Friday, December 8, 2017

NGƯỜI DA ĐỎ MỸ : NHỮNG NHÀ DÂN CHỦ ĐẦU TIÊN (PHẦN HAI) .
"Theo sử sách , ng đầu tiên đã đề nghị một sự liên hiệp của tất cả các thuộc địa và đề nghị một mô hình liên bang là một tù trưởng dân Iroquois (1 bộ lạc da đỏ) tên Canassatego , nói tại một hội nghị giửa người Da Đỏ và Anh quốc tại Pennsylvania tháng 7 1744 . . . Ông khuyên họ nên làm như dân tộc ông đã làm và tạo nên một liên bang như Liên minh (League) của người Iroquois . . .
Benjamin Franklin , một đặc phái viên về Da Đỏ . . trong thập niên 1750 và đã trở nên quen thuộc một cách tường tận (intimately) những phức tạp (intricacy) về chính trị của ng Da đỏ và đặc biệt với Liên minh của ng Iroquois . . .Nói tại Quốc hội Albany năm 1754 , Franklin đã kêu gọi các đại diện của các thuộc địa của Anh nên hợp nhứt và bắt chước Liên minh của ng Iroquois . Mô hình của những thực thể chính trị có chủ quyền (sovereign unit) kết hợp thành một chính quyền đã đưa ra một cách chính xác GIẢI PHÁP cho vấn đề – mà các người thảo ra Hiến pháp Mỹ đã gặp . Ngày nay , chúng ta gọi đó là 1 hệ thống 'liên bang' trong đó mỗi bang giử quyền lực trong những vấn đề nội bộ và chính phủ liên bang sắp đặt/điều tiết (regulate) những vấn đề chung của các bang . . .
Người Mỹ đã THEO những tiền lệ (precedent) của người Iroquois là luôn luôn có cách để loại bỏ người lãnh đạo khi cần . . . chấp nhận những bang mới như là thành viên thay vì coi họ là thuộc địa . . cho phép CHỈ một ng được nói trong các tập hợp chính trị . . .
Một trong những định chế chính trị quan trọng nhứt , đã vay mượn từ người Da Đỏ là 'caucus' ( theo Vdict : cuộc họp kín của ban lãnh đạo một tổ chức chính trị để chọn người ra ứng cử hoặc để quyết định đường lối của tổ chức .-Tài) . . . Từ này lấy từ ngôn ngữ của người Algonqui . . . Caucus trở thành chổ dựa chính (mainstay) của dân chủ tại Quốc hội và trong các nhóm chính trị và cộng đồng khắp nước Mỹ “. (trang 135-45) .
PS . Hóa ra , ng Da Đỏ Mỹ là BẬC THÀY về dân chủ của người Tây phương và có lẽ cho toàn thế giới . Mấy hôm nay , một số Facebooker đã bàn về xã hội dân sự , một khái niệm về chính trị rất phức tạp . Tạo sao chúng ta không cổ vỏ cho những ý tưởng về chính trị , mà các QUỐC PHỤ (Founding Father) của nước Mỹ , đã học từ người Da Đỏ và họ đã và đang áp dụng vào thể chế cũa họ từ hơn 200 năm .
Many people think that our democratic tradition evolved primarily from the Greeks and the English. But those political cultures, steeped in slavery, aristocracy, and property-power, provided only a counterpoint to the real source of our federal democracy - the American Indians. In the following sele...
CO-INTELLIGENCE.ORG

No comments:

Post a Comment