đã liên tiếp có hai quyết định lạ lùng: tháng 6 năm 2017, ra quyết định không tổ chức thi mà chỉ xét tốt nghiệp cho người học tại chức và vừa rồi không phân biệt bằng tốt nghiệp giữa hai hệ chính quy và tại chức. Thế là, cái cống chứa nước thải được mở cửa xả thẳng vào nguồn nước tương đối trong lành cùng phục vụ quốc kế dân sinh. Trước chẳng mấy khó khăn, có thể phân biệt thứ nước nào có thể dùng trong sinh hoạt, thứ nước nào chỉ dùng để bón ruộng, tưới cây. Giờ thì ù xọe, lập lờ đánh lận con đen. Lợi cho ai chắc khỏi phải bàn.
Có phải: sau nhiều tố cáo các quan chức hàng tỉnh đưa con em, họ hàng của mình chỉ có bằng tại chức vào ngồi ghế lãnh đạo những cơ quan ban ngành ở địa phương, ông Nhạ muốn giúp các quan tham địa phương che giấu hành vi đen tối đó (vì không ai còn có thể phân biệt đâu là chính quy, đâu là tại chức)?
Hay là để chuẩn bị đầu vào cho đề án 9.000 tiến sĩ vừa được Quốc hội thông qua. Những kẻ có được bằng qua lối học tại chức lại được đưa vào các lò ấp tiến sĩ của cái ông họ Võ nọ thì họ sẽ làm hại đất nước đến nhường nào nhất là khi với quy trình hiện nay, cứ có bằng đại học, bằng tiến sĩ, họ sẽ đủ điều kiện ngồi vào những cái ghế cao ngất ngưởng để hưởng mọi thứ bổng lộc và tha hồ đục khoét công quỹ.
Hay là ông Nhạ muốn làm hậu thuẫn cho các con ông cháu cha sau khi học xong Phổ thông, chẳng cần mất thời gian công sức ôn thi đại học, rồi cặm cụi trên giảng đường, cứ việc ăn chơi nhảy múa cho khỏi lãng phí tuổi thanh xuân và tiền của do cha mẹ đã “lao động thối cả móng tay” kiếm được, sau vài ba năm, “làm” một suất tại chức sẽ có tầm bằng y như những người đã đổ bao tiền của, công sức và thời gian mới đạt được rồi cứ thế mà thẳng tiến trên quan lộ?
GS Nguyễn Tiến Dũng: Nếu không kiểm soát, VN dễ bùng nổ hàng chục ngàn “Giáo sư chim chuột”
“Nhiều người nói “dân tộc VN hiếu học”, tôi thì thấy nhiều trường hợp trong đó hám danh hơn ham học”.
Giáo sư sinh ra để làm gì?
Những ngày qua, dư luận đã đề cập đến “chuyến tàu vét” khi số lượng GS, PGS 2017 tăng đột biến.
Cụ thể: Năm 2017 có 85 ứng viên được công nhận GS, 1.141 ứng viên được công nhận PGS (tăng 1,7 lần so với năm 2016). Chúng tôi đã có cuộc trò chuyện nhanh với GS toán học Nguyễn Tiến Dũng, GS Đại học Toulouse, Pháp.
Thưa ông, có thể hỏi ông một câu rất đơn giản: Giáo sư sinh ra để làm gì?
Từ “giáo sư”, hay professor tiếng Anh, đều có nghĩa là người có trình độ rất cao (sư) và có truyền bá kiến thức (giáo) trong lĩnh vực nào đó.
Hiểu theo nghĩa chung như vậy, thì những nhân vật như Plato hay Khổng Tử có thể được gọi là những GS, tuy có lẽ không có một quyết định chính thức nào phong chức đó cho họ.
Hiểu theo nghĩa hẹp hơn thì GS là một chức vụ được phong, thường là tại một trường đại học hay viện nghiên cứu, gắn liền với lương bổng và trách nhiệm đào tạo và nghiên cứu ở mức cao nhất. Khó có thể hình dung một trường đại học tử tế mà thiếu GS.
Ở châu Âu có những trường đại học được thành lập cách đây nhiều thế kỷ (ví dụ như Đại học Bologna có từ năm 1088), còn ở Việt Nam các đại học mới xuất hiện vào đầu thế kỷ 20 dưới thời thực dân Pháp, nên khái niệm GS còn “tương đối” mới.
Như vậy thì mục đích của việc làm GS ở VN khác ở Pháp và một số nước phát triển mà ông biết như thế nào?
Có một điểm khác biệt cơ bản giữa khái niệm GS ở Việt Nam và ở các nước tiên tiến (kể cả phương Tây và những nước láng giềng như Trung Quốc hiện tại), đó là: Ở các nước khác, chức GS là một công việc gắn liền với các quyền lợi và nghĩa vụ rõ ràng, và người ta “tuyển” người vào vị trí GS khi mà có vị trí như vậy đang trống.
Một người muốn thành GS thì phải tìm được một vị trí trống như vậy và phải được hội đồng tuyển việc nhận vào, chứ không phải ngồi sẵn một chỗ rồi cứ thế được nâng cấp lên GS mà không cần có vị trí trống nào.
Vì ở Việt Nam, GS là “phong lên cấp” chứ không phải “tuyển việc” nên việc lên cấp này không gắn liền với tránh nhiệm hay quyền lợi. (Tuy tất nhiên trên thực tế nó sẽ có ảnh hưởng đến trách nhiệm và quyền lợi, nhưng là một sự ảnh hưởng gián tiếp không rõ ràng).
Sự khác biệt thứ hai là, vì GS ở Việt Nam không gắn liền với trách nhiệm ở trường hay viện, nên có rất nhiều vị quan chức cũng được phong thành GS, PGS.
Ở các nước khác, khi đang làm quan chức thì thường không còn là GS nữa vì không thể cùng lúc làm tốt cả hai công việc đòi hỏi toàn bộ thời gian, đấy là không kể đến chức danh “GS danh dự” (chỉ là danh dự) hay “GS thỉnh giảng” (thỉnh thoảng đến giảng theo lời mời thôi, không phải là người của trường hay viện).
Chính vì chức GS ở Việt Nam thiếu sự gắn liền trực tiếp một cách minh bạch với trách nhiệm và quyền lợi (tuy có gián tiếp về chế độ), nên nó một phần bị biến thành danh hão, nhiều người muốn có chỉ để cho “oai”.
Có nên để các trường tự phong GS, PGS?
GS Trần Văn Nhung, Tổng Thư ký Hội đồng chức danh GS Nhà nước đã có những lí giải rằng: Theo các quy định về tiêu chuẩn hiện hành, cho đến nay chưa có yêu cầu cụ thể, bắt buộc đối với ứng viên GS, PGS phải có bài báo quốc tế ISI, Scopus. Theo ông, đây có phải là một trong những nguyên nhân quan trọng dẫn đến lượng GS, PGS tăng đột biến?
Theo tôi hiểu, việc tăng đột biến chủ yếu do Bộ GD&ĐT đang muốn thay đổi quy chế xét GS, PGS từ năm sau. Nhiều người sợ theo quy chế mới thì sẽ khó được phong GS, PGS hơn nên họ đổ dồn việc xin chức danh vào năm nay, dẫn đến hiện tượng tăng đột biến.
Năm 2007, GS Nguyễn Tiến Dũng được được Ủy banQuốc gia về đại học của Pháp phong hàm giáo sư hạng nhất (khi mới 37tuổi) và đến 2015 ông được phong hàm GS hạng đặc biệt. Trước đó ônglà thí sinh VN trẻ tuổi nhất đạt HCV Olympic toán Quốc tế (ở tuổi 15).
Có những người đủ “tiêu chuẩn Việt Nam” để được xét GS, PGS mà chưa nộp đơn ngay (từ các năm trước) nhưng năm nay họ quyết nộp để khỏi phải bị xét theo quy trình mới e chừng khó khăn hơn.
Đối với cá nhân từng người, thì đây là giải pháp tối ưu mà họ chọn lựa, không có cớ gì để bắt họ không được làm như vậy.
Còn chuyện không cần bài báo quốc tế ISI thì từ nhiều năm trước vẫn thế. Càng gần đây, sức ép cần có bài báo quốc tế để hòa nhập thế giới, đạt tầm quốc tế, mới càng mạnh lên.
Có ý kiến cho rằng: Cứ đà này, việc “phổ cập” GS, PGS ở VN cũng sẽ tưng bừng giống việc lạm phát hoa hậu. Nếu hoa hậu chỉ là người đạt giải cao nhất của một cuộc thi, thì GS, PGS cũng nên là người được một trường ĐH cụ thể phong, chứ đâu cần nhà nước. Ông nghĩ sao về điều này?
Một năm đột biến vì lý do đặc biệt thì chưa phải là “đà”. Tôi đoán là sang năm số lượng được phong sẽ ít đi như cũ.
Vấn đề “GS có nên do trường tự phong” là vấn đề đã được tranh cãi nhiều ở VN. Các trường lớn trên thế giới đều tự chọn GS cho mình.
Nhưng nếu áp dụng một cách máy móc điều đó vào Việt Nam chưa chắc đã tốt, bởi vì họ làm được như vậy là do họ có các điều kiện mà Việt Nam chưa có.
Ví dụ như ở Singapore cửa hàng buổi tối không cần khóa cửa cũng không sao, ở Việt Nam mà cũng làm thế thì mất sạch.
Trường lớn trên thế giới có hội đồng khoa học đỉnh cao và làm ăn đàng hoàng, chỉ chọn người rất giỏi. Phần lớn các trường ở Việt Nam còn rất lâu mới tự lập được một hội đồng khoa học giỏi và minh bạch, nếu để các trường tự phong mà không có sự kiểm soát chất lượng của các định chế khoa học đáng tin cậy hơn thì đảm bảo là sẽ thực sự bùng nổ ra hàng chục nghìn những “GS chim chuột”.
Ngay ở Pháp, tuy các trường tự tuyển GS, nhưng vẫn có ủy ban đại học quốc gia kiểm tra tư cách ứng cử viên của những người nộp đơn xin làm GS hay PGS tại các trường để có đảm bảo tối thiểu về chất lượng, có giấy chứng nhận đủ tư cách mới được ứng tuyển.
Ở Mỹ thì không có ủy ban trung ương này, tuy nhiên các đại học đẳng cấp quốc tế có sẵn hội đồng xét duyệt rất uy tín và có lấy ý kiến từ các chuyên gia lớn ở bên ngoài để đảm bảo chất lượng.
Ở VN, còn rất lâu mới gặp cảnh “mở cửa thấy GS”
“Mở cửa là thấy GS, PGS thì thật nguy hiểm. Trường nào cũng tự phong GS thì sẽ loạn GS, chả khác nào việc loạn bằng cử nhân hiện nay-thượng vàng hạ cám, có trường đào tạo chả đủ điều kiện cũng cấp bằng cử nhân. Loạn ĐH chưa giải quyết xong lại loạn GS nữa thì chết!” – GS Nguyễn Minh Thuyết đã lo ngại như vậy. Theo ông, lượng GS, PGS ở Việt Nam nhiều hay ít? Cần quản lý thế nào để không xảy ra lạm phát GS, PGS hơn nữa?
Nếu tính tỷ lệ GS trên đầu người dân thì Việt Nam có lẽ còn rất thấp so với thế giới, còn rất lâu mới “mở cửa thấy GS”.
Vấn đề không nằm ở chỗ “Việt Nam có quá nhiều GS” (thực ra là còn quá ít so với nhu cầu của đất nước) mà nằm ở chỗ “chất lượng GS còn quá thấp”.
Như tôi có viết trong trả lời câu trước, đúng là rất đáng lo ngại việc “loạn GS” nếu giao về cho các trường tự lo, khi mà không có gì đảm bảo chất lượng tuyển chọn ở các trường.
Những người “đã làm GS” thì hầu như chẳng còn cách nào tăng chất lượng của họ. Nếu có tăng là tăng với các GS mới.
Nhưng cũng sẽ có sự bất công nếu những người có trình độ ngang bằng trung bình của GS cũ không được phong trong những đợt mới vì thắt chặt các tiêu chí.
Và cũng bất công nếu một GS chất lượng quốc tế cũng chỉ là GS như những GS làng nhàng khác.
Theo tôi, để giải quyết vấn đề trên, cần làm đồng thời nhiều việc:
Một, càng ngày càng đòi hỏi thêm chất lượng với các GS mới, nhưng là một cách từ từ không nhảy quá nhanh.
Hai, tạo những vị trí GS lương cao trội hẳn dành cho những người thực sự có đẳng cấp quốc tế, và đối với những vị trí đó việc tuyển cũng cần khác đi, thiên về chất lượng hơn là hình thức.
Ba, ngay cả đối với các GS, PGS hiện tại chưa đạt chuẩn quốc tế, thì không phải là họ không có khả năng làm việc. Cần tạo điều kiện làm việc và thu nhập tốt hơn cho họ, đầu tư tốt hơn cho khoa học thì họ mới cho ra kết quả tốt hơn
Bốn, loại bỏ chuyện phong GS cho quan chức. Chuyển GS thành công việc ở trường và viện, ai làm quan thì thôi, hết làm quan đi về nghiên cứu giảng dạy lại thì mới lại thành GS, như vậy số lượng GS, PGS sẽ giảm đột biến ngay.
Theo ông, tính háo danh, thích oai và trọng hình thức của người Việt, tác động thế nào đến việc người người muốn có học vị TS và chức danh GS, PGS?
Chắc chắn là ảnh hưởng rất lớn. Nhiều người nói “dân tộc VN hiếu học” tôi thì thấy nhiều trường hợp trong đó hám danh hơn ham học, ham hiểu biết.
Nhưng nếu tôi nói “nhiều người Việt Nam hám danh” thì có thể sẽ bị nhiều người phản đối ngay lập tức.
Tỉ lệ GS, PGS, TS thấp so với thế giới
Theo một thống kê, Việt Nam có 24.000 tiến sĩ (trên tổng dân số hơn 90 triệu). Trong khi đó Mỹ có 322 triệu dân nhưng đã có 3.609.000 tiến sĩ, chưa kể tới 3.365.000 các tiến sĩ chuyên nghiệp (Các tiến sĩ chuyên nghiệp gồm có bác sĩ – tiến sĩ y khoa, dược sĩ – tiến sĩ dược khoa, nha sĩ – tiến sĩ nha khoa và luật sư – tiến sĩ luật khoa).
Tại Việt Nam, chỉ có xấp xỉ 0,06 GS và gần 0,4 PGS trên 10.000 dân trong khi đó ở Trung Quốc có 4 GS hoặc PGS trên 10.000 dân, gấp 10 lần Việt Nam. Tại Đức, theo thống kê năm 2014, nước này có 3 GS trên 10.000 dân.
Tại Việt Nam, chỉ có 0,2 GS hoặc PGS trên 100 sinh viên, còn ở Trung Quốc, có 0,2 GS hoặc PGS trên 100 sinh viên. Đức: 1,7 GS trên 100 sinh viên; Tại ĐH Pittsburgh (Mỹ), có hơn 13 GS, PGS trên 100 sinh viên.
Nghiên cứu khoa học tụt quá xa
Theo báo cáo của Bộ GD-ĐT, kết quả nghiên cứu khoa học của đội ngũ GS, PGS, TS ở VN tụt xa so với các nước trong khu vực ASEAN.
Trong thời gian 10 năm (1996 – 2005), các nhà khoa học nước ta chỉ công bố 3.456 công trình nghiên cứu khoa học trên các tạp chí thuộc danh mục ISI, chỉ bằng 1/5 so với Thái Lan, 1/3 so với Malaysia, 1/14 so với Singapore.
———-
Monday, February 19, 2018
MỘT số FB cho rằng VN đã bị TC tấn công bất ngờ ; theo tôi thì VN đã biết trước .
Khoảng năm 1978 , anh em tù chính trị chúng tôi đang ở trại tù Phong Quang , thuộc tỉnh Hoàng Liên Sơn , do CA quản lý . Trại này cách Lào Cai chừng vài chục km : anh em tù bị bịnh nặng được đưa về bv Lào Cai .
Khoảng cuối năm 78 * hay đầu năm 79 gì đó , toàn bộ tù chính trị đều được chuyển về trại Nam Hà , gần Phủ Lý .
Khi đã về trại này chúng tôi biết TC tấn công VN , qua loa phóng thanh của trại giam , và theo lời kể của CA từng ở trại Phong Quang thì TQ đã đánh tới trại này , lúc đó chỉ còn tù hình sự .
* Theo một số tù chính trị (phần lớn là linh mục hay giáo dân nỗi tiếng) bị giam ở trại tù Hà Giang hay trại Cổng Trời , thì khoảng tháng 8/78 , họ được chuyển về trại Thanh Cẩm , Thanh Hóa ; trại HG chỉ còn tù hình sự . Khi TC đánh tới thì trại bị phá tan .
Trại tù Cổng Trời hay Hà Giang :
Phần 1 - 2 : https://www.youtube.com/watch?v=XexIA1H8Ytw
Phần 3 : https://www.rfa.org/…/The-heaven-gate-prison-part-3-mlam-12…
Phần 4-5 : https://www.youtube.com/watch?v=8T84W8oVsdM
Phần 6 : https://www.youtube.com/watch?v=cvb8QJm7Mro
Phần 7 : https://www.rfa.org/…/The-Heaven-Gate-Prison-part-7-1228201…
Phần 8 : https://www.rfa.org/…/the-heaven-gate-prison-part-8-ml-1228…
Phần 9 : https://www.rfa.org/…/the-heaven-gate-prison-part-9-ml-1228…
Phần 10 : https://www.youtube.com/watch?v=Aj0LioC0Zbk
Khoảng năm 1978 , anh em tù chính trị chúng tôi đang ở trại tù Phong Quang , thuộc tỉnh Hoàng Liên Sơn , do CA quản lý . Trại này cách Lào Cai chừng vài chục km : anh em tù bị bịnh nặng được đưa về bv Lào Cai .
Khoảng cuối năm 78 * hay đầu năm 79 gì đó , toàn bộ tù chính trị đều được chuyển về trại Nam Hà , gần Phủ Lý .
Khi đã về trại này chúng tôi biết TC tấn công VN , qua loa phóng thanh của trại giam , và theo lời kể của CA từng ở trại Phong Quang thì TQ đã đánh tới trại này , lúc đó chỉ còn tù hình sự .
* Theo một số tù chính trị (phần lớn là linh mục hay giáo dân nỗi tiếng) bị giam ở trại tù Hà Giang hay trại Cổng Trời , thì khoảng tháng 8/78 , họ được chuyển về trại Thanh Cẩm , Thanh Hóa ; trại HG chỉ còn tù hình sự . Khi TC đánh tới thì trại bị phá tan .
Trại tù Cổng Trời hay Hà Giang :
Phần 1 - 2 : https://www.youtube.com/watch?v=XexIA1H8Ytw
Phần 3 : https://www.rfa.org/…/The-heaven-gate-prison-part-3-mlam-12…
Phần 4-5 : https://www.youtube.com/watch?v=8T84W8oVsdM
Phần 6 : https://www.youtube.com/watch?v=cvb8QJm7Mro
Phần 7 : https://www.rfa.org/…/The-Heaven-Gate-Prison-part-7-1228201…
Phần 8 : https://www.rfa.org/…/the-heaven-gate-prison-part-8-ml-1228…
Phần 9 : https://www.rfa.org/…/the-heaven-gate-prison-part-9-ml-1228…
Phần 10 : https://www.youtube.com/watch?v=Aj0LioC0Zbk
Trại Giam Cổng Trời" (phần 4)
Tù binh biệt kích Việt Nam Cộng Hòa bị bắt tại miền Bắc vào những năm 1960-1970. RFA file
RFA file
The-Heaven-Gate-Prison-part-4
00:00/00:00
Một phần bị cán bộ vệ binh áp giải hù dọa, một phần hoàn cảnh thực tế trước mắt khiến người tù cảm thấy một nỗi khiếp sợ đè nặng tâm trí mình. Mời quý vị nghe bài thứ tư trong loạt bài Trại giam Cổng Trời để biết thêm hình ảnh thật của trại giam khét tiếng này qua lời kể từ các nạn nhân của nó. Bài vẫn do Mặc Lâm biên soạn và trình bày sau đây:
Từ quần đảo Gulag…
Trong bài tựa tác phẩm nổi tiếng thế giới mang tên “Quần Đảo Ngục Tù” văn hào Nga, Aleksandr I. Soltzhenitsyn đã viết:Đại lục ngục tù đó nằm trong lãnh thổ Liên bang Xô viết, nằm rải rác như bày trên một bàn cờ khổng lồ, nằm xen kẽ, nằm chen vào giữa các đô tỉnh thị. Chỗ nào cũng có nó, vậy mà dân Nga tối đại đa số, mù tịt, rất nhiều người chỉ nghe nói mù mờ… chỉ những thằng từng ở bên trong mới biết rõ sự thực.
Bọn họ biết hết nhưng dĩ nhiên họ phải câm nín, không hé môi về sự thực bên trong GULAG.
Tác phẩm mà Soltzhenitsyn viết lại theo lời kể của các bạn tù cùng chính kinh nghiệm ở tù trong suốt 11 năm của ông. Tác phẩm này được chuẩn bị vào năm 1958 cũng là năm Việt Nam bắt đầu áp dụng những chính sách theo sát những gì Liên bang Xô viết làm.
Tác phẩm mà Soltzhenitsyn viết lại theo lời kể của các bạn tù cùng chính kinh nghiệm ở tù trong suốt 11 năm của ông. Tác phẩm này được chuẩn bị vào năm 1958 cũng là năm Việt Nam bắt đầu áp dụng những chính sách theo sát những gì Liên bang Xô viết làm.Đất nước Liên bang Xô Viết bao la và tập trung nhiều sắc tộc cho nên dân số trội hơn Việt Nam nhiều lần và vì vậy số tù nhân cũng cao hơn. Tù nhân bị tập trung cải tạo trong một chuỗi trại giam mà văn hào Soltzhenitsyn gọi là quần đảo Gulak. Số trại giam này nhiều hơn các trại của Việt Nam nhưng khoảng cách địa lý và phương pháp cai quản tù nhân thì không khác là bao.
Soltzhenitsyn than thở rằng không mấy người Nga biết được tình trạng nhà tù của Liên bang Xô Viết thì Việt Nam cũng nào có khác. Ngoài những thân nhân người tù, có mấy ai được thông báo rằng ngay bên cạnh nhà mình có một trại giam nhốt đầy những người tù chính trị?
Các nhà giam như Phan Đăng Lưu, Nam Hà, Thanh Cẩm, Hà Tây, Vĩnh Quang, Quảng Ninh, Sơn La, hoặc có những cái tên nghe lạ hơn như Gia Rai, Z30C, Z30D, An Khê, Kannack, Thu Thủy, Plateau, Suối Máu, Long Giao …tất cả những cái tên này dù nghe quen hay không thì ngay cả người dân địa phương khi được hỏi thăm cũng không nhiều người biết nó được xây dựng từ bao giờ.
Tù nhân bị tập trung cải tạo trong một chuỗi trại giam mà văn hào Soltzhenitsyn gọi là quần đảo Gulak. Số trại giam này nhiều hơn các trại của Việt Nam nhưng khoảng cách địa lý và phương pháp cai quản tù nhân thì không khác là bao.Còn nếu nhắc Hỏa Lò, Chợ Ngọc, Yên Bái, Lào Cai, Da Thịnh, Tuyên Quang, Phong Quang, hay là Tân Lập, Phú Thọ, Tân Sơn,
Hà Giang, đường lên trại Cổng Trời, quanh năm sương mù. Google earth-Chinh Nghia Google earth-Chinh Nghia
Tất cả những trại giam này nằm rải rác từ Nam ra Bắc và những trại tại miền Bắc gần như quây quần lại với nhau trong một quần thể khép kín không khác gì quần đảo mang tên Gulag mà văn hào Soltzhenitsyn diễn tả.
…đến trại giam Cổng Trời
Có một trại tù khác rất nhỏ bé và nằm trên cao, xa thăm thẳm với đồng bằng, sở hữu một cái tên nghe rất thơ mộng, đó là trại giam Cổng Trời. Trại giam này rất hiếm người biết tới, kể cả những người tù lâu năm nhất cũng chỉ nghe kể lại vì muốn lên đó phải có bị kêu án 15 năm đối với tù hình sự, còn đối với tù chính trị thì phải là gián điệp, biệt kích hay các linh mục, tu sĩ.Điểm đặc biệt của trại giam Cổng Trời là độ cao của nó. Không ai biết chính xác trại nằm ở độ cao bao nhiêu nhưng từ 2.000 cho đến 2.500 mét là con số được nhiều tù nhân dùng để diễn tả.
Trại giam này rất hiếm người biết tới, kể cả những người tù lâu năm nhất cũng chỉ nghe kể lại vì muốn lên đó phải có bị kêu án 15 năm đối với tù hình sự, còn đối với tù chính trị thì phải là gián điệp, biệt kích hay các linh mục, tu sĩ.Theo người tù Trần Nhật Kim mô tả trong tác phẩm “Cuộc chiến chưa tàn” thì từ trại giam Cổng Trời đi đường bộ xuống Thị xã Hà Giang chừng 36 cây số. Ngược lên phía Bắc là huyện Quản Bạ nằm sát biên giới Việt Trung, chỉ cách trại khoảng 10 cây số. Qua đỉnh núi, phía bên kia là biên giới.
Mặt trước của trại Cổng Trời hướng về đường lộ, hai bên là vách núi thẳng đứng tiếp xúc với những cánh rừng già trải rộng dưới chân. Phía sau trại dựa vào sườn đồi tiếp nối với rặng núi cao. Một vùng đất rộng sau trại được dùng làm nghĩa trang mang tên "đồi Bà Then" nơi vùi lấp những người xấu số.
Cho tới nay những điều mà người ngoài biết về trại giam Cổng Trời vẫn còn rất hạn chế. Khi người tù Kiều Duy Vĩnh cùng với 70 tù nhân công giáo bước vào đây vào năm 1959 thì trong đấy đã có sẵn một số tù hình sự trọng tội.
Tôi lên cùng anh Nguyễn Hữu Đang người cầm đầu Nhân Văn Giai Phẩm. Chỉ còn mỗi tôi và anh Đang còn sống còn 70 người còn lại chết cả trên trại cổng trời.-Tôi tên là Kiều Duy Vĩnh sinh năm 1931 tại Hà Nội. Tôi học trường Chu Văn An, thế rồi giữa năm 1950 và 1951 tôi học ở trường sĩ quan Đà Lạt khóa 4. Tôi ra trường và đến năm 1954 tôi là đại úy tiểu đoàn trưởng tiểu đoàn 74 D Việt Nam ở khu 9 Linh Trang thuộc địa phận Hải Phòng.Người tù Kiều Duy Vĩnh
Vào năm 1954 tôi là con một, tôi không đi di cư và ở lại miền Bắc, tới năm 1959 tôi bị bắt đi tù. Tôi tình nguyện thứ nhất 10 năm từ năm 1959 tới 1969 tại trại Cổng Trời. Ở đó tôi gặp tất cả những người tử tù đặc biệt là 72 người đầu tiên. Tôi lên cùng anh Nguyễn Hữu Đang người cầm đầu Nhân Văn Giai Phẩm. Chỉ còn mỗi tôi và anh Đang còn sống còn 70 người còn lại chết cả trên trại cổng trời.
Cổng Trời, đi hoài không tới
Trại giam Cổng Trời chứa rất nhiều loại tù nhân, hơn phân nửa là tù hình sự có án từ 15 năm trở lên, có cả tử tù chờ ngày hành quyết. Tù chính trị chỉ bằng phân nửa của tù hình sự nhưng cũng đủ để cho cán bộ quản lý phải lo âu vì họ luôn tuyên bố rằng tù chính trị là loại tù nguy hiểm, chống phá Nhà nước cách mạng cần phải loại trừ.LM Nguyễn Hữu Lễ cho biết xuất xứ của biệt danh Cổng Trời như sau:
Cổng trời nó có hai ý nghĩa, một nghĩa đen và một nghĩa bóng. Cái nghĩa đen là vị trí nó nằm trên vùng núi cao khoảng chừng 2.500 thước trên mặt biển, gần như đụng trời rồi. Còn nghĩa bóng thì cổng trời là nơi khi đến đó như vào nhà chờ đợi để về trời mà thôi, không quay về trần gian nữa-Cái trại "cổng trời" là nick name thôi, tên thật sự của nó là trại Quyết Tiến. Cổng trời nó có hai ý nghĩa, một nghĩa đen và một nghĩa bóng. Cái nghĩa đen là vị trí nó nằm trên vùng núi cao khoảng chừng 2.500 thước trên mặt biển, gần như đụng trời rồi. Còn nghĩa bóng thì cổng trời là nơi khi đến đó như vào nhà chờ đợi để về trời mà thôi, không quay về trần gian nữa nên được gọi là cổng trời. Nguyên cái chữ cổng trời thôi thì người ta đã thấy hình tượng nó rất là ghê gớm rồi.
Cái tên mà LM Nguyễn Hữu Lễ cho là ghê gớm ấy được nhiều người tù lý giải theo cách nghĩ của mình và đôi khi rất thực tế và không kém khôi hài. Người tù binh Đỗ Lệnh Dũng kể lại kinh nghiệm về cái tên Cổng Trời như sau:
-Đoàn tù binh chúng tôi được di chuyển tới rất nhiều trại, trong thời gian đi các trại đó thì có một lần chúng tôi đến cái trại để
Người tù biệt kích Hoàng Đình Mỹ đang tỵ nạn tại Hoa Kỳ. Source Đỗ Hiếu RFASource Đỗ Hiếu RFA
Cổng Trời chỉ có đường lên mà không có đường xuống. Một năm 12 tháng chỉ thấy mây mù phủ đầy chứ không thấy gì khác. Rất là đói khổ, cán bộ rất nghiêm khắc, hở ra thì kỷ luật. Mà kỷ luật thì nó tuyên bố rằng khôn thì sống mà dại thì chết.Cái tiếng kêu trời đứt ruột đó không biết người tù tại đây phải kêu lên bao nhiêu lần trong suốt chiều dài ngày tháng ở tù của mình. Người tù Hoàng Đình Mỹ, một biệt kích có số năm ở tù khó có ai sánh nổi: 32 năm trời trong nhiều trại giam mà trại Cổng Trời là một, ông nói về Cổng Trời như sau:Người tù Hoàng Đình Mỹ
-Cổng Trời chỉ có đường lên mà không có đường xuống. Một năm 12 tháng chỉ thấy mây mù phủ đầy chứ không thấy gì khác. Rất là đói khổ, cán bộ rất nghiêm khắc, hở ra thì kỷ luật. Mà kỷ luật thì nó tuyên bố rằng khôn thì sống mà dại thì chết. Đã vào đây phải tuân theo lệnh của Nhà nước mà không tuân theo thì chỉ có chết thôi.
Nguyễn Hữu Đang và Cổng Trời
Người tù nổi tiếng nhất miền Bắc là ông Nguyễn Hữu Đang, người từng lãnh trọng trách tổ chức buổi lễ tuyên bố độc lập cho chính phủ Hồ Chí Minh. Ông cũng là con chim đầu đàn của phong trào Nhân Vân Giai Phẩm, bị bắt khi phong trào này đòi quyền tự do sáng tác, nhưng đã phải chịu nhục hình trong nhiều năm tại Cổng Trời. Trong một cuộc phỏng vấn với nhà báo người Đức Heinz Schütte, Nguyễn Hữu Đang cho biết:-Trại này có truyền thuyết là "vào thì không ra", đến đây là phải bỏ xác chớ không hy vọng gì để trở về với gia đình. Trại Cổng Trời là một lò sát sinh đầy bí mật, tàn bạo và khoa học của Hà Nội. Trại này đã bí mật chôn vùi 300 anh em tù biệt kích miền Nam và hàng ngàn tù chính trị, tu sĩ và linh mục Công giáo cũng như giới trí thức chống chủ nghĩa CS của chính miền Bắc.
Trại này có truyền thuyết là "vào thì không ra", đến đây là phải bỏ xác chớ không hy vọng gì để trở về với gia đình. Trại Cổng Trời là một lò sát sinh đầy bí mật, tàn bạo và khoa học của Hà Nội. Trại này đã bí mật chôn vùi 300 anh em tù biệt kích miền Nam và hàng ngàn tù chính trị, tu sĩ và linh mục Công giáoNhững thông tin về trại giam Cổng Trời từ chính những người trong cuộc có lẽ đã nói lên được phần nào cái diện mạo của nó. Nếu ta muốn biết sâu hơn một chút thì ông Kiều Duy Vĩnh, người bạn tù của Nguyễn Hữu Đang từ những ngày đầu lên Cổng Trời có lẽ là người có đủ thẩm quyền nhất để mô tả nó ở khía cạnh khác, khía cạnh quản lý nó từ công an trại giam, hay còn gọi là trại lao cải. Người tù Kiều Duy Vĩnh miêu tả chính xác cái địa danh này theo cách gọi của Cục Lao Cải:Người tù Nguyễn Hữu Đang
-Trại cổng trời là cái tên một địa danh mà dân gian đặt ra vì ở đấy nó là một cái dốc cổng trời. Còn địa danh do Bộ Công an, Cục Lao cải thì tên chính thức của nó là C65 HE công trường 75A Hà Nội. Không ai biết địa điểm của nó ở đâu, người ta muốn hỏi trại Cổng trời ở đâu thì đến Hà Nội, hỏi Bộ Công an, và Bộ công an thì ..đấy địa chỉ đấy...
Trước năm 1959 tôi với anh Đang lên thì hầu như không có đường. Người ta chở chúng tôi tới Hà Giang rồi đi một đoạn nữa, rồi đi một đoạn nữa...cứ thế. Lúc ấy tôi đã là một sỹ quan rất biết địa hình lắm mà vẫn không biết vị trí thật của nó ở chỗ nào!
Tôi ở đấy 10 năm từ 1959 cho tới 1969 thì tôi được thả về.
Họ là ai?
Ngoài đợt cải tạo 70 giáo dân, tu sĩ và linh mục, trại giam Cổng Trời còn là nơi giam giữ những tội nhân mà chế độ xem là đặc biệt nguy hiểm. Họ là những tù binh chiến tranh, là điệp viên và biệt kích nhảy toán ra miền Bắc trước năm 1975 rồi những sỹ quan cao cấp, tù nhân chính trị ngay cả những người sinh trưởng tại miền Bắc được cho là nguy hiểm cũng bị bắt vào đây. Người tù biệt kích Hoàng Đình Mỹ cho biết công tác chính của một biệt kích để ta có thể hình dung sự nguy hiểm của họ đối với chế độ miền Bắc như thế nào, ông nói:-Gián điệp, biệt kích ra ngoài ấy thám sát đường mòn Hồ Chí Minh, phá các công trình, những kho tàng rồi báo trong này để ra oanh tạc. Rồi bắt cóc rồi huấn luyện cán bộ những vùng mình hoạt động.
Ngoài đợt cải tạo 70 giáo dân, tu sĩ và linh mục, trại giam Cổng Trời còn là nơi giam giữ những tội nhân mà chế độ xem là đặc biệt nguy hiểm. Họ là những tù binh chiến tranh, là điệp viên và biệt kích nhảy toán ra miền Bắc trước năm 1975 rồi những sỹ quan cao cấp, tù nhân chính trịTù binh Đỗ Lệnh Dũng kể lại việc ông và những tù binh khác làm những cái láng trong trại giam Cổng Trời cho người đến sau, những láng trại này hứa hẹn sẽ nhốt rất nhiều tù nhân khi chiến tranh kết thúc, ông nói:
Tôi bị bắt vào cuối năm 1973 họ xếp vào dạng tù binh chiến tranh. Đến năm 76 trong thời gian tôi ở Bắc thì cũng có khoảng 500 tù binh đa số là sỹ quan họ tập trung hết lại. Cùng năm 76 khi miền Nam bị mất thì số tù binh ấy được cho về miền Nam trên dưới 200 người, số còn lại chúng tôi nhận được công tác, giao cho chúng tôi đi xây dựng những cái láng để" chuẩn bị cho bạn bè của các anh từ miền Nam ra đây học tập".
Họ nói chúng tôi làm xong công tác ấy thì họ trả chúng tôi về vì hòa bình rồi giữ các anh làm chi! Sau đó chúng tôi được đi các nơi để xây dựng chỗ ở cho anh em miền Nam. Chúng tôi làm những cái láng rất đơn sơ, chỉ là những cái sạp nằm có mái che tượng trưng rồi sau đó anh em ra sẽ tự củng cố lại chỗ ăn ở...
Định mệnh trùng hợp
Trong lời nói đầu của tác phẩm Quần Đảo Ngục Tù, có một đoạn làm cho người Việt Nam nhiều thế hệ sau khi nghe đến cái tên trại giam Cổng Trời cần phải để ý:Vì một tình cờ trớ trêu của lịch sử, một phần sự thực được phép công bố, dù chỉ một phần nhỏ nhoi, có nghĩa. Những bàn tay mới đây còn nắm cứng tay chúng tôi để xiết còng cho chặt thêm… chính những bàn tay ấy giờ đây chia ra hoà giải: “Thôi dĩ vãng đã qua để nó qua luôn… gợi nhớ làm chi? Cứ nhìn về quá khứ hoài dám mất một mắt!”. Đồng ý. Tuy nhiên tục ngữ đất nước chúng tôi lại có câu: “Có quá khứ mà quên đi là mù cả hai mắt”.
Sự trớ trêu của lịch sử trong thời kỳ Soltzhenitsyn sống có khác gì với tình trạng Việt Nam trong thời gian qua? Công khai những điều mà chính nạn nhân của nó muốn giấu đối với xã hội, với lịch sử thì người bị bách hại sẽ được những gì?
Những tù nhân này không còn sợ hãi nhưng bị ám ảnh bởi một ký ức đau thương đã nghẹn lời họ. Và rồi sống chung với những lời ngọt ngào khuyên rằng hãy quên đi quá khứ vì chính quá khứ sẽ làm đau đớn, đã góp phần làm cho họ trầm tư hơn trước những kỷ niệm đầy máu và nứơc mắt.
Trần Nhật Kim, người bạn tù mệt mỏi
Bước vào trại Cổng Trời, người tù nào cũng được chiếu cố kỷ lưỡng bởi các giám thị trước khi nhận lãnh những hình phạt từ thiên nhiên, con người trong suốt nhiều năm trời. Người tù biệt kích Trần Nhật Kim trải qua các trại giam như Phan Đăng Lưu, Gia Rai, Nam Hà rồi Cổng Trời, Thanh Cẩm nhưng không nơi nào để lại vết tích đau đớn như tại Cổng Trời. Những ngày đầu tiên của ông khi bước chân vào trại vẫn còn ám ảnh ông mãi đến bây giờ:Các anh tha hồ trốn trại, nhưng báo cho anh em biết là cái trại này chưa có một ai trốn ra mà thành công cả. Các anh có hai con đường, một con đường các anh đã vào trại thì các anh đã vào rồi. Còn con đường thứ hai các anh đi là cửa sau để lên đồi Bà Then. Đồi Bà Then là cái nghĩa trang....- Khi chúng tôi tới Cổng Trời sau một đêm thì hôm sau tôi gặp một cán bộ. Anh cán bộ này bảo rằng đây là chỗ ở cuối cùng của tôi, và tôi đừng nghĩ gì tới gia đình cũng như đừng hy vọng gì trở về với gia đình nữa. Ngày hôm sau tôi gặp thiếu úy Tố là người coi về giáo dục.
Thiếu úy Tố bảo với anh em chúng tôi rằng các anh tha hồ trốn trại, nhưng báo cho anh em biết là cái trại này chưa có một ai trốn ra mà thành công cả. Các anh có hai con đường, một con đường các anh đã vào trại thì các anh đã vào rồi. Còn con đường thứ hai các anh đi là cửa sau để lên đồi Bà Then. Đồi Bà Then là cái nghĩa trang để chôn những người tới trứơc chúng tôi. Đó là một đòn tâm lý đối với anh em tù miền Nam.
Đồi Bà Then mà người tù Trần Nhật Kim cho biết mở ra một câu chuyện lớn hơn phía sau trại giam mang tên Cổng Trời mà lương tâm loài người khó thể chịu nổi. Phải chăng nơi ấy chỉ là một nghĩa trang cho tù nhân hay còn những gì khủng khiếp hơn cái chết nhưng chưa được công bố? Mời quý thính giả tiếp tục theo dõi bài kế tiếp với những lời kể của những tù nhân thế kỷ về đời sống kinh hoàng của họ trong nhà tù này.
Subscribe to:
Posts (Atom)