Suy thoái kinh tế thay đổi người Mỹ như thế nào::
Các doanh nghiệp đều tìm cách giảm người để giảm chi lương bổng. Nhưng ở Mỹ, việc này không đơn giản. Trong một số ngành, khi cho nhân viên thôi việc, chủ doanh nghiệp phải bồi hoàn cho họ rất nhiều tiền. Để tránh các khoản chi ấy, người ta thường dùng cách giảm thời gian làm việc để giảm lương. Nhiều công ty bây giờ cho làm việc 3 ngày một tuần, thời gian làm việc mỗi ngày cũng giảm bớt chỉ còn 4-5 giờ. Một văn phòng luật ở New York cho hơn 100 nhân viên nghỉ phép hẳn một năm, tiền lương chỉ còn 1/3. Ai không bị nghỉ thì phải làm thêm việc, trở nên bận túi bụi. Họ không có thời gian ăn trưa đàng hoàng như trước mà phải ăn nhanh, và thế là các tiệm McDonald, KFC trở nên đông khách trong khi các hiệu ăn sang trọng phải đóng cửa.Nhiều người bỗng dư dật thời gian. Có người đi tìm thêm việc làm để kiếm ăn, người đi học thêm nghề mới hoặc nâng cao tay nghề. Nhiều người thất nghiệp nay cắp sách tới trường học thêm một chuyên môn nào đấy để có thể kiếm được việc làm, khiến cho số người xin vào học các trường Đại học tăng lên nhanh chóng. Nhiều bà nội trợ lên mạng tìm việc làm ở nhà. Những ngành lao động vất vả như chăm sóc người ốm, người già, lau chùi quét dọn… bây giờ không thiếu người đến xin làm.
Tiêu thụ hàng hóa sút kém rõ rệt. Thoạt tiên các mặt hàng xa xỉ phải hạ giá, nhiều cửa hàng treo bảng “Sale” (bán hạ giá), kể cả hàng hiệu Valentino, Loro Piana, Comme des Garcons. Tiếp đó một số hàng phổ thông cũng hạ giá theo. Tiêu dùng trong nước vốn là nền tảng của sự phồn vinh kinh tế ở Mỹ, nay tiêu dùng sa sút khiến nền kinh tế càng tồi tệ.
—những đức tính mà người Mỹ học được trong đợt xuy thoái:
1. Làm quen với tính căn cơ tiết kiệm
Trước đây người Mỹ quen chi tiêu thoải mái, không cần tính toán; nay thì người ta bắt đầu thấy cần suy nghĩ kỹ trước khi mua sắm. Thí dụ bây giờ chẳng ai còn bỏ mấy chục USD để mua cái máy bóc trứng luộc. Mức chi dùng bình quân mỗi ngày của một người Mỹ hồi tháng 10/2008 là 91 USD thì đến tháng 10/2010 chỉ còn 62 USD.
Trong khủng hoảng kinh tế, quan điểm tiêu dùng của mọi người bị thay đổi mạnh. Bây giờ họ đều chủ trương chi tiêu có tính toán, tiêu dùng có lý trí với nguyên tắc tiết kiệm và thực dụng lặng lẽ thay thế mốt tiêu dùng trên hết thời trước. Chỗ nào cũng thấy bán đồ cũ (second hand). Nơi trao đổi đồ cũ chuyển từ cửa hiệu tới các gia đình. Nước Mỹ có lịch sử trao đổi hàng tại ga-ra ô tô. Cứ đến cuối tuần, dân trong khu phố mang các thứ đồ mình không dùng tới bày ra bán, nơi bày là ga-ra, sân, vườn trước sau nhà. Người ta muốn thanh lý những đồ không dùng đến, nhân thể kiếm ít tiền.
Tiết kiệm trở thành thói quen mới của nhiều người. 20% khách hàng có phiếu mua hàng giảm mua sắm. Bây giờ người ta thích mua loại xe nhỏ dùng ít xăng ; các loại xe phân khối lớn và xe thể thao trở nên khó bán.
Một cuộc điều tra tháng 7/2009 cho thấy 22% người Mỹ bớt số lần đến bác sĩ khám sức khỏe. Số ngày đi du lịch rút ngắn. Nhiều đôi hoãn ngày cưới, hoặc sinh con. Nhiều nhà hoãn mua xe mới, nội thất mới hoặc trang trí lại nhà. Lượng ô tô chạy trên đường giảm hẳn. Nhiều người bây giờ đi làm bằng xe đạp, vừa tiết kiệm xăng, sạch môi trường, vừa có dịp tập thể dục. Các phương tiện giao thông công cộng nay đông khách hơn trước rất nhiều.
2. Thay đổi cách ăn uống và giữ dình sức khỏe
Bữa ăn trưa của người đi làm có thay đổi rõ rệt. Họ bớt đến các nhà hàng mà tìm cách ăn ít tốn kém hơn. Món Bữa trưa đóng hộp (Luncheon Meat) rẻ tiền hồi Đại suy thoái thập niên 30 thế kỷ XX từng thịnh hành nay lại phục hồi. Mỗi hộp giá có 2,4 USD, chưa bằng giá nửa miếng bittet; rất nhiều người thích mua để ăn trưa. Một số người chịu khó nhét vào bụng các loại thức ăn vừa rẻ vừa tiện lợi nhanh chóng, như McDonald, gà rán KFC tuy báo chí gọi đấy là thức ăn nhanh rác rưởi (junk fast food).
Các cá nhân và gia đình giảm hẳn số lần đi ăn nhà hàng và bớt mua các loại thực phẩm không cần thiết. Đàn ông bớt hút thuốc lá và uống rượu sang.
Nhiều gia đình trở lại thói quen nấu lấy bữa ăn. Trong năm khủng hoảng đầu tiên, số người tự nấu ăn tăng 325%. Chương trình truyền hình của Nữ hoàng nội trợ Martha Stewart tăng thêm mục “Bí quyết tiết kiệm” trong nấu ăn.
Chỉ sau một đêm, bà già 94 tuổi Clara Cannucciari [1] trở nên nổi tiếng vì người ta được biết chuyện hồi thập niên 30 thế kỷ trước bà từng dùng 2 USD kiếm được mỗi tuần bằng nghề may vá để nuôi cả gia đình ăn trong một tuần. Lâu ngày bà tích lũy được một danh sách nhiều món ăn đơn giản, rẻ tiền mà ngon, chủ yếu từ đậu tương và bột mỳ; gọi là Thực đơn thời Đại suy thoái, nay in thành sách bán chạy. Năm 2007, cháu ngoại bà đã làm một cuốn phim ngắn về tài nấu ăn cao siêu của bà và tung lên Youtube, kết quả có hơn 1 triệu người vào thăm.
3. Thay đổi về tài chính
Trong thời kỳ Đại suy thoái hồi thập niên 30, chính quyền nhiều địa phương ở Mỹ đã phát hành các loại tem gọi là Scrip tạm thời thay cho tiền để phát lương cho công nhân viên. Ai ngờ ngày nay loại tiền này lại xuất hiện; rất nhiều địa phương ở Mỹ phát hành loại tiền riêng của mình. Như vùng Berkshires thuộc bang Massachusetts có tiền Berkshires, Bắc Carolina có tiền Plenty, Detroi có tiền Cheers … Cả nước Mỹ có khoảng 75 loại tiền địa phương như vậy. Cách sử dụng tiền địa phương cũng gần giống như phiếu mua hàng: công ty và các cá nhân hình thành mạng in loại tiền này, khách hàng mua tiền ấy với giá ưu đãi (thí dụ 95 xu mua được 1 USD), sau đó được dùng để mua hàng với giá trị in trên tiền (1 USD) tại các cửa hàng sử dụng loại tiền này trong địa phương mình cư trú.
4. Thay đổi cách giải trí cho lành mạnh
Khi thu nhập giảm sút, nhiều người Mỹ bớt đi tìm các trò tiêu khiển giải trí ngoài phố mà chọn cách giải trí ở nhà mình. Người ta bắt đầu ưa thích tổ chức các buổi vui chơi, hòa nhạc gia đình hoặc giữa bạn bè với nhau, hoặc ở nhà xem truyền hình, đánh cờ, chơi trò chơi, làm vườn, sửa chữa vặt đồ đạc trong nhà và chơi thể thao. Lượng tiêu thụ các dụng cụ chơi cờ và đồ chơi tăng rõ rệt. Số người đến casino, tìm gái mãi dâm hoặc tìm mua ma túy … giảm hẳn.
5. Thay đổi quan hệ gia đình, bè bạn
Không ít người trẻ tuổi vì không còn đủ tiền thuê nhà đành phải về ở nhờ nhà cha mẹ. Nhiều người tìm đến bạn bè cũ để nhờ vả tìm việc làm hoặc giải quyết khó khăn đời sống. Người Mỹ quen sống tự lập, độc lập, nay cảm thấy cần liên kết giúp đỡ nhau cùng vượt qua thời kỳ khó khăn. Vợ chồng phải luôn bàn bạc cách chi tiêu mua sắm chứ không thể ai muốn mua gì thì tự mua như trước.
điều này làm tình huynh đệ bè bạn gắn bó hơn. gi đình đoàn tụ yêu thương đầm ấm.
Kết quả của những thay đổi nói trên làm cho người Mỹ sống lành mạnh hơn trước, quan hệ người-người, gia đình, bạn bè được thắt chặt, đời sống tinh thần phong phú hơn tuy đời sống vật chất có túng thiếu hơn. Các loại bệnh và tệ nạn xã hội giảm hẳn vì người ta không còn thừa tiền để mua dâm, xài ma túy, cờ bạc rượu chè. Nạn béo phì mất đất phát triển. Điều tra cho thấy 57% số người được hỏi nói suy thoái kinh tế khiến họ thắt chặt quan hệ gia đình, vợ với chồng, con cái với cha mẹ; 35% nói họ hăng hái hơn trong các công việc xã hội ở khu phố và tôn giáo
6. Thay đổi tư duy
Thiệt hại thiết thân từ suy thoái kinh tế làm người Mỹ quan tâm hơn đến các vấn đề của xã hội, đất nước, nhất là vấn đề kinh tế. Các buổi tranh luận trên truyền hình về chính sách kinh tế của Chính phủ, sách báo viết về vấn đề kinh tế tài chính ngày càng được nhiều người chú ý. Dân chúng muốn biết do đâu có khủng hoảng tài chính, trách nhiệm của Nhà nước, của người dân như thế nào. Rõ ràng nhận thức của họ về các vấn đề này đã nâng cao một bước đáng kể. Các nhà kinh tế góp phần quan trọng thức tỉnh người Mỹ quan tâm nhiều hơn đến vận mệnh nền kinh tế đất nước mình, chứ không chỉ quan tâm đến bản thân như trước. Phần lớn họ hiểu ra là không nên trở lại lối sống tiêu dùng ít suy nghĩ tính toán như trước.
Những người thất nghiệp hiểu ra họ cần nâng cao tay nghề, học thêm kiến thức và nghề nghiệp mới. Nhiều người dùng tiền bồi thường mất việc để kinh doanh một nghề mới. Đây là những cách tốt nhất để tự thoát ra khỏi suy thoái kinh tế.
Trong suy thoái, dân Mỹ vẫn tin vào Giấc mơ Mỹ, nhưng nhận thức giờ đã khác trước. Người ta đưa ra định nghĩa mới về Giấc mơ Mỹ, đó là Không nợ nần, sống dưới khả năng tài chính của mình và trong nhu cầu của mình… chứ không phải quan niệm “nhiều hơn là tốt hơn” (“more is better” ) như trước kia.
Thay đổi tư duy là thay đổi quan trọng nhất, nó đang giúp người Mỹ tìm được lối thoát ra khỏi suy thoái kinh tế cho cá nhân và gia đình mình cũng như cho xã hội./.
————————-
các bạn thấy đấy, thời kì bảo bình đã đến với nước Mỹ một cách thầm lặng, rõ ràng là không giọt máu nào đổ vì chiến tranh chém giếc. đây chỉ là thời điểm mới bắt đầu của thời kì bảo bình nên người Mỹ còn phải chật vật kiếm sống và có thể như bạn đã nói thì năm 2017 hoặc 2024 kinh tế thế giới sẽ phục hồi và không chỉ riêng người Mỹ mà cả thế giới sẽ có “cơ hội” để rèn luyện lối sống và tư duy tích cực.
thân
Trong khi đó, nhiều người đã không e sợ, đổ xô ra ngoài để nhìn một chiếc phi cơ “Rồng lửa” AC-119 đang nhào lộn và xả súng (đại liên 6 nồng Gatling) bắn một vị trí của bộ đội Bắc Việt ở ngay gần cuối hướng đông Tân Sơn Nhất. Vào khoảng 7 giờ sáng 29/4, chiếc phi cơ anh dũng của VNCH đã bị trúng hỏa tiễn SA-7 của địch và bốc cháy rồi đâm nhào xuống mặt đất.
2/ Tài liệu trích trong cuốn Việt Nam và Chiến Lược Domino của Bạch Long (từ trang 312 đến 314) Nhưng sự bất ngờ cho Cộng Sản đã xảy ra ngay tại cửa ngõ vào Saigon. Khoảng gần một ngàn chiến sĩ của Chiến đoàn 3 Biệt Kích Dù và một số biệt kích, Nhảy Dù và quân nhân khác, có nhiệm vụ bảo vệ bộ Tổng Tham Mưu từ ngày 26 tháng 4, đã sẵn sàng chờ “đón” quân Cộng Sản. Trong ngày 29 tháng 4, tướng Lâm Văn Phát đã có can đảm đứng ra nhận chức tư lệnh Biệt Khu Thủ Đô với mục đích cầm quân chiến đấu bảo vệ Saigon. Tướng Phát đã ra lệnh cho các cánh quân Nhảy dù, Biệt Cách, Biệt Động Quân, Thủy Quân Lục Chiến… phải ngăn chận quân Cộng Sản kéo vào Saigon từ hai ngả tư Bảy Hiền và Hàng Xanh… Tướng Phát kể lại rằng ông chỉ còn vỏn vẹn 60 xe tăng M-41 và M-48 với những đơn vị lẻ tẻ để đối đầu với 16 sư đoàn Bắc Việt và 3 sư đoàn Việt Cộng với hàng ngàn xe tăng, đại pháo và tấn công từ hai ngả vào Saigon.
Nhưng dù ở trong tình thế tuyệt vọng như vậy, tướng Phát và những người đầu hàng. Họ vẫn phải chiến đấu đến cùng! (Cần phải nói rằng các đơn vị lớn Thủy Quân Lục Chiến cực kỳ anh dũng và đã bị tan rã gần hết trước ngày 30 tháng, ở vùng Một và vùng Hai, và trong những trận rút bỏ khác.) Những người lính chiến đấu này không có…radio! Họ không cần biết rằng quân Cộng Sản đang thắng thế. Họ không cần biết tổng thống tạm thời Dương Văn Minh đang sửa soạn đầu hàng, dâng miền Nam cho Cộng Sản. Họ không cần biết rằng tình hình đã hoàn toàn tuyệt vọng, không còn một chút hi vọng ngăn chân quân đội Bắc Việt. Họ chỉ biết chiến đấu chống Cộng và tiêu diệt quân Cộng sản, và hình như họ chưa bao giờ có tư tưởng bỏ chạy hay đầu hàng! Họ hờm súng đợi quân thù Cộng Sản và sẵn sàng nhả đạn. Các xe tăng Cộng Sản hứng những loạt đạn đầu tiên và bất ngờ. Trong thành phố đang hỗn loạn tinh thần, tiếng đạn nổ như mưa bão xen lẫn với tiếng súng lớn, đã làm cho sự hỗn loạn gia tăng.
Trong thời gian thật ngắn khoảng hơn 1 giờ đồng hồ, 17 xe tăng Cộng sản bị trúng đạn cháy đen nằm rải rác từ Ngả tư Bảy Hiền đến cổng trại Phi Long và đến đường Cách Mạng… Pháo tháp xe tăng T-55 bằng thép dầy 12inches (30 phân tây) bị bắn thủng như bằng…bột, chứ không phải bằng thép! Lỗ đạn không lớn lắm. Hình như vào giờ chót người Mỹ viện trợ cho một loại súng bắn xe tăng đặc biệt, loại 106 ly (?), để bắn xe tăng. Đạn xuyên phá qua thép dầy nhất và lực cản của thép đã làm cho nhiệt độ gia tăng tới gần 3000 độ C, nướng chín quân lính Cộng Sản ở trong xe tăng.
Khi vị tư lệnh cuối cùng của Biệt Khu Thủ Đô đến Tổng Tham Mưu thì thấy chung quanh cột cờ lớn có khoảng hơn 300 binh sĩ Biệt Cách và sĩ quan chỉ huy họ đang đứng thành vòng tròn và hờm súng vào… lưng nhau, sẵn sàng nhả đạn tự tử tập thể. Tướng Phát phải nói với họ trong nước mắt rằng quân đội VNCH đứng vững cho đến giờ chót là nhờ tinh thần kỷ luật. Vậy lúc này đã có lệnh buông súng thì anh em ai về nhà nấy mà lo cho gia đình. Tự tử không có ích lợi gì cho mình cả. Các quân nhân nghe lời, chỉ có một vài sĩ quan trẻ tuổi đã tự tử. Đến 1 giờ trưa, tướng Phát bàn giao Biệt Khu Thủ Đô cho tướng Việt Cộng Ba Hồng. Sau đó tướng Ba Hồng mời tướng Phát đến Tổng Tham Mưu. Tại đây, khoảng 500 chiến xa T. 55 của Cộng quân nằm kín chung quanh cột cờ. Đáng lẽ những chiến xa này đã đi thẳng sang Tây Ninh theo đườngvòng đai Saigon. Nhưng sự đầu hàng của Dương Văn Minh đã thay đổi hết kế hoạch tiến đánh Thái Lan của Cộng Sản (tướng Lâm Văn Phát đã từ trần trong tuổi già tại Santa Ana, California ngày 30 tháng 10, 1998)
Nhưng hai trận đánh trên đây cũng chưa phải là trận đánh cuối cùng trong ngày 30 tháng 4. Trường Thiếu Sinh Quân Vũng Tàu đã chiến đấu mãnh liệt từ trong khuôn viên trường cho đến khoảng 2 giờ trưa. Lúc này, Cộng Sản đã cầm chắc cái thắng trong tay nên chúng không muốn chết thêm nữa. Chúng ngưng bắn và điều đình với các em. Các em đòi chúng phải ngưng bắn và rút ra xa để các em tự giải tán. Khoảng ba giờ chiều, các em hát bài quốc ca, làm lễ hạ cờ. Xong rồi bỏ đồng phục, mặc quần áo thường và từ từ ra khỏi trại, nước mắt ràn rụa trên má…
3/ Tài liệu: báo Wall Street Journal số ngày 2 tháng 5 năm 1975, bài bình luận của ký giả Peter Kahn, từng đoạt giải Pulitzer, có tựa đề “Truy Điệu Nam Việt Nam” “…Nam Việt Nam đã chống cự hữu hiệu trong 25 năm, và họ đã không phải luôn luôn được người Mỹ giúp. Tôi nghĩ ít có xã hội nào bền bỉ chịu đựng được một cuộc chiến đấu lâu dài như vậy… Quân lực VNCH đã chiến đấu can đảm và vững mạnh trong một số trận đánh mà chúng ta còn nhớ, thí dụ như trận An Lộc.
Quân đội ấy đã chiến đấu giỏi và can đảm ở nhiều trận đánh khác mà chúng ta không còn nhớ địa danh. Quân lực ấy đã can đảm và chiến đấu trong hàng ngàn trận đánh nhỏ, và giữ vững hàng ngàn tiền đồn hẻo lánh ở những nơi mà cái tên nghe rất xa lạ với người Mỹ. Hàng trăm ngàn người của quân lực ấy đã tử trận. Hơn nửa triệu người của quân lực ấy đã bị thương. Và trong những tuần lễ chót, khi mà người Mỹ nào cũng biết là cuộc chiến đấu đã thua rồi thì vẫn còn những đơn vị của quân lực ấy tiếp tục chiến đấu, thí dụ tại Xuân Lộc. Nhờ có những sự chiến đấu ấy mà người Mỹ và một số người Việt lựa chọn mới an toàn thoát đi được. Rốt cuộc, quân lực ấy đã tài giỏi hơn sự ước lượng của người ta. Phía mạnh hơn chưa chắc đã là phía tốt hơn”
Từ ngày hôm trước các đơn vị cộng quân này đã bị chận tại gần Hóc Môn, gần nơi có Trung Tâm Huấn Luyện Nhảy Dù do Lữ Đoàn 4 của Sư Đoàn Dù trấn giữ dưới sự chỉ huy của đại tá Vinh, 
sĩ quan to con, mặt phong trần, nhất định bất chấp lệnh ngưng bắn. Các đơn vị Cộng quân bị thiệt hại nhiều. Sau đó chúng còn phải giao tranh 2 lần trên đường phố Saigon. Một lần trước trụ sở Cảnh sát Công Lộ, nơi đây chừng 100 cảnh sát viên chiến đấu oanh liệt trong hơn một giờ, trước khi bị xe tăng Cộng Sản đề bẹp. Lần thứ hai ở ngã tư Hồng Thập Tự và Lê Văn Duyệt, là nơi chỉ có 4 người lính Dù võ trang đại liên và Bazzoka mà chiến đấu được trong 50 phút. Đến khi hết đạn, họ đi ra ngoài, nắm vai nhau, lập thành vòng tròn rồi cho nổ một tràng lựu đạn tự sát. “Đến chiều tối 400 chiến sĩ Mũ Đỏ (Dù) được gom từ trận Hốc Môn và từ phi trường, tụ lại quanh đại tá Vinh, và còn chiến đấu gần chợ chính và các nơi có ruộng lúa của tỉnh Chợ Lớn. Đến 10 giờ đêm, đại tá Vinh cho lệnh các binh sĩ chia thành toán nhỏ, lợi dụng bóng đem để rút về đồng bằng…” Darcourt cho biết đại tá Vinh đã ở lại vị trí và tự sát.
