Sân bay Đức Phổ .
.jpg)
.jpg)
Saturday, May 20, 2023
Nơi ghi dấu ấn lịch sử
Di tích “Chiến thắng cứ điểm 711-601 năm 1974” ở khu vực làng Siêu (nay là thôn 4, xã Ia Tôr, huyện Chư Prông) ghi dấu thắng lợi trận đánh ngày 15 và 16-4-1974 của Trung đoàn 48 (Sư đoàn 320). Đại tá Nguyễn Thế Tân-nguyên Sư đoàn trưởng Sư đoàn 320-cho biết: “Trận đánh cứ điểm 711-601 năm 1974 là trận đánh tiêu biểu cho tinh thần tiêu diệt gọn, làm chủ chiến trường của Trung đoàn 48. Trận đánh đã làm phá sản âm mưu chiếm lại Chư Nghé-Đức Cơ của Quân đoàn 2 ngụy. Đây là đòn trừng phạt thích đáng cho hành động cố tình phá hoại Hiệp định Paris của chúng”.
 |
| Trung tướng Khuất Duy Tiến (bìa phải)-nguyên Sư đoàn trưởng Sư đoàn 320, nguyên Tư lệnh Quân đoàn 3, Trưởng ban liên lạc truyền thống Đại đoàn Đồng Bằng thông tin về diễn biến trận tiến công cứ điểm 711-601 với các đại biểu tham gia hội thảo. Ảnh: Phan Lài |
Tháng 11-1973, địch củng cố và xây dựng khu vực phòng ngự ở phía Tây Nam Pleiku bao gồm cứ điểm Lệ Ngọc (nay thuộc làng Pó, xã Ia Kly, huyện Chư Prông) án ngữ trục đường 20 (nay là tỉnh lộ 663). Trên trục đường 21 từ căn cứ ở Phú Mỹ đến đồn Plei Me, địch xây thêm cứ điểm 711-601 để tạo thành tuyến bảo vệ khu vực Tây Nam Pleiku và đường 14. Cứ điểm 711-601 có vị trí khá lợi hại, cắt huyện 5 (cũ) của tỉnh Gia Lai thành 2 vùng Nam-Bắc. Tại cứ điểm này, trên 4 hướng, địch có thể phát hiện, ngăn chặn mọi hoạt động của ta, đặc biệt là vào ban ngày. Hai bên sườn của cứ điểm có 2 con suối: suối Ia Muen chạy từ ngã ba Phú Mỹ, dọc phía Tây đường 21 (cách mặt đường 200-2.000 m, mặt suối rộng 3-5 m, sâu 0,4-0,8 m) và suối Ia Thyoa ở phía Đông đường 21, chạy từ Bắc xuống Nam (cách mặt đường khoảng 1.000-2.000 m). Đây là 2 vật cản tự nhiên vô cùng lợi hại cho cứ điểm của địch.
Nhận rõ vị trí chiến lược của cứ điểm, quân ta quyết tâm đánh chiếm để bảo vệ an toàn vùng căn cứ và mở rộng vùng giải phóng. Trung đoàn 48 được giao nhiệm vụ tiêu diệt cứ điểm này. Thời gian chuẩn bị cho trận đánh chỉ trong 3 ngày (từ 12 đến 14-4). Trung đoàn quyết định tổ chức thành 5 bộ phận tiến công đột phá, chặn viện từ xa, nghi binh dương công, hỏa lực và dự bị; tăng cường súng chống tăng B40, B41 cho các đơn vị, đề nghị pháo 85 mm bắn xe thiết giáp từ xa; các tổ diệt xe thiết giáp được tăng cường thêm mìn chống tăng, sẵn sàng đặt mìn chống tăng ở các vị trí mà xe thiết giáp chuyển vị trí hoặc rút chạy.
Từ 5 giờ 23 phút ngày 15 đến 14 giờ ngày 16-4-1974, Trung đoàn 48 và các đơn vị của ta đã chiến đấu liên tục, làm chủ hoàn toàn cứ điểm 711-601. Trong trận này, ta tiêu diệt tại chỗ 341 tên địch, bắt sống 76 tên, bắn cháy và phá hủy 17 xe M113, 12 xe GMC và xe kéo pháo, bắn rơi 6 máy bay địch, thu 1 pháo 155 mm, 1 cối 106,7 mm và nhiều phương tiện chiến tranh. Về lực lượng của ta có 19 đồng chí hy sinh, 118 đồng chí bị thương. Chiến thắng cứ điểm 711-601 của Trung đoàn 48 đã góp phần cổ vũ tinh thần quyết tâm giết giặc lập công, giữ vững vùng giải phóng phía Tây Nam Gia Lai, tạo niềm tin vào ngày thắng lợi.
Công trình tri ân
Trước khi tổ chức hội thảo, đại diện lãnh đạo UBND huyện Chư Prông và Ban liên lạc truyền thống Đại đoàn Đồng Bằng đã tham quan thực địa di tích tại thôn 4, xã Ia Tôr. Hiện tại, các lô cốt, hầm, hào giao thông… đã bị hư hỏng, vùi lấp theo thời gian. Toàn bộ đất khu vực này đang được các hộ dân trồng trọt, chăn nuôi. Năm 2021, Ban liên lạc cũng đã khảo sát thực địa và được người dân làm rẫy khu vực này cung cấp một số hiện vật tại di tích như: mảnh vỡ súng chống tăng M72 LAW; 1 viên đạn 12,7 mm còn nguyên đầu đạn; 1 đầu đạn súng ngắn; 1 đầu đạn AK 47 đã bị biến dạng...
 |
| Các cán bộ, cựu chiến binh Ban liên lạc truyền thống Đại đoàn Đồng Bằng và lãnh đạo UBND huyện Chư Prông trên đường thăm lại chiến trường xưa. Ảnh: Phan Lài |
Là người chỉ huy một mũi tiến công cứ điểm 711-601 năm 1974 (mũi tiến công này đã thu được chiến lợi phẩm là khẩu pháo 155 mm của địch đang được trưng bày ở nhà truyền thống Sư đoàn 320), ông Nguyễn Duy Việt-cựu chiến binh Trung đoàn 48-cho biết: “Năm 2016 và 2018, Ban liên lạc truyền thống Đại đoàn Đồng Bằng đã tổ chức chuyến thăm lại chiến trường xưa cho các cựu chiến binh và khảo sát khu vực diễn ra trận đánh này. Lần này, các cựu chiến binh tuy tuổi cao sức yếu nhưng vẫn không ngại đường sá xa xôi để về tham gia hội thảo với mong muốn khu vực này có nhà bia di tích để ghi nhớ về trận tiến công và tưởng nhớ những đồng đội đã hy sinh”.
Ở tuổi 91, Trung tướng Khuất Duy Tiến-nguyên Sư đoàn trưởng Sư đoàn 320, nguyên Tư lệnh Quân đoàn 3, Trưởng ban liên lạc truyền thống Đại đoàn Đồng Bằng vẫn luôn đau đáu về việc xây dựng bia di tích. Tại hội thảo, Trung tướng Khuất Duy Tiến cho biết: “Với truyền thống “giúp dân đánh giặc”, Trung đoàn 48 đã đánh thắng nhiều trận trên chiến trường Tây Nguyên. Chiến thắng cứ điểm 711-601 năm 1974 không những đánh dấu bước trưởng thành của các đơn vị mà còn cổ vũ mạnh mẽ tinh thần quyết tâm giết giặc của quân và dân ta. Tôi rất vui mừng vì UBND huyện Chư Prông tổ chức hội thảo ý nghĩa này, lấy ý kiến để lập hồ sơ đề nghị UBND tỉnh công nhận là di tích lịch sử cấp tỉnh, là cơ hội để cán bộ, cựu chiến binh từng chiến đấu ở cứ điểm được trở về thăm lại chiến trường xưa. Tôi mong lãnh đạo tỉnh và các đơn vị có liên quan tạo điều kiện để di tích lịch sử “Chiến thắng cứ điểm 711-601 năm 1974” sớm được công nhận. Di tích sẽ giúp thế hệ mai sau hiểu và trân trọng quá khứ, nỗ lực trong học tập, lao động để đóng góp cho sự phát triển của quê hương”.
Về phía địa phương, ông Ksor Việt-Phó Chủ tịch UBND huyện Chư Prông-khẳng định: “Ủy ban nhân dân huyện sẽ lập hồ sơ khoa học để đề nghị Sở Văn hóa-Thể thao và Du lịch xem xét trình UBND tỉnh xếp hạng, công nhận “Chiến thắng cứ điểm 711-60
Friday, May 19, 2023
.jpg)
.jpg)
Tuesday, May 16, 2023
PHỎNG VẤN THỰC HIỆN TẠI BỊNH VIỆN 71 DÃ CHIẾN, PLEIKU, VIỆT NAM NGÀY 10-11/12/1969.
Nguồn: https://www.pownetwork.org/bios/s/s170.htm
Người được phỏng vấn là trung sĩ Vernon Shepard, trong bài này viết tắt là y, là quan sát viên pháo binh, thuộc chi đội B của chi đoàn 7/17 Thiết kỵ Mỹ, mất tích ngày 2/11/69 và tìm về đơn vị ngày 10/12/69.
Bản đồ số 6533 IV; ngày 2/11/69 y và Grega (phi công) có phi vụ quan sát cho chi đội kể trên gần trại LLĐB Bu Brang, Nam VN trên một máy bay quan sát OH-6. Họ thuộc một toán gồm một chiếc OH-6 khác (với chuẩn úy (WO) Nowicki là phi công và trung úy Curran) và 2 trực thăng võ trang Cobra. Khoảng 1600 g ở 5 dặm đông của Bu Prang, y thoáng thấy 3 hố chiến đấu cá nhân dọc QL14. Đạn AK-47 bắn lên máy bay. Y bị thương ở chân, hệ thống truyền tin của máy bay bị hư hỏng và nhớt bắt đầu xịt khắp máy bay. Ngay khi chiếc OH-6 này trúng đạn, nó bay về phía đông để nhường chỗ cho Cobra. Ở khoảng 5 dặm phía tây của nơi máy bay trúng đạn, một chiếc OH-6 khác ra dấu cho chiếc này nên đáp xuống. Máy bay đáp xuống một đồng trống gần QL14. Chuẩn úy Grega và y rời máy bay và chạy về chiếc OH-6 kia. Ngay khi máy bay này cất cánh, nó đã trúng đạn phòng không. Máy bay bị xé toạt, rơi xuống đất và bốc cháy.
Chuẩn úy Nowicki, trung úy Curran và y thoát khỏi máy bay nhưng chuẩn úy Grega bị mắc kẹt trong máy bay đang cháy. Riêng y bị một vết thương ở phần thịt của mông phải do hỏa lực phòng không của địch. Cả ba người chạy xuống một sườn đồi tới khu có cỏ tranh cao (high weed). Một Cobra nhào xuống, bắn vào khu vực này và có vẻ chỉ định điểm bốc. Vào lúc này, trời đã sụp tối, trung úy Curran bò đi chỗ khác. Y nghe một máy bay khác trúng đạn và rơi. Kế đó y thấy một ánh sáng nhấp nháy, đó là trung úy Curran, và một chiếc UH-1B đến và bốc được Curran. Chiếc này đã bị bắn và buộc phải rời trước khi y và Nowicki tới. Vào lúc này, y và Nowicki ở khoảng 100 m tây nam của chỗ máy bay rơi, khoảng tọa độ YU793655. Y và Nowicki ở đây suốt đêm.
Sáng ngày kế 3/11/69, y và Nowicki đã dậy sớm, bò khoảng 20 m và thấy 4 lính csbv võ trang AK-47 đang khám xét (go through) các máy bay rơi. Suốt ngày hôm đó họ đã thấy những trực thăng và ra dấu cầu cứu nhưng hình như ko ai thấy họ. Vào một lúc, Nowicki đã bò ra nơi đất trống và ném một lựu đạn lân tinh trắng nhưng ko được máy bay thấy. Suốt ngày hôm đó pháo binh và không kích ở cách họ 100 m. Nhiều tiếng nổ của súng nhỏ ở phía bắc của họ. Y cũng thấy những toán lính nhỏ quân csbv đi lại ở khoảng 200 m nam của vị trí của họ. Y và Nowicki tiếp tục trốn trong bìa rừng (tree line), ko lương thực và nước uống. Nowicki có một khẩu Car-15, một băng đạn và một dao đi rừng; y có một dao nhíp. Để có nước, y và Nowicki liếm găng tay, những lá cây thấm nước và cắt những dây leo.
Ngày 4/11/69 vô sự. Trong đêm 4/11, y và Nowicki đã bò 300 m xuyên qua một cánh đồng và leo lên một sườn dốc (incline) để tới sườn bên kia của một ngọn đồi - lúc này họ khoảng 500 m phía tây của địa điểm máy bay rơi (khoảng tọa độ YU791656). Trong khi bò ngang cánh đồng, họ đã bò ngang dây điện thoại. Y cho biết đã nhiều lần thấy dây điện thoại nhưng chưa bao giờ thấy máy truyền tin hay an-ten.
Ngày 5/11, họ ở khu vực này suốt ngày. Y cũng nghe tiếng Việt suốt ngày. Vào lúc này họ cũng khám phá một dòng suối ở cách họ 10-20 m. Nowicki nói đã nói một thân người bị treo trên cây gần nơi máy bay rơi. Chiếc Cobra đang nằm nghiêng và mủi bị gẫy. Địch đã lấy trang bị từ chiếc Cobra. Các thiết bị điện tử trên chiếc trực thăng này đều bị bắn bể và hai chiếc OH-6 bị hư hại do lửa, lựu đạn lân tinh và miểng.
6/11 - họ đi về phía tây và nam. Lúc 14 g, họ tới một cánh đồng khác; lúc đó y đi sau Nowicki 20 feet thì súng nhỏ nổ. Từ đó y ko thấy Nowicki. Ba lính CSBV xuất hiện phía sau và bắt y, đưa tới bìa rừng cách đó 10 m. Y thấy 10 bunker ở bìa rừng và đều có nắp che và lổ ra vào rộng 2 feet x 2 feet, ở khoảng tọa độ YU788657 tới YU788655. Có khoảng một đại đội địch trong khu vực. Các bunker rộng 3 x 4 feet và cách nhau 15m. Lính CSBV cắt cỏ để làm giường cho y, cho y cơm vắt và nửa điếu thuốc. Khi di chuyển, có bộ đội mang AK đi sau. Vào lúc này y thấy Nowicki cũng được áp giải tới. Y thấy có 9 lính địch, một tên mang M16, còn lại là AK, đội nón vải. Nowicki bị trói vào cây dù bị phỏng ở hông trái, vết phỏng rộng 4 x 8 in. Y chỉ vào vết thương và y tá đến. Y đứng dậy, và lính địch lấy ví của y và bỏ đi với 2 lính khác. Người y tá chăm sóc Nowicki ko mang vũ khí và mang túi vải cứu thương. Tên này quấn vết thương với vải rộng 3 tấc. Lúc này hai người được phép nói chuyện. Họ đều bị trói thúc ké với dây điện thoại màu xanh dương. Họ bị giải đi bởi 5 bộ đội, 2 đi trước, kế đó là y, kế đó một bộ đội, kế đó là Nowicki, sau đó là 2 bộ đội. Dọc đường mòn là các bunker có người ở và họ di chuyển theo đường mòn suốt ngày và vài giờ mỗi đêm. Khu vực này nhiều cây và và các bunker ngày càng lớn và khoảng cách giữa bunker ngày càng xa. Y thấy có 6 bunker trong khu vực này. Đường mòn rộng 1 tới 2 feet, trên có cây che. Mỗi đêm họ di chuyển khoảng 2g và ko được nói chuyện và người đi đầu có đèn pin. Khoảng 15 phút, y có thể ngừng vì xin chút ít nước uống. Lúc 21g, họ tới 1 bunker nhỏ rộng 5 feet x 3 feet, có nắp che, được phép cởi giày và cả hai được trói vào khúc cây của bunker. Bộ đội ở bên ngoài, nhưng nấu cơm bên trong bunker. Cả 2 được cho ăn và được phép nói chuyện.
Subscribe to:
Posts (Atom)