ĐỒN YÊN CƯ HẠ: TRONG MỘT ĐÊM ĐÃ ĐỔI CHỦ BỐN LẦN

Lời nói đầu: Chỉ trong 1 đêm, một tiền đồn gồm một đại đội thân binh hay pạc-ti-dăng người Việt Nam của tỉnh Hưng Yên, ở miền bắc, được tăng viện từ ngày 30 tháng 5 năm 1951 bởi 120 người thuộc đơn vị thám kích Romary, đã chiến đấu ác liệt chống lại một trung đoàn VM, như tựa của bài viết.

 

I/ TRẬN SÔNG ĐÁY 30/5/1951 – 8/6/1951

TĐ 7 Dù Thuộc địa (7^th BPC) đã về Hà Nội đêm 29 rạng 30/5/1951. Hôm sau TĐ được thả dù xuống Dang Dông, gần Ninh Bình ngày 30/5/1951 và tham dự hành quân với Chiến đoàn 1 tới ngày 8/6/51.

Trong trận chiến Sông Đáy, tiền đồn Yên Cư Hạ, một cứ điểm quan trọng trong tuyến phòng thủ của khu vực, đã bị tấn công bởi Trung đoàn 88 của Việt Minh (VM), có biệt danh là "Trung đoàn Sông Đáy". Vào đêm 4-5 tháng 6, quân đồn trú (gồm một đại đội thân binh hay pạc-ti-dăng người Việt Nam của tỉnh Hưng Yên, được tăng viện từ ngày 30 tháng 5 bởi 120 người thuộc đơn vị thám kích Romary) đã bị pháo kích dữ dội trong hai giờ bằng súng không giật (SKZ) và súng cối. (Đây là lần đầu tiên, Việt Minh (VM) sử dụng đạn cối chứa phốt-pho trắng. Thời đó, các đại đội commando hay thám kích đều lấy tên của người chỉ huy, trong trường hợp này là ông Romary – ND). Các "quyết tử quân" VM đã phá hoại các bức tường bằng thuốc nổ lỏm, và cuộc tổng tấn công đã tràn ngập vị trí; tiền đồn này đổi chủ bốn lần, và một số lô cốt đổi chủ sáu lần. Những người lính đồn trú sống sót đã chiến đấu tuyệt vọng bằng cận chiến với lưỡi lê ngay trong tiền đồn. Trong khi nhóm nhỏ chiến binh do Trung úy Romary chỉ huy (bị thương bởi hai viên đạn và nhiều mảnh đạn) tưởng chừng như sắp bị tiêu diệt, chiếc LSSL (tàu đổ bộ cỡ lớn) số 6 thuộc hải đoàn (Dinassaut) tấn công số 3 xuất hiện trên sông Đáy, và khai hỏa các khẩu súng máy của mình, đánh vào phía sau quân địch và cắt đứt đường rút lui của chúng bằng đại bác.

Ảnh: Các máy bay Bearcat đã ném bom và bắn phá chung quanh núi Ninh Bình, do VM chiếm giữ, với trợ lực của chiến xa.

 

II/ TỔNG KẾT:

TĐ 7 Dù Thuộc địa (7^th BPC) có 15 chết, trong đó có trung úy Laperrousaz, trung sĩ nhứt Froely và 60 bị thương, xem ảnh.

Tịch thu của VM: 1 đại bác 57 SKZ, 5 trung liên, 18 tiểu liên, 19 súng trường và một số lượng lớn thuốc nổ.

Số lính VM chết: 149 xác đếm được tại hàng rào, 300 xác trên đường rút quân (của trung đoàn 36 thuộc sư 308 và hai TĐ của một trung đoàn khác).

Ảnh: TĐ 7 Dù Thuộc địa rời đồn Yên Cư Hạ và lên tàu LCM.

 

III/ Cuộc tấn công thất bại vào tiền đồn Yên Cư Hạ đã khiến Sư đoàn 308, một đơn vị tinh nhuệ của Việt Minh (nổi tiếng với biệt danh "Sư đoàn Thép"), thiệt hại khoảng một nghìn người. Các tù binh VM được tập trung và chuyên chở bởi các tàu bọc thép chở quân (LCM) của hải đoàn Dinassaut số 3 và tù binh được giao cho Tiểu đoàn 4/7 Khinh chiến của trung đoàn bộ binh người An-giê-ri (IVe BM/7 RTA) chăm sóc. Sau đó, TĐ khinh chiến này đã giúp VM khiêng những người bị thương của họ trong khi đổ bộ lên bờ phải sông Đáy.

Trong khi đó, một số đợt tăng viện được tổ chức để củng cố tiền đồn vừa được tái chiếm. Tàu đổ bộ LSSL số 6, từng đã bị trúng hai phát đạn SKZ trong khi chạy ngược dòng vào ban đêm để nhanh chóng đến Yên Cư Hạ, hiện đang neo đậu không xa tiền đồn. Lính của Tiểu đoàn 7 Dù Thuộc địa (7th BPC) tiến dọc theo đê chắn sóng sau khi đổ bộ và tiến vào tiền đồn, xem ảnh.

Một lính Dù phụ trách máy truyền tin SCR 694, đang lắp đặt thiết bị giữa đống đổ nát, được các thân binh hay dân quân hỗ trợ, trong khi đồng đội của anh ta kiểm tra một khẩu pháo 155mm ngắn nòng nằm giữa đống đổ nát. Các binh sĩ An-giê-ri hoàn tất việc di chuyển những bộ đội bị thương bằng cáng tự chế hoặc, nếu không có, thì khiêng họ bằng tay.

Đại đội 13 (của Đại úy Sausse) thuộc Tiểu đoàn Dù Thuộc địa số 7 (7th BPC) được đổ bộ bằng tàu đổ bộ LCM và nhanh chóng yểm trợ quân trú phòng. Họ phải dùng thuốc nổ để phá hủy tháp canh nhìn xuống vị trí phòng thủ của cứ điểm, nơi một đại đội địch đang ẩn náu, bị mắc kẹt, nhất quyết không chịu đầu hàng và cuối cùng 55 bộ đội đã đầu hàng. Đóng quân trong đống đổ nát ngổn ngang xác chết tại đồn Yên Cư Hạ, lính Dù Thuộc địa chuẩn bị đẩy lùi một cuộc tấn công khác (dù họ đã đẩy lùi bốn cuộc tấn công trong đêm ngày 5-6 tháng 6 năm 1951).

Sau 1 đêm chiến đấu kể cả cận chiến (bằng lưởi lê, dao, cuốc xẻng, v.v…), cha tôi, người bên phải, ngồi kế bên một xác VM, xem ảnh.

 

Sau những đợt tấn công dữ dội suốt đêm tại đồn Yên Cư Hạ, người ta tìm thấy nhiều xác VM trên hàng rào phòng thủ.

Chuyển ngữ từ tiếng Pháp ở bài sau đây: Le 7ème BPC à La bataille du Day (30 mai/8 juin 1951).

San Jose ngày 7 August 2026, cập nhật ngày 20 August 2026.

Tài Trần