VUA MINH MẠNG TRỊ TỘI BỌN CƯỜNG HÀO TỈNH, HUYỆN, Xà

Bùi Xuân Đính

Thời phong kiến, hệ thống thanh tra của nhà nước gồm các cơ quan: Đô Ngự sử (từ thời Nguyễn đổi thành Viện Đô sát) ở cấp trung ương, Giám sát Ngự sử ở cấp liên trấn (thời Nguyễn là cấp liên tỉnh) và Hiến ty ở cấp trấn (thời Nguyễn là tỉnh). Mỗi cơ quan, mỗi cấp thanh tra này có chức năng, nhiệm vụ riêng, song đều có nhiệm vụ chung là kiểm tra, giám sát quan lại, phát hiện các vụ việc tiêu cực của họ. Các cơ quan cũng như các chức quan của hệ thống thanh tra này hoạt động độc lập, không phụ thuộc vào nhau và cũng không phụ thuộc vào cơ quan hành chính cũng như cơ quan ngành dọc cùng cấp hoặc trên cấp. Chẳng hạn, một vị Hiến sát sứ ở Hiến ty (thanh tra cấp tỉnh), phát hiện một vị quan tỉnh tham tang, có quyền tâu thẳng lên Viện Đô sát, thậm chí tâu thẳng lên vua, không cần thông qua Giám sát Ngự sử (thanh tra cấp liên tỉnh); cũng không phải thông qua Tổng đốc hay Tuần phủ là các quan đứng đầu tỉnh đó.

Ngoài ra, những khi một địa phương nào đó trải qua binh đao, quan lại ức hiếp dân chúng gây tao loạn, các vua thường cử đoàn thanh tra đặc biệt, gọi là Kinh lược sứ, gồm các quan đại thần có uy tín, tài năng và công tâm đến, có nhiệm vụ làm rõ nguyên nhân, ổn định tình hình; được toàn quyền giải quyết các vụ việc ở địa phương đó rồi tâu báo lại với vua.

Vào tháng Tư­ năm Đinh Hợi, triều Vua Minh Mạng (tháng 5 năm 1827), tại trấn Nam Định (từ năm 1831 đổi thành tỉnh Nam Định), nhân dân gặp nhiều đau khổ vì nạn trộm cư­ớp hoành hành và quan lại địa phương nhũng nhiễu, hà hiếp. Nhiều đơn thư kêu cứu liên tiếp gửi vào triều đình Huế. Vua Minh Mạng bèn phái một đoàn kinh l­ược sứ, đứng đầu là các quan đại thần Nguyễn Văn Hiếu Nguyễn Kim Xán ra Bắc xem xét tình hình.

Đến Nam Định, các quan Kinh lư­ợc một mặt khẩn cấp xét cấp tiền gạo cho những người bị hại ở các làng quê; mặt khác đi đến các phủ huyện nào cũng cho phép người dân được đến gặp quan thanh tra triều đình phản ánh tình hình quan lại địa phương.

Sau một thời gian, đoàn Kinh lược sứ thu được rất nhiều chứng cứ về các hành vi tham tang, ức hiếp dân chúng của quan lại các cấp trấn này. Một số quan cấp phủ, huyện bị đưa ra xét xử ngay, khiến cho nhiều quan các phủ huyện khác lo sợ. Từ nỗi lo sợ “dắt dây” của quan lại các phủ huyện, các quan Kinh lược sứ phát hiện ra đầu mối của tình hình tao loạn ở trấn Nam Định chính là một số quan chức trấn này, gồm Cai án Phạm Thanh, Thư ký Bùi Khắc Tham. Họ là những kẻ “gian tham, giảo quyệt, hung ác, ng­ười trong vùng đều oán giận”. Nghe tin có quan Kinh lược sứ của triều đình về, các quan tham này đều lo sợ, đến nỗi Phạm Thanh bỏ cả ấn tín, công sở chạy trốn.

Vụ việc đư­ợc tâu lên Vua Minh Mạng. Vua lệnh cho các quan Kinh lược sứ phải bắt bằng đ­ược Phạm Thanh, bằng không sẽ bị xử theo luật “cố thả”. Vua lại dụ quở  trách các quan trấn thần Nam Định: “Lũ các ngươi làm quan trong hạt lại để có nhiều kẻ tham lam, làm hại dân, rồi lại bao che cho chúng mà nói dối vua, dám tâu rằng không xét thấy việc tham bỉ. Đến như­ Phạm Thanh tội lớn, khi Kinh lư­ợc sứ đến nơi thì sự việc vỡ lở nên lọt tin ra để nó trốn đ­ược. Các ng­ươi trị dân thì vỗ nuôi sai pháp, giặc nổi như­ ong; xét quan thì không biết phân biệt, dung túng thiên vị, như­ thế thì khép vào tội cách chức ch­ưa thỏa”.

Rồi Vua ra lệnh giải chức của  các quan đầu trấn Nam Định là Đỗ Văn Thịnh, Trần Chính Đức, Vũ Đức Khuê; đồng thời lệnh cho họ trong ba tháng phải bắt được những kẻ phạm tội, căn cứ vào đó để xét giảm tội hay không.

Nghe tin vậy, Bùi Khắc Kham cũng bỏ trốn, như­ng ít lâu sau cùng bị bắt với Phạm Thanh. Nhân dân địa phư­ơng lại đem các việc làm xấu xa của họ ra tố cáo. Vua Minh Mạng sai giải bọn Thanh - Kham đến chợ trung tâm của trấn, chém ngang lư­ng, tịch thu gia tài của chúng đem chia cho những ng­ười dân nghèo.

Đoàn Kinh l­ược sứ còn đi xem xét một số phủ, huyện khác, điều tra và đề nghị trị tội một số quan lại thoái hóa. Tri phủ Kiến X­ương Nguyễn Công Tuy tham tang phải tội chết, Đồng Tri phủ Ứng Hòa Phan Thọ Vực và Tri huyện Đại An Nguyễn Văn Nghiêm cố ý dung túng cho các nha lại nhũng nhiễu hại dân đều bị cách chức. Nhiều quan của các nha phủ khác qua tra xét thấy không xứng đáng chức đã bị truất bãi về làm dân.

Lời bàn:

Vụ việc trên đây được ghi rõ trong sách Đại Nam thực lục - bộ quốc sử của nhà Nguyễn. Từ vụ việc này cho thấy những bài học giá trị với việc quản lý xã hội và công tác thanh tra, giám sát quan lại ở các địa phương.

Một là, mặc dù hệ thống thanh tra của Nhà nước phong kiến có đủ “lệ bộ”, quy chế thanh tra, kiểm tra, giám sát khá rõ ràng, thậm chí với nguyên tắc thanh tra độc lập - như đã nêu ở trên, nhưng vẫn có không ít vụ quan lại vi phạm pháp luật với hai tội danh, cũng là hai “đặc trưng” cơ bản là lợi dụng chức vụ để tham tang và ức hiếp dân chúng; nhiều vụ diễn ra rất trầm trọng, khiến triều đình phải cử đoàn thanh tra đặc biệt về xem xét mà vụ việc ở trấn Nam Định trên đây là điển hình. Đó là vì, chỉ cần lơi lỏng một chút trong công tác thanh, kiểm tra, các quan lại “sẵn sàng” lợi dụng những kẽ hở của pháp luật, tình trạng thiếu hiểu biết pháp luật và nỗi lo ngại của người dân về những nỗi khổ ải mỗi khi phải đến cơ quan công quyền, cơ quan pháp luật; sự quan liêu của bộ máy công quyền, sự dung túng - và cả thông đồng, “bảo kê” của quan trên; tình trạng thông tin liên lạc kém v. v.  để phạm tội. Cho nên, công tác thanh tra, kiểm tra, giám sát luôn phải thường xuyên, sâu sát mới có thể ngăn chặn, hạn chế tình trạng quan lại lợi dụng để phạm tội; không thể để khi sự việc xảy ra mới cử đoàn thanh tra đặc biệt về giải quyết, bởi khi đó, hậu quả đã rất nặng nề.

Hai là, cả một “bộ sậu” quan lại ở Nam Định, từ cấp trấn xuống cấp huyện  thoái hóa, biến chất, trở thành “tập đoàn cư­ờng hào” hà hiếp dân chúng nặng nề như­ thế, nếu không có sự sâu sát và nghiêm minh của các quan Kinh l­ược sứ thì  chắc chắn, những “quan cường hào” vẫn nhởn nhơ ngoài vòng pháp luật, sau khi “tai qua nạn khỏi” sẽ quay lại tham nhũng và ức hiếp dân, dân lại khổ thêm biết chừng nào. Cho hay, thanh tra phát hiện các vụ việc tiêu cực đã là cần thiết, giải quyết dứt điểm vụ việc đó, hay nói một cách khác, phải “trị tận gốc, bốc tận rễ” mới là điều quan trọng.

Ba là, công lao phát hiện ra những tiêu cực, thoái hóa biến chất của quan trấn Nam Định đầu tiên chính là những người dân ở trấn này. Cho hay, có hệ thống thanh tra các cấp với đầy đủ quy chế, quy tắc làm việc rõ ràng cũng chỉ là một điểu kiện ban đầu, để phát hiện ra các vụ việc tiêu cực của quan lại địa phương, người làm công tác thanh tra phải gần dân, sát dân, lắng nghe ý kiến của người dân.

Bốn là, việc xử lý các quan lại thoái hóa, biến chất ở trấn Nam Định rất kiên quyết và nghiêm khắc còn có vai trò rất lớn của Vua Minh Mạng.

*Bài đã đăng trên tạp chí Kiểm tra (Ủy ban Kiêm tra Trung ương) số tháng 8 năm 2011, có tiêu đề “Sâu sát và nghiêm minh”. Nhân vụ Tiên Lãng, tác giả đổi lại tiêu đề để mọi người cùng suy ngẫm, nội dung không thay đổi.                                

Thư gửi các thành phần gây rối ở hải ngoại 

Tạp Ghi Huy Phương

Nhu cầu không thể thiếu của chúng ta trong thời đại hôm nay là mỗi ngày phải mở hộp thư internet để liên lạc với bạn bè, thăm hỏi, biết đến tin tức nhau cũng trao đổi cùng nhau những điều tốt đẹp.
Ngày xưa các cụ bảo: “Thư trung hữu nữ nhan như ngọc,” nhưng ngày nay trong Internet chúng ta tìm được mỗi ngày hàng triệu điều mới lạ từ hình ảnh, âm nhạc, thi ca, kiến thức trong mọi lĩnh vực mà vì tình bạn bè, quen biết, nhiều người đã có nhã ý hằng ngày chuyển đến cho chúng ta. Nơi chỗ ngồi mỗi ngày của chúng ta hoàn toàn trống vắng và tựa như có một nỗi cô đơn khi chiếc máy computer của chúng ta đang gặp nạn trơ ra một khuôn mặt vô hồn hay bệnh tật phải tạm xa nhà đi một nơi khác.
Từ ngày chiếc máy computer ra đời và nguồn Internet đến với mọi nhà, bộ mặt thế giới đã đổi thay, phải nói là thế giới nằm gọn trong bàn tay chúng ta, không còn khoảng cách và cũng không có gì bưng bít, giấu kín được. Theo tài liệu năm 2010 của ITU (Internationnal Telecommunications Union), trên thế giới có 5 quốc gia sử dụng Internet cao nhất theo tỷ lệ dân số, theo thứ tự là Anh (82%), Nam Hàn, Ðức, Nhật và Mỹ (78.2%.) Nơi có dân số đông nhất thế giới là Trung Cộng thì chỉ có 36.3% dân số sử dụng Internet, đông dân thứ nhì là Ấn Ðộ chỉ có 8.4%. Trên thế giới có gần 7 tỷ người dùng Internet mỗi ngày. Cộng đồng người Việt ở hải ngoại đông nhất hiện đang ở nước Mỹ, đương nhiên số người sử dụng không ít, nhưng trên net, chỉ thấy quanh quẩn một số người “nổi tiếng,” “quen tên,” “nhẵn mặt,” mỗi ngày thường “tống” lên net những thứ rác rưởi dơ bẩn khiến cho người có lòng liêm sỉ cảm thấy hổ thẹn chung cho danh từ đồng hương, đồng bào cho đến đồng môn, đồng ngũ...
Trước hết Internet là nơi để người ta chống phá, bêu riếu tôn giáo. Từ mấy năm qua, Phật Giáo cũng như Thiên Chúa Giáo, nhất là nhân biến cố 1 tháng 11, 1963, nên cứ đến những ngày đầu tháng 11 dương lịch mỗi năm, được bên này hay bên nọ, đem lên diễn đàn, mổ xẻ, nhiếc móc, kể tội kể tình nhau đủ lời. Chia rẽ tôn giáo là một tội nặng nhất để làm suy yếu sức mạnh của một dân tộc, trong giai đoạn này mà có người, trong nỗ lực chống Cộng còn phân biệt người này là đạo này, người kia là đạo khác. Ở đây chúng tôi không phê phán chuyện phải trái của những biến cố quân sự và chính trị trong lịch sử, không đứng về phía này hay phe kia, nhưng tệ hại nhất là chửi nhau bằng đủ thứ lời chưa đủ, người ta còn “hàm huyết phún nhân” dựng những câu chuyện tày trời để vu oan đến nhiều nhân vật, như bịa ra những câu chuyện giữa Tổng Thống Ngô Ðình Diệm và bà Ngô Ðình Nhu, giữa Hòa Thượng Thích Ðôn Hậu và bà Tuần Chi.
Thứ đến là các cuộc tranh chấp bầu bán của các hội đoàn, đoàn thể đã xẩy ra trong cộng đồng người Việt của chúng ta không phải là ít. Sau cùng là những vụ vu cáo, mạ lỵ cá nhân mà người ta không ngần ngại bôi nhọ, đổi trắng thành đen, dùng những chứng cớ vu vơ không có một phần trăm sự thật để hạ nhục đối thủ. Nghe hoài cũng phải nửa tin nửa ngờ, người đọc đâm ra hồ nghi, mất lòng tin như mẹ chuyện thầy Mạnh Tử ngày trước. Lý luận “không có lửa sao có khói,” nói hoài cũng phải tin, được sử dụng kiên trì để đánh phá đối thủ.
Trong tinh thần “giỏ cua cộng đồng,” thấy ai hơn mình thì đem lòng ghen tức, triệt hạ, đánh phá cho đến cùng, dùng hết “bát ban võ nghệ,” “mười thành công lực” mà xuất chiêu! Người không vững lập trường chẳng biết đâu là chân là giả, ai là bạn ai là thù!
Trong tất cả ba địa hạt, tôn giáo, đoàn thể và cá nhân, “chụp mũ” cộng sản là phương thức, thủ đoạn được người ta dùng nhiều nhất trên Internet. Hầu hết chúng ta đều là người tị nạn cộng sản phải bỏ nước ra đi, không ai không thù ghét cộng sản, nên hô hoán, gán ép danh từ cộng sản cho người khác là món đòn độc hại nhất. Trong Quốc Văn Giáo Khoa Thư có kể chuyện một người cỡi ngựa qua làng bị con chó chạy theo cắn sủa mãi, bực mình, y bèn lập mưu la lên rằng: “Chó dại! Chó dại!” Lập tức dân làng đổ xô ra giết chết con chó. Người ta dùng kỹ thuật “chụp mũ” cộng sản đến đỗi có lúc nhìn quanh trong cộng đồng người Việt chúng ta, giật thót mình thấy không còn ai là không cộng sản. Nhưng quả là đến hôm nay, trò “chụp nón cối” cho địch thủ không còn hữu hiệu nữa. Chụp mũ cộng sản cũng là một lối vu cáo, đổ tội không được chấp nhận gây chia rẽ, làm suy yếu hàng ngũ có lý tưởng chống Cộng của chúng ta ở hải ngoại. Lối vu cáo này dành cho cá nhân còn có thể hiểu được, người ta còn viết trên “net,” gọi đích danh một ngôi chùa là “một ổ Việt Cộng!” chỉ vì thù ghét, tranh chấp mà không nêu ra một bằng chứng nào. Nếu cứ mỗi điều bị xúc phạm, chúng ta vì danh dự phải đưa nhau ra tòa thì còn gì là bộ mặt của cộng đồng tỵ nạn Việt Nam nữa.
Có những vấn đề tế nhị hay gai góc nếu người đọc thấy quan tâm, thì nên từ tốn phân tích, thảo luận với nhau một cách đàng hoàng, chứ không phải chơi trò “cả vú lấp miệng em” đổ thùng phân vào Internet, vào trận là đã chửi phủ đầu. Ngay cả tác giả những bài viết gây bất lợi cho chế độ chuyên chế ở trong nước, cũng được chụp mũ là “đặc công VC nằm vùng,” làm cho người ta có cảm tưởng rằng ở hải ngoại luôn có một tổ chức của CS nhằm đánh phá và triệt hạ những ai có tinh thần chống Cộng.
Trên Internet của người Việt hải ngoại hiện nay mỗi ngày chúng ta phải đọc những chữ thô tục, bẩn thỉu nhất, những bộ phận sinh dục nam nữ được đem ra dùng, những phần thối tha nhất của con người được đem ra đổ lên đầu nhau không hề khoan nhượng, thương tiếc. Chúng ta vẫn không chấp nhận lối sống hay lời ăn tiếng nói gọi là “vô văn hóa” nhưng sao hải ngoại chúng ta lại có thể viết lên những lời, những chữ mà chúng ta không bao giờ muốn cho con cái chúng ta dùng đến và đỏ mặt xấu hổ khi nghe người khác nói. Nói dại, nếu con cháu quý vị đọc phải những lời như vậy, do chữ nghĩa nhờ công lao học hành của quý vị viết ra, chúng sẽ nghĩ thế nào về “văn hóa” các đấng sinh thành? Vậy mà chúng ta gặp nó hằng ngày bằng tiếng Việt yêu quý của chúng ta trên “in box” của mọi nhà. Nói là “thư rác” cũng còn quá nhẹ, vì có những thứ thối tha và dơ bẩn hơn cả rác vẫn hằng ngày hiện diện trước mắt chúng ta, dù đã mỏi tay cho vào “spam” hay “delete” mà vẫn không hết!
“Ném đá giấu tay” vẫn là chuyện thường ngày. Làm một địa chỉ hộp thư để viết thư nặc danh đâu phải là chuyện khó, cái khó trong lòng ta là liêm sỉ có cho chúng ta làm điều đó hay không? Vì sao những quân ăn cướp nhà băng phải đeo mặt nạ? Vì chúng sợ bị nhận diện. Nhưng những tấm mặt nạ này liệu che giấu được những khuôn mặt thật của chúng được bao lâu. Những “nick name” này tung hứng cho nhau, bàn tay phải viết ra và được bàn tay trái chuyển đi, đưa người nhận vào một trận địa mù mịt hận thù, gian trá.
Người Việt ở hải ngoại đã bỏ nước ra đi, ai cũng mang tinh thần chống Cộng, nhưng thay vì dùng internet như một vũ khí tranh đấu, đem sự thật về cho người trong nước, chuyển lửa cho quê hương, thì chúng ta dùng lại internet để chửi bới nhau tận tình, bôi bẩn khuôn mặt của nhau, chỉ làm lợi cho kẻ thù. Theo một thống kê mới đây thì số người sử dụng Internet ở Việt Nam khá cao, có 32.3% dân số, nên mỗi ngày nếu người dân trong nước đọc được những tin tức xác thực từ thế giới bên ngoài về chuyện tranh đấu cho dân chủ thì cũng thất vọng vì “trận chiến” Internet làm xấu đi khuôn mặt hải ngoại.
Chính ông Lý Ðông ở Hà Nội, ngày 18 tháng 2 nhân vụ Việt Khang đã có những suy nghĩ về chuyện Internet ở hải ngoại trong một bài nhan đề là: “Thư gửi các thành phần gây rối ở hải ngoại” như sau: “Vì không thể hành động chống Cộng trực diện, vì khó có thể về Việt Nam biểu tình bởi sự ngăn cấm của bạo quyền hiện tại, tôi thiết nghĩ ở hải ngoại, ngoài việc chống Cộng vận động về truyền thông, chuyển lửa về quê hương, hay đi biểu tình... thì quý vị cũng có những việc làm rất hiệu quả về phương diện vận động quốc tế về nhân quyền và gây áp lực về viện trợ kinh tế và giao thương lên nhà cầm quyền CSVN.”
“...Tuy nhiên bên cạnh đó, một số người vì những nghi kỵ cá nhân, hay vì tay sai của cộng sản... đã có những lời lẽ không mấy trong sạch, với những thắc mắc trái với con đường đấu tranh, quy chụp người tích cực đấu tranh, làm trái với niềm tin của người yêu nước đang ngồi tù mà nhạc sĩ Việt Khang là một...”
Hai tiếng “gây rối” của một người trong nước quả là còn quá nhẹ, cho những người trong cộng đồng hải ngoại, mỗi ngày đang chăm chỉ đổ những thứ dơ bẩn vào những hộp thư sạch sẽ của chúng ta.

Cầu Cho

Tể Tướng Sống Lâu!

                                                                  Nguyễn Thanh Ty

Thời Hy Lạp cổ đại, lúc bấy giờ vua Dennys là một bạo chúa đang trị vì, cai trị dân một cách tàn bạo. Đời sống dân chúng lầm than, điêu đứng. Lòng dân oán vua đến tận trời. Ai ai cũng mong cho vua chóng chết. Duy chỉ có một bà lão ở thành Syracuse , tỉnh Sicily , sáng nào cũng vào giáo đường cầu nguyện cho bạo chúa sống lâu. Có khi lại còn vái lạy cả thần linh nếu làm chết vua thì cho bà chết thay cho hôn quân.

Vua nghe thế lấy làm lạ, cho vời bà lão vào cung hỏi cho rõ lý do. Bà lão thưa:

-Tôi nay hơn tám chục tuổi, đã sống qua ba đời vua. Đời vua thứ nhất là một hôn quân vô đạo. Dân chúng sống vô cùng khổ sở. Ai nấy đều nguyền rũa cho vua mau chết, cho nước thoát khỏi hôn quân. Sau đó, có kẻ hành thích vua chết rồi lên kế nghiệp. Ngờ đâu tên này còn tàn bạo hơn vua trước. Dân lại hết lời oán than nguyền rủa. Chẳng bao lâu, vua này bất đắc kỳ tử thì bệ hạ nối ngôi, thiên hạ lại lầm than điêu đứng nhiều hơn các đời vua trước nữa. Cứ thế mà suy, đời vua sau còn tàn ác hơn vua trước nên tôi cầu nguyện cho bệ hạ sống trường thọ là để trì hoãn cuộc thay đổi được ngày nào hay ngày ấy. ( Theo Nguyễn duy Cần)

Câu chuyện thuộc loại “Cổ học tinh ma” trên tưởng chừng như người đời phịa ra để răn dạy các đấng “Con Trời” mỗi khi được ngồi chễm chệ trên ngai vàng chớ có nên “vô đạo, vô hạnh” quá mà bị dân chúng nguyền rũa muôn đời, ô danh sử sách.

Không ngờ chuyện xưa nay lại có thật, đang xảy ra tại đất nước An Nam vào thế kỷ 21 hiện đại, đúng vào cái năm đảng Cộng sản An Nam chuẩn bị truyền ngôi cho vua mới.

Nước An Nam, kể từ ngày Bính Ngọ, tháng Canh Thìn, năm Ất Mão (30/4/1975) Rợ Hồ phương Bắc tràn qua sông Bến Hải, xâm lăng, đánh cướp miền Nam đến nay, trãi qua mấy đời vua trị vì. Vua sau ác ôn côn đồ hơn vua trước gấp bội phần, làm cho dân chúng trong nước ngày càng nghèo khổ, kiệt quệ, đói rách lầm than không kể xiết. Người dân ai ai cũng đều ta thán, mong cho chế độ mau sụp đổ, vua chóng chết để được thoát cảnh hôn quân vô đạo.

Tể tướng Nguyễn Tấn Dũng hiện đang nắm quyền bính to nhất nước lại càng bị dân chúng nguyền rũa hết lời. Giới sĩ phu ba ngàn người dâng sớ  yêu cầu phải từ chức “về trời vui thú điền viên”, đánh bạn với anh Sáu Phong chém gió, nói lịu.

 Trong khi đó, tại bùng binh Sài Gòn, lại có một bà lão Bắc kỳ răng đen, đầu vấn khăn mỏ quạ, áo dài tứ thân chỉnh tề, ngày ngày thắp nhang cung kính khẩn vái tứ phương, tám hướng cầu Phật, Chúa độ trì cho Tể tướng Tấn Dũng sống lâu trăm tuổi để muôn năm trường trị đất nước, thống nhất giang hồ, tiếp tục chăn dắt lê dân Nam Man ngu dốt.

Người đi đường qua lại thấy thế lấy làm lạ lắm. Một số hiếu kỳ đến gần xem, cứ nghe bà lão luôn miệng khấn câu: “Cầu cho bạo chúa sống lâu! Cầu cho bạo chúa sống lâu!”.

Có kẻ không nhịn được tò mò, hỏi:

-Thưa Cụ, hiện giờ cả nước tám chục triệu dân, ai ai cũng đang nguyền rũa cái bọn cộng sản ác ôn côn đồ, lưu manh cướp cạn đang ăn trên ngồi trốc trên đầu nhân dân mau bị thần ôn dịch sái đậu, thần sét Thiên Lôi đánh ngay lăng Ba Đình cho chết hết cái lũ phản dân hại nước, đầu têu là tên Thái thú Nguyễn Tấn Dũng, sao riêng mình Cụ lại cầu khẩn cho chúng sống lâu trăm tuổi là cớ làm sao? Thế Cụ không biết rằng tình hình đang nguy ngập, đất nước mình đang mất dần về tay Tàu bởi lũ này sao?

Bà lão ngưng khấn, cắm nén nhang xuống đất rồi thong thả đáp:

-Tôi năm nay 95 tuổi, tuổi gần đất xa trời. Tôi đã sống trãi qua nhiều đời vua chúa. Từ đời cha cho đến đời con, đời cháu, chúng nó nối nhau cai trị rồi truyền ngôi cho nhau ra sao… tôi đều biết hết thảy. Vì vậy, ngày nay tôi mới cầu mong cho “Đám bạo chúa này sống lâu” để tôi còn có thể sống thêm vài năm nữa đủ trăm tuổi mà an tâm về với ông bà. Nếu giờ này, bọn vua chúa chúng nó bỗng lăn đùng ra hộc máu, chết một lượt thì bọn khác tức khắc lên thay, lúc đó không những tôi chết liền mà quí ông, quí bà đây chưa chắc đã có thể giữ an toàn được tính mạng.

- Cụ nói như thế thì có quá lời không?

- Các ông bà hãy còn ít tuổi, lại là người miền Nam tính tình thật thà, tâm can trung hậu hay mũi lòng, dễ dãi tin người nên suốt 35 năm bị chúng nó bịp mà vẫn còn có người tin theo lời ngon, tiếng ngọt dụ dỗ của chúng, nhiều nhất vẫn là đám ở hải ngoại, bị chúng lừa gạt đôi lần, ba lượt đến nỗi mất hết gia sản, gia đình tan nát, chồng vợ cha con ly tán, thân lại vướng vòng tù tội.

-Vậy thể nào Cụ nói rõ cho chúng tôi biết đôi điều để phòng tránh về sau được không?

-Này nhé! Cứ lấy cái thời điểm ông Hồ cướp chính quyền của vua Bảo Đại năm 1945 làm cái mốc mà tính đến nay thì sẽ thấy rõ cái chế độ, cái chính sách gian trá bịp bợm của chúng đáng sợ, đáng ghê tởm đến chừng nào. Cái đận phát động phong trào kêu gọi, xúi giục chúng tôi, những nông dân miền Bắc đói khổ, vùng lên cướp chính quyền, ông Hồ bảo rằng đất ruộng của bọn địa chủ cường hào sau khi cướp được, tất cả sẽ là của nông dân nên chúng tôi liều mạng, tranh nhau theo ông ta  đi ăn cướp.

Lúc cướp xong, ông Hồ lại bảo “Cán bộ là đầy tớ của nhân dân. Nhân dân làm chủ”. Chúng tôi tin lời nên rất “phấn khởi hồ hởi”. Nhưng sau đó, ông theo lệnh của Nga, Tàu thi hành chính sách “Cải cách ruộng đất”, nói là để chia ruộng cho nông dân. Nghe nói thế ai ai cũng mừng. Nhưng thực tế, đảng cộng sản của ông vơ hết đất đai, thu hết thóc lúa giao nộp cho quan thầy Tàu, Nga. Ai phản đối đều bị vu là địa chủ, phản động, bị xử tội chết. Bà Nguyễn thị Năm, ân nhân của các ông Hồ, Duẫn, Giáp… đã nuôi giấu các ông ấy khi bị Pháp truy lùng bắt bớ  lại là người bị xử bắn đầu tiên để thị oai chính sách.

Song song với chính sách “Cải cách ruộng đất” là chủ trương “Cách mạng văn hóa”. Đó là chủ trương “ngu dân”. Thành phần trí thức, một trong bốn mục tiêu “Trí, Phú, Địa Hào” đều bị tiêu diệt, đào tận gốc, trốc tận rễ. Trí thức là mối nguy hại đáng sợ cho chủ nghĩa cộng sản, cần phải tiêu diệt trước tiên. Cộng sản chỉ dùng bọn ngu dốt, chăn bò, chăn trâu, du thủ du thực làm cán bộ, đội trưởng để dễ sai khiến. Thành phần trí thức bị miệt thị là “không đáng giá cục phân” và bị lưu đầy, ngược đãi cho đến chết. Loại trí thức hèn mạt, vô liêm sĩ thì chấp nhận khom lưng, cúi đầu quị lụy làm gia nô, viết văn, làm thơ ca tụng chúng để chúng thí cho miếng cơm thừa sống ngắc ngoãi qua ngày. Còn dân chúng thì bị chúng cai trị bằng cách thắt bao tử, sống cầm hơi qua chế độ bao cấp “tem phiếu” để phân phối thực phẩm hàng tháng theo qui định tối thiểu. Ai tỏ ra chống đối thì chúng cắt “tem phiếu” cho chết đói. Mọi sinh hoạt mua bán, đổi chác lúc xưa, nay bị cấm tuyệt.

- Một chế độ sắt máu như thế thì dân chúng miền Bắc họ sống làm sao được?

-Ấy, chính vì thế mà khi ông Hồ với thực dân Pháp âm mưu chia nước An Nam ta ra làm hai theo hội nghị Giơ Neo bên Tây để dễ bề cai trị thì cả triệu người miền Bắc mới có cơ hội chạy trốn ông Hồ, chạy trốn cái chế độ bất nhân, khốn nạn ấy, đùn lên tàu há mồm, di cư vào Nam lập nghiệp, xây dựng lại cuộc đời ấm no, tự do dưới sự bao dung, giúp đỡ của ông Diệm và nhân dân miền Nam.

-Chỉ có một triệu người thôi à? Sao tất cả không đi hết để thoát khỏi gông cùm của chúng?

-Ra đi đâu phải là dễ. Một phần, đa số là các vùng nông thôn xa xôi thì bị bọn cán bộ đe dọa, ngăn cấm đủ mọi cách không cho đi. Một phần, thì không nỡ bỏ mồ mả tổ tiên, ngôi nhà, mãnh vườn họ đã mồ hôi nước mắt công lao gầy dựng mà ra đi. Đa số quyết bỏ tất để ra đi là người ở thành thị. Họ ra đi với hai bàn tay trắng cũng giống như tình cảnh người miền Nam sau năm 1975, cả triệu người liều chết trên biển để ra đi vậy. Và gia đình tôi một nửa chạy trốn ông Hồ, di cư vào Nam, một nửa ở lại để giữ gìn nhà cửa, mồ mả ông bà. Cái cảnh phân ly, chia lìa này hầu như gia đình miền Bắc nào cũng có.

- Nhưng rốt cục thì Cụ cũng không chạy thoát khỏi tay ông Hồ!

- Vâng! Cái ngày 30 tháng 4 năm 1975 cả gia đình tôi vô cùng đau khổ, đã khóc hết nước mắt, đã gào khản cả hơi: “Ối ông Hồ ơi là ông Hồ! Chúng tôi đã quá sợ ông mà phải lánh nạn chạy vào Nam hai chục năm nay. Thế mà ông vẫn không buông tha cho chúng tôi, ông vẫn cứ dai như đĩa đói bám theo làm khổ chúng tôi. Ới ông Hồ ơi là ông Hồ!”.

- Nhưng thưa Cụ, chúng tôi lại thấy ngày ấy, đám người Bắc ào ạt đổ xô vào Nam với quyết tâm bốn “V” là  VÀO, VƠ, VÉT, VỀ, chỗi cùn, rế rách gì của miền Nam cũng đều được bọn họ trân quí chở kìn kìn vể Bắc mà.

- Ấy, thì cái bọn chết đói mấy chục năm đấy mà! Ở ngoài đó, bọn chúng bị tuyên truyền là miền Nam bị Mỹ Ngụy kềm kẹp, dân chúng sống khổ lắm, khổ đến nỗi phải ăn cơm bằng cái mũng dừa đấy, miền Bắc phải mau mau vào giải phóng miền Nam để cứu dân. Nhưng bí mật bên trong thì cái bọn chính trị viên lại thầm thì bảo nhỏ rằng “Miền Nam trù phú, giàu có lắm. Cố mà vào Nam cho bằng được. Của cải tài sản, nhà cửa, ruộng vườn trong Nam cướp được đều là của các đồng chí đấy”. Y hệt như ông Hồ lừa chúng tôi năm 1945. Do đó mà đám học trò 14 – 15 tuổi non choẹt, chưa ráo máu đầu đã đua nhau vào bộ đội để được đi B, vượt Trường Sơn đánh Mỹ. Năm đó là Tết Mậu Thân. Trận đó chưa thấy bọn chúng cướp được cái gì cả, chỉ thấy chết bỏ xác oan uổng mấy chục ngàn đứa. Đi mười chết hết chín.

Nhưng cái năm 1975, gọi là “Đại thắng mùa xuân”, chúng nó có khối đứa đã sáng mắt ra rồi đấy nhé. Như cái cô Thanh niên xung phong tên Dương thu Hương cùng 140 đồng chí của cô ta hăm hở tình nguyện vào Nam đợt đầu tiên ấy đã phải khóc rống lên rằng “Một chế độ man rợ lại thắng một xã hội văn minh” khi chính mắt nhìn thấy sự phồn vinh, giàu có, tự do của miền Nam. Cô ta cũng đã phải kêu lên “Chúng ta đều bị đảng cộng sản nó lừa”, y như chúng tôi kêu lên năm 1945.

Sau trận tổng tấn công Mậu Thân thất bại, ông Hồ ức quá, hộc máu đến ba lần rồi chết, Lê Duẫn lên thay. Ối dào! Cái tên Duẫn này còn độc hơn ông Hồ gấp bội. Nó cho thực hiện “Chính sách ruộng đất” còn tinh vi hơn thời “cải cách”. Dân làm ra thóc mà không có thóc để ăn. Làm ra bấy nhiêu nộp thuế cũng không đủ. Dân phải bỏ làng đi xứ khác ăn mày, ăn xin để sống. Tên Duẫn chết, Trường Chinh lên thay, chính trị càng rối ren, đổ nát. Đời sống nhân dân càng đói khổ, phải vào rừng đào củ, bứt cỏ mà ăn. Thời này có ông Kim Ngọc, Bí thư Tỉnh Ủy tỉnh Vĩnh Phúc, học lực mới tới lớp 5, nhưng nhìn ra được cái sai lầm về “cải cách ruộng đất”, đã âm thẩm khoán ruộng cho dân làm ăn. Gọi là “khoán hộ”. Chỉ trong vòng hai 2 năm (1965-1967) dân đã có đủ thóc để đóng thuế và còn có dư ăn “giáp hạt” . Thằng Tổng bí thư Trường Chinh biết được, bắt ông Kim Ngọc kiểm điểm và bỏ tù, bắt dân trở lại “khoán quản”. Ruộng xanh tốt lại xơ xác, tiêu điều như trước. Dân lại đói như xưa. Ông Kim Ngọc đau buồn, sinh ra bệnh nặng, mất năm 1979.

Hai mươi năm sau ngày “khoán hộ” của ông Kim Ngọc, năm 1988, Bộ Chính trị mới nhận thấy được cách làm của ông Kim Ngọc là đúng đắn, nên mới ra Nghị quyết “khoán mười”, rập theo khuôn mẫu của ông Kim Ngọc. Từ đó nước ta mới có thóc xuất khẩu. Thế mới biết làm vua mà u mê, ám chướng, vô đạo thì hại cho dân, cho nước biết là ngần nào.

Trường Chinh chết, Nguyễn văn Linh lên thay. Mới đầu nhân dân vui mừng tưởng đâu có được vị vua tốt vì ông này chủ trương “cởi trói” cho giới trí thức, văn nghệ sĩ và ông ta có viết báo tố tham quan, ô lại ký tên N.V.L có nghĩa là “Nói và làm”. Dè đâu niềm vui chưa được ba, bảy hai mốt ngày thì ông ta trở mặt, lộ ra bản chất cộng sản chuyên chính như cũ, chính sách lại trói chặt hơn trước. Dân chúng mĩa mai gọi là “Nói và lờ”. Hay thô tục hơn là “Nói với l…”. Đám văn nghệ sĩ người nào lỡ dại nghe lời ông ta xúi hãy can đảm viết thật, viết thẳng đã viết bài chỉ trích, phê bình nhà nước hay đảng, sau đó đều bị bắt, tống giam vào ngục tối.

Đến đời Đỗ Mười lên ngôi vua thay tên “Nói và lờ” thì dân chúng hết thở nổi. Tên vua này lúc trẻ làm nghề thiến lợn, vô học, ngu dốt nên rất ác và tham theo kiểu Lý trưởng nhà quê làng xã. Hắn đích thân ra tay “Đánh tư sản” và “Cải tạo công thương nghiệp” cả nước, đổi tiền liên tục ba lần:

- Lần thứ nhất năm 1975: 500$ tiền cũ ăn 1$ tiền mới. Mỗi người chỉ được đổi 50$.

- Lần thứ hai năm   1978: 1$ ăn 0.8 xu. (hào) Mỗi gia đình (hộ) chỉ được đổi 200$.

- Lần thứ ba năm    1985: 10$ ăn 1$. Ở thôn quê mỗi hộ chỉ được đổi 300$.

 làm cho dân miền Nam hoàn toàn trắng tay. Tên hoạn lợn Đỗ Mười đã thành công trong việc cào bằng miền Nam nghèo như miền Bắc. Mỗi người chỉ còn cái khố che hạ bộ. Lương thực bấy giờ chỉ có bo bo, thức ăn dành cho ngựa, chúng gọi là “cao lương” nghe rất sang trọng. Loại “cao lương” này ăn vào đầy bụng nhưng không tiêu hóa được. Hôm sau ỉa ra còn nguyên như cũ, có người đem rửa sạch nấu lại cho lợn ăn.

Tên Phạm văn Đồng còn lừa dân, bảo môt ký rau muống bổ bằng một ký thịt bò nữa cơ. Thật là bố láo, bố lếu quá mức!. Đến khi  Đỗ Mười bị hạ bệ thì Lê Khả Phiểu lên ngôi lại càng thêm tệ hại. Chính nó đã bị bọn Tàu gài bẫy chơi gái Tàu, thòi ra đứa con gái, bị chụp hình bêu xấu, bắt bí. Thằng Phiêu nhục nhã quá đành phải dâng đất để bọn Tàu giấu nhẹm vết nhơ ấy cho. Đấy, thác bản Giốc, ải Nam Quan, bãi Tục Lãm mất cũng do tay nó đấy. Vậy mà vẫn mặt dầy, hám danh, nhờ người viết sách rồi ký tên mình để lấy danh. Hình như thằng chấp bút nào đó chơi xỏ lá, lấy tên sách là “Mênh mông tình dân”. Thằng Phiêu quá ngu đâu biết gì. Sau đó, một loạt hình chụp dinh thự hoành tráng, trống đồng Quốc gia, ngà voi, bàn thờ phật, tượng đồng của nó, vườn rau xanh trên sân thượng lầu 2…nhà nó được tung lên mạng với cái tựa đề là “Tổng Bí Khả Phiêu thanh liêm chí công vô tư với Mênh mông tiền dân” làm cho Bộ Chính trị phải mượn quần che mặt cả đám.

Sau Lê khả Phiêu là thằng con rơi của lão Hồ lén lút gian díu với cô gái Tầy họ Nông, lúc trốn chui, trốn nhũi trong hang Pắc Pó, thòi ra tên Nông đức Mạnh, vô tài bất tướng mà vẫn ngồi ì trên ghế Tổng bí thư đến hai nhiệm kỳ. Đó cũng là nhờ khom lưng, uốn gối bái lậy bọn Tàu, dâng đất, dâng biển, nó giúp cho chứ tài cán gì. Thật là toàn các quân đổ đốn, ăn hại, đái nát cả.

Bà già Bắc kỳ càng lúc nói càng hăng. Hình như “lịch sử đảng ta” bà thuộc vanh vách. Nói cứ như thuộc lòng từng chuyện. Kinh thật.

Kẻ hiếu kỳ bu vào nghe càng lúc càng đông. Càng nghe càng khoái cái lỗ nhĩ. Lại có người sợ:

-Thưa Cụ, Các điều Cụ nói đều đúng hết. Ai cũng biết cả, nhưng không dám nói. Bởi mới mở miệng ra đã bị bọn chúng bóp họng rồi. Cụ không sợ sao? Mà này! Sao Cụ ngược đời, khác người, lại đi van vái cho Tể tướng Dũng, bạo chúa sống lâu trăm tuổi, thế là thế nào?

-Chết thì ai cũng sợ. Nhưng tôi nay đã 95 tuổi, chỉ một tiếng hét to cũng đủ làm tôi đứng tim chết rồi thì còn gì để sợ. Tôi nay đốt hương ngày ngày “cầu cho Tể tướng sống lâu” là muốn sống thêm dăm ba năm nữa để xem cái chế độ này nó đưa dân tộc mình lên “thiên đàng cộng sản” như thế nào như lời ông Hồ hứa hẹn chắc như đinh đóng cột từ cái nẫm 1930 đó thôi. Các ông bà muốn biết lý do vì sao tôi chỉ cầu riêng cho Tể tướng Dũng sống trường thọ hở ?

-Dạ, đúng thế! Cụ hãy nói đi!

Bà già Bắc kỳ chưa kịp nói thì bỗng đâu có một tốp công an áo xanh, áo vàng cả chục đứa, cả đực lẫn cái, tay dùi cui, tay roi điện, xô vào xốc nách, lôi bà cụ đi. Ai nấy đều hoảng hồn dạt ra xa, bụng nơm nớp lo cho bà cụ chắc phen này sẽ nát thây với lũ khuyển ưng, khuyển mã.

Bà cụ bị đưa thẳng một mạch vào dinh Tể tướng. Thật không ngờ, Tể tướng Ba Dũng áo mão chỉnh tề đã đợi sẵn trước cửa, cúi đầu, đưa tay mời bà cụ vào trong rất lễ phép, trước sự ngạc nhiên của bọn sai nha đang đắc chí vì tưởng đang lập được đại công bắt được mụ già phản động.

Sau khi đuổi hết đám trảo nha ra khỏi cửa, Tể tướng Ba Dũng vòng tay kính cẩn thưa:

-Thưa Cụ! Xin Cụ cho biết lý do vì sao trong lúc cả nước, từ dân đen đến hạng trí thức đều đang nguyền rủa ta, đòi ta phải từ chức để về quê làm lại nghề y tá đi chích thuốc dạo mà chỉ riêng có mỗi mình Cụ lại thành tâm cầu nguyện cho ta sống trường thọ để trị vì trăm họ mãi mãi? Cụ cứ thẳng thắn nói thật, đừng sợ gì hết. Tôi “đảm bảo” sẽ không bắt tội Cụ đâu!

Bà lão nói:

-Tôi già sắp xuống lỗ rồi, Dẫu Ngài có bắt tội tôi đem đi nhốt hầm tối thì cùng lắm ba ngày sau tôi cũng sẽ chết thì có gì đáng sợ. Nhưng tôi sẽ nói hết những gì tôi biết và vì sao tôi lại cầu cho Ngài sống lâu. Đời tôi từ lúc thanh xuân đến nay lưng còng, tóc bạc đã trãi qua 7 đời vua kể từ đời ông Bảo Đại đến đời ông Hồ và bây giờ đời ông Nông đức Mạnh. Mới đầu cách mạng, tôi cũng như mọi người dân đã gặp phải hôn quân vô đạo, thật khổ sở vô cùng nên đồng lòng cầu nguyện cho nước thoát khỏi hôn quân. Nhưng không ngờ khi ông Hồ chết đi, hết vua này đến vua khác thay nhau lên ngôi, vua sau càng tàn ác, vô đạo hơn vua trước. Mấy đời vua gần đây lại còn tham lam quá độ. Tham đến nỗi mất hết lương tri, cướp bóc tài sản của dân cả nước đến khánh kiệt rồi quay sang bán cả giang sơn đất nước, biển đảo của tổ tiên đã mấy ngàn năm đổ xương máu ra gầy dựng để vun quén tài sản cho riêng mình, giòng họ mình giàu sang tột đỉnh. Rồi sau đó cam tâm khom lung, cúi đầu làm nô lệ cho ngoại bang một cách hèn hạ. Lại còn lập miếu, xây đền thờ bọn Tàu coi chúng như tổ tiên của mình. Thật là nhục nhã quá chừng. Uổng cho mấy mươi ngàn lính của ta chết oan năm 1979 nơi biên giới phía Bắc và năm 1988 tại núi Lão Sơn.

- Thưa Cụ - Tể tướng Dũng ngắt lời - Nếu thế thì ta cũng đồng tội với bọn họ, sao Cụ lại ưu ái riêng ta?

- Dĩ nhiên là Ngài làm sao tránh khỏi tội với lịch sử phán xét sau này. Tuy nhiên Ngài chỉ là người đổ vỏ cho cái bọn ăn ốc. Chính vì vậy mà tôi mới cầu riêng cho một mình Ngài thôi.

- Xin Cụ hãy nói rõ thêm vì sao ta lại là người đổ vỏ, còn bọn nào là người ăn ốc?

- Trước hết, tôi phải nói rằng bản thân Ngài hiện nay là một trong đám tư bản đỏ giàu nhất nước, cũng có thể nói là giàu nhất nhì Đông Nam Á với tài sản tiền tỷ đô la gởi ở ngân hàng ngoại quốc, với nhiều dinh thự nguy nga, với nhiều đại công ty từ ngân hàng đến công kỹ nghệ, dịch vụ…Còn gia đình Ngài bên nội, bên ngoại, hàng trăm người, ai nấy cũng đều là tỷ phú, triệu phú đô la. Họ cũng đang nắm trong tay các cơ sở kinh doanh lớn rải khắp từ Nam tới Bắc…

Nhưng đó không phải là cái tội lớn. Hiện nay, thiên hạ đều nhắm vào Ngài hai cái tội tày đình là bán Tây nguyên cho Tàu khai thác bô xít và vụ con tàu Vinashin làm thất thoát tiền của dân lên đến 5 tỷ mỹ kim mà không có cách nào trả được nợ trong, nợ ngoài. Tờ sớ kết tội Ngài có ba ngàn chữ ký của hầu hết các nhà trí thức, khoa bảng trong nước yêu cầu Ngài từ chức cũng nằm trong hai tội đó.

Đây là sự sơ sót của đám trí thức bị bọn ăn ốc xỏ mũi, hướng dẫn họ đi chệch hướng, chỉ lo đánh vào Ngài mà quên mất cái tội to của chúng là bán giang sơn cho ngoại bang. Thử hỏi, một mình Ngài có dám ký tên bán Tây nguyên, bán biển đảo, dâng đất liền mấy chục ngàn cây số vuông cho bọn Tàu ô không? Đúng ra, bọn chúng nó đã rấp tâm bán nước cho Tàu từ cái năm ông Hồ cõng cái chủ nghĩa cộng sản về nước với chủ trương “thế giới đại đồng” mà thằng văn nô Tố Hữu diễn thành vè rằng: “Bên kia biên giới là nhà – Bên nay biên giới cũng là quê hương”. Và năm 1958, bằng cái công hàm do thằng Đồng ký theo lệnh của già Hồ sai bảo, công nhận hai quần đảo Hoàng - Trường sa là của Tàu. Ngày 3 và 4 tháng 9 năm 1990, tại Thành Đô, Trung Quốc, thằngNguyễn Văn Linh TBT Đảng CSVN và thằng  Đỗ Mười Chủ tịch HĐBT đã cầu xin với thằng Giang Trạch Dân TBT Đảng CSTQ và thằng Lý Bằng Thủ tướng của Trung quốc rằng An Nam được làm chư hầu cho Đại Hán. Chúng cam kết như sau: “…  Phía VN xin làm hết mình để vun đắp tình hữu nghị lâu đời vốn có giữa hai đảng và nhân dân hai nước do Chủ tịch Mao Trạch Đông và Chủ tịch Hồ Chí Minh dầy công xây đắp trong quá khứ và Việt Nam bày tỏ mong muốn đồng ý sẵn sàng chấp nhận về đề nghị phía Trung Quốc để Việt Nam được hưởng qui chế Khu tự trị thuộc Chính quyền Trung ương tại Bắc Kinh như Trung Quốc đã từng dành cho Nội Mông, Tây Tạng, Quảng Tây… Phía Trung Quốc đã đồng ý và chấp nhận đề nghị nói trên, cho thời hạn phía Việt Nam trong thời hạn 30 năm (1990-2020) để đảng CSVN giải quyết các bước tiến hành cần thiết cho việc gia nhập đại gia đình các dân tộc Trung Quốc”.

Năm 1999 – 2000 cũng thằng Đỗ Mười và Lê Khả Phiêu ký nhượng thêm ải Nam Quan, thác Bản Giốc, bãi Tục Lãm. Còn chuyện bán Tây nguyên cho Tàu thì bọn chúng đã có chủ mưu từ lâu chứ đâu cần phải chờ tới năm 2008 chúng nó ép Ngài phải thò tay ký duyệt dự án để chúng xoa tay trốn trách nhiệm để cho Ngài phải mang lấy tội bán nước. Này nhé, năm 2001, vì khủng hoảng kinh tế nên thằng Mạnh sang Trung Quốc cầu cứu giúp đỡ. Tàu nó đòi đất Tây nguyên với cái cớ là khai thác bô xít nhôm ở Đắc Nông, đổi lại chúng cung cấp cho An Nam khoản tín dụng ưu đãi là 20 tỷ Mỹ kim để cứu kinh tế An Nam.

Năm 2006, hai thằng Mạnh và Triết lại qua Trung Quốc bàn bạc thêm với thằng Hồ Cẩm Đào về kế hoạch hợp tác và thúc đẩy thực hiện dự án. Đến năm 2008 thằng Hồ Cẩm Đào qua Hà Nội bắt tay với thằng Mạnh ký kết dự án. Lúc này chúng nó mới đẩy Ngài ra làm con dê tế thần ký cái “Giấy đoạn mãi” bán Tây nguyên. Số tiền 150 triệu Mỹ kim lót tay, Ngài bị mang tiếng là bỏ túi, nhưng thực ra phải chia chác cho cả bọn chúng chứ đâu mình Ngài. Số còn lại Ngài được bao nhiêu để bù cho cái tội tham ô?

Ngài cũng đừng lấy làm lạ khi tự dưng chúng ban cho Ngài bao nhiêu là chức tước mà Ngài hoàn toàn không có khả năng làm. Chẳng hạn như cái chức Thống đốc Ngân hàng Nhà nước. Y như thằng văn nô Tố Hữu cả ngày chỉ biết làm thơ, hò vè để nịnh ông Hồ rồi được đưa lên làm Bộ trưởng kinh tế khiến cả nước phải ăn bo bo để sống. Mà nói chung, các Ngài đều bị bệnh “kiêu ngạo cộng sản” quá nặng, biết mình bất tài mà cứ nhận bừa quyền chức. Đến khi thất bại, vỡ nợ như vụ con tàu Vinashin thì lại đùn đẩy tội cho người khác, chẳng ai dám nhận lỗi về phần mình. Mọi sự sai trật đều đổ lên đầu thằng “cơ chế”. Mà thằng “cơ chế’ là thằng nào? Mặt mũi, tròn méo, mập ốm, cao lùn ra sao? Đấy, bây giờ chúng nó đùn hết trách nhiệm cho Ngài đấy! Chính vì thế tôi mới nói Ngài là kẻ đi đổ vỏ. Còn bọn ăn ốc là ai thì Ngài hẵn biết rồi đấy.

Tể tướng Ba Dũng ngồi nghe bà già Bắc kỳ răng đen nói một thôi, một hồi, mặt cứ đực ra như ngỗng ỉa, ngơ ngơ, ngác ngác, hai mắt như thất thần, tâm trí cứ như bay bỗng tận đâu đâu. Khi bà lão ngưng nói, Ba Dũng sực tỉnh, vội vàng đứng lên chắp hai tay xá dài ba cái rồi cung kính nói:

-Sinh ra ta là cha mẹ ta, hiểu thấu ruột gan của ta chính là Cụ đó. Nhưng thực sự cho đến nay ta cũng không rõ cha ta là ai. Bọn nịnh thần thì thổi phồng lên để nâng bi ta, nói cha ta là Tướng Nguyễn Chí Thanh. Điều đó thì giờ đây cũng chẳng cần. Ta nay đang chức cao, quyền trọng đầu triều thì cần gì đến cái bóng của ông ta. Hiện nay cả nước đang căm ghét ta, nguyền rủa ta chóng chết. May mà có mỗi mình Cụ hiểu được nổi oan ức của ta, ta có miệng ăn mà không có miệng nói, ta cám ơn Cụ lắm. Thưa Cụ, ngoài cái lý do đổ vỏ ốc ra, chắc hẵn Cụ còn có lý do  khác nữa để cầu cho ta trường thọ?

-À! Ở xứ người ta thì giàu có, tiền của nhiều  mới đi làm chính trị, giúp dân, giúp nước. Còn xứ mình thì lại đi làm chính trị chỉ để làm giàu tắt. Như Ngài đây, lúc từ trong rừng chui ra chỉ có cái nón cối và đôi dép râu, nay thì giàu sang tột bực, giàu nứt đố đổ vách. Vây cánh, bè phái cũng vững mạnh rồi. Giờ thì Ngài đã có thời gian chú tâm, chăm lo cho nước, cho dân.

Bây giờ nếu để kẻ mới lên thay thì chúng chỉ nghĩ đến củng cố địa vị, tạo vây cánh, bòn mót tiền bạc để thu hồi vốn và tích lũy của cải thì tâm trí đâu mà lo cho ích nước, lợi dân. Lúc đó chúng còn tàn bạo hơn,dân lại phải khổ sở, lầm than hơn đời trước. Ví dụ như bọn “tứ nhân bang nhơ nhớp Hà Nội” mà người dân đặt thành vè để miệt thị : Giàu như Phú (Phùng hữu Phú), lú như Trọng, lật lọng như Nghiên (Hoàng văn Nghiên), tiêu tiền như Triệu (Nguyễn quốc Triệu) lên nắm quyền, chẳng biết làm gì ngoài cái miệng ra rả kiên định 4 điều trơ trẽn, vô nghĩa lý: kiên định học thuyết Mác-Lênin, kiên định xã hội chủ nghĩa, kiên định chế độ độc đảng, kiên định kinh tế quốc doanh chủ đạo như hồi Ngài mới ngồi lên ghế Tể tướng cũng đã nói y như thế. Đã đi theo “kinh tế thị trường của tư bản” mà lại kiên định chủ nghĩa Mác-Lê khiến người ta cười nôn ruột, cười ngặt nghẽo chết được. Bởi vậy tôi mới cầu cho Ngài sống lâu là để trì hoãn cuộc thay đổi được ngày nào hay ngày đó.

Tuy nhiên, nếu Ngài tiếp tục đường lối cai trị độc tài như hiện nay mà không chịu lắng nghe, tiếp thu ý kiến, lòng dân để chỉnh sửa quốc sách thì tôi e rằng chổ ngồi của Ngài, và chổ dựa của cái đảng của Ngài sẽ chẳng còn được bao lâu nữa!

- Hiện nay ta có một lực lượng công an hùng hậu, sức mạnh vô song, vũ khí tối tân trang bị tận răng, hết lòng trung thành bảo vệ chế độ và quyết thề rằng “Chỉ biết còn đảng còn mình” thì sợ gì?

- Thưa Ngài, Xưa nay cái bọn chó săn, khuyển ưng, khuyển mã chỉ biết trung thành với chủ chỉ vì cục xương, miếng thịt do chủ ném cho, chứ chúng chẳng phải lý tưởng gì sất. Nếu Ngài thử không cho chúng ăn trong ba ngày mà xem, chúng sẽ trở mặt phản chủ, quay lại cắn chủ để đòi ăn ngay. Hiện nay chúng đang được Ngài ưu ái hậu đãi để đàn áp những người chỉ bất đồng chính kiến, chứ chưa phải là tội nhân với đất nước, mà chúng đã ra tay tàn ác, dã man với họ, cốt để chứng tỏ lòng trung thành tuyệt đối với Ngài cũng bởi vì quyền lợi hậu hỉ mà Ngài hứa hẹn sẽ cho chúng. Chúng lại tưởng mình có công lớn nên đã trở thành bọn kiêu binh, ngạo mạn, ngang ngược, muốn đánh, giết ai tùy ý, không coi luật pháp ra gì. Giờ thì không ai có thể kềm chế, kiểm soát chúng được nữa rồi. Tôi e rằng Ngài đã nuôi hổ trong nhà. Bọn công an chính là cái họa sát thân của Ngài nay mai đó.

Tể tướng rùng mình nhắm mắt hồi lâu rồi trầm ngâm nói:

- Ta muốn mời Cụ làm cố vấn giúp ta, trước tìm kế sách trị nước, sau diệt kẻ nội thù Cụ nghĩ sao?

Bà lão vội xua tay lia lịa từ chối:

-Mụ già này là dân đen thất học, chẳng qua là sống lâu năm chứng kiến chuyện đời lên xuống, bẩn thỉu như thế mới cả gan thưa với Ngài vì biết Ngài là người “Yêu sự thật, ghét giả dối”, chứ chuyện “kinh bang tế thế”  thì già này biết gì mà nói tới kế sách! Tỷ như Ngài ở cái thế cỡi cọp ngày nay vậy. Hơn nữa, giả dụ nếu tôi giúp Ngài hôm nay thì ngày mai kẻ thù của Ngài, cái bọn ganh ăn ghét ở với Ngài, sẽ dàn dựng tai nạn xe cán hay bỏ thuốc độc cho tôi chết ngay. Sợ lắm. Xin Ngài cho tôi kiếu.

- Ta muốn đền ơn Cụ. Hiện nay Cụ đang sinh sống bằng nghề gì? Ta sẽ sẵn lòng giúp.

- Già này đang sống qua ngày bằng nghề bán rau ở vỉa hè. Nếu Ngài có lòng giúp dân buôn gánh bán bưng thì xin Ngài thu hồi cái lệnh “Cấm bán hàng rong ở lòng lề đường”. Được vậy, thì thay mặt cho bà con lao động nghèo cám ơn Ngài lắm lắm.

- Không được đâu là không được đâu. Kim khẩu “nhất ngôn cửu đỉnh”, lệnh vua đã ban ra rồi thì không thể thu hồi. Nhưng ta sẽ cho kẻ tâm lưu ý trường hợp ưu tiên cho Cụ.

Tể tướng Ba Dũng đích thân tiễn bà cụ ra cửa và gọi cận vệ đưa lão bà về tận nhà bằng xe đặc biệt.

                 * * *

Kể từ hôm đó, bà lão Bắc kỳ di cư năm 1954, răng đen, mặc áo tứ thân, đầu vấn khăn mỏ quạ, bán rau hàng ngày ở vỉa hè quanh bùng binh Sài Gòn đột nhiên biến mất.

Những bạn hàng rong cùng với bà không còn thấy bà đâu nữa. Có người nói Tể tướng Ba Dũng đã thưởng công cho bà một ngôi biệt thự trị giá 5 triệu đô ở đảo Tuần Châu, gần nhà của Giáo sư Toán học “Bổ đề” Ngô Bảo Châu, lại còn chu cấp tiền sinh hoạt mỗi tháng 5 triệu đồng tiền Hồ và một Oshin giúp việc để bà an nhàn hưởng phước tuổi già vì bà có công giúp Tể tướng Ba Dũng “Bẩu đề”.

Có người lại lấm la, lấm lét, mắt trước, mắt sau thầm thì: Nghe nói thằng Ba Dũng đã cho chó săn mật vụ thủ tiêu bà cụ rồi vì bà ta đã chửi nó và cả lò đảng nhà nó như chửi chó ghẻ.

Chuyện bà già Bắc kỳ sống hay chết chưa biết rõ hư thực ra sao. Nhưng có lẽ nhờ lời cầu nguyện của bà “cầu cho bạo chúa sống lâu” mà Tể tướng Ba Dũng đã đắc cử tỷ lệ 99,99% số phiếu bầu của Quốc hội bù nhìn Xã hội Xã nghĩa Việt Nam, dành được ghế Tể tướng thêm một nhiệm kỳ 5 năm nữa.

Chúng ta hãy ráng sống tới năm 2020 để chống mắt coi Tể tướng Ba Dũng tiếp tục sự nghiệp của Hồ Chủ tịch, dẫn “Năm Châu tới đại đồng” hay là sẽ đưa nước An Nam trở thành một “Khu tự trị thuộc Chính quyền Trung Ương Bắc kinh của Trung Quốc như “Chủ trương lớn” của đảng CS đã đề ra.

BOEING 797

It can comfortably fly 10,000 Miles
at Mach 0.88 or 654 mph
with 1000 passengers on board !

They have kept this secret long enough.
This shot was taken last month by an amatuer photographer.

Boeing has been preparing a 1000 passenger jet that could reshape
the Air travel industry for the next 100 years. The radical Blended Wing design has been developed by Boeing in cooperation with the NASA Langley Research Center. The mammoth plane will have a wing span of 265 feet compared to the 747’s 211 feet, and is designed to fit within the newly created terminals used for the 555 seat Airbus A380, which is 262 feet wide. The new 797 is in direct response to the Airbus A380 which has racked up159 orders, but has not yet flown any passengers.

….There are several big advantages to the blended wing design, the most important being the lift to drag ratio which is expected to increase by an amazing 50 % , with overall weight reduced by 25%, making it an estimated 33% more efficient than the A380, and making Airbus’s $13 billion dollar investment look pretty shaky. High body rigidity is another key factor in blended wing aircraft, it reduces turbulence and creates less stress on the
air frame which adds to efficiency, giving the 797 a tremendous 8800 nautical mile range with its 1000 passengers flying comfortably at mach .88 or 654 mph cruising speed (another advantage over the Airbus tube-and-wing designed A380’s 570 mph) .

The new 797 is Boeing's direct response to the Airbus A380, which has racked up orders for 159 already. Boeing decided to kill its 747X Stretched Super Jumbo in 2003 after little interest was shown for it by Airline Companies, but continued to develop its "Ultimate Airbus Crusher", the 797 at its Phantom Works Research Facility in Long Beach, California.

The Airbus A380 had been in the works since 1999 and has accumulated $13 Billion in development costs, which gives Boeing a huge advantage. More so because Airbus is thus committed to the older style tubular structure for their aircraft for decades to come.

 

 

The exact date for introduction of the 797 is as yet unclear, but the battle lines are clearly drawn in the high-stakes war for future civilian aircraft supremacy.

 

 XƯNG TỘI TRONG CƠ ĐỐC GIÁO

Tác giả so sánh “phê và tự phê” cũng giống như việc “xưng tội” trong đạo Thiên Chúa là không đúng đắn. Sự khác nhau rất cơ bản ở đây là những người có đạo tin vào một Thượng đế vô hình hiện diện ở khắp mọi nơi và thấy hết mọi sự. Mọi việc làm của con người dù kín đáo đến đâu thì cũng không giấu được Thượng đế. Chính vì niềm tin này mà người có đạo không dám nói dối khi xưng tội, và nó giúp người có đạo biết giữ mình, hạn chế tối đa việc phạm tội. Mặc dù trong cuộc sống họ vẫn phạm tội như tác giả nói, là bởi vì họ cũng là con người, nếu hoàn toàn không phạm tội thì họ đã giống như Thượng đế, họ đâu cần đến Thượng đế nữa! Mặt khác khái niệm “tội lỗi” trong cơ đốc giáo bao hàm cả phạm tội trong suy nghĩ, và Chúa có thể đọc được mọi suy nghĩ của con người, nên người phạm tội trong suy nghĩ cũng cần xưng tội để được “gột rửa” đầu óc mình, điều này có tác dụng rất lớn để ngăn ngừa tội lỗi. Trái lại, khi người không có đạo khi “tự phê”, do ho không tin vào một Thượng đế biết hết mọi sự nên dễ có suy nghĩ rằng nếu việc mình làm ở nơi kín đáo không ai biết, thì chẳng ngu gì “vạch áo cho người xem lưng”. Chính vì vậy mà sự tư phê chẳng có mấy tác dụng. Tôi viết những điều này không có ý trách tác giả vì tác giả chưa hiểu nhiều về giáo lý cơ đốc.

Nhà nước và người dân

TRẦN HỮU QUANG

Sau vụ cưỡng chế thu hồi đất ở Tiên Lãng (Hải Phòng), nhiều bài báo đã đề cập tới nhiều khía cạnh khác nhau. Bài này chỉ tập trung bàn về một số vấn đề liên quan đến quyền của người dân và cấu hình vận hành của một nhà nước pháp quyền.

Do báo chí đã tường thuật nhiều nên bài này không nhắc lại diễn biến vụ việc, cũng không bàn về những sai phạm của các viên chức ở Tiên Lãng và Hải Phòng, mà chỉ thử phân tích một vài vấn đề rút ra từ vụ xung đột này, xét trong mối quan hệ giữa nhà nước với người dân.

“Sở hữu toàn dân” và sự võ đoán của chính quyền địa phương

Vụ Tiên Lãng không chỉ dừng lại ở sự xung đột giữa một số nông dân với chính quyền địa phương, mà còn cho thấy rằng đã đến lúc không thể không đặt lại vấn đề thể chế sở hữu toàn dân về đất đai vốn là cội nguồn của vụ xung đột này cũng như nhiều vụ kiện cáo tương tự khác.

Theo lời GS. Võ Tòng Xuân, nhiều chủ trang trại và chủ ruộng vườn lâu nay rất sợ khái niệm “đất đai thuộc sở hữu toàn dân”, và ông cho rằng khái niệm này không những “tạo kẽ hở cho tham nhũng” mà còn gây ra những bất công cho nông dân (TBKTSG, 9-2-2012, tr. 10-11). Theo ông Lê Huy Ngọ, cựu Bộ trưởng Bộ Nông nghiệp và Phát triển nông thôn, chính chế độ sở hữu toàn dân là một trong những nguyên nhân dẫn đến “nhiều khiếu kiện đất đai thời gian qua” (Sài Gòn Tiếp thị – SGTT, 15-2-2012, tr.4). Còn theo GS. Đặng Hùng Võ, cựu Thứ trưởng Bộ Tài nguyên và Môi trường, hiện có rất nhiều điều “không thống nhất” và “bất cập” trong các quy định cơ bản về sở hữu đất đai; “chúng ta chưa là nước xã hội chủ nghĩa (XHCN) thì chúng ta đừng nên đặt ra các yêu cầu của một nước XHCN phải được áp dụng ngay trong điều kiện của thời kỳ quá độ” (SGTT, 15-2-2012, tr.5).

Điều hết sức nguy hại và nguy hiểm là chính vì cơ chế này mà sinh ra tình trạng võ đoán và tùy tiện của chính quyền địa phương, khi cán bộ cấp huyện hay nói rằng “nhà nước có quyền muốn thu hồi đất của ai thì thu”, theo lời GS. Đặng Hùng Võ (TBKTSG, 2-2-2012, tr.11).

Đa sở hữu đối với ruộng đất

Điều trớ trêu ai cũng biết là bây giờ ở đâu cũng nói “mua đất” hay “bán đất” bất chấp cụm từ “chuyển quyền sử dụng đất” ghi trên giấy tờ giao dịch! Theo LS. Trần Hữu Huỳnh, ý tưởng sở hữu toàn dân thực ra không “dựa trên một nền tảng lý luận khoa học nào cả mà chỉ là từ ý kiến của một vài vị lãnh đạo sau thời kỳ miền Nam vừa giải phóng” (TBKTSG, 2-2-2012, tr.9). Bản thân Luật Đất đai năm 1987, theo GS. Võ Tòng Xuân, chỉ là một “giải pháp tình thế” vì sau đó còn phải sửa đến năm lần mà vẫn còn gây ra những hậu quả khó xử cho đến tận bây giờ, và quan niệm sở hữu toàn dân hoàn toàn đi ngược lại yêu cầu của thực tiễn kinh tế xã hội lẫn quyền lợi và nguyện vọng của nông dân đối với ruộng đất do ông bà tổ tiên để lại, nhất là ở miền Nam (TBKTSG, 9-2-2012, tr.9-11).

Quan niệm toàn bộ ruộng đất đều thuộc “sở hữu toàn dân” và đi kèm theo đó, những lo ngại về sự tích tụ ruộng đất và nguy cơ hình thành tầng lớp “địa chủ mới”, thực ra đều là di sản của hệ thống tư tưởng tập trung quan liêu, bao cấp và bình quân chủ nghĩa từng thống trị một thời gian dài.

Các nhà luật học có thể tiếp tục thảo luận về những khái niệm như sở hữu toàn dân, sở hữu nhà nước, sở hữu quốc gia… nhưng quyền tư hữu ruộng đất của người nông dân phải là một quyền được Hiến pháp công nhận tương tự như ở các nước công nghiệp phát triển. Theo quan điểm của GS. Võ Tòng Xuân, “hai vấn đề mấu chốt của Luật Đất đai cần sửa đổi ngay: bỏ ‘hạn điền ba héc ta’ và công nhận ‘sở hữu tư nhân’ về đất đai” (TBKTSG, 9-2-2012, tr.11).

Ông Nguyễn Đình Lộc, cựu Bộ trưởng Bộ Tư pháp, cũng cho rằng cần xem xét lại khái niệm “đất đai là sở hữu toàn dân”, nhưng ông cho rằng “nếu có sở hữu tư nhân thì tất nhiên chúng ta phải có hạn điền” (SGTT, 15-2-2012, tr.4). Đối với quan điểm này, nếu cần thì Nhà nước có thể “hạn điền” bằng công cụ thuế, vốn là một công cụ điều tiết mang tính chất kinh tế, chứ không thể dùng một công cụ cấm đoán mang tính chất hành chính.

Nếu trước đây trong thời bao cấp, những thuật ngữ như kinh doanh, tư thương, tư bản tư nhân, thị trường tự do… vẫn còn là những từ húy kỵ, thì bây giờ khái niệm “quyền tư hữu ruộng đất” cũng đang mang số phận tương tự đối với người nông dân. Với đường lối đổi mới sau năm 1986, Đảng và Nhà nước đã chính thức thừa nhận quyền tự do buôn bán và sản xuất kinh doanh của người dân – thực chất là “cởi trói” và trả lại những quyền tự do này mà lẽ ra người dân đương nhiên phải có. Do vậy bây giờ, việc công nhận quyền tư hữu ruộng đất của nông dân thực chất cũng chỉ là trả lại quyền này cho họ mà thôi, chứ chẳng phải là một sự “đột phá lý luận” hay sáng kiến gì vĩ đại, nếu xét trong khuôn khổ tư tưởng của một nhà nước pháp quyền!

Nhà nước pháp quyền và cơ chế kiểm soát quyền lực

Người ta thường cho rằng xét về nguyên tắc thì bất cứ một chủ trương hay chính sách nào của nhà nước cũng đều phải xuất phát từ lợi ích của người dân. Nhưng nếu chỉ nói đến “lợi ích” thôi thì chưa đủ, mà còn phải nói đến quyền của người dân. Đây chính là một trong những điểm khác biệt căn bản giữa một nhà nước phong kiến với một nhà nước pháp quyền hiện đại. Một vị vua minh quân thời phong kiến có thể chăm lo cho lợi ích của muôn dân vì lòng thương dân thương nòi, nhưng với một nhà nước pháp quyền thì sở dĩ phải chăm sóc lợi ích của công dân, hoàn toàn không phải do tình thương hay sự tốt bụng mà trước hết là vì nghĩa vụ tôn trọng các quyền dân sinh và dân chủ của người dân mà nhà nước này đã cam kết bảo vệ thông qua bản hiến pháp.

Qua vụ Tiên Lãng hay qua chuyện đổi giờ học, giờ làm ở Hà Nội, vấn đề tổng quát cần đặt ra một cách cấp bách hiện nay là mối quan hệ giữa nhà nước với nhân dân, ít ra xét trên hai phương diện có liên quan chặt chẽ với nhau, đó là cấu hình của bộ máy nhà nước pháp quyền và các quyền dân sinh và dân chủ của người dân.

Việc công nhận quyền tư hữu ruộng đất chính là thể hiện yêu cầu vừa nêu. Chỉ khi nào dựa trên quan điểm tôn trọng và bảo vệ các quyền của người dân thì các chính sách nhà nước, ngoài tính hợp pháp (legality), mới mang tính chính pháp (legitimacy) của một nhà nước của dân, do dân và vì dân.

Đề cập tới vụ Tiên Lãng, một vị Phó trưởng ban Dân vận trung ương nhận định rằng vụ này biểu hiện tình trạng “quan liêu, xa dân” (Tuổi trẻ, 18-2-2012). Nhận định này mới chỉ đề cập tới khía cạnh đạo đức của công chức, chứ chưa đụng chạm tới vấn đề cốt lõi hơn là nghĩa vụ và quyền hạn của công chức nhà nước. Nếu người dân được quyền làm tất cả những gì mà luật pháp không cấm, thì công chức nhà nước chỉ được phép làm những gì mà luật pháp cho phép.

Qua kinh nghiệm vụ Tiên Lãng, chúng ta có thể nhận diện rõ rệt một vấn đề hết sức hệ trọng liên quan đến vấn đề cấu hình bộ máy nhà nước, đó là vấn đề kiểm soát quyền lực nhằm bảo vệ hữu hiệu lợi ích chính đáng của người dân – chẳng hạn trong mối quan hệ giữa các cơ quan hành pháp và tư pháp ở địa phương. Khi mà người dân “khởi kiện lên tòa án huyện nhưng thua kiện, khởi kiện tiếp lên tòa án tỉnh thì được khuyến khích thỏa thuận”, rồi “chưa làm theo đúng tinh thần thỏa thuận thì chính quyền đã cưỡng chế”, theo lời GS. Đặng Hùng Võ, “vậy người dân có thể tìm công lý ở đâu khi mọi cánh cửa đều đã đóng” (TBKTSG, 2-2-2012, tr.11). Đây quả là trường hợp điển hình của tình trạng bị vô hiệu hóa của cả hệ thống tư pháp.

Vì quyền lực luôn luôn có khả năng bị lạm dụng, nên người ta lúc nào cũng phải nhấn mạnh yêu cầu kiểm soát quyền lực, thông qua sự kiểm soát lẫn nhau trong bản thân các định chế của bộ máy nhà nước cũng như sự kiểm soát của các định chế của xã hội dân sự như báo chí và các đoàn thể.

Liên quan tới việc xử lý các hậu quả trong vụ Tiên Lãng, chúng tôi ủng hộ quan điểm của GS. Hoàng Xuân Phú và TS. Nguyễn Vân Nam: không thể truy tố về tội “chống người thi hành công vụ”, mà cao lắm chỉ có thể truy tố về tội “tự vệ vượt quá giới hạn” (xem thêm Tuổi trẻ, 17-2-2012, tr. 18).

Một bộ máy nhà nước lành mạnh là một tổ chức trong đó các quyết sách phải được thực thi một cách nghiêm minh, nhất quán mà không phụ thuộc vào ý muốn chủ quan của cá nhân người công chức hay người lãnh đạo. Đó cũng là một bộ máy có những cơ chế kiểm soát nội bộ và vận hành hiệu nghiệm để mỗi khi gặp vấn đề trục trặc thì không cần phải dựa dẫm vào một “đấng minh quân” mới tìm ra giải pháp. Tình trạng hành xử võ đoán, ra lệnh tùy tiện, muốn nói gì thì nói hay xử thế nào cũng được mà không đếm xỉa gì tới luật pháp… như đã từng xảy ra ở Tiên Lãng bộc lộ một tình trạng rạn vỡ trong bộ máy. Hiển nhiên là điều này không chỉ gây ra thiệt hại cho người dân và làm mất lòng tin nơi người dân, mà còn là một thứ ung nhọt của bản thân bộ máy.

Suy rộng ra về tình trạng võ đoán hay tùy tiện trong việc đưa ra các quyết sách của Nhà nước, chúng ta cũng có thể liên tưởng tới chuyện đổi giờ học, giờ làm ở Hà Nội kể từ ngày 1-2-2012 vừa qua. Ở đây, người ta có thể đặt ra những câu hỏi như: Cách ban hành quyết định đổi giờ này có hợp pháp hay không, có xâm phạm vào quyền dân sinh của người dân hay không, xét về mặt luật pháp và luật học? Liệu chính quyền một thành phố có “quyền” ban hành một chính sách động chạm đến người dân mà không cần tham khảo ý kiến của họ?

Lẽ tất nhiên, trong bài toán nhức đầu phải giải giữa chuyện kẹt xe với chuyện xáo trộn giờ giấc của dân cư, giải pháp không hề đơn giản. Nhưng chính vì thế mà quy trình ra quyết định của chính quyền lại càng cần phải cẩn trọng. Một quyết định ảnh hưởng đến nền nếp sinh hoạt thường nhật của hàng triệu gia đình không thể được ban hành một cách võ đoán bất chấp quyền được hỏi ý kiến của người dân vì đụng chạm đến quyền dân sinh của họ, mà lẽ ra buộc phải thông qua việc tham khảo ý kiến người dân, có thể bằng nhiều kênh khác nhau, nhưng nhất thiết phải làm một cách khoa học và có hệ thống. Ở những trường hợp quan trọng hơn, đó là biện pháp trưng cầu dân ý.

Trong bất kỳ tình huống nào, ngoại trừ trường hợp khẩn cấp hoặc chiến tranh, Nhà nước đều không có quyền tự mình nhân danh “lợi ích của nhân dân” để ban hành những quyết định vượt ra ngoài thẩm quyền của mình. Đây là một trong những nguyên tắc nền tảng của một nhà nước pháp quyền. Một trong những bài học rút ra từ vụ cưỡng chế ở Tiên Lãng cũng chính là điểm này.

Vụ Tiên Lãng thực sự “nghiêm trọng”, theo lời Đại tướng Lê Đức Anh, cựu Chủ tịch nước, bởi lẽ “các cán bộ đã biến quan hệ giữa chính quyền với người dân là quan hệ hợp tác để xây dựng cuộc sống, xã hội phát triển thành quan hệ đối kháng giữa chính quyền với người dân”, và “nếu không xử lý nghiêm minh nó sẽ lan tỏa ra cả nước” (báo Điện tử Chính phủ, http://baodientu.chinhphu.vn, 11-2-2012).

Qua vụ Tiên Lãng hay qua chuyện đổi giờ học, giờ làm ở Hà Nội, vấn đề tổng quát cần đặt ra một cách cấp bách hiện nay là mối quan hệ giữa nhà nước với nhân dân, ít ra xét trên hai phương diện có liên quan chặt chẽ với nhau, đó là cấu hình của bộ máy nhà nước pháp quyền và các quyền dân sinh và dân chủ của người dân. Bởi lẽ nếu không nhận diện và giải quyết được những vấn đề này thì người dân sẽ buộc phải đặt câu hỏi: nhà nước này là nhà nước của ai và vì ai? Nhìn dưới góc độ tích cực thì đây cũng chính là thời cơ chín mùi để tiến hành một cuộc cải tổ toàn diện và căn bản.

Nguồn: Báo TBKTSG

Kiểm soát và cân bằng quyền lực

DAVID  WILLIAMS
 Nam Tước Acton có một câu nói nổi tiếng: “Quyền lực luôn tham nhũng; quyền lực tuyệt đối thì tham nhũng tuyệt đối.” Khi có quá nhiều quyền lực trong tay, ngay đến người tốt cũng cai trị độc đoán. Do hiểu rõ bản chất của vấn đề như vậy, chủ nghĩa hiến chế mới nảy sinh, và đó là một bước ngoặt so với cách nghĩ truyền thống về quyền lực ở châu Á cũng như phương Tây. Trong cách nghĩ truyền thống, người ta thường ca tụng các nhà lãnh đạo và trao cho họ quyền lực tuyệt đối để bảo vệ an ninh quốc gia. Các nhà lãnh đạo truyền thống thì muốn xem thần dân trong nước như con cái, để họ làm nhiệm vụ của bậc cha mẹ và ra quyền hành xử như cha với con. Vượt ra khỏi tư duy đó là điều tiên quyết để thiết lập một chính phủ hiến định và công bằng.

1. Khi một người hay một nhóm nhỏ độc quyền quyền lực, họ sẽ trấn áp người khác.

Sau một thời gian, sự tập trung quyền hành quá mức dẫn đến tha hóa về cả tinh thần và vật chất, do đó người tốt dù có muốn đi nữa cũng mất khả năng lèo lái quốc gia một cách sáng suốt. Không một cá nhân nào hoàn toàn trong sạch. Ai cũng ít nhiều có thiên kiến, sai lầm về tư tưởng và vị kỷ. Một người tốt không phải là người không có nhược điểm. Người tốt là người biết kiềm chế và vượt qua được những nhược điểm đó. Nhưng để làm được điều này, họ cần có sự hỗ trợ của người khác. Nhưng khi tập trung quá nhiều quyền lực trong tay, người cầm quyền gạt bỏ khả năng và cơ hội hỗ trợ của những người khác.

Vì lý do này, một nhà lãnh đạo tốt sẽ không muốn nắm giữ quá nhiều quyền lực. Cái anh ta cần là một hệ thống trong đó nhiều người khác có thể góp phần vào quá trình ra quyết định. Khi đó, thay vì đơn thuần điều hành đất nước bằng mệnh lệnh, anh ta sẽ cân nhắc những quan điểm khác nhau. May ra lúc ấy anh ta sẽ buộc phải nhận ra rằng chính mình cũng có những thiên kiến, những sai lầm về tư tưởng, và cũng vị kỷ. Một nhà lãnh đạo thật sự anh minh cần sự sáng suốt ấy, và sẽ biết ơn những tiếng nói phản biện, thay vì trấn áp họ.

Quyền lực tuyệt đối tha hóa tinh thần, vì khi một người có quyền lực trên hết thảy mọi người khác, những người khác sẽ chỉ nói những điều họ nghĩ rằng người cầm quyền muốn nghe. Họ giấu đi những điều gây phật lòng, và không bao giờ bày tỏ những quan điểm và ý kiến trái ngược. Kết quả là người cầm quyền chẳng bao giờ nghe được những điều cần biết để có thể lãnh đạo sáng suốt hơn. Tệ hại hơn, sự tha hóa tinh thần này có thể dẫn đến tha hóa tâm hồn. Nếu không ai dám đưa ra những thông tin hay ý kiến chói tai, hoặc phản đối người cầm quyền, người cầm quyền cứ tưởng mình không hề có thiên kiến, không hề mắc sai lầm và không hề vị kỷ. Từ đó anh ta cho rằng mọi ý kiến của anh ta đều đúng. Anh ta bắt đầu ngộ nhận rằng lợi ích cá nhân của anh ta chính là lợi ích của xã hội. Khi ấy, anh ta trở thành một kẻ độc tài.

Vì lý do này, một nhà lãnh đạo tốt sẽ không muốn nắm giữ quá nhiều quyền lực. Cái anh ta cần là một hệ thống trong đó nhiều người khác có thể góp phần vào quá trình ra quyết định. Khi đó, thay vì đơn thuần điều hành đất nước bằng mệnh lệnh, anh ta sẽ cân nhắc những quan điểm khác nhau. May ra lúc ấy anh ta sẽ buộc phải nhận ra rằng chính mình cũng có những thiên kiến, những sai lầm về tư tưởng, và cũng vị kỷ. Một nhà lãnh đạo thật sự anh minh cần sự sáng suốt ấy, và sẽ biết ơn những tiếng nói phản biện, thay vì trấn áp họ.

Dĩ nhiên, không phải nhà lãnh đạo nào cũng xuất thân là người tốt. Ngược lại, họ có thể ham muốn quyền lực chỉ để trấn áp người khác và thủ lợi cho bản thân, cho gia đình và cho những kẻ về hùa theo họ. Những người như vậy vốn đã tha hóa ngay từ trước khi họ có quyền lực. Một khi tập trung quyền lực trong tay, họ sẽ sử dụng ngay quyền lực đó để đàn áp kẻ khác.

Tóm lại, những chính quyền nắm quyền lực quá tập trung sẽ lạm quyền và tham nhũng. Cách duy nhất để giới hạn quyền lực của họ và tránh lạm dụng là tản quyền.

2. Vì lý do đó, hiến pháp cần phân bổ quyền hành cho nhiều thành phần khác nhau của chính quyền để có sự giám sát và cân bằng quyền lực.

Bởi quyền lực tập trung sẽ sinh lạm dụng, không có cách giải quyết nào khác ngoài việc phân chia quyền lực cho các thành phần khác nhau của chính quyền. Ý tưởng này được gọi là giám sát và cân bằng quyền lực: hiến pháp thiết lập nên sự cân bằng về quyền lực giữa các thành phần khác nhau của chính quyền để chúng có thể giám sát lẫn nhau. Giám sát và cân bằng quyền lực chính là cốt lõi của chủ nghĩa hiến chế. Vì không một cá nhân hay một nhóm nhỏ nào thâu tóm mọi quyền lực, sẽ không ai có quyền lực tuyệt đối để đàn áp kẻ khác. Khi các ngành trong chính quyền cần sự hợp tác của nhau thì họ phải lắng nghe nhau, phải thương thảo và phải cùng nhau làm việc. Khi nhiều người có khả năng tác động lên chính quyền và chính sách, chính quyền đó mới có thể trở nên công bằng và trung dung hơn, bởi vì khi đó chính quyền không chỉ còn phục vụ lợi ích của một nhóm nhỏ. Đồng thời, chính quyền cũng sẽ sáng suốt hơn, bởi các chính sách hay quyết định là kết quả của quá trình thảo luận trong đó nhiều cách nhìn khác nhau đã được cân nhắc.

Một số người, đặc biệt tại châu Á và châu Phi, lo ngại rằng giám sát và cân bằng quyền lực sẽ tạo nên bất ổn, tranh cãi, bế tắc, thậm chí nội chiến. Đúng là khi cơ chế giám sát và cân bằng quyền lực không được thiết kế hợp lý, hậu quả của nó có thể không như mong đợi. Nhưng nếu được thiết kế tốt, nó sẽ không dẫn đến bất ổn quá mức bình thường. Những đất nước ổn định và thịnh vượng đều có một cơ chế giám sát và cân bằng quyền lực nào đó. Lựa chọn duy nhất ngoài phân quyền là tập quyền. Mà tập quyền, như đã phân tích ở trên, luôn dẫn đến cai trị áp bức. Điều này rõ ràng tệ hại hơn nhiều so với những bất đồng bắt nguồn từ những tranh cãi chính trị thông thường.

Có nhiều mô hình giám sát và cân bằng quyền lực, do các yếu tố khác nhau được kết hợp một cách khác nhau. Nếu được thiết kế một cách cẩn trọng, giám sát và cân bằng quyền lực có thể giảm thiểu một cách có hiệu quả các bất ổn, cũng như tăng cường bảo vệ người dân chống lại chính quyền tha hóa và độc đoán.

3. Các hiến pháp phân quyền theo nhiều cách khác nhau

Có nhiều cách phân chia quyền lực giữa các nhân tố của chính quyền. Và các hiến pháp khác nhau thiết lập nên các chính quyền với kết cấu khác nhau. Có hiến pháp gọi người đứng đầu chính phủ là tổng thống, có nơi khác gọi là thủ tướng, lại có chỗ kết hợp ngành hành pháp và lập pháp với nhau trong một hội đồng mà người đứng đầu hội đồng không phải là tổng thống mà cũng chẳng phải thủ tướng. Vài hiến pháp công nhận chính quyền địa phương bán tự trị, nơi khác thì không. Có hiến pháp tổ chức hai viện lập pháp, có chỗ chỉ có một viện duy nhất. Như vậy, trong nhiều hệ thống hiến định khác nhau, kết cấu của chính quyền là khác nhau. Vì vậy, phân chia quyền lực giữa các thành phần chính quyền của các hệ thống hiến định khác nhau cũng sẽ khác biệt.

Thêm vào đó, cho dù các hiến pháp có quy định kết cấu chính quyền tương tự như nhau, chúng vẫn có thể phân chia quyền lực theo nhiều cách khác nhau cho các nhân tố đó. Thí dụ, tổng thống có thể có quyền phủ quyết những dự án luật do bên lập pháp đưa ra, hoặc có thể không có quyền đó. Thượng viện của ngành lập pháp có thể chỉ có quyền cố vấn cho hạ viện, nhưng viện này cũng có thể có quyền bác bỏ các dự luật của hạ viện. Chính quyền địa phương có thể có quyền lực rộng rãi trên các vấn đề liên quan đến cuộc sống của người dân trong khu vực đó. Nhưng họ cũng có thể chỉ có quyền lực hạn chế trong một số lĩnh vực mà thôi.

Trong bài viết ngắn ngủi này, thật khó để liệt kê hết tất cả hình thức phân quyền. Nhưng tựu trung lại, các mô hình chính là:

* Hầu hết các hiến pháp chia chính quyền trung ương thành ba phần – quyền lập pháp, quyền hành pháp và tòa án. Các quyền này được trao cho những người hay nhóm người khác nhau. Một số hiến pháp tách biệt hoàn toàn các quyền lực này, tức là các nhân tố trong chính quyền không hề có những mảng phận sự chồng lấn. Nhưng cũng có một số hiến pháp cho phép sự chia sẻ quyền lực nhất định, chẳng hạn tổng thống vừa có quyền hành pháp vừa có quyền phủ quyết dự luật (một phần của quyền lập pháp) trong một số trường hợp hạn chế. Phương thức phân quyền này được gọi là tam quyền phân lập.

* Một số hiến pháp phân chia quyền lực giữa chính quyền trung ương và chính quyền địa phương hay vùng lãnh thổ. Do sự phân chia này được quy định bởi hiến pháp, chính quyền trung ương không thể can thiệp vào phạm vi quyền lực của chính quyền vùng lãnh thổ. Quan trọng hơn cả, chính quyền trung ương không thể giải tán chính quyền địa phương đó hoặc tước đoạt một số quyền đã được hiến pháp trao cho họ. Có trường hợp chính quyền vùng lãnh thổ có thể soạn hiến pháp cho riêng địa phương họ, với cả ba ngành lập pháp, hành pháp và tòa án như chính quyền trung ương. Phương thức phân chia quyền lực này được gọi là chính thể liên bang.

* Mọi bản hiến pháp chính danh phân chia quyền lực giữa chính quyền và công dân nhằm mục đích bảo vệ quyền cá nhân. Một số quyền cá nhân tự bản chất là quyền nhân thân, như quyền kết hôn. Nhưng một số quyền mang tính chính trị, như quyền biểu tình hoặc quyền thành lập hội đoàn chính trị. Bằng cách thực thi các quyền này, công dân có thể kiểm soát chính phủ. Phương thức phân quyền này được gọi là quyền cá nhân.

* Mọi hiến pháp dân chủ còn phân chia quyền lực giữa chính quyền công dân thông qua bầu cử. Trong một nước dân chủ, quyền lực thuộc về nhân dân. Chính quyền có bổn phận phục vụ người dân, chứ người dân không phải phục tùng chính phủ. Nhưng người dân không thể cáng đáng hết công việc hàng ngày của chính quyền vì còn phải lo cho cuộc sống riêng của họ. Vì vậy, hiến pháp cho chính quyền quyền thay mặt người dân để giải quyết công việc trong những lĩnh vực phù hợp, với tư cách là công bộc của nhân dân. Tuy vậy, nhân dân vẫn nắm quyền giám sát tối thượng. Nếu nhân dân không hài lòng với cách làm việc của các viên chức chính quyền, họ có thể bỏ phiếu bãi nhiệm các viên chức đó qua bầu cử.

4. Dù mọi quốc gia đều cần tản quyền, có nhiều hình thức phân quyền khác nhau, và các quốc gia khác nhau phải chọn những hệ thống khác nhau cho phù hợp với hoàn cảnh cụ thể của quốc gia đó.

Như đã trình bày ở trên, có nhiều hình thức phân quyền. Một số hiến pháp áp dụng nhiều hình thức cùng một lúc, trong khi một số hiến pháp khác chỉ áp dụng một hình thức phân quyền mà thôi. Không có một hình thức phân quyền nào được xem là duy nhất phù hợp cho mọi quốc gia trong mọi thời kỳ. Đã có rất nhiều sách vở bàn đến các hình thức phân quyền trong bản hiến pháp. Đôi khi các phân tích đó mang nặng tính chuyên môn. Do đó, trong phạm vi bài viết ngắn này, khó có thể tóm gọn mọi khía cạnh của các tri thức đó.

Tuy vậy, bài viết này nhấn mạnh một điều quan trọng: các hình thức phân quyền khác nhau mang lại các hệ quả khác nhau. Bởi cân bằng và giám sát quyền lực là trọng tâm của thể chế hiến định, các nhà soạn thảo hiến pháp đã dành nhiều công sức nghiên cứu các hệ quả của mỗi hình thức phân quyền khi chúng được áp dụng riêng rẽ hay kết hợp lẫn nhau. Thế nhưng, không có một hệ thống hiến định nào hoàn hảo hay đạt mọi mục đích đặt ra. Các nhà soạn thảo hiến pháp luôn phải chọn lựa hoặc thỏa hiệp. Chẳng hạn, một số thể chế hiến định tạo điều kiện cho mọi khuynh hướng chính trị được đại diện trong chính quyền, nhưng lại có thể khiến chính trị bị chia rẽ và phân tán, vì sự tham gia của quá nhiều luồng ý kiến khác nhau sẽ khiến các bên khó đạt đồng thuận để ra quyết định. Một số thể chế hiến định khác có thể khiến vài khuynh hướng chính trị thiểu số không được đại diện trong chính quyền, nhưng bộ máy chính trị hoạt động suôn sẻ hơn. Một số hệ thống tập trung vào ý thức hệ chứ không phải quyền lợi “cục bộ” của từng địa phương. Một số hệ thống khác lại chú trọng đến các mối quan tâm cụ thể của các địa phương chứ không đặt nặng ý thức hệ, v.v… Mỗi thể chế hiến định này đều có những ưu và khuyết đỉểm.

Như vậy, mỗi quốc gia sẽ thấy có một số hệ thống thích hợp với họ hơn là những hệ thống khác. Tùy từng quốc gia cụ thể, những mục tiêu nhất thiết cần phải có, và những nhược điểm cần đặc biệt lưu tâm mà tránh, sẽ không giống nhau. Ví dụ, văn hóa của một số quốc gia có khuynh hướng tập trung quyền lực vào tay một người mà thôi, như người đứng đầu hành pháp, và rồi người này tìm cách thâu tóm những quyền lực khác cho riêng anh ta. Một số quốc gia khác xem việc hạn chế quyền hành pháp là quan trọng, nên trao nhiều quyền lực hơn cho ngành lập pháp và tòa án. Cách này có thể có nhược điểm là sự thiếu vắng một ngành hành pháp mạnh có thể ứng phó mau lẹ trước những thay đổi nhanh chóng của thế giới. Nhưng nếu phải cân bằng giữa các ưu và khuyết điểm của từng hệ thống cho một quốc gia cụ thể, hệ thống cho phép ngăn chặn chính quyền độc đoán có ưu điểm hơn hẳn so với một hệ thống chủ trương cho ngành hành pháp quyền được tự do làm theo ý họ. Nghệ thuật soạn thảo một bản hiến pháp cần lưu tâm đến các đặc điểm và nhu cầu cụ thể của từng quốc gia là vì thế.

Trần Duy Nguyên và Nguyễn Thị Hường dịch

Nguồn: báo TS

ĐẶC TÍNH DỊ THƯỜNG CỦA VÙNG ĐẤT TIÊN LÃNG .

Nhân đọc bài ĐỘC CHIÊU NGÔN NGỮ HẢI PHÒNG cũa BÙI VĂN BỒNG , và sau khi áp dụng khoa tử vi Lý thuyết Số/numerology , tôi đả thấy được nhửng ĐẶC TÍNH DỊ THƯỜNG của vùng đất Tiên lãng . Bài này rất cần thiết cho bất cứ ai muốn về Tiên lãng làm ăn (như anh Vươn) , hay DỰ ĐỊNH LÀM QUAN tại đất đó .

Thưa các bác ,

Qua tính toán bằng Lý thuyết Số /numerology , tôi thấy địa danh Tiên lãng bằng 10 . Sau đây là ý nghỉa của số này và giải thích của tôi .

SỐ 10

BÁNH XE ĐỊNH MẠNG

(THE WHEEL OF FORTUNE)

“1/. . .Số cũa thăng trầm , tùy theo ước muốn cá nhân . Sự việc có thể tốt hay xấu , tùy theo hành động đã chọn . Số 10 có thể kích thích những đáp ứng QUÁ MỨC trong tình yêu hoặc thù hận – kính trọng hay sợ hải .”

GIẢI THÍCH : ở Tiên lãng , người làm điều tốt thì được khen ngợi tối đa nhưng kẻ làm điều xấu thì bị chửi , mà theo ngôn ngử dân dân gian , là “vuốt mặt không kịp” .

“2/ số 10 là tượng trưng của Tình yêu và Ánh sáng , có thể tạo ra tất cả nhửng gì bạn có thể tưởng tượng hoặc hình dung . Hảy tưởng tượng một điều gì đó và ra lịnh/quyết định , nó sẻ thành hiện thực .”

GIẢI THÍCH : ở vùng đất này , nhờ có quyết tâm , anh Vươn đả làm được chuyện lấp biển vá trời .

“3/ Quyền lực để bày tỏ nhửng quan niệm có tính sáng tạo này trở thành thực tế là cố hửu (1) , nhưng (quyền lực này) phải được dùng với sự KHÔN NGOAN , bởi vì quyền lực của sự sáng tạo tuyệt đối này củng chứa đựng quyền lực đối nghịch của sự HŨY DIỆT TUYỆT ĐỐI . Tự làm chủ mình và lòng thương người vô hạn (infinite compassion) phải đi kèm quyền lực thứ nhứt để tránh thảm kịch của quyền lực thứ hai . Kỷ luật phải đi trước Thực thi quyền hành (Dominion) . “

GIẢI THÍCH : ở Tiên lãng , muốn làm việc gì thành công thì phải tự làm chủ mình và có lòng THƯƠNG NGƯỜI VÔ HẠN (ứng với cuộc đời anh Vươn qua lời kể của đồng bào quanh khu đầm của anh) . Khi không có 2 yếu tố , kẻ nào có quyền lực tại Tiên lãng sẽ có kết cục là sự HŨY DIỆT TUYỆT ĐỐI . Quá đúng đối vói ông Lê văn Liêm và đồng bọn củng như các quan tham ở Hải phòng đã đồng-mưu với Lê văn Liêm như bí thư Thành , đại tá Ca , Đổ trung Thoại , v.v... (danh sách rất dài) . / .

(1) 1. Sẵn có từ lâu: Đức tính cố hữu của dân tộc ta 2. Thuộc một cách tự nhiên, không thể tách khỏi: Chuyển động là tính chất cố hữu của vật chất.